ମଜ୍ଝିମନିକାୟ

॥ ନମୋ ତସ୍ସ ଭଗୱତୋ ଅରହତୋ ସମ୍ମାସମ୍ବୁଦ୍ଧସ୍ସ ॥

ସୁତ୍ତନ୍ତପିଟକ

ମଜ୍ଝିମନିକାୟ

ମୂଲପଣ୍ଣାସପାଳି

ସଂଗାୟନସ୍ସ ପୁଚ୍ଛା ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା

ପୁଚ୍ଛା – ପଠମମହାସଂଗୀତିକାଲେ ଆୱୁସୋ ଧମ୍ମସଂଗାହକା ମହାକସ୍ସପାଦୟୋ ମହାଥେରୱରା ଦୀଘନିକାୟଂ ସଂଗାୟିତ୍ୱା ତଦନନ୍ତରଂ କିଂ ନାମ ପାୱଚନଂ ସଂଗାୟିଂସୁ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ପଠମମହାସଂଗୀତିକାଲେ ଭନ୍ତେ ଧମ୍ମସଂଗାହକା ମହାକସ୍ସପାଦୟୋ ମହାଥେରୱରା ଦୀଘନିକାୟଂ ସଂଗାୟିତ୍ୱା ତଦନନ୍ତରଂ ମଜ୍ଝିମଂ ନାମ ନିକାୟଂ ସଂଗାୟିଂସୁ ।

ପୁଚ୍ଛା – ମଜ୍ଝିମନିକାୟୋ ନାମ ଆୱୁସୋ ମୂଲପଣ୍ଣାସକୋ ମଜ୍ଝିମ ପଣ୍ଣାସକୋ ଉପରିପଣ୍ଣାସକୋତି ପଣ୍ଣାସକୱସେନ ତିୱିଧୋ, ତତ୍ଥ କତରଂ ପଣ୍ଣାସକଂ ପଠମଂ ସଂଗାୟିଂସୁ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ତୀସୁ ଭନ୍ତେ ପଣ୍ଣାସକେସୁ ମୂଲପଣ୍ଣାସକଂ ନାମ ପାୱଚନଂ ଧମ୍ମସଂଗାହକା ମହାଥେରୱରା ପଠମଂ ସଂଗାୟିଂସୁ ।

ପୁଚ୍ଛା – ମୂଲପଣ୍ଣାସକେପି ଆୱୁସୋ ପଞ୍ଚୱଗ୍ଗା ପଣ୍ଣାସ ଚ ସୁତ୍ତାନି, ତେସୁ କତରଂ ୱଗ୍ଗଂ କତରଞ୍ଚ ସୁତ୍ତଂ ପଠମଂ ସଂଗାୟିଂସୁ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ମୂଲପଣ୍ଣାସକେ ଭନ୍ତେ ପଞ୍ଚସୁ ୱଗ୍ଗେସୁ ପଠମଂ ମୂଲପରିୟାୟୱଗ୍ଗଂ ପଣ୍ଣାସକେସୁ ଚ ସୁତ୍ତେସୁ ପଠମଂ ମୂଲପରିୟାୟସୁତ୍ତଂ ସଂଗାୟିଂସୁ ।

ସାଧୁ ଆୱୁସୋ ମୟମ୍ପି ଦାନି ତତୋୟେୱ ପଟ୍ଠାୟ ସଂଗୀତିପୁବ୍ବଙ୍ଗମାନି ପୁଚ୍ଛାୱିସ୍ସଜ୍ଜନକିଚ୍ଚାନି କାତୁଂ ସମାରଭାମ ।

ମୂଲପରିୟାୟସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ତେନ ଆୱୁସୋ ଭଗୱତା ଜାନତା ପସ୍ସତା ଅରହତା ସମ୍ମାସମ୍ବୁଦ୍ଧେନ ମୂଲପରିୟାୟସୁତ୍ତଂ କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଉକ୍କଟ୍ଠାୟଂ ଭନ୍ତେ ପଞ୍ଚସତେ ବ୍ରାହ୍ମଣକୁଲା ପବ୍ବଜିତେ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ, ପଞ୍ଚସତା ଭନ୍ତେ ବ୍ରାହ୍ମଣକୁଲା ପବ୍ବଜିତା ଭିକ୍ଖୂ ପରିୟତ୍ତିଂ ନିସ୍ସାୟ ମାନଂ ଉପ୍ପାଦେସୁଂ, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ପୁଚ୍ଛା – ତଂ ପନାୱୁସୋ ସୁତ୍ତଂ ଭଗୱତା କତିହି ୱାରେହି କତିହି ଚ ଅନ୍ତୋଗଧପଦେହି ୱିଭଜିତ୍ୱା ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ତଂ ପନ ଭନ୍ତେ ମୂଲପରିୟାୟସୁତ୍ତଂ ଭଗୱତା ଅଟ୍ଠହି ଚ ୱାରେହି ଚତୁୱୀସତିୟା ଚ ଅନ୍ତୋଗଧପଦେହି ୱିଭଜିତ୍ୱା ଦେସିତଂ ।

ସବ୍ବାସୱସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ଦୁତିୟଂ ପନାୱୁସୋ ସବ୍ବାସୱସୁତ୍ତଂ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସବ୍ବାସୱସୁତ୍ତଂ ପନ ଭନ୍ତେ ଭଗୱତା ସାୱତ୍ଥିୟଂ ସମ୍ବହୁଲେ ଭିକ୍ଖୂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ପୁଚ୍ଛା – ତତ୍ଥାୱୁସୋ ଭଗୱତା ଆସୱା କତିହି ପକାରେହି ୱିଭଜିତ୍ୱା ଦସ୍ସିତା ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସତ୍ତହି ଭନ୍ତେ ପକାରେହି ୱିଭଜିତ୍ୱା ଆସୱା ଭଗୱତା ପକାସିତା ।

ଧମ୍ମଦାୟାଦସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ଧମ୍ମଦାୟାଦସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ସମ୍ବହୁଲେ ଭିକ୍ଖୂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ, ଭଗୱତୋ ଚ ଭନ୍ତେ ଭିକ୍ଖୁସଙ୍ଘସ୍ସ ଚ ତଦା ମହାଲାଭସକ୍କାରୋ ଉଦପାଦି, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ପୁଚ୍ଛା – ତତ୍ଥାୱୁସୋ ଦ୍ୱେ ଅନୁସନ୍ଧୟୋ, ତେସୁ ପଠମେ ଅନୁସନ୍ଧିମ୍ହି କଥଂ ଭଗୱତା ଭିକ୍ଖୂନଂ ଓୱାଦୋ ଦିନ୍ନୋ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ପଠମେ ଭନ୍ତେ ଅନୁସନ୍ଧିମ୍ହି ଧମ୍ମଦାୟାଦା ମେ ଭିକ୍ଖୱେ ଭୱଥ ମା ଆମିସଦାୟାଦା, ଅତ୍ଥି ମେ ତୁମ୍ହେସୁ ଅନୁକମ୍ପା, କିନ୍ତି ମେ ସାୱକା ଧମ୍ମଦାୟାଦା ଭୱେୟ୍ୟୁଂ ନୋ ଆମିସଦାୟାଦାତି ଏୱମାଦିନା ଭଗୱତା ଭିକ୍ଖୂନଂ ଓୱାଦୋ ଦିନ୍ନୋ ।

ଧମ୍ମଦାୟାଦା ମେ ଭିକ୍ଖୱେ ଭୱଥ ମା ଆମିସଦାୟାଦା, ଅତ୍ଥି ମେ ତୁମ୍ହେସୁ ଅନୁକମ୍ପା କିନ୍ତି ମେ ସାୱକା ଧମ୍ମଦାୟାଦା ଭୱେୟ୍ୟୁଂ, ନୋ ଆମିସଦାୟାଦା ।

ପୁଚ୍ଛା – ଦୁତିୟେ ପନାୱୁସୋ ଅନୁସନ୍ଧିମ୍ହି ଆୟସ୍ମତା ସାରିପୁତ୍ତତ୍ଥେରେନ ଧମ୍ମସେନାପତିନା କୀଦିସୀ ଧମ୍ମଦେସନା ୱିଭଜିତ୍ୱା ପକାସିତା ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଦୁତିୟେ ପନ ଭନ୍ତେ ଅନୁସନ୍ଧିମ୍ହି ଆୟସ୍ମତା ସାରିପୁତ୍ତତ୍ଥେରେନ ଧମ୍ମସେନାପତିନା ସତ୍ଥୁ ପୱିୱିତ୍ତସ୍ସ ୱିହରତୋ ସାୱକାନଂ ୱିୱେକଂ ଅନନୁସିକ୍ଖତଂ ତୀହି ଠାନେହି ଗାରୟୁତଂ, ଅନୁସିକ୍ଖନ୍ତାନଞ୍ଚ ତୀହି ଠାନେହି ପାସଂସତଂ, ସୋଳସ ଚ ପାପକେ ଧମ୍ମେ ତେସଞ୍ଚ ପହାନାୟ ମଜ୍ଝିମା ପଟିପଦା ୱିଭଜିତ୍ୱା ପକାସିତା ।

ଭୟଭେରୱସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ଭୟଭେରୱସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ଜାଣୁସ୍ସୋଣିଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ, ଜାଣୁସ୍ସୋଣି ଭନ୍ତେ ବ୍ରାହ୍ମଣୋ ଭଗୱନ୍ତଂ ଉପସଙ୍କମିତ୍ୱା ଏତଦୱୋଚ ‘‘ୟେ ମେ ଭୋ ଗୋତମ କୁଲପୁତ୍ତା ଭୱନ୍ତଂ ଗୋତମଂ ଉଦ୍ଦିସ୍ସ ସଦ୍ଧା ଅଗାରସ୍ମା ଅନଗାରିୟଂ ପବ୍ବଜିତା, ଭୱଂ ତେସଂ ଗୋତମୋ ପୁବ୍ବଙ୍ଗମୋ, ଭୱଂ

ତେସଂ ଗୋତମୋ ବହୁକାରୋ, ଭୱଂ ତେସଂ ଗୋତମୋ ସମାଦପେତା, ଭୋତୋ ଚ ପନ ଗୋତମସ୍ସ ସା ଜନତା ଦିଟ୍ଠାନୁଗତିଂ ଆପଜ୍ଜତୀ’’ତି, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ଅନଙ୍ଗଣସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ଅନଙ୍ଗଣସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କେନ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ସମ୍ବହୁଲେ ଭିକ୍ଖୂ ଆରବ୍ଭ ଆୟସ୍ମତା ସାରିପୁତ୍ତତ୍ଥେରେନ ଧମ୍ମସେନାପତିନା ଭାସିତଂ ।

ଆକଙ୍ଖେୟ୍ୟସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ଆକଙ୍ଖେୟ୍ୟସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ସମ୍ବହୁଲେ ଭିକ୍ଖୂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ୱତ୍ଥସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ୱତ୍ଥସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ସମ୍ବହୁଲେ ଭିକ୍ଖୂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ସଲ୍ଲେଖସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ସଲ୍ଲେଖସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ଆୟସ୍ମନ୍ତଂ ମହାଚୁନ୍ଦଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ, ଆୟସ୍ମା ମହାଚୁନ୍ଦୋ ଭନ୍ତେ ଭଗୱନ୍ତଂ ଉପସଙ୍କମିତ୍ୱା ଏତଦୱୋଚ ‘‘ୟା ଇମା ଭନ୍ତେ ଅନେକୱିହିତା ଦିଟ୍ଠିୟୋ ଲୋକେ ଉପ୍ପଜ୍ଜନ୍ତି, ଅତ୍ତୱାଦପଟିସଂୟୁତ୍ତା ୱା ଲୋକୱାଦପଟିସଂୟୁତ୍ତା ୱା, ଆଦିମେୱ ନୁ ଖୋ ଭନ୍ତେ ଭିକ୍ଖୁନୋ ମନସିକରୋତୋ ଏୱମେତାସଂ ଦିଟ୍ଠୀନଂ ପହାନଂ ହୋତି, ଏୱମେତାସଂ ଦିଟ୍ଠୀନଂ ପଟିନିସ୍ସଗ୍ଗୋ ହୋତୀ’’ତି, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ପୁଚ୍ଛା – ତତ୍ଥ ଚ ଆୱୁସୋ କତି ପରିୟାୟା କତି ଚ ଅନ୍ତୋଗଧପଦାନି ଭଗୱତା ୱିଭଜିତ୍ୱା ପକାସିତାନି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ତତ୍ଥ ଭନ୍ତେ ପଞ୍ଚ ପରିୟାୟା ଚତୁଚତ୍ତାଲୀସ ଚ ଅନ୍ତୋଗଧପଦାନି ଭଗୱତା ୱିତ୍ଥାରେନ ଭାସିତାନି ।

ସମ୍ମାଟ୍ଠିସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ସମ୍ମାଦିଟ୍ଠିସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କେନ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ସମ୍ବହୁଲେ ଭିକ୍ଖୂ ଆରବ୍ଭ ଆୟସ୍ମତା ସାରିପୁତ୍ତତ୍ଥେରେନ ଧମ୍ମସେନାପତିନା ଭାସିତଂ ।

ପୁଚ୍ଛା – କସ୍ସ ଆୱୁସୋ ୱଚନଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଭଗୱତୋ ଭନ୍ତେ ୱଚନଂ ଅରହତୋ ସମ୍ମାସମ୍ବୁଦ୍ଧସ୍ସ ।

ପୁଚ୍ଛା – କେନାୱୁସୋ ଆଭତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ପରମ୍ପରାୟ ଭନ୍ତେ ଆଭତଂ ।

ମହାସତିପଟ୍ଠାନସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ମହାସତିପଟ୍ଠାନସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ୟୋଗାୱଚରାନଂ ବହୁପକାରତ୍ତା ଦୀଘନିକାୟେ ଚ ଇଧ ଚାତି ଦ୍ୱୀସୁ ନିକାୟେସୁ ପୋରାଣକେହି ସଂଗୀତିକାରେହି ଦ୍ୱିକ୍ଖତ୍ତୁଂ ସଂଗାୟିତ୍ୱା ୱିତ୍ଥାରେନ ପତିଟ୍ଠାପିତଂ, ତଂ ଅମ୍ହେହି ଦୀଘନିକାୟେ ୟଥାନୁପ୍ପତ୍ତୱସେନ ପୁଚ୍ଛିତଞ୍ଚ ୱିସ୍ସଜ୍ଜିତଞ୍ଚ । ତଥାପି ୟୋଗାୱଚରାନଂ ବହୁପକାରତ୍ତାୟେୱ ତଂ ଇଦାନିପି ୟଥାନୁପ୍ପତ୍ତୱସେନ ପୁନ ପୁଚ୍ଛିସ୍ସାମି, ତଂ ପନେତଂ ଆୱୁସୋ ମହାସତିପଟ୍ଠାନସୁତ୍ତଂ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – କୁରୂସୁ ଭନ୍ତେ କମ୍ମାସଧମ୍ମେ ନାମ କୁରୂନଂ ନିଗମେ ସମ୍ବହୁଲେ ଭିକ୍ଖୂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଞ୍ଚାୱୁସୋ ତତ୍ଥ ଆନାପାନସ୍ସତି କାୟାନୁପସ୍ସନା ଭଗୱତା ୱିଭଜିତ୍ୱା ପକାସିତା ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଇଧ ଭିକ୍ଖୱେ ଭିକ୍ଖୁ ଅରଞ୍ଞଗତୋ ୱା ରୁକ୍ଖମୂଲଗତୋ ୱା ସୁଞ୍ଞାଗାରଗତୋ ୱା ନିସୀଦତି ପଲ୍ଲଙ୍କଂ ଆଭୁଜିତ୍ୱା ଉଜୁଂ କାୟଂ ପଣିଧାୟ ପରିମୁଖଂ ସତିଂ ଉପଟ୍ଠପେତ୍ୱା ସୋ ସତୋୱ ଅସ୍ସସତି, ସତୋୱ ପସ୍ସସତି, ଦୀଘଂ ୱା ଅସ୍ସସନ୍ତୋ ‘ଦୀଘଂ ଅସ୍ସସାମୀ’ତି ପଜାନାତି, ଦୀଘଂ ୱା ପସ୍ସସନ୍ତୋ ‘ଦୀଘଂ ପସ୍ସସାମୀ’ତି ପଜାନାତି, ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ତତ୍ଥ ଆନାପାନସ୍ସତି କାୟାନୁପସ୍ସନା ଭଗୱତା ୱିଭଜିତ୍ୱା ପକାସିତା ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଞ୍ଚାୱୁସୋ ତତ୍ଥ ଇରିୟାପଥକାୟାନୁପସ୍ସନା ଭଗୱତା ୱିଭଜିତ୍ୱା ପକାସିତା ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ପୁନ ଚପରଂ ଭିକ୍ଖୱେ ଭିକ୍ଖୁ ଗଚ୍ଛନ୍ତୋ ୱା ଗଚ୍ଛାମୀତି ପଜାନାତି, ଠିତୋ ୱା ଠିତୋମ୍ହୀତି ପଜାନାତି, ନିସିନ୍ନୋ ୱା ନିସିନ୍ନୋମ୍ହୀତି ପଜାନାତି, ସୟାନୋ ୱା ସୟାନୋମ୍ହୀତି ପଜାନାତି, ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ଭଗୱତା ଇରିୟାପଥକାୟାନୁପସ୍ସନା ଭାୱନା ୱିଭଜିତ୍ୱା ପକାସିତା ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଞ୍ଚାୱୁସୋ ତତ୍ଥ ସମ୍ପଜଞ୍ଞକାୟାନୁପସ୍ସନା ଭଗୱତା ୱିଭଜିତ୍ୱା ପକାସିତା ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ପୁନ ଚପରଂ ଭିକ୍ଖୱେ ଭିକ୍ଖୁ ଅଭିକ୍କନ୍ତେ ପଟିକ୍କନ୍ତେ ସମ୍ପଜାନକାରୀ ହୋତି, ଆଲୋକିତେ ୱିଲୋକିତେ ସମ୍ପଜାନକାରୀ ହୋତି, ସମିଞ୍ଜିତେ ପସାରିତେ ସମ୍ପଜାନକାରୀ ହୋତି, ସଙ୍ଘାଟିପତ୍ତଚୀୱରଧାରଣେ ସମ୍ପଜାନକାରୀ ହୋତି, ଅସିତେ ପୀତେ ଖାୟିତେ ସାୟିତେ ସମ୍ପଜାନକାରୀ ହୋତି, ଉଚ୍ଚାରପସ୍ସାୱକମ୍ମେ ସମ୍ପଜାନକାରୀ ହୋତି, ଗତେ ଠିତେ ନିସିନ୍ନେ ସୁତ୍ତେ ଜାଗରିତେ ଭାସିତେ ତୁଣ୍ହୀଭାୱେ ସମ୍ପଜାନକାରୀ ହୋତି, ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ଭଗୱତା ତତ୍ଥ ସମ୍ପଜଞ୍ଞକାୟାନୁପସ୍ସନା ୱିଭଜିତ୍ୱା ପକାସିତା ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଞ୍ଚାୱୁସୋ ତତ୍ଥ ପଟିକୂଲମନସିକାରକାୟାନୁପସ୍ସନା ଭଗୱତା ୱିଭଜିତ୍ୱା ପକାସିତା ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ପୁନ ଚପରଂ ଭିକ୍ଖୱେ ଭିକ୍ଖୁ ଇମମେୱ କାୟଂ ଉଦ୍ଧଂ ପାଦତଲା ଅଧୋ କେସମତ୍ଥକା ତଚପରିୟନ୍ତଂ ପୂରଂ ନାନପ୍ପକାରସ୍ସ ଅସୁଚିନୋ ପଚ୍ଚୱେକ୍ଖତି ଅତ୍ଥି ଇମସ୍ମିଂ କାୟେ କେସାଲୋମା ନଖା ଦନ୍ତା ତଚୋ ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ତତ୍ଥ ଭଗୱତା ପଟିକୂଲମନସିକାରକାୟାନୁପସ୍ସନା ୱିଭଜିତ୍ୱା ପକାସିତା ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଞ୍ଚାୱୁସୋ ତତ୍ଥ ଧାତୁମନସିକାରକାୟାନୁପସ୍ସନା ଭଗୱତା ୱିଭଜିତ୍ୱା ପକାସିତା ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ପୁନ ଚପରଂ ଭିକ୍ଖୱେ ଭିକ୍ଖୁ ଇମମେୱ କାୟଂ ୟଥାଠିତଂ ୟଥାପଣିହିତଂ ଧାତୁସୋ ପଚ୍ଚୱେକ୍ଖତି ଅତ୍ଥି ଇମସ୍ମିଂ କାୟେ ପଥୱୀଧାତୁ ଆପୋଧାତୁ ତେଜୋଧାତୁ ୱାୟୋଧାତୁ ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ଭଗୱତା ଧାତୁମନସିକାରକାୟାନୁପସ୍ସନା ୱିଭଜିତ୍ୱା ପକାସିତା ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଞ୍ଚାୱୁସୋ ତତ୍ଥ ନୱ ସିୱଥିକକାୟାନୁପସ୍ସନା ଭଗୱତା ୱିଭଜିତ୍ୱା ପକାସିତା ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ପୁନ ଚପରଂ ଭିକ୍ଖୱେ ଭିକ୍ଖୁ ସେୟ୍ୟଥାପି ପସ୍ସେୟ୍ୟ ସରୀରଂ ସିୱଥିକାୟ ଛଡ୍ଡିତଂ ଏକାହମତଂ ୱା ଦ୍ୱୀହମତଂ ୱା ତୀହମତଂ ୱା ଉଦ୍ଧୁମାତକଂ ୱିନୀଲକଂ ୱିପୁବ୍ବକଜାତଂ ସୋ ଇମମେୱ କାୟଂ ଉପସଂହରତି ‘‘ଅୟମ୍ପି ଖୋ କାୟୋ ଏୱଂଧମ୍ମୋ ଏୱଂଭାୱୀ ଏୱଂଅନତୀତୋ’’ତି ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ତତ୍ଥ ଭଗୱତା ନୱ ସିୱଥିକକାୟାନୁପସ୍ସନା ଭାୱନା ୱିଭଜିତ୍ୱା ପକାସିତା ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଞ୍ଚାୱୁସୋ ତତ୍ଥ ୱେଦନାନୁପସ୍ସନା ଭଗୱତା ୱିଭଜିତ୍ୱା ଦେସିତା ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଇଧ ଭିକ୍ଖୱେ ଭିକ୍ଖୁ ସୁଖଂ ୱା ୱେଦନଂ ୱେଦୟମାନୋ ‘‘ସୁଖଂ ୱେଦନଂ ୱେଦୟାମୀ’’ତି ପଜାନାତି, ଦୁକ୍ଖଂ ୱା ୱେଦନଂ ୱେଦୟମାନୋ ‘‘ଦୁକ୍ଖ ୱେଦନଂ ୱେଦୟାମୀ’’ତି ପଜାନାତି, ଅଦୁକ୍ଖମସୁଖଂ ୱା ୱେଦନଂ ୱେଦୟମାନୋ ‘‘ଅଦୁକ୍ଖମସୁଖଂ ୱେଦନଂ ୱେଦୟାମୀ’’ତି ପଜାନାତି, ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ତତ୍ଥ ଭଗୱତା ୱେଦନାନୁପସ୍ସନା ୱିଭଜିତ୍ୱା ପକାସିତା ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଞ୍ଚାୱୁସୋ ତତ୍ଥ ଚିତ୍ତାନୁପସ୍ସନା ଭଗୱତା ୱିଭଜିତ୍ୱା ଦେସିତା ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଇଧ ଭିକ୍ଖୱେ ଭିକ୍ଖୁ ସରାଗଂ ୱା ଚିତ୍ତଂ ‘‘ସରାଗଂ ଚିତ୍ତ’’ନ୍ତି ପଜାନାତି, ୱୀତରାଗଂ ୱା ଚିତ୍ତଂ ‘‘ୱୀତରାଗଂ ଚିତ୍ତ’’ନ୍ତି ପଜାନାତି, ସଦୋସଂ ୱା ୱୀତଦୋସଂ ୱା ସମୋହଂ ୱା ୱୀତମୋହଂ ୱା ସଂଖିତ୍ତଂ ୱା ଚିତ୍ତଂ ‘‘ସଂଖିତ୍ତଂ ଚିତ୍ତ’’ନ୍ତି ପଜାନାତି, ୱିକ୍ଖିତ୍ତଂ ୱା ଚିତ୍ତଂ ‘‘ୱିକ୍ଖିତ୍ତଂ ଚିତ୍ତ’’ନ୍ତି ପଜାନାତି, ଏୱମାଦିନା ତତ୍ଥ ଭଗୱତା ଚିତ୍ତାନୁପସ୍ସନା ୱିଭଜିତ୍ୱା ପକାସିତା ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଞ୍ଚାୱୁସୋ ତତ୍ଥ ଧମ୍ମାନୁପସ୍ସନା ଭଗୱତା ୱିଭଜିତ୍ୱା ଦେସିତା, ତଂ ସଙ୍ଖେପମତ୍ତେନେୱ ୱିସ୍ସଜ୍ଜେହି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଇଧ ଭିକ୍ଖୱେ ଭିକ୍ଖୁ ଧମ୍ମେସୁ ଧମ୍ମାନୁପସ୍ସୀ ୱିହରତି, ପଞ୍ଚସୁ ନୀୱରଣେସୁ ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ତତ୍ଥ ଭଗୱତା ପଞ୍ଚହି ପବ୍ବେହି ଧମ୍ମାନୁପସ୍ସନା ୱିଭଜିତ୍ୱା ପକାସିତା ।

ଚୂଳସୀହନାଦସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ଚୂଳନସୀହନାଦସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ପରିହୀନଲାଭସକ୍କାରେ ନାନାତିତ୍ଥିୟେ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ, ନାନାତିତ୍ଥିୟା ଭନ୍ତେ ପରିହୀନଲାଭସକ୍କାରା ତେସୁ ତେସୁ ଠାନେସୁ ପରିଦେୱିଂସୁ, ଚତସ୍ସୋ ଚ ଭନ୍ତେ ପରିସା ଭଗୱତୋ ଏକମତ୍ଥଂ ଆରୋଚେସୁଂ, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ମହାସୀହନାଦସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ତେନାୱୁସୋ ଭଗୱତା ଜାନତା ପସ୍ସତା ଅରହତା ସମ୍ମାସମ୍ବୁଦ୍ଧେନ ମହାସୀହନାଦସୁତ୍ତଂ କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ୱେସାଲିୟଂ ଭନ୍ତେ ସୁନକ୍ଖତ୍ତଂ ଲିଚ୍ଛୱିପୁତ୍ତଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ, ସନୁକ୍ଖତ୍ତୋ ଭନ୍ତେ ଲିଚ୍ଛୱିପୁତ୍ତୋ ଅଚିରପକ୍କନ୍ତୋ ହୋତି ଇମସ୍ମା ଧମ୍ମୱିନୟା, ସୋ ୱେସାଲିୟଂ ପରିସତି ଏୱଂ ୱାଚଂ ଭାସତି ‘‘ନତ୍ଥି ସମଣସ୍ସ ଗୋତମସ୍ସ ଉତ୍ତରିମନୁସ୍ସଧମ୍ମା ଅଲମରିୟଞାଣଦସ୍ସନୱିସେସୋ, ତକ୍କପରିୟାହତଂ ସମଣୋ ଗୋତମୋ ଧମ୍ମଂ ଦେସେତି ୱୀମଂସାନୁଚରିତଂ ସୟଂ ପଟିଭାନଂ । ୟସ୍ସ ଚ ଖ୍ୱାସ୍ସ ଅତ୍ଥାୟ ଧମ୍ମୋ ଦେସିତୋ, ସୋ ନିୟ୍ୟାତି ତକ୍କରସ୍ସ ସମ୍ମା ଦୁକ୍ଖକ୍ଖୟାୟା’’ତି, ଏତମତ୍ଥଂ ଭନ୍ତେ ଆୟସ୍ମା ସାରିପୁତ୍ତୋ ଭଗୱତୋ ଆରୋଚେସି, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ପୁଚ୍ଛା – କତି ପନାୱୁସୋ ତତ୍ଥ ଭଗୱତା ତଥାଗତସ୍ସ ତଥାଗତବଲାନି ୱିଭଜିତ୍ୱା ପକାସିତାନି, ୟେହି ବଲେହି ସମନ୍ନାଗତୋ ତଥାଗତୋ ଆସଭଂ ଠାନଂ ପଟିଜାନାତି, ପରିସାସୁ ସୀହନାଦଂ ନଦତି, ବ୍ରହ୍ମଚକ୍କଂ ପୱତ୍ତେତି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଦସ ଭନ୍ତେ ତଥାଗତସ୍ସ ତଥାଗତବଲାନି ଭଗୱତା ୱିଭଜିତ୍ୱା ପକାସିତାନି, ୟେହି ବଲେହି ସମନ୍ନାଗତୋ ତଥାଗତୋ ଆସଭଂ ଠାନଂ ପଟିଜାନାତି, ପରିସାସୁ ସୀହନାଦଂ ନଦତି, ବ୍ରହ୍ମଚକ୍କଂ ପୱତ୍ତେତି ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଞ୍ଚାୱୁସୋ ତତ୍ଥ ଭଗୱତା ଚତୁୱେରଜ୍ଜଞାଣାନି ୱିଭଜିତ୍ୱା ପକାସିତାନି, ୟେହି ୱେସାରଜ୍ଜେହି ସମନ୍ନାଗତୋ ତଥାଗତୋ ଆସଭଂ ଠାନଂ ପଟିଜାନାତି, ପରିସାସୁ ସୀହନାଦଂ ନଦତି, ବ୍ରହ୍ମଚକ୍କଂ ପୱତ୍ତେତି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଖୀଣାସୱସ୍ସ ତେ ପଟିଜାନତୋ ଇମେ ଆସୱା ଅପରିକ୍ଖୀଣାତି ତତ୍ର ୱତ ମଂ ସମଣୋ ୱା ବ୍ରାହ୍ମଣୋ ୱା ଦେୱୋ ୱା ମାରୋ ୱା ବ୍ରହ୍ମା ୱା କୋଚି ୱା ଲୋକସ୍ମିଂ ସହଧମ୍ମେନ ପଟିଚୋଦେସ୍ସତୀତି ନିମିତ୍ତମେତଂ ସାରିପୁତ୍ତ ନ ସମନୁପସ୍ସାମି, ଏତମହଂ ସାରିପୁତ୍ତ ନିମିତ୍ତଂ ଅସମନୁପସ୍ସନ୍ତୋ ଖେମପ୍ପତ୍ତୋ ଅଭୟପ୍ପତ୍ତୋ ୱେସାରଜ୍ଜପ୍ପତ୍ତୋ ୱିହରାମି । ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ତତ୍ଥ ଚତୁୱେସାରଜ୍ଜଞାଣାନି ଭଗୱତା ୱିତ୍ଥାରେନ ୱିଭଜିତ୍ୱା ପକାସିତାନି ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଞ୍ଚାୱୁସୋ ତତ୍ଥ ଭଗୱତା ପଞ୍ଚଗତିପରିଚ୍ଛେଦଞାଣଂ ୱିଭଜିତ୍ୱା ପକାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ପଞ୍ଚ ଖୋ ଇମା ସାରିପୁତ୍ତ ଗତିୟୋ, କତମା ପଞ୍ଚ, ନିରୟୋ ତିରଚ୍ଛାନୟୋନି ପେତ୍ତିୱିସୟୋ ମନୁସ୍ସା ଦେୱା, ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ଭଗୱତା ତତ୍ଥ ପଞ୍ଚଗତିପରିଚ୍ଛେଦକଞାଣଂ ୱିଭଜିତ୍ୱା ପକାସିତଂ ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଞ୍ଚାୱୁସୋ ତତ୍ଥ ତଥାଗତୋ ଅତ୍ତନୋ ପଞ୍ଞାୱେୟ୍ୟତ୍ତିୟା ଅପରିହାନିଂ ପକାସେସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସନ୍ତି ଖୋ ପନ ସାରିପୁତ୍ତ ଏକେ ସମଣବ୍ରାହ୍ମଣା ଏୱଂୱାଦିନୋ ଏୱଂଦିଟ୍ଠିନୋ ୟାୱଦେୱାୟଂ ଭୱଂ ପୁରିସୋ ଦହରୋ ହୋତି, ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ତତ୍ଥ ତଥାଗତୋ ଅତ୍ତନୋ ପଞ୍ଞାୱେୟ୍ୟତ୍ତିୟା ଅପରିହାନିଂ ପକାସେସି ।

ମହାଦୁକ୍ଖକ୍ଖନ୍ଧସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ମହାଦୁକ୍ଖକ୍ଖନ୍ଧସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ଅଞ୍ଞତିତ୍ଥିୟେ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ, ସମ୍ବହୁଲା ଭନ୍ତେ ଅଞ୍ଞତିତ୍ଥିୟା ଭିକ୍ଖୂ ଏତଦୱୋଚୁଂ ‘‘ସମଣୋ ଆୱୁସୋ ଗୋତମୋ କାମାନଂ ପରିଞ୍ଞଂ ପଞ୍ଞପେତି, ମୟମ୍ପି କାମାନଂ ପରିଞ୍ଞଂ ପଞ୍ଞପେମ, ସମଣୋ ଆୱୁସୋ ଗୋତମୋ ରୂପାନଂ ୱେଦନାନଂ ପରିଞ୍ଞଂ ପଞ୍ଞପେତି, ମୟମ୍ପି ରୂପାନଂ ୱେଦନାନଂ ପରିଞ୍ଞଂ ପଞ୍ଞପେମ, ଇଧ ନୋ ଆୱୁସୋ କୋ ୱିସେସୋ, କୋ ଅଧିପ୍ପୟାସୋ, କିଂ ନାନାକରଣଂ ସମଣସ୍ସ ୱା ଗୋତମସ୍ସ ଅମ୍ହାକଂ ୱା ୟଦିଦଂ ଧମ୍ମଦେସନାୟ ୱା ଧମ୍ମଦେସନଂ ଅନୁସାସନିୟା ୱା ଅନୁସାସନି’’ନ୍ତି, ଏତମତ୍ଥଂ ଭିକ୍ଖୂ ଭଗୱତୋ ଆରୋଚେସୁଂ, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ଚୂଳଦୁକ୍ଖକ୍ଖନ୍ଧସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ଚୂଳଦୁକ୍ଖକ୍ଖନ୍ଧସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସକ୍କେସୁ ଭନ୍ତେ କପିଲୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ମହାନାମଂ ସକ୍କଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ, ମହାନାମୋ ଭନ୍ତେ ସକ୍କୋ ଭଗୱନ୍ତଂ ଉପସଙ୍କମିତ୍ୱା ଏତଦୱୋଚ ‘‘ଦୀଘରତ୍ତାହଂ ଭନ୍ତେ ଭଗୱତା ଏୱଂ ଧମ୍ମଂ ଦେସିତଂ ଆଜାନାମି ‘ଲୋଭୋ ଚିତ୍ତସ୍ସ ଉପକ୍କିଲେସୋ, ଦୋସୋ ଚିତ୍ତସ୍ସ ଉପକ୍କିଲେସୋ, ମୋହୋ ଚିତ୍ତସ୍ସ ଉପକ୍କିଲେସୋ’ତି, ଏୱଞ୍ଚାହଂ ଭନ୍ତେ ଭଗୱତା ଧମ୍ମଂ ଦେସିତଂ ଆଜାନାମି ‘ଲୋଭୋ ଚିତ୍ତସ୍ସ ଉପକ୍କିଲେସୋ, ଦୋସୋ ଚିତ୍ତସ୍ସ ଉପକ୍କିଲେସୋ, ମୋହୋ ଚିତ୍ତସ୍ସ ଉପକ୍କିଲେସୋ’ତି । ଅଥ ଚ ପନ ମେ ଏକଦା ଲୋଭଧମ୍ମାପି ଚିତ୍ତଂ ପରିୟାଦାୟ ତିଟ୍ଠନ୍ତି, ଦୋସଧମ୍ମାପି ଚିତ୍ତଂ ପରିୟାଦାୟ ତିଟ୍ଠନ୍ତି, ମୋହଧମ୍ମାପି ଚିତ୍ତଂ ପରିୟାଦାୟ ତିଟ୍ଠନ୍ତି, ତସ୍ସ ମୟ୍ହଂ ଭନ୍ତେ ଏୱଂ ହୋତି ‘କୋ ସୁ ନାମ ମେ ଧମ୍ମୋ ଅଜ୍ଝତ୍ତଂ ଅପ୍ପହିନୋ, ୟେନ ମେ ଏକଦା ଲୋଭଧମ୍ମାପି ଚିତ୍ତଂ ପରିୟାଦାୟ ତିଟ୍ଠନ୍ତି, ଦୋସଧମ୍ମାପି ଚିତ୍ତଂ ପରିୟାଦାୟ ତିଟ୍ଠନ୍ତି, ମୋହଧମ୍ମାପି ଚିତ୍ତଂ ପରିୟାଦାୟ ତିଟ୍ଠନ୍ତୀ’ତି’’, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ଅନୁମାନସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ଅନୁମାନସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କେନ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଭଗ୍ଗେସୁ ଭନ୍ତେ ସୁସୁମାରଗିରେ ଭେସକଳାୱନେ ଆୟସ୍ମତା ମହାମୋଗ୍ଗଲ୍ଲାନତ୍ଥେରେନ ସମ୍ବହୁଲେ ଭିକ୍ଖୂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ଚେତୋଖିଲସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ଚେତୋଖିଲସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ସମ୍ବହୁଲେ ଭିକ୍ଖୂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ୱନପତ୍ଥସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ୱନପତ୍ଥସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ସମ୍ବହୁଲେ ଭିକ୍ଖୂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ମଧୁପିଣ୍ଡିକସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ମଧୁପିଣ୍ଡିକସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସକ୍କେସୁ ଭନ୍ତେ ଦଣ୍ଡପାଣିଂ ସକ୍କଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ, ଦଣ୍ଡପାଣି ଭନ୍ତେ ସକ୍କୋ ଭଗୱନ୍ତଂ ଉପସଙ୍କମିତ୍ୱା ଏତଦୱୋଚ ‘‘କିଂ ୱାଦୀ ସମଣୋ କିମକ୍ଖାୟୀ’’ତି, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ଦ୍ୱେଧାୱିତକ୍କସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ଦ୍ୱେଧାୱିତକ୍କସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ସମ୍ବହୁଲେ ଭିକ୍ଖୂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ୱିତକ୍କସଣ୍ଠାନସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ୱିତକ୍କସଣ୍ଠାନସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ସମ୍ବହୁଲେ ଭିକ୍ଖୂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

କକଚୂପମସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ତେନାୱୁସୋ ଭଗୱତା…ପେ॰… ସମ୍ମାସମ୍ବୁଦ୍ଧେନ କକଚୂପମସୁତ୍ତଂ କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ଆୟସ୍ମନ୍ତଂ ମୋଳିୟଫଗ୍ଗୁନଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ, ଆୟସ୍ମା ଭନ୍ତେ ମୋଳିୟଫଗ୍ଗୁନୋ ଭିକ୍ଖୁନୀହି ସଦ୍ଧିଂ ଅତିୱେଲଂ ସଂସଟ୍ଠୋ ୱିହରତି, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ପୁଚ୍ଛା – ଅଥ ଖୋ ଆୱୁସୋ ଆୟସ୍ମତୋ ମୋଳିୟଫଗ୍ଗୁନସ୍ସ ତଂ ଭଗୱତୋ ଓୱାଦଂ ସୁତ୍ୱା କଥଂ ଚିତ୍ତଂ ଉପ୍ପନ୍ନଂ, କଥଞ୍ଜ ଭଗୱା ଉତ୍ତରି ଭିକ୍ଖୂନ ଓୱାଦମଦାସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଅଥ ଖୋ ଭନ୍ତେ ମୋଳିୟଫଗ୍ଗୁନସ୍ସ ଭଗୱତୋ ଇମଂ ଓୱାଦଂ ସୁତ୍ୱା ଭିକ୍ଖୁନିସଂସଗ୍ଗତୋ ଓରମିସ୍ସାମି ୱିରମିସ୍ସାମୀତିପି ଚିତ୍ତଂ ନ ଉପ୍ପନ୍ନଂ, ଅସଂୱରମେୱ ଭନ୍ତେ ଚିତ୍ତଂ ଉପ୍ପନ୍ନଂ, ଭଗୱା ଚ ଭନ୍ତେ ଆରାଧୟିଂସୁ ୱତ ମେ ଭିକ୍ଖୱେ ଭିକ୍ଖୂ ଏକଂ ସମୟଂ ଚିତ୍ତଂ, ଏୱମାଦିନା ଉତ୍ତରି ଭିକ୍ଖୂନଂ ଓୱାଦମଦାସି ।

ଉଭତୋ ଦଣ୍ଡକେନ ଚେପି ଭିକ୍ଖୱେ କକଚେନ ଚୋରା ଓଚରକା ଅଙ୍ଗମଙ୍ଗାନି ଓକନ୍ତେୟ୍ୟୁଂ ।

ଅଲଗଦ୍ଦୂପମସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ଅଲଗଦ୍ଦୂପମସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ଅରିଟ୍ଠଂ ଭିକ୍ଖୁଂ ଗଦ୍ଧବାଧିପୁବ୍ବଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ, ଅରିଟ୍ଠସ୍ସ ଭନ୍ତେ ଭିକ୍ଖୁନୋ ଗଦ୍ଧବାଧିପୁବ୍ବସ୍ସ ଏୱରୂପଂ ପାପକଂ ଦିଟ୍ଠିଗତଂ ଉପ୍ପନ୍ନଂ ‘‘ତଥାହଂ ଭଗୱତା ଧମ୍ମଂ ଦେସିତଂ ଆଜାଦାମି, ୟଥା ୟେମେ ଅନ୍ତରାୟିକା ଧମ୍ମା ୱୁତ୍ତା ଭଗୱତା, ତେ ପଟିସେୱତୋ ନାଲଂ ଅନ୍ତରାୟାୟା’’ତି, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ପୁଚ୍ଛା – ଅଥ ଖୋ ଆୱୁସୋ ଆୟସ୍ମତୋ ଅରିଟ୍ଠସ୍ସ ଗଦ୍ଧବାଧିପୁବ୍ବସ୍ସ କଥଂ ଚେତସୋ ପରିୱିତକ୍କୋ ଉଦପାଦି, କଥଞ୍ଚ ଭଗୱା ଉତ୍ତରି ଭିକ୍ଖୁନଂ ଧମ୍ମଦେସନଂ ପୱତ୍ତେସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଅଥ ଖୋ ଭନ୍ତେ ଅରିଟ୍ଠସ୍ସ ଭିକ୍ଖୁନୋ ଗଦ୍ଧବାଧିପୁବ୍ବସ୍ସ ‘‘କିଞ୍ଚାପି ମଂ ଭଗୱା ମୋଘପୁରିସୱାଦେନ ୱଦେସି, ନ ଖୋ ପନ ମେ ମଗ୍ଗଫଲାନଂ ଉପନିସ୍ସୟୋ ନ ହୋତି, ସ୍ୱାହଂ ଆରଭିତ୍ୱା ଘଟ୍ଟେତ୍ୱା ମଗ୍ଗଫଲାନି ନିବ୍ବତ୍ତେସ୍ସାମୀ’’ତି, ଏୱଂ ଖୋ ଭନ୍ତେ ଚେତସୋ ପରିୱିତକ୍କୋ ଉଦପାଦି, ଭଗୱା ଚ ଭନ୍ତେ ଦୁପ୍ପଞ୍ଞସ୍ସ ଅଲଗଦ୍ଦୂପମଂ ଦସ୍ସେତ୍ୱା ଅଲଗଦ୍ଦୂପମଂ ପରିୟତ୍ତିଞ୍ଚ ଦସ୍ସେତ୍ୱା ପଞ୍ଞୱତୋ ଅଲଗଦ୍ଦୂପମାୟ ଚ କୁଲ୍ଲୂପମାୟ ଚ ପଞ୍ଞୱତୋ ନିସ୍ସରଣପରିୟତ୍ତିଂ ଦସ୍ସେତ୍ୱା ଛ ଚ ଦିଟ୍ଠିଟ୍ଠାନାନି, ତେସଞ୍ଚ ଛନ୍ନଂ ଦିଟ୍ଠିଟ୍ଠାନାନଂ ୱିନିୱେଠନାକାରଂ ଦସ୍ସେତ୍ୱା ପରିୟୋସାନେ ଚ ଖନ୍ଧକମ୍ମଟ୍ଠାନଂ ଅରହତ୍ତନିକୂଟେନ ଦସ୍ସେତ୍ୱା ଉତ୍ତରି ଭିକ୍ଖୂନଂ ଧମ୍ମକଥଂ ପୱତ୍ତେସି ।

ୱମ୍ମିକସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ଧମ୍ମିକସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ଆୟସ୍ମନ୍ତଂ କୁମାରକସ୍ସପଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ । ଆୟସ୍ମା ଭନ୍ତେ କୁମାରକସ୍ସପୋ ଭଗୱନ୍ତଂ ଉପସଙ୍କମିତ୍ୱା ୱମ୍ମିକପଞ୍ହଂ ପୁଚ୍ଛି, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ରଥୱିନୀତସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ରଥୱିନୀତସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ କତ୍ଥ କେନ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ଆୟସ୍ମତା ଚ ସାରିପୁତ୍ତତ୍ଥେରେନ ଧମ୍ମସେନାପତିନା ଆୟସ୍ମତା ଚ ପୁଣ୍ଣେନ ମନ୍ତାଣିପୁତ୍ତେନ ଅଞ୍ଞମଞ୍ଞଂ ପୁଚ୍ଛାୱିସ୍ସଜ୍ଜନୱସେନ ଭାସିତଂ ।

ନିୱାପସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ନିୱାପସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ସମ୍ବହୁଲେ ଭିକ୍ଖୂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ପୁଚ୍ଛା – ଇମସ୍ମିଂ ଆୱୁସୋ ସୁତ୍ତେ କୋ ନିୱାପୋ କୋ ନେୱାପିକୋ କା ନେୱାପିକପରିସା କା ମିଗଜାତା କଥଞ୍ଚେତିସ୍ସା ଉପମାୟ ଅତ୍ଥୋ ଦଟ୍ଠବ୍ବୋ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଇମସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ସୁତ୍ତେ ନିୱାପୋତି ଖୋ ଭନ୍ତେ ପଞ୍ଚନ୍ନେତଂ କାମଗୁଣାନଂ ଅଧିୱଚନଂ, ନେୱାପିକୋତି ଖୋ ଭନ୍ତେ ମାରସ୍ସେତଂ ପାପିମତୋ ଅଧିୱଚନଂ, ନେୱାପିକପରିସାତି ଖୋ ଭନ୍ତେ ମାରପରିସାୟେତଂ ଅଧିୱଚନଂ, ମିଗଜାତାତି ଖୋ ଭନ୍ତେ ସମଣବ୍ରାହ୍ମଣାନମେତଂ ଅଧିୱଚନଂ, ଇମସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ସୁତ୍ତେ ଏତସ୍ସ ଅତ୍ଥୋ ଏୱଂ ଦଟ୍ଠବ୍ବୋ ।

ପାସରାସିସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – କେନାୱୁସୋ ଭଗୱତା…ପେ॰… ସମ୍ମାସମ୍ବୁଦ୍ଧେନ ପାସରାସିସୁତ୍ତଂ କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ସମ୍ବହୁଲେ ଭିକ୍ଖୂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ, ସମ୍ବହୁଲା ଭନ୍ତେ ଭିକ୍ଖୂ ରମ୍ମକସ୍ସ ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ସ ଅସ୍ସମେ ଭଗୱନ୍ତଂ ଆରବ୍ଭ ଧମ୍ମିୟା କଥାୟ ସନ୍ନିସୀଦିଂସୁ, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ପୁଚ୍ଛା – ଅଥ ଖୋ ଆୱୁସୋ ତେସଂ ସମ୍ବହୁଲାନଂ ଭିକ୍ଖୂନଂ ଧମ୍ମିୟା କଥାୟ ସନ୍ନିସିନ୍ନାନଂ କୀଦିସଂ ଧମ୍ମକଥଂ କଥେସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାଧୁ ଭିକ୍ଖୱେ ଏତଂ ଖୋ ଭିକ୍ଖୱେ ତୁମ୍ହାକଂ ପତିରୂପଂ କୁଲପୁତ୍ତାନଂ ସଦ୍ଧା ଅଗାରସ୍ମା ଅନଗାରିୟଂ ପବ୍ବଜିତାନଂ, ୟଂ ତୁମ୍ହେ ଧମ୍ମିୟା କଥାୟ ସନ୍ନିସୀଦେୟ୍ୟାଥ, ସନ୍ନିପତିତାନଂ ୱୋ ଭିକ୍ଖୱେ ଦ୍ୱୟଂ କରଣୀୟଂ ଧମ୍ମୀ ୱା କଥା ଅରିୟୋ ୱା ତୁଣ୍ହୀଭାୱୋ । ଦ୍ୱେମା ଭିକ୍ଖୱେ ପରିୟେସନା ଅରିୟା ଚ ପରିୟେସନା ଅନରିୟା ଚ ପରିୟେସନା । ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ଭଗୱା ସନ୍ନିପତିତାନଂ ତେସଂ ଭିକ୍ଖୂନଂ ଅରିୟପରିୟେସନଞ୍ଚ ଅନରିୟପରିୟେସନଞ୍ଚ ୱିଭଜିତ୍ୱା ଦେସେସି ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଞ୍ଚାୱୁସୋ ଭଗୱା ଅତ୍ତନାପି ଅନରିୟପରିୟେସନଂ ପହାୟ ଅରିୟପରିୟେସନାୟ ପରିୟେସିତଭାୱଂ ପକାସେସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଅହମ୍ପି ସୁଦଂ ଭିକ୍ଖୱେ ପୁବ୍ବେୱ ସମ୍ବୋଧା ଅନଭିସମ୍ବୁଦ୍ଧୋ ବୋଧିସତ୍ତୋୱ ସମାନୋ ଅତ୍ତନା ଜାତିଧମ୍ମୋ ସମାନୋ ଜାତିଧମ୍ମଂୟେୱ ପରିୟେସାମି, ଅତ୍ତନା ଜରାଧମ୍ମୋ ବ୍ୟାଧିଧମ୍ମୋ ମରଣଧମ୍ମୋ ସୋକଧମ୍ମୋ ସଂକିଲେସଧମ୍ମୋ ସମାନୋ ସଂକିଲେସଧମ୍ମଂୟେୱ ପରିୟେସାମି । ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ଭଗୱା ଅତ୍ତନାପି ଅନରିୟପରିୟେସନଂ ପହାୟ ଅରିୟପରିୟେସନାୟ ପରିୟେସିତଭାୱଂ ପକାସେସି ।

ପୁଚ୍ଛା – ଏୱଂ ପଠମାଭିସମ୍ବୁଦ୍ଧସ୍ସ ଆୱୁସୋ ଭଗୱତୋ ଅଜପାଲନିଗ୍ରୋଧରୁକ୍ଖମୂଲେ ନିସିନ୍ନସ୍ସ ଧମ୍ମଦେସନାୟ କତସନ୍ନିଟ୍ଠାନସ୍ସ କୀଦିସୋ

ଚେତସୋ ପରିୱିତକ୍କୋ ଉଦପାଦି, କଥଞ୍ଚ ଧମ୍ମଦେସନାୟ ଚାରିକା ଅହୋସି, କଥଞ୍ଚ ପଠମା ଧମ୍ମଦେସନା ଅହୋସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ‘‘କସ୍ସ ନୁ ଖୋ ଅହଂ ପଠମଂ ଧମ୍ମଂ ଦେସେୟ୍ୟଂ, କୋ ଇମଂ ଧମ୍ମଂ ଖିପ୍ପମେୱ ଆଜାନିସ୍ସତୀ’’ତି ଏୱଂ ଖୋ ଭନ୍ତେ ଭଗୱତୋ ପଠମାଭିସମ୍ବୁଦ୍ଧସ୍ସ ଅଜପାଲନିଗ୍ରୋଧମୂଲେ ଧମ୍ମଦେସନାୟ କତସନ୍ନିଟ୍ଠାନସ୍ସ ପରିୱିତକ୍କୋ ଉଦପାଦି, ଅଥ ଭନ୍ତେ ଭଗୱା ଉରୁୱେଲାୟଂ ୟଥାଭିରନ୍ତଂ ୱିହରିତ୍ୱା ୟେନ ବାରାଣସୀ, ତେନ ପଦସାୟେୱ ଚାରିକଂ ପକ୍କାମି ଧମ୍ମଦେସନାୟ, ଦ୍ୱେମେ ଭିକ୍ଖୱେ ଅନ୍ତା ପବ୍ବଜିତେନ ନ ସେୱିତବ୍ବା, କତମେ ଦ୍ୱେ, ୟୋ ଚାୟଂ କାମେସୁ କାମସୁଖଲ୍ଲିକାନୁୟୋଗୋ ହୀନୋ ଗାମ୍ମୋ ପୋଥୁଜ୍ଜନିକୋ ଅନରିୟୋ ଅନତ୍ତସଂହିତୋ, ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ଭଗୱତୋ ପଠମା ଧମ୍ମଦେସନା ଅହୋସି ।

ସବ୍ବାଭିଭୂ ସବ୍ବୱିଦୂହମସ୍ମି,

ସବ୍ବଧମ୍ମେସୁ ଅନୂପଲିତ୍ତୋ ।

ସବ୍ବଞ୍ଜହୋ ତଣ୍ହାକ୍ଖୟେ ୱିମୁତ୍ତୋ,

ସୟଂ ଅଭିଞ୍ଞାୟ କମୁଦ୍ଦିସେୟ୍ୟଂ ॥

ପୁଚ୍ଛା – କଥଞ୍ଚାୱୁସୋ ଭଗୱା ପାସରାସିଉପମାୟ ତଂ ଦେସନଂ ପରିନିଟ୍ଠାପେସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ପଞ୍ଚିମେ ଭିକ୍ଖୱେ କାମଗୁଣା, କତମେ ପଞ୍ଚ, ଚକ୍ଖୁୱିଞ୍ଞେୟ୍ୟା ରୂପା ଇଟ୍ଠା କନ୍ତା ମନାପା ପିୟରୂପା କାମୂପସଂହିତା ରଜନୀୟା । ସୋତୱିଞ୍ଞେୟ୍ୟା ସଦ୍ଦା । ଘାନୱିଞ୍ଞେୟ୍ୟା ଗନ୍ଧା । ଜିୱ୍ହାୱିଞ୍ଞେୟ୍ୟା ରସା । କାୟୱିଞ୍ଞେୟ୍ୟା ଫୋଟ୍ଠବ୍ବା ଇଟ୍ଠା କନ୍ତା ମନାପା ପିୟରୂପା କାମୂପସଂହିତା ରଜନୀୟା । ଇମେ ଖୋ ଭିକ୍ଖୱେ ପଞ୍ଚ କାମଗୁଣା । ୟେ ହି କେଚି ଭିକ୍ଖୱେ ସମଣା ୱା ବ୍ରାହ୍ମଣା ୱା ଇମେ କାମଗୁଣେ ଗଥିତା ମୁଚ୍ଛିତା ଅଜ୍ଝୋପନ୍ନା ଅନାଦୀନୱଦସ୍ସାୱିନୋ ଅନିସ୍ସରଣପଞ୍ଞା ପରିଭୁଞ୍ଜନ୍ତି, ତେ ଏୱମସ୍ସୁ ୱେଦିତବ୍ବା ‘‘ଅନୟମାପନ୍ନା ବ୍ୟାସନମାପନ୍ନା ୟଥାକାମକରଣୀୟା ପାପିମତୋ’’, ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ଭଗୱା ପାସରାସିଉପମାୟ ଧମ୍ମଦେସନଂ ପରିନିଟ୍ଠାପେସି ।

ଚୂଳହତ୍ଥିପଦୋପମସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ତେନାୱୁସୋ ଜାନତା…ପେ॰… ସମ୍ମାସମ୍ବୁଦ୍ଧେନ ଚୂଳହତ୍ଥିପଦୋପମସୁତ୍ତଂ କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ଜାଣୁସ୍ସୋଣିଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ । ଜାଣୁସ୍ସୋଣି ଭନ୍ତେ ବ୍ରାହ୍ମଣୋ ଭଗୱନ୍ତଂ ଉପସଙ୍କମିତ୍ୱା ୟାୱତକୋ ଅହୋସି ପିଲୋତିକେନ ପରିବ୍ବାଜକେନ ସଦ୍ଧିଂ କଥାସଲ୍ଲାପୋ, ତଂ ସବ୍ବଂ ଭଗୱତୋ ଆରୋଚେସି, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଞ୍ଚାୱୁସୋ ଭଗୱା ହତ୍ଥିପଦୋପମଂ ୱିତ୍ଥାରେନ ପରିପୂରେତ୍ୱା ଦେସେସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ‘‘ନ ଖୋ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଏତ୍ତାୱତା ହତ୍ଥିପଦୋପମୋ ୱିତ୍ଥାରେନ ପରିପୂରୋ ହୋତି, ଅପି ଚ ବ୍ରାହ୍ମଣ ୟଥା ହତ୍ଥିପଦୋପମୋ ୱିତ୍ଥାରେନ ପରିପୂରୋ ହୋତି, ତଂ ସୁଣାହି ସାଧୁକଂ ମନସିକରୋହି ଭାସିସ୍ସାମୀ’’ତି, ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ଭଗୱା ହତ୍ଥିପଦୋପମଂ ପରିପୂରେତ୍ୱା ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ସ ଜାଣୁସ୍ସୋଣିସ୍ସ ଦେସେସି ।

ମହାହତ୍ଥିପଦୋପମସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ମହାହତ୍ଥିପଦୋପମସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କେନ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ସମ୍ବହୁଲେ ଭିକ୍ଖୂ ଆରବ୍ଭ ଆୟସ୍ମତା ସାରିପୁତ୍ତତ୍ଥେରେନ ଧମ୍ମସେନାପତିନା ଭାସିତଂ ।

ମହାସାରୋପମସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ମହାସାରୋପମସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ରାଜଗହେ ଭନ୍ତେ ଦେୱଦତ୍ତଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ, ଦେୱଦତ୍ତୋ ଭନ୍ତେ ସଙ୍ଘଂ ଭିନ୍ଦିତ୍ୱା ରୁହିରୁପ୍ପାଦକମ୍ମଂ କତ୍ୱା ଅଚିରପକ୍କନ୍ତୋ ହୋତି, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ଚୂଳସାରୋପମସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ଚୂଳସାରୋପମସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ପିଙ୍ଗଲକୋଚ୍ଛଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ, ପିଙ୍ଗଲକୋଚ୍ଛୋ ଭନ୍ତେ ବ୍ରାହ୍ମଣୋ ଭଗୱନ୍ତଂ ଉପସଙ୍କମିତ୍ୱା ପଞ୍ହଂ ପୁଚ୍ଛି, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ଚୂଳଗୋସିଙ୍ଗସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ଚୂଳଗୋସିଙ୍ଗସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କେନ ସଦ୍ଧିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ନାଭିକେ ଭନ୍ତେ ଗୋସିଙ୍ଗସାଲୱନଦାୟେ ଆୟସ୍ମତା ଅନୁରୁଦ୍ଧତ୍ଥେରେନ ସଦ୍ଧିଂ ଭାସିତଂ ।

ମହାଗୋସିଙ୍ଗସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ମହାଗୋସିଙ୍ଗସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କେନ ସଦ୍ଧିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଗୋସିଙ୍ଗସାଲୱନଦାୟେ ଭନ୍ତେ ଆୟସ୍ମତା ଚ ସାରିପୁତ୍ତତ୍ଥେରେନ ଧମ୍ମସେନାପତିନା ଆୟସ୍ମତା ଚ ମହାମୋଗ୍ଗଲ୍ଲାନତ୍ଥେରେନ ସଦ୍ଧିଂ ଭାସିତଂ ।

ମହାଗୋପାଲକସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ମହାଗୋପାଲକସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ସମ୍ବହୁଲେ ଭିକ୍ଖୂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ଚୂଳଗୋପାଲକସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ଚୂଳଗୋପାଲକସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ୱଜ୍ଜୀସୁ ଭନ୍ତେ ଉକ୍କଚେଲାୟଂ ଗଙ୍ଗାୟ ନଦିୟା ତୀରେ ସମ୍ବହୁଲେ ଭିକ୍ଖୂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ଚୂଳସଚ୍ଚକସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ତେନାୱୁସୋ ଜାନତା…ପେ॰… ସମ୍ମାସମ୍ବୁଦ୍ଧେନ ଚୂଳସଚ୍ଚକସୁତ୍ତଂ କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ୱେସାଲିୟଂ ଭନ୍ତେ ସଚ୍ଚକଂ ନିଗଣ୍ଠପୁତ୍ତଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ, ସଚ୍ଚକୋ ନିଗଣ୍ଠପୁତ୍ତୋ ମହତିୟା ଲିଚ୍ଛୱିପରିସାୟ ସଦ୍ଧିଂ ୟେନ ଭଗୱା ତେନୁପସଙ୍କମି, ଉପସଙ୍କମିତ୍ୱା ଭଗୱନ୍ତଂ ଏତଦୱୋଚ ‘‘କଥଂ ପନ ଭୱଂ ଗୋତମୋ ସାୱକେ ୱିନେତି, କଥଂ ଭାଗା ଚ ପନ ଭୋତୋ ଗୋତମସ୍ସ ସାୱକେସୁ ଅନୁସାସନୀ ବହୁଲା ପୱତ୍ତତୀ’’ତି, ଅଥ ଭନ୍ତେ ଭଗୱତା ଅନିଚ୍ଚୱାଦେ ଚ ଅନତ୍ତୱାଦେ ଚ ପକାସିତେ ସଚ୍ଚକୋ ନିଗଣ୍ଠପୁତ୍ତୋ ପଥୱୀଉପମଂ ଦସ୍ସେତ୍ୱା ଅତ୍ତନୋ ଅତ୍ତୱାଦଂ ପକାସେସି, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ପୁଚ୍ଛା – ଏୱଂ ଆୱୁସୋ ସଚ୍ଚକେନ ନିଗଣ୍ଠପୁତ୍ତେନ ମହାପଥୱୀଉପମଂ ଦସ୍ସେତ୍ୱା ଅତ୍ତୱାଦେ ପକାସିତେ କଥଂ ଭଗୱା ତଂ ଅତ୍ତୱାଦଂ ପୁନ ପତିଟ୍ଠାପେତ୍ୱା ସମନୁୟୁଞ୍ଜି ସମନୁଗାହି ସମନୁଭାସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ‘‘ନନୁ ତ୍ୱଂ ଅଗ୍ଗିୱେସ୍ସନ ଏୱଂ ୱଦେସି, ରୂପଂ ମେ ଅତ୍ତା, ୱେଦନା ମେ ଅତ୍ତା, ସଞ୍ଞା ମେ ଅତ୍ତା, ସଙ୍ଖାରା ମେ ଅତ୍ତା, ୱିଞ୍ଞାଣଂ ମେ ଅତ୍ତା’’ତି, ଏୱଂ ଖୋ ଭନ୍ତେ ଭଗୱା ସଚ୍ଚକଂ ନିଗଣ୍ଠପୁତ୍ତଂ ତଂ ଅତ୍ତୱାଦଂ ପତିଟ୍ଠାପେସି । ପତିଟ୍ଠାପେତ୍ୱା ଚ ପନ ଭନ୍ତେ ଭଗୱା ‘‘ତେନ ହି ଅଗ୍ଗିୱେସ୍ସନ ତଞ୍ଞେୱେତ୍ଥ ପଟିପୁଚ୍ଛିସ୍ସାମି, ୟଥା ତେ ଖମେୟ୍ୟ, ତଥା ତଂ ବ୍ୟାକରେୟ୍ୟାସୀ’’ତି ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ଭଗୱା ସଚ୍ଚକଂ ନିଗଣ୍ଠପୁତ୍ତଂ ସମନୁୟୁଞ୍ଜି ସମନୁଗାହି ସମନୁଭାସି ।

ପୁଚ୍ଛା – ଏୱଂ ଖୋ ଆୱୁସୋ ସଚ୍ଚକେ ନିଗଣ୍ଠପୁତ୍ତେ ତୁଣ୍ହୀଭୂତେ ଅଧୋମୁଖେ ପଜ୍ଝାୟନ୍ତେ ଅପ୍ପଟିଭାନେ ନିସିନ୍ନେ ଦୁମ୍ମୁଖୋ ନାମ ଲିଚ୍ଛୱିପୁତ୍ତୋ ଭଗୱନ୍ତଂ କିଂ ୱଚନଂ ଅୱୋଚ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଏୱଂ ଭନ୍ତେ ସଚ୍ଚକେ ନିଗଣ୍ଠପୁତ୍ତେ ତୁଣ୍ହୀଭୂତେ ମଙ୍କୁଭୂତେ ପତ୍ତକ୍ଖନ୍ଧେ ଅଧୋମୁଖେ ପଜ୍ଝାୟନ୍ତେ ଅପ୍ପଟିଭାନେ ଦୁମ୍ମୁଖୋ ଲିଚ୍ଛୱିପୁତ୍ତୋ ଭଗୱନ୍ତଂ ଏତଦୱୋଚ ‘‘ଉପମା ମଂ ଭଗୱା ପଟିଭାତୀ’’ତି ।

ପୁଚ୍ଛା – ଅଥ ଖୋ ଆୱୁସୋ ସଚ୍ଚକୋ ନିଗଣ୍ଠପୁତ୍ତୋ ଭଗୱନ୍ତଂ କୀଦିସଂ ପଞ୍ହଂ ପୁଚ୍ଛି, କଥଞ୍ଚ ତଂ ଭଗୱା ବ୍ୟାକାସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଅଥ ଖୋ ଭନ୍ତେ ସଚ୍ଚକୋ ନିଗଣ୍ଠପୁତ୍ତୋ ଦୁମ୍ମୁଖଂ ଲିଚ୍ଛୱିଂ ଅପସାଦେତ୍ୱା ଭଗୱନ୍ତଂ ସେଖଞ୍ଚ ଅସେଖଞ୍ଚ ପଞ୍ହଂ ପୁଚ୍ଛି, ଭଗୱା ଚ ଭନ୍ତେ ‘‘ଇଧ ଅଗ୍ଗିୱେସ୍ସନ ମମ ସାୱକୋ ୟଂ କିଞ୍ଚି ରୂପଂ ଅତୀତାନାଗତପଚ୍ଚୁପ୍ପନ୍ନଂ ଅଜ୍ଝତ୍ତଂ ୱା ବହିଦ୍ଧା ୱା ଓଳାରିକଂ ୱା ସୁଖୁମଂ ୱା ହୀନଂ ୱା ପଣୀତଂ ୱା ୟଂ ଦୂରେ ସନ୍ତିକେ ୱା’’ ଏୱମାଦିନା ସେଖଞ୍ଚ ଅସେଖଞ୍ଚ ପୁଗ୍ଗଲଂ ୱିଭଜିତ୍ୱା ବ୍ୟାକାସି ।

ବୁଦ୍ଧୋ ସୋ ଭଗୱା ବୋଧାୟ ଧମ୍ମଂ ଦେସେତି ।

ଦନ୍ତୋ ସୋ ଭଗୱା ଦମଥାୟ ଧମ୍ମଂ ଦେସେତି ।

ସନ୍ତୋ ସୋ ଭଗୱା ସମଥାୟ ଧମ୍ମଂ ଦେସେତି ।

ତିଣ୍ଣୋ ସୋ ଭଗୱା ତରଣାୟ ଧମ୍ମଂ ଦେସେତି ।

ପରିନିବ୍ବୁତୋ ସୋ ଭଗୱା ପରିନିବ୍ବାନାୟ ଧମ୍ମଂ ଦେସେତି ।

ମହାସଚ୍ଚକସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ମହାସଚ୍ଚକସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ୱେସାଲିୟଂ ଭନ୍ତେ ସଚ୍ଚକଂୟେୱ ନିଗଣ୍ଠପୁତ୍ତଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ । ସଚ୍ଚକୋ ଭନ୍ତେ ନିଗଣ୍ଠପୁତ୍ତୋ ଅପରଦିୱସେ ଭଗୱନ୍ତଂ ଉପସଙ୍କମିତ୍ୱା ଭଗୱତୋ ସାୱକେ ଆସଜ୍ଜ ଭାୱନାଦ୍ୱୟପଟିସଂୟୁତ୍ତଂ ୱାଚଂ ଭାସତି, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଞ୍ଚାୱୁସୋ ଭଗୱା ସଚ୍ଚକଂ ନିଗଣ୍ଠପୁତ୍ତଂ ପଟିପୁଚ୍ଛିତ୍ୱା ଭାୱନାଦ୍ୱୟଂ ୱିଭଜ୍ଜ କଥେସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଅଥ ଖୋ ଭନ୍ତେ ଭଗୱା ‘‘କିନ୍ତି ପନ ତେ ଅଗ୍ଗିୱେସ୍ସନ କାୟଭାୱନା ସୁତା’’ତି ଏୱମାଦିନା ସଚ୍ଚକଂ ନିଗଣ୍ଠପୁତ୍ତଂ ପଟିପୁଚ୍ଛିତ୍ୱା, କଥଞ୍ଚ ଅଗ୍ଗିୱେସ୍ସନ ଅଭାୱିତକାୟୋ ଚ ହୋତି ଅଭାୱିତଚିତ୍ତୋ ଚ ଏୱମାଦିନା ଭାୱନାଦ୍ୱୟଂ ୱିଭଜିତ୍ୱା ବ୍ୟାକାସି ।

ପୁଚ୍ଛା – ଅଥ ଖୋ ଆୱୁସୋ ସଚ୍ଚକୋ ନିଗଣ୍ଠପୁତ୍ତୋ ଭଗୱନ୍ତଂ କିଂ ୱଚନଂ ଅୱୋଚ, କଥଞ୍ଚ ଭଗୱା ପଧାନକାଲେ ଅତ୍ତନାଅନୁଭୂତପୁବ୍ବା ପରମୁକ୍କଂସଗତା ସୁଖଦୁକ୍ଖୱେଦନାୟୋ ପକାସେସି, ୟାପି ଭଗୱତୋ ଚିତ୍ତଂ ନ ପରିୟାଦାୟ ଅଟ୍ଠଂସୁ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଅଥ ଖୋ ଭନ୍ତେ ସଚ୍ଚକୋ ନିଗଣ୍ଠପୁତ୍ତୋ ଭଗୱନ୍ତଂ ଏତଦୱୋଚ ‘‘ନ ହି ନୂନ ଭୋତୋ ଗୋତମସ୍ସ ଉପ୍ପଜ୍ଜତି, ତଥା ରୂପା ସୁଖାୱେଦନା, ୟଥାରୂପା ଉପ୍ପନ୍ନା ସୁଖାୱେଦନା ଚିତ୍ତଂ ପରିୟାଦାୟ ତିଟ୍ଠେୟ୍ୟ, ନ ହି ନୂନ ଭୋତୋ ଗୋତମସ୍ସ ଉପ୍ପଜ୍ଜତି ତଥାରୂପା ଦୁକ୍ଖା ୱେଦନା, ୟଥାରୂପା ଉପ୍ପନ୍ନା ଦୁକ୍ଖା ୱେଦନା ଚିତ୍ତଂ ପରିୟାଦାୟ ତିଟ୍ଠେୟ୍ୟା’’ତି ଅଥ ଖୋ ଭଗୱା ‘‘କିଞ୍ହି ନୋ ସିୟା ଅଗ୍ଗିୱେସ୍ସନ, ଇଧ ମେ ଅଗ୍ଗିୱେସ୍ସେନ ପୁବ୍ବେୱ ସମ୍ବୋଧା ଅନଭିସମ୍ବୁଦ୍ଧସ୍ସ ବୋଧିସତ୍ତସ୍ସେୱ ସତୋ ଏତଦହୋସି, ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ଭଗୱା ପଧାନକାଲେ ଅତ୍ତନାନୁଭୂତପୁବ୍ବା ପରମୁକ୍କଂସଗତା ସୁଖଦୁକ୍ଖୱେଦନାୟୋ ୱିତ୍ଥାରେନ, ୟାପି ଭଗୱତୋ ଚିତ୍ତଂ ନ ପରିୟାଦାୟ ଅଟ୍ଠଂସୁ ।

ଚୂଳତଣ୍ହାସଙ୍ଖୟସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ତେନାୱୁସୋ ଭଗୱତା ଜାନତା…ପେ॰… ସମ୍ମାସମ୍ବୁଦ୍ଧେନ ଚୂଳତଣ୍ହାସଙ୍ଖୟସୁତ୍ତଂ କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ସକ୍କଂ ଦେୱାନମିନ୍ଦଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ । ସକ୍କୋ ଭନ୍ତେ ଦେୱାନମିନ୍ଦୋ ଭଗୱନ୍ତଂ ଉପସଙ୍କମିତ୍ୱା ଏତଦୱୋଚ ‘‘କିତ୍ତାୱତାନୁଖୋ ଭନ୍ତେ ଭିକ୍ଖୁ ସଂଖିତ୍ତେନ ତଣ୍ହାସଙ୍ଖୟୱିମୁତ୍ତୋ ହୋତି ଅଚ୍ଚନ୍ତନିଟ୍ଠୋ ଅଚ୍ଚନ୍ତୟୋଗକ୍ଖେମି ଅଚ୍ଚନ୍ତବ୍ରହ୍ମଚାରୀ ଅଚ୍ଚନ୍ତପରିୟୋସାନୋ ସେଟ୍ଠୋ ଦେୱମନୁସ୍ସାନ’’ନ୍ତି । ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

କିତ୍ତାୱତା ନୁ ଖୋ ଭନ୍ତେ ଭିକ୍ଖୁ ସଂଖିତ୍ତେନ ତଣ୍ହାସଙ୍ଖୟୱିମୁତ୍ତୋ ହୋତି ଅଚ୍ଚନ୍ତନିଟ୍ଠୋ ଅଚ୍ଚନ୍ତୟୋଗକ୍ଖେମୀ ଅଚ୍ଚନ୍ତବ୍ରହ୍ମଚାରୀ ଅଚ୍ଚନ୍ତପରିୟାସାନୋ ସେଟ୍ଠୋ ଦେୱମନୁସ୍ସାନଂ –

ମହାତଣ୍ହାସଙ୍ଖୟସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ମହାତଣ୍ହାସଙ୍ଖୟସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ସାତିଂ ଭିକ୍ଖୁଂ କେୱଟ୍ଟପୁତ୍ତଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ । ସାତିସ୍ସ ଭନ୍ତେ ଭିକ୍ଖୁନୋ କେୱଟ୍ଟପୁତ୍ତସ୍ସ ଏୱରୂପଂ ପାପକଂ ଦିଟ୍ଠିଗତଂ ଉପ୍ପନ୍ନଂ ହୋତି ‘‘ତଥାହଂ ଭଗୱତା ଧମ୍ମଂ ଦେସିତଂ ଆଜାନାମି, ୟଥା ତଦେୱିଦଂ ୱିଞ୍ଞାଣଂ ସନ୍ଧାୱତି ସଂସରତି ଅନଞ୍ଞ’’ନ୍ତି । ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ପୁଚ୍ଛା – ଅଥ ଖୋ ଆୱୁସୋ ଭଗୱା କଥଂ ଭିକ୍ଖୂ ଆମନ୍ତେତ୍ୱା ଚ ପଟିପୁଚ୍ଛିତ୍ୱା ଚ ଅନତ୍ତଭାୱଦୀପିକଂ ଧମ୍ମକଥଂ କଥେସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଅଥ ଭନ୍ତେ ଭଗୱା ଭିକ୍ଖୂ ‘‘ତଂ କିଂ ମଞ୍ଞଥ ଭିକ୍ଖୱେ, ଅପିନାୟଂ ସାତି ଭିକ୍ଖୁ କେୱଟ୍ଟପୁତ୍ତୋ ଉସ୍ମୀକତୋପି ଇସ୍ମିଂ ଧମ୍ମୱିନୟେ’’ତି ଆମନ୍ତେତ୍ୱା, ତୁମ୍ହେପି ମେ ଭିକ୍ଖୱେ ଏୱଂ ଧମ୍ମଂ ଦେସିତଂ ଆଜାନାଥତ୍ୟାଦିନା ଭିକ୍ଖୂ ପଟିପୁଚ୍ଛିତ୍ୱା ଚ ୟଂ ୟଦେୱ ଭିକ୍ଖୱେ ପଚ୍ଚୟଂ ପଟିଚ୍ଚ ଉପ୍ପଜ୍ଜତି ୱିଞ୍ଞାଣଂ, ତେନ ତେନେୱ ୱିଞ୍ଞାଣଂ ତ୍ୱେୱ ସଙ୍ଖ୍ୟଂ ଗଚ୍ଛତି, ଚକ୍ଖୁଞ୍ଚ ପଟିଚ୍ଚ ରୂପେ ଚ ଉପ୍ପଜ୍ଜତି ୱିଞ୍ଞାଣଂ ଚକ୍ଖୁୱିଞ୍ଞାଣଂ ତ୍ୱେୱ ସଙ୍ଖ୍ୟଂ ଗଚ୍ଛତି, ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ଅନତ୍ତତାଦୀପିକଂ ଧମ୍ମିଂ କଥଂ କଥେସି ।

ମହାଅସ୍ସପୁରସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ମହାଅସ୍ସପୁରସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଅଙ୍ଗେସୁ ଭନ୍ତେ ଅସ୍ସପୁରେ ନାମ ଅଙ୍ଗାନଂ ନିଗମେ ବହୂ ମନୁସ୍ସେ ସଦ୍ଧେ ପସନ୍ନେ ଆରବ୍ବ୍ଭ ଭାସିତଂ । ବହୂ ଭନ୍ତେ ମନୁସ୍ସା ସଦ୍ଧା ପସନ୍ନା ଭିକ୍ଖୁସଙ୍ଘଂ ସକ୍କଚ୍ଚଂ ଉପଟ୍ଠହିଂସୁ, ସବ୍ବକାଲଞ୍ଚ ରତନତ୍ତୟପଟିସଂୟୁତ୍ତଂ ୱଣ୍ଣକଥଂୟେୱ କଥୟିଂସୁ । ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ପୁଚ୍ଛା – କତମେ ଆୱୁସୋ ତତ୍ଥ ଭଗୱତା ଧମ୍ମା ସମଣକରଣା ଚ ବ୍ରାହ୍ମଣକରଣା ଚ ଉତ୍ତରୁତ୍ତରି ପଣୀତପଣୀତା ଦେସିତା ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ହିରୋତ୍ତପ୍ପା ପରିସୁଦ୍ଧକାୟସମାଚାରୋ ପରିସୁଦ୍ଧୱଚୀସମାଚାରୋ ପରିସୁଦ୍ଧମନୋସମାଚାରୋ ପରିସୁଦ୍ଧାଜୀୱୋ ଇନ୍ଦ୍ରିୟେସୁ ଗୁତ୍ତଦ୍ୱାରତା ଭୋଜନେମତ୍ତଞ୍ଞୁତା ଜାଗରିୟାନୁୟୋଗୋ ସତିସମ୍ପଜଞ୍ଞଂ ନୀୱରଣପ୍ପହାନଂ ଚତ୍ତାରି ଚ ଝାନାନି ତିସ୍ସୋ ଚ ୱିଜ୍ଜା ଇମେ ଖୋ ଭନ୍ତେ ତତ୍ଥ ଭଗୱତା ସମଣକରଣା ଚ ବ୍ରାହ୍ମଣକରଣା ଚ ଉତ୍ତରୁତ୍ତରି ପଣୀତପଣୀତା ଧମ୍ମା ଦେସିତା ।

ଚୂଳଅସ୍ସପୁରସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ଚୂଳଅସ୍ସପୁରସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ତ କଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ତସ୍ମିଂୟେୱ ଭନ୍ତେ ଅସ୍ସପୁରେ ନିଗମେ ତେୟେୱ ମନୁସ୍ସେ ସଦ୍ଧେ ପସନ୍ନେ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ, ତସ୍ମିଂୟେୱ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଞ୍ଚାୱୁସୋ ତତ୍ଥ ଭଗୱତା ସମଣସାମୀଚିପ୍ପଟିପଦା ଚ ଅସ୍ସମଣସାମୀଚିପ୍ପଟିପଦା ଚ ୱିଭଜିତ୍ୱା ଦେସିତା ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ‘‘କଥଞ୍ଚ ଭିକ୍ଖୱେ ଭିକ୍ଖୁ ନ ସମଣସାମୀଚିପ୍ପଟିପଦଂ ପଟିପନ୍ନୋ ହୋତି, ୟସ୍ସ କସ୍ସଚି ଭିକ୍ଖୱେ ଭିକ୍ଖୁନୋ ଅଭିଜ୍ଝାଲୁସ୍ସ ଅଭିଜ୍ଝା ଅପ୍ପହୀନା ହୋତି, ବ୍ୟାପନ୍ନଚିତ୍ତସ୍ସ ବ୍ୟାପାଦୋ ଅପ୍ପହୀନୋ ହୋତୀ’’ତି ଏୱମାଦିନା ଚ । କଥଞ୍ଚ ଭିକ୍ଖୱେ ଭିକ୍ଖୁ ସମଣସାମୀଚିପ୍ପଟିପଦଂ ପଟିପନ୍ନୋ ହୋତି, ୟସ୍ସ କସ୍ସଚି ଭିକ୍ଖୱେ ଭିକ୍ଖୁନୋ ଅଭିଜ୍ଝାଲୁସ୍ସ ଅଭିଜ୍ଝା ପହୀନା ହୋତି, ବ୍ୟାପନ୍ନଚିତ୍ତସ୍ସ ବ୍ୟାପାଦୋ ପହୀନୋ ହୋତି ଏୱମାଦିନା ଚ ଭନ୍ତେ ଭଗୱତା ତତ୍ଥ ସମଣସାମୀଚିପ୍ପଟିପଦା ଚ ଅସ୍ସମଣସାମୀଚିପ୍ପଟିପଦା ଚ ୱିତ୍ଥାରେନ ୱିଭଜିତ୍ୱା ଦେସିତା ।

ସାଲେୟ୍ୟକସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ସାଲେୟ୍ୟକସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – କୋସଲେସୁ ଭନ୍ତେ ସାଲାୟଂ ନାମ ବ୍ରାହ୍ମଣଗାମେ ସାଲେୟ୍ୟକେ ବ୍ରାହ୍ମଣଗହପତିକେ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ । ସାଲେୟ୍ୟକା ଭନ୍ତେ ବ୍ରାହ୍ମଣଗହପତିକା ଭଗୱନ୍ତଂ ଉପସଙ୍କମିତ୍ୱା ଏତଦୱୋଚୁଂ ‘‘କୋ ନୁ ଖୋ ଭୋ ଗୋତମ ହେତୁ କୋ ପଚ୍ଚୟୋ, ୟେନ ମିଧେକଚ୍ଚେ ସତ୍ତା କାୟସ୍ସ ଭେଦା ପରଂ ମରଣା ଅପାୟଂ ଦୁଗ୍ଗତିଂ ୱିନିପାତଂ ନିରୟଂ ଉପପଜ୍ଜନ୍ତି, କୋ ପନ ଭୋ ଗୋତମ ହେତୁ କୋ ପଚ୍ଚୟୋ, ୟେନ ମିଧେକଚ୍ଚେ ସତ୍ତା କାୟସ୍ସ ଭେଦା ପରଂ ମରଣା ସୁଗତିଂ ସଗ୍ଗଂ ଲୋକଂ ଉପପଜ୍ଜନ୍ତୀ’’ତି । ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱେରଞ୍ଜକସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ୱେରଞ୍ଜକସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ୱେରଞ୍ଜକେ ବ୍ରାହ୍ମଣଗହପତିକେ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ । ୱେରଞ୍ଜକା ଭନ୍ତେ ବ୍ରାହ୍ମଣଗହପତିକା ଭଗୱନ୍ତଂ ଉପସଙ୍କମିତ୍ୱା ଏତଦୱୋଚୁଂ ‘‘କୋ ନୁ ଖୋ ଭୋ ଗୋତମ ହେତୁ କୋ ପଚ୍ଚୟୋ, ୟେନ ମିଧେକଚ୍ଚେ ସତ୍ତା କାୟସ୍ସ ଭେଦା ପରଂ ମରଣା ଅପାୟଂ ଦୁଗ୍ଗତିଂ ୱିନିପାତଂ ନିରୟଂ ଉପପଜ୍ଜନ୍ତି, କୋ ପନ ଭୋ ଗୋତମ ହେତୁ କୋ ପଚ୍ଚୟୋ, ୟେନ ମିଧେକଚ୍ଚେ ସତ୍ତା କାୟସ୍ସ ଭେଦା ପରଂ ମରଣା ସୁଗତିଂ ସଗ୍ଗଂ ଲୋକଂ ଉପପଜ୍ଜନ୍ତୀ’’ତି । ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ମହାୱେଦଲ୍ଲସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ମହାୱେଦଲ୍ଲସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ କତ୍ଥ କେନ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ଆୟସ୍ମତା ମହାକୋଟ୍ଠିକେନ ପୁଟ୍ଠେନ ଆୟସ୍ମତା ସାରିପୁତ୍ତତ୍ଥେରେନ ଧମ୍ମସେନାପତିନା ଭାସିତଂ ।

ଚୂଳୱେଦଲ୍ଲସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ଚୂଳୱେଦଲ୍ଲସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ କତ୍ଥ କେନ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ରାଜଗହେ ଭନ୍ତେ ୱିସାଖେନ ଉପାସକେନ ପୁଟ୍ଠାୟ ଧମ୍ମଦିନ୍ନାୟ ଥେରିୟା ଭାସିତଂ ।

ଚୂଳଧମ୍ମସମାଦାନସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ଚୂଳଧମ୍ମସମାଦାନସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ସମ୍ବହୁଲେ ଭିକ୍ଖୂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ମହାଧମ୍ମସମାଦାନସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ମହାଧମ୍ମସମାଦାନସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ସମ୍ବହୁଲେ ଭିକ୍ଖୂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ୱୀମଂସକସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ୱୀମଂସକସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ସମ୍ବହୁଲେ ଭିକ୍ଖୂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

କୋସମ୍ବିୟସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – କୋସମ୍ବିୟସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – କୋସମ୍ବିୟଂ ଭନ୍ତେ କୋସମ୍ବିକେ ଭିକ୍ଖୂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ । କୋସମ୍ବିକା ଭନ୍ତେ ଭିକ୍ଖୂ ଭଣ୍ଡନଜାତା କଲହଜାତା ୱିୱାଦାପନ୍ନା ଅଞ୍ଞମଞ୍ଞଂ ମୁଖସତ୍ତୀହି ୱିତୁଦନ୍ତା ୱିହରନ୍ତି । ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ବ୍ରହ୍ମନିମନ୍ତନିକସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ବ୍ରହ୍ମନିମନ୍ତନିକସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ସମ୍ବହୁଲେ ଭିକ୍ଖୂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ମାରତଜ୍ଜନିୟସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ମାରତଜ୍ଜନୀୟସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ କେନ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସକ୍କେସୁ ଭନ୍ତେ ସୁସୁମାରଗିରେ ଭେସକଳାୱନେ ମିଗଦାୟେ ଆୟସ୍ମତା ମହାମୋଗ୍ଗଲ୍ଲାନେନ ମାରଂ ପାପିମନ୍ତଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ । ମାରୋ ଭନ୍ତେ ପାପିମା ଆୟସ୍ମତୋ ମହାମୋଗ୍ଗଲ୍ଲାନସ୍ସ କୁଚ୍ଛିଗତୋ ହୋତି କୋଟ୍ଠମନୁପୱିଟ୍ଠୋ । ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ମଜ୍ଝିମପଣ୍ଣାସପାଳି

କନ୍ଦରକସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ତେନାୱୁସୋ ଜାନତା…ପେ॰… ସମ୍ମାସମ୍ବୁଦ୍ଧେନ କନ୍ଦରକସୁତ୍ତଂ କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଚମ୍ପାୟଂ ଭନ୍ତେ ଗଗ୍ଗରାୟ ପୋକ୍ଖରଣିୟା ତୀରେ ପେସ୍ସଞ୍ଚ ହତ୍ଥାରୋହପୁତ୍ତଂ କନ୍ଦରକଞ୍ଚ ପରିବ୍ବାଜକଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ, କନ୍ଦରକୋ ଭନ୍ତେ ପରିବ୍ବାଜକୋ ଭଗୱତୋ ଚ ଭିକ୍ଖୁସଙ୍ଘସ୍ସ ଚ ୱଣ୍ଣଂ ଅଭାସି, ପେସ୍ସୋ ଚ ଭନ୍ତେ ହତ୍ଥାରୋହପୁତ୍ତୋ ଭଗୱତୋ ଚ ଧମ୍ମଦେସନାୟ ଚ ୱଣ୍ଣଂ ଅଭାସି । ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ପୁଚ୍ଛା – ଏୱଂ ଖୋ ଆୱୁସୋ କନ୍ଦରକେନ ପରିବ୍ବାଜକେନ ଭଗୱତୋ ଚ ଭିକ୍ଖୁସଙ୍ଘସ୍ସ ଚ ଅଭିପ୍ପସନ୍ନେନ ୱଣ୍ଣେ ଭାସିତେ କଥଂ ଭଗୱା ତଂ ସମନୁଜାନିତ୍ୱା ଧମ୍ମଦେସନାରମ୍ଭଂ ଆରଭି, କଥଞ୍ଚ ପେସ୍ସୋ ହତ୍ଥାରୋହପୁତ୍ତୋ ଭଗୱତୋ ଚ ଧମ୍ମଦେସନାୟ ଚ ୱଣ୍ଣଂ ଅଭାସି, କଥଞ୍ଚ ପେସ୍ସସ୍ସ ହତ୍ଥାରୋହପୁତ୍ତସ୍ସ ଅଜ୍ଝାସୟାନୁରୂପଂ ଧମ୍ମଂ ଦେସେସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଏୱଂ ଖୋ ଭନ୍ତେ କନ୍ଦରକେନ ପରିବ୍ବାଜକେନ ଭଗୱତୋ ଚ ଭିକ୍ଖୁସଙ୍ଘସ୍ସ ଚ ଅଭିପ୍ପସନ୍ନେନ ୱଣ୍ଣେ ଭାସିତେ ‘‘ଏୱମେତଂ କନ୍ଦରକ ଏୱମେତଂ କନ୍ଦରକ’’ ଏୱମାଦିନା ଭଗୱା ତଂ ସମନୁଜାନିତ୍ୱା ‘‘ସନ୍ତି ହି କନ୍ଦରକ ଭିକ୍ଖୂ ଇମସ୍ମିଂ ଭିକ୍ଖୁସଙ୍ଘେ ଅରହନ୍ତୋ ଖୀଣାସୱା ୱୁସିତୱନ୍ତୋ କତକରଣୀୟା ଓହିତଭାରା ଅନୁପ୍ପତ୍ତସଦତ୍ଥା ପରିକ୍ଖୀଣଭୱସଂୟୋଜନା ସମ୍ମଦଞ୍ଞା ୱିମୁତ୍ତା’’ତି ଏୱମାଦିନା ଧମ୍ମଦେସନଂ ସମାରଭି । ଅଥ ଖୋ ଭନ୍ତେ ପେସ୍ସୋ ହତ୍ଥାରୋହପୁତ୍ତୋ ‘‘ଅଚ୍ଛରିୟଂ ଭନ୍ତେ ଅବ୍ଭୁତଂ ଭନ୍ତେ ୟାୱ ସୁପଞ୍ଞତ୍ତା ଚିମେ ଭନ୍ତେ ଭଗୱତା ଚତ୍ତାରୋ ସତିପଟ୍ଠାନା ସତ୍ତାନଂ ୱିସୁଦ୍ଧିୟା ସୋକପରିଦେୱାନଂ ସମତିକ୍କମାୟ ଦୁକ୍ଖଦୋମନସ୍ସାନଂ ଅତ୍ଥଙ୍ଗମାୟ ଞାୟସ୍ସ ଅଧିଗମାୟ ନିବ୍ବାନସ୍ସ ସଚ୍ଛିକିରିୟାୟା’’ତି ଏୱମାଦିନା ଭଗୱତୋ ଚ ଧମ୍ମଦେସନାୟ ୱଣ୍ଣଂ ଅଭାସି, ଭଗୱାପି ଭନ୍ତେ ‘‘ଗହନଞ୍ହେତଂ ପେସ୍ସ ୟଦିଦଂ ମନୁସ୍ସା, ଉତ୍ତାନକଞ୍ହେତଂ ପେସ୍ସ ୟଦିଦଂ ପସୱୋ’’ତିଆଦିନା ପେସ୍ସସ୍ସ ହତ୍ଥାରୋହପୁତ୍ତସ୍ସ ଅଜ୍ଝାସୟାନୁରୂପଂ ଧମ୍ମକଥଂ ଦେସେସି ।

ପୁଚ୍ଛା – ତଂ ପନାୱୁସୋ ଧମ୍ମଦେସନଂ ସୁତ୍ୱା ପେସ୍ସସ୍ସ ହତ୍ଥାରୋହପୁତ୍ତସ୍ସ କୀଦିସୋ ଆନିସଂସୋ ଅଧିଗତୋ, କଥଞ୍ଚ ଭଗୱା ତଂ ପୁଗ୍ଗଲଚତୁକ୍କଦେସନଂ ସଂଖିତ୍ତେନ ଭାସିତଂ, ଭିକ୍ଖୂନଂ ୱିତ୍ଥାରେନ ୱିଭଜିତ୍ୱା ଦେସେସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ତଂ ଖୋ ପନ ଭନ୍ତେ ଧମ୍ମଂ ସୁତ୍ୱା ପେସ୍ସସ୍ସ ହତ୍ଥାରୋହପୁତ୍ତସ୍ସ ଦ୍ୱେ ଆନିସଂସା ଅଧିଗତା ସଙ୍ଘେ ଚ ପସାଦୋ ସତିପଟ୍ଠାନପରିଗ୍ଗହଣୂପାୟୋ ଚ ଅଭିନୱୋ । ଭଗୱା ଚ ଭନ୍ତେ ତଂ ପୁଗ୍ଗଲଚତୁକ୍କଦେସନଂ ଭିକ୍ଖୂହି ୟାଚିତୋ ‘‘କତମୋ ଚ ଭିକ୍ଖୱେ ପୁଗ୍ଗଲୋ ଅତ୍ତପରିତାପନାନୁୟୋଗମନୁୟୁତ୍ତୋ’’ତିଆଦିନା ସଂଖିତ୍ତେନ ଭାସିତଂ, ୱିତ୍ଥାରେନ ଅତ୍ଥଂ ଅୱିଭତ୍ତଂ । ୱିତ୍ଥାରେନ ୱିଭଜିତ୍ୱା ଦେସେସି ।

ଅଟ୍ଠକନାଗରସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ଅଟ୍ଠକନାଗରସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ କେନ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ୱେସାଲିୟଂ ଭନ୍ତେ ୱେଳୁୱଗାମକେ ଗହପତିଂ ଅଟ୍ଠକନାଗରଂ ଆରବ୍ଭ ଆୟସ୍ମତା ଆନନ୍ଦତ୍ଥେରେନ ଧମ୍ମଭଣ୍ଡାଗାରିକେନ ଭାସିତଂ । ଦସମୋ ଭନ୍ତେ ଗହପତି ଅଟ୍ଠକନାଗରୋ ଆୟସ୍ମନ୍ତଂ ଆନନ୍ଦଂ ଉପସଙ୍କମିତ୍ୱା ଏତଦୱୋଚ ‘‘ଅତ୍ଥି ନୁ ଖୋ ଭନ୍ତେ ଆନନ୍ଦ ତେନ ଭଗୱତା ଜାନତା ପସ୍ସତା ଅରହତା ସମ୍ମାସମ୍ବୁଦ୍ଧେନ ଏକଧମ୍ମୋ ଅକ୍ଖାତୋ, ୟତ୍ଥ ଭିକ୍ଖୁନୋ ଅପ୍ପମତ୍ତସ୍ସ ଆତାପିନୋ ପହିତତ୍ତସ୍ସ ୱିହରତୋ ଅୱିମୁତ୍ତଞ୍ଚେୱ ଚିତ୍ତଂ ୱିମୁଚ୍ଚତି, ଅପରିକ୍ଖିଣା ଚ ଆସୱା ପରିକ୍ଖୟଂ ଗଚ୍ଛନ୍ତି, ଅନନୁପ୍ପତ୍ତଞ୍ଚ ଅନୁତ୍ତରଂ ୟୋଗକ୍ଖେମଂ ଅନୁପାପୁଣାତୀ’’ତି, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ସେଖସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ସେଖସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ କେନ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସକ୍କେସୁ ଭନ୍ତେ କପିଲୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ସନ୍ଥାଗାରେ ଆୟସ୍ମତା ଆନନ୍ଦତ୍ଥେରେନ ଧମ୍ମଭଣ୍ଡାଗାରିକେନ କାପିଲୱତ୍ଥୱେ ସକ୍ୟେ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ । ଭଗୱା ଭନ୍ତେ କାପିଲୱତ୍ଥୱେ ସକ୍ୟେ ବହୁଦେୱରତ୍ତିଂ ଧମ୍ମିୟା କଥାୟ ସନ୍ଦସ୍ସେତ୍ୱା ସମାଦପେତ୍ୱା ସମୁତ୍ତେଜେତ୍ୱା ସମ୍ପହଂସେତ୍ୱା ଆୟସ୍ମନ୍ତଂ ଆନନ୍ଦଂ ଆମନ୍ତେସି ‘‘ପଟିଭାତୁ ତଂ ଆନନ୍ଦ କାପିଲୱତ୍ଥୱାନଂ ସକ୍ୟାନଂ ସେଖୋ ପାଟିପଦୋ, ପିଟ୍ଠି ମେ ଆଗିଲାୟତି, ତମହଂ ଆୟମିସ୍ସାମୀ’’ତି । ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ପୋତଲିୟସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ପୋତଲିୟସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଅଙ୍ଗୁତ୍ତରାପେସୁ ଭନ୍ତେ ଆପଣେ ନାମ ଅଙ୍ଗୁତ୍ତରାପାନଂ ନିଗମେ ପୋତଲିୟଂ ଗହପତିଂ ପଟିକ୍ଖିତ୍ତସବ୍ବକମ୍ମନ୍ତଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ । ପୋତଲିୟୋ ଭନ୍ତେ ଗହପତି ପଟିକ୍ଖିତ୍ତସବ୍ବକମ୍ମନ୍ତୋ ୟେନ ଭଗୱା ତେନୁପସଙ୍କମି, ଉପସଙ୍କମନ୍ତୋ ଭଗୱତା ଗହପତିୱାଦେନ ସମୁଦାଚରିୟମାନୋ କୁପିତୋ ଅନତ୍ତମନୋ ଭଗୱନ୍ତଂ ଏତଦୱୋଚ ‘‘ତୟିଦଂ ଭୋ ଗୋତମ ନଚ୍ଛନ୍ନଂ ତୟିଦଂ ନପ୍ପତିରୂପଂ, ୟଂ ମଂ ତ୍ୱଂ ଗହପତିୱାଦେନ ସମୁଦାଚରସୀ’’ତି । ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଞ୍ଚାୱୁସୋ ଭଗୱା କାମାନଂ ଆଦୀନୱଂ ୱିତ୍ଥାରେନ ପକାସେତ୍ୱା ଅରିୟସ୍ସ ୱିନୟେ ୱୋହାରସମୁଚ୍ଛେଦଂ ଦସ୍ସେସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଅଥ ଭନ୍ତେ ଭଗୱା ଅରିୟସ୍ସ ୱିନୟେ ୱୋହାରସମୁଚ୍ଛେଦାୟ ଅଟ୍ଠ ଧମ୍ମେ ୱିଭଜିତ୍ୱା ‘‘ସେୟ୍ୟଥାପି ଗହପତି କୁକ୍କୁରୋ ଜିଘଚ୍ଛାଦୁବ୍ବଲ୍ୟପରେତୋ ଗୋଘାତକସୂନଂ ପଚ୍ଚୁପଟ୍ଠିତୋ ଅସ୍ସ’’ ଏୱମାଦିନା କାମେସୁ ଆଦୀନୱଂ ଦସ୍ସେତ୍ୱା ପରିୟୋସାନେ ତୀହି ୱିଜ୍ଜାହି ଅରିୟସ୍ସ ୱିନୟେ ୱୋହାରସମୁଚ୍ଛେଦଂ ସବ୍ବେନସବ୍ବଂ ସବ୍ବଥାସବ୍ବଂ ୱୋହାରସମୁଚ୍ଛେଦଂ ୱିତ୍ଥାରେନ ୱିଭଜିତ୍ୱା ଦେସେସି ।

ଜୀୱକସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ତେନାୱୁସୋ ଭଗୱତା…ପେ॰… ସମ୍ମାସମ୍ବୁଦ୍ଧେନ ଜୀୱକସୁତ୍ତଂ କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ରାଜଗହେ ଭନ୍ତେ ଜୀୱକଂ କୋମାରଭଚ୍ଚଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ । ଜୀୱକୋ ଭନ୍ତେ କୋମାରଭଚ୍ଚୋ ଭଗୱନ୍ତଂ ଉପସଙ୍କମିତ୍ୱା ଏତଦୱୋଚ ‘‘ସୁତଂ ମେତଂ ଭନ୍ତେ ସମଣଂ ଗୋତମଂ ଉଦ୍ଦିସ୍ସ ପାଣଂ ଆରଭନ୍ତି, ତଂ ସମଣୋ ଗୋତମୋ ଜାନଂ ଉଦ୍ଦିସ୍ସ କତଂ ମଂସଂ ପରିଭୁଞ୍ଜତି ପଟିଚ୍ଚ କମ୍ମନ୍ତି । ୟେ ତେ ଭନ୍ତେ ଏୱମାହଂସୁ ‘ସମଣଂ ଗୋତମଂ ଉଦ୍ଦିସ୍ସ ପାଣଂ ଆରଭନ୍ତି, ତଂ ସମଣୋ ଗୋତମୋ ଜାନଂ ଉଦ୍ଦିସ୍ସ କତଂ ମଂସଂ ପରିଭୁଞ୍ଜତି ପଟିଚ୍ଚ କମ୍ମ’ନ୍ତି, କଚ୍ଚି ତେ ଭନ୍ତେ ଭଗୱତୋ ୱୁତ୍ତୱାଦିନୋ ନ ଚ ଭଗୱନ୍ତଂ ଅଭୂତେନ ଅବ୍ଭାଚିକ୍ଖନ୍ତି, ଧମ୍ମସ୍ସ ଚାନୁଧମ୍ମଂ ବ୍ୟାକରୋନ୍ତି, ନ ଚ କୋଚି ସହଧମ୍ମିକୋ ୱାଦାନୁୱାଦୋ ଗାରୟ୍ହଂ ଠାନଂ ଆଗଚ୍ଛତୀ’’ତି । ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ଉପାଲିସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ଉପାଲିସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ନାଳନ୍ଦାୟଂ ଭନ୍ତେ ଉପାଲିଂ ଗହପତିଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ । ଉପାଲି ଭନ୍ତେ ଗହପତି ଭଗୱନ୍ତଂ ଉପସଙ୍କମିତ୍ୱା ଏତଦୱୋଚ ‘‘ଆଗମା ନୁଖ୍ୱିଧ ଭନ୍ତେ ଦୀଘତପସ୍ସୀ ନିଗଣ୍ଠୋ’’ତି, ଏୱମାଦିନା ଚ ଭନ୍ତେ ଉପାଲି ଗହପତି ଭଗୱତୋ ପଟିସନ୍ଧାରଂ କତ୍ୱା ଅତ୍ତନୋ ଆଚରିୟସ୍ସ ନିଗଣ୍ଠସ୍ସ ନାଟପୁତ୍ତସ୍ସ ୱାଦଂ ପକାସେସି, ୱାଦଂ ୱଣ୍ଣେସି । ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ପୁଚ୍ଛା – ଅଥ ଖୋ ଆୱୁସୋ ଭଗୱା ଉପାଲିଂ ଗହପତିଂ ତସ୍ମିଂ ୱାଦେ କଥଂ ସମନୁୟୁଞ୍ଜୀ ସମନୁଗାହୀ ସମନୁଭାସୀ, କଥଞ୍ଚସ୍ସ ଉପାୟଂ ଦସ୍ସେତ୍ୱା ୟଥାଭୂତଂ ଅତ୍ଥଂ ଞାପେସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଅଥ ଖୋ ଭନ୍ତେ ଭଗୱା ଉପାଲିଂ ଗହପତିଂ ‘‘ସଚେ ଖୋ ତ୍ୱଂ ଗହପତି ସଚ୍ଚେ ପତିଟ୍ଠାୟ ମନ୍ତେୟ୍ୟାସି, ସିୟା ନୋ ଏତ୍ଥ କଥାସଲ୍ଲାପୋ’’ତି ଉପାଲିଂ ଗହପତିଂ କଥଂ ସମୁଟ୍ଠାପେତ୍ୱା ‘‘ତଂ କିଂମଞ୍ଞସି ଗହପତି, ଇଧସ୍ସ ନିଗଣ୍ଠୋ ଆବାଧିକୋ ଦୁକ୍ଖିତୋ ବାଞ୍ହଗିଲାନୋ ସୀତୋଦକପରିକ୍ଖିତ୍ତୋ ଉଣ୍ହୋଦକପଟିସେୱୀ, ସୋ ସୀତୋଦକଂ ଅଲଭମାନୋ କାଲଙ୍କରେୟ୍ୟା’’ତି ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ଭଗୱା ଚତ୍ତାରୋ ଉପାୟେ ଦସ୍ସେତ୍ୱା ଉପାଲିଂ ଗହପତିଂ ୟଥାଭୂତମତ୍ଥଂ ଞାପେସି ।

ପୁଚ୍ଛା – ଏୱଂ ଖୋ ଆୱୁସୋ ଉପାଲି ଗହପତି ଭଗୱତା ସଞ୍ଞାପିତୋ ଇମସ୍ମିଂ ଧମ୍ମୱିନୟେ ପସନ୍ନୋ କୀଦିସଂ ପସନ୍ନାକାରଂ ଅକାସି, କଥଞ୍ଚ ଭଗୱା ତଂ ପୁନ ଅନୁସାସିତ୍ୱା ଉତ୍ତରି ୱିନେସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ‘‘ପୁରିମେନେୱାହଂ ଭନ୍ତେ ଓପମ୍ମେନ ଭଗୱତୋ ଅତ୍ତମନୋ ଅଭିରଦ୍ଧୋ, ଅପିଚାହଂ ଇମାନି ଭଗୱତୋ ୱିଚିତ୍ରାନି ପଞ୍ହପଟିଭାନାନି ସୋତୁକାମୋ, ଏୱାହଂ ଭଗୱନ୍ତଂ ପଚ୍ଚନୀକଂ କାତବ୍ବଂ ଅମଞ୍ଞିସ୍ସ’’ନ୍ତି, ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ଉପାଲି ଗହପତି ଭଗୱତା ୱିଞ୍ଞାପିତୋ ଇମସ୍ମିଂ ଧମ୍ମୱିନୟେ ପସନ୍ନୋ ପସନ୍ନାକାରଂ ଅକାସି । ତତ୍ଥ ଭଗୱା ଚ ଭନ୍ତେ ‘‘ଅନୁୱିଚ୍ଚକାରଂ ଖୋ ଗହପତି କରୋହି, ଅନୁୱିଚ୍ଚକାରୋ ତୁମ୍ହାଦିସାନଂ ଞାତମନୁସ୍ସାନଂ ସାଧୁ ହୋତୀ’’ତି ଏୱମାଦିନା ପୁନ ଅନୁସାସିତ୍ୱା ଉତ୍ତରି ୟାୱ ଧମ୍ମଚକ୍ଖୁପଟିଲାଭା ୱିନେସି ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଞ୍ଚାୱୁସୋ ନିଗଣ୍ଠସ୍ସ ନାଟପୁତ୍ତସ୍ସ ଉପାଲିସ୍ସ ଗହପତିସ୍ସ ନିୱେସନଂ ଗନ୍ତ୍ୱା ଆୱୀମଂସନା ଚ ଉପାଲିସ୍ସ ଗହପତିସ୍ସ ପଚ୍ଚୁତ୍ତରା କଥା ଚ ଅହୋସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ‘‘ଉମ୍ମତ୍ତୋସି ତ୍ୱଂ ଗହପତି ଦତ୍ତୋସି ତ୍ୱଂ ଗହପତୀ’’ତି ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ନିଗଣ୍ଠସ୍ସ ନାଟପୁତ୍ତସ୍ସ ଉପାଲିସ୍ସ ଗହପତିସ୍ସ ନିୱେସନଂ ଗନ୍ତ୍ୱା ୱୀମଂସା ଚ ‘‘ଭଦ୍ଦିକା ଭନ୍ତେ ଆୱଟ୍ଟନୀମାୟା କଲ୍ୟାଣୀ ଭନ୍ତେ ଆୱଟ୍ଟନୀମାୟାତି’’ ଏୱମାଦିନା ଉପାଲିସ୍ସ ଗହପତିସ୍ସ ପଚ୍ଚୁତ୍ତରକଥା ଚ ଅହୋସି ।

ଧୀରସ୍ସ ୱିଗତମୋହସ୍ସ,

ପଭିନ୍ନଖୀଲସ୍ସ ୱିଜିତୱିଜୟସ୍ସ ।

ଅନୀଘସ୍ସ ସୁସମଚିତ୍ତସ୍ସ,

ୱୁଦ୍ଧସୀଲସ୍ସ ସାଧୁପଞ୍ଞସ୍ସ ।

ୱେସମନ୍ତରସ୍ସ ୱିମଲସ୍ସ,

ଭଗୱତୋ ତସ୍ସ ସାୱକୋହମସ୍ମିଂ ॥

ଅକଥଂ କଥିସ୍ସ ତୁସିତସ୍ସ,

ୱନ୍ତଲୋକାମିସସ୍ସ ମୁଦିତସ୍ସ ।

କତସମଣସ୍ସ ମନୁଜସ୍ସ,

ଅନ୍ତିମସାରୀରସ୍ସ ନରସ୍ସ ॥

ଅନୋପମସ୍ସ ୱିରଜସ୍ସ,

ଭଗୱତୋ ତସ୍ସ ସାୱକୋ ହମସ୍ମି –

ତଣ୍ହଚ୍ଛିଦସ୍ସ ବୁଦ୍ଧସ୍ସ,

ୱୀତଧୂମସ୍ସ ଅନୁପଲିତ୍ତସ୍ସ ॥

ଆହୁନେୟ୍ୟସ୍ସ ୟକ୍ଖସ୍ସ,

ଉତ୍ତମପୁଗ୍ଗଲସ୍ସ ଅତୁଲସ୍ସ ।

ମହତୋ ୟସଗ୍ଗପତ୍ତସ୍ସ,

ଭଗୱତୋ ତସ୍ସ ସାୱକୋ ହମସ୍ମି –

କୁକ୍କୁରୱତିକସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – କୁକ୍କୁରୱତିକସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – କୋଲିୟେସୁ ଭନ୍ତେ ହଲିଦ୍ଦୱସନେ ନାମ କୋଲିୟାନଂ ନିଗମେ ପୁଣ୍ଣଞ୍ଚ କୋଲିୟପୁତ୍ତଂ ଗୋୱତିକଂ ଅଚେଲଞ୍ଚ ସେନିୟଂ କୁକ୍କୁରୱତିକଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ । ପୁଣ୍ଣୋ ଭନ୍ତେ କୋଲିୟ ପୁତ୍ତୋ ଗୋୱତିକୋ ଭଗୱନ୍ତଂ ଏତଦୱୋଚ ‘‘ଅୟଂ ଭନ୍ତେ ଅଚେଲୋ ସେନିୟୋ କୁକ୍କୁରୱତିକୋ ଦୁକ୍କରକାରକୋ ଛମାନିକ୍ଖିତ୍ତଂ ଭୋଜନଂ ଭୁଞ୍ଜତି, ତସ୍ସ ତଂ କୁକ୍କୁରୱତଂ ଦୀଘରତ୍ତଂ ସମତ୍ତଂ ସମାଦିନ୍ନଂ, ତସ୍ସ କା ଗତି, କୋ ଅଭିସମ୍ପରାୟୋ’’ତି, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ଅଭୟରାଜକୁମାରସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ତେନାୱୁସୋ ଜାନତା…ପେ॰… ସମ୍ମାସମ୍ବୁଦ୍ଧେନ ଅଭୟରାଜକୁମାରସୁତ୍ତଂ କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ରାଜଗହେ ମେ ଭନ୍ତେ ଅଭୟଂ ରାଜକୁମାରଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ । ଅଭୟୋ ଭନ୍ତେ ରାଜକୁମାରୋ ଭଗୱନ୍ତଂ ଉପସଙ୍କମିତ୍ୱା ଏତଦୱୋଚ ‘‘ଭାସେୟ୍ୟ ନୁ ଖୋ ଭନ୍ତେ ତଥାଗତୋ ତଂ ୱାଚଂ, ୟା ସା ୱାଚା ପରେସଂ ଅପ୍ପିୟା ଅମନାପା’’ତି, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ବହୁୱେଦନୀୟସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ବହୁୱେଦନୀୟସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ଆୟସ୍ମନ୍ତଞ୍ଚ ଉଦାୟିଂ ପଞ୍ଚକଙ୍ଗଞ୍ଚ ଥପତିଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ, ପଞ୍ଚକଙ୍ଗୋ ଭନ୍ତେ ଥପତି ଆୟସ୍ମନ୍ତଂ ଉଦାୟିଂ ଉପସଙ୍କମିତ୍ୱା ୱେଦନଂ ପୁଚ୍ଛି, ଆୟସ୍ମା ଭନ୍ତେ ଉଦାୟୀ ପଞ୍ଚକଙ୍ଗଂ ଥପତିଂ ଏତଦୱୋଚ ‘‘ତିସ୍ସୋ ଖୋ ଥପତି ୱେଦନା ୱୁତ୍ତା ଭଗୱତା ସୁଖା ୱେଦନା ଦୁକ୍ଖା ୱେଦନା ଅଦୁକ୍ଖମସୁଖା ୱେଦନା’’ତି । ଏୱଂ ୱୁତ୍ତେ ଭନ୍ତେ ପଞ୍ଚକଙ୍ଗୋ ଥପତି ଆୟସ୍ମନ୍ତଂ ଉଦାୟିଂ ଏତଦୱୋଚ ‘‘ନ ଖୋ ଭନ୍ତେ ଉଦାୟି ତିସ୍ସୋ ୱେଦନା ୱୁତ୍ତା ଭଗୱତା, ଦ୍ୱେ ୱେଦନା ୱୁତ୍ତା ଭଗୱତା ସୁଖା ୱେଦନା ଦୁକ୍ଖା ୱେଦନା, ୟାୟଂ ଭନ୍ତେ ଅଦୁକ୍ଖମସୁଖା ୱେଦନା, ସନ୍ତସ୍ମିଂ ଏସା ପଣୀତେ ସୁଖେ ୱୁତ୍ତା ଭଗୱତା’’ତି । ନେୱ ଅସକ୍ଖି ଖୋ ଭନ୍ତେ ଆୟସ୍ମା ଉଦାୟୀ ପଞ୍ଚକଙ୍ଗଂ ଥପତିଂ ସଞ୍ଞାପେତୁଂ, ନ ପନ ଅସକ୍ଖି ପଞ୍ଚକଙ୍ଗୋ ଥପତି ଆୟସ୍ମନ୍ତଂ ଉଦାୟିଂ ସଞ୍ଞାପେତୁଂ । ଅସ୍ସୋସି ଖୋ ଆୟସ୍ମା ଆନନ୍ଦୋ ଆୟସ୍ମତୋ ଉଦାୟିସ୍ସ ପଞ୍ଚକଙ୍ଗେନ ଥପତିନା ସଦ୍ଧିଂ ଇମଂ କଥାସଲ୍ଲାପଂ, ଅଥ ଖୋ ଭନ୍ତେ ଆୟସ୍ମା ଆନନ୍ଦୋ ୟାୱତକୋ ଅହୋସି ଆୟସ୍ମତୋ ଉଦାୟିସ୍ସ ପଞ୍ଚକଙ୍ଗେନ ଥପତିନା ସଦ୍ଧିଂ କଥାସଲ୍ଲାପୋ, ତଂ ସବ୍ବଂ ଭଗୱତୋ ଆରୋଚେସି । ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ଅପଣ୍ଣକସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ଅପଣ୍ଣକସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – କୋସଲେସୁ ଭନ୍ତେ ସାଲାୟଂ ନାମ କୋସଲାନଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଗାମେ ସାଲେୟ୍ୟକେ ବ୍ରାହ୍ମଣଗହପତିକେ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ । ସମ୍ବହୁଲା ଭନ୍ତେ ଅଞ୍ଞତିତ୍ଥିୟା ସାଲେୟ୍ୟକାନଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଗହପତିକାନଂ ଅତ୍ତନୋ ଅତ୍ତନୋ ମିଚ୍ଛାଦିଟ୍ଠିୟୋ ପଟିଗ୍ଗଣ୍ହାପେସୁଂ ଉଗ୍ଗଣ୍ହାପେସୁଂ । ତେ ପନ ଭନ୍ତେ ସାଲେୟ୍ୟକା ବ୍ରାହ୍ମଣଗହପତିକା ଏକଦିଟ୍ଠିୟମ୍ପି ପତିଟ୍ଠାତୁଂ ନ ସକ୍ଖିଂସୁ । ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ପୁଚ୍ଛା – ତତ୍ର ଆୱୁସୋ ଭଗୱତା ପଠମଂ ମିଚ୍ଛାୱାଦୋ ଚ ସମ୍ମାୱାଦୋ ଚ କଥଂ ୱିଭଜିତ୍ୱା ପକାସିତୋ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ତତ୍ର ଭନ୍ତେ ଭଗୱତା ‘‘ସନ୍ତି ଗହପତୟୋ ଏକେ ସମଣବ୍ରାହ୍ମଣା ଏୱଂୱାଦିନୋ ଏୱଂଦିଟ୍ଠିନୋ ନତ୍ଥି ଦିନ୍ନଂ ନତ୍ଥି ୟିଟ୍ଠଂ ନତ୍ଥି ହୁତଂ ନତ୍ଥି ସୁକତଦୁକ୍କଟାନଂ କମ୍ମାନଂ ଫଲଂ ୱିପାକୋ’’ତି ଏୱମାଦିନା ପଠମଂ ମିଚ୍ଛାୱାଦୋ ଚ ସମ୍ମାୱାଦୋ ଚ ୱିଭଜିତ୍ୱା ପକାସିତୋ ।

ପୁଚ୍ଛା – ତତ୍ଥ ଆୱୁସୋ ଭଗୱତା ମିଚ୍ଛାୱାଦୀନଞ୍ଚ ଦୋସୋ ସମ୍ମାୱାଦୀନଞ୍ଚ ଗୁଣୋ କଥଂ ୱିଚାରେତ୍ୱା ପକାସିତୋ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ତତ୍ଥ ଭନ୍ତେ ଭଗୱତା ‘‘ତତ୍ର ଗହପତୟୋ ୟେତେ ସମଣବ୍ରାହ୍ମଣା ଏୱଂୱାଦିନୋ ଏୱଂଦିଟ୍ଠିନୋ ନତ୍ଥି ଦିନ୍ନଂ ନତ୍ଥି ୟିଟ୍ଠଂ ନତ୍ଥି ହୁତଂ ନତ୍ଥି ସୁକତଦୁକ୍କଟାନଂ କମ୍ମାନଂ ଫଲଂ ୱିପାକୋ’’ତି ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ମିଚ୍ଛାୱାଦୀନଞ୍ଚ ଦୋସୋ ସମ୍ମାୱାଦୀନଞ୍ଚ ଗୁଣୋ ଭଗୱତା ୱିଚାରେତ୍ୱା ପକାସିତୋ ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଞ୍ଚାୱୁସୋ ତତ୍ଥ ଭଗୱତା ୱିଞ୍ଞୁନୋ ପୁରିସପୁଗ୍ଗଲସ୍ସ ପଟିସଞ୍ଚିକ୍ଖଣା ପକାସିତା ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ତତ୍ର ଗହପତୟୋ ୱିଞ୍ଞୂ ପୁରିସୋ ଇତି ପଟିସଞ୍ଚିକ୍ଖତୀତି ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ତତ୍ଥ ଭଗୱତା ୱିଞ୍ଞୁନୋ ପୁରିସପୁଗ୍ଗଲସ୍ସ ପଟିସଞ୍ଚିକ୍ଖଣା ପକାସିତା ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଞ୍ଚାୱୁସୋ ଭଗୱତା ଅଞ୍ଞେସୁପି ମିଚ୍ଛାୱାଦସମ୍ମାୱାଦେସୁ ଅପଣ୍ଣକପଟିପଦା ୱିଚାରେତ୍ୱା ପକାସିତା, ତଂ ସଙ୍ଖେପତୋ କଥେସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ୟଥେୱ ଭନ୍ତେ ପଠମେ ୱାଦେ, ଏୱମେୱ ଖୋ ଭନ୍ତେ ଅକିରିୟୱାଦାଦୀସୁ ଚତୂସୁ ଚ ମିଚ୍ଛାୱାଦେସୁ ଦୋସଂ କିରିୟୱାଦାଦୀସୁ ଚ ଚତୂସୁ ସମ୍ମାୱାଦେସୁ ଗୁଣଂ, ତତ୍ଥ ଚ ୱିଞ୍ଞୁନୋ ପୁରିସସ୍ସ ପଟିସଞ୍ଚିକ୍ଖଣାକାରଂ ଦସ୍ସେତ୍ୱା ଭଗୱତା ଅପଣ୍ଣକପଟିପଦା ପକାସିତା ।

ଅମ୍ବଲଟ୍ଠିକରାହୁଲୋୱାଦସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ଅମ୍ବଲଟ୍ଠିକରାହୁଲୋୱାଦସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ରାଜଗହେ ଭନ୍ତେ ଆୟସ୍ମନ୍ତଂ ରାହୁଲଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ମହାରାହୁଲୋୱାଦସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ମହାରାହୁଲୋୱାଦସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ଆୟସ୍ମନ୍ତଂ ରାହୁଲଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ । ଆୟସ୍ମା ଭନ୍ତେ ରାହୁଲୋ ଭଗୱତୋ ଚେୱ ଅତ୍ତନୋ ଚ ଅତ୍ତଭାୱସମ୍ପତ୍ତିଂ ନିସ୍ସାୟ ଗେହସ୍ସିତଂ ଛନ୍ଦରାଗଂ ଉପ୍ପାଦେସି । ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ଚୂଳମାଲୁକ୍ୟସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ଚୂଳମାଲୁକ୍ୟସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ଆୟସ୍ମନ୍ତଂ ମାଲୁକ୍ୟପୁତ୍ତଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ । ଆୟସ୍ମା ଭନ୍ତେ ମାଲୁକ୍ୟପୁତ୍ତୋ ଅତ୍ତନୋ ପୱିୱିତ୍ତସ୍ସ ରହୋଗତସ୍ସ ପଟିସଲ୍ଲୀନସ୍ସ ଚେତସୋ ପରିୱିତକ୍କଂ ଭଗୱତୋ ଆରୋଚେସି । ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ମହାମାଲୁକ୍ୟସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ମହାମାଲୁକ୍ୟସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ତସ୍ମିଂୟେୱ ଭନ୍ତେ ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଆୟସ୍ମନ୍ତଂ ମହାମାଲୁକ୍ୟପୁତ୍ତଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ଭଦ୍ଦାଲିସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ତେନାୱୁସୋ ଭଗୱତା…ପେ॰… ସମ୍ମାସମ୍ବୁଦ୍ଧେନ ଭଦ୍ଦାଲିସୁତ୍ତଂ କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ଆୟସ୍ମନ୍ତଂ ଭଦ୍ଦାଲିଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ । ଆୟସ୍ମା ଭନ୍ତେ ଭଦ୍ଦାଲି ଭଗୱତା ସିକ୍ଖାପଦେ ପଞ୍ଞାପିୟମାନେ ଭିକ୍ଖୁସଙ୍ଘେ ସିକ୍ଖଂ ସମାଦିୟମାନେ ଅନୁସ୍ସାହଂ ପୱେଦେସି । ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ଅଚ୍ଚୟୋ ମଂ ଭନ୍ତେ ଅଚ୍ଚଗମା ୟଥାବାଲଂ ୟଥାମୂଳ୍ହଂ ୟଥାଅକୁସଲଂ, ୟୋହଂ ଭଗୱତା ସିକ୍ଖାପଦେ ପଞ୍ଞାପିୟମାନେ ଭିକ୍ଖୁସଙ୍ଘେ ସିକ୍ଖଂ ସମାଦିୟମାନେ ଅନୁସ୍ସାହଂ ପୱେଦେସିଂ, ତସ୍ସ ମେ ଭନ୍ତେ ଭଗୱା ଅଚ୍ଚୟଂ ଅଚ୍ଚୟତୋ ପଟିଗ୍ଗଣ୍ହାତୁ ଆୟତିଂ ସଂୱରାୟ –

ପୁଚ୍ଛା – ଅଥ ଖୋ ଆୱୁସୋ ଆୟସ୍ମା ଭଦ୍ଦାଲି ଭଗୱନ୍ତଂ କୀଦିସଂ ପଞ୍ହଂ ପୁଚ୍ଛି, କଥଞ୍ଚସ୍ସ ଭଗୱା ତଂ ୱିଭଜିତ୍ୱା ବ୍ୟାକାସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଅଥ ଖୋ ଭନ୍ତେ ଆୟସ୍ମା ଭଦ୍ଦାଲି ‘‘କୋ ନୁ ଖୋ ଭନ୍ତେ ହେତୁ, କୋ ପଚ୍ଚୟୋ, ୟେନ ମିଧେକଚ୍ଚଂ ଭିକ୍ଖୁଂ ପସୟୁ ପସୟୁ କାରଣଂ କରୋନ୍ତୀ’’ତି ଏୱମାଦିନା ଭଗୱନ୍ତଂ ପଞ୍ହଂ ଅପୁଚ୍ଛି । ଭଗୱା ଚ ଭନ୍ତେ ‘‘ଇଧ ଭଦ୍ଦାଲି ଏକଚ୍ଚୋ ଭିକ୍ଖୁ ଅଭିଣ୍ହାପତ୍ତିକୋ ହୋତି, ଆପତ୍ତିବହୁଲୋ’’ ଏୱମାଦିନା ଆୟସ୍ମତୋ ଭଦ୍ଦାଲିସ୍ସ ୱିଭଜିତ୍ୱା ବ୍ୟାକାସି ।

ପୁଚ୍ଛା – ତଦାପି ଖୋ ଆୱୁସୋ ଆୟସ୍ମା ଭଦ୍ଦାଲି ପୁନପି ଭଗୱନ୍ତଂ କୀଦିସଂ ପଞ୍ହଂ ପୁଚ୍ଛି, କଥଞ୍ଚସ୍ସ ଭଗୱା ତମ୍ପି ୱିଭଜିତ୍ୱା ବ୍ୟାକାସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ତଦାପି ଭନ୍ତେ ଆୟସ୍ମା ଭଦ୍ଦାଲି ‘‘କୋ ନୁ ଖୋ ଭନ୍ତେ ହେତୁ, କୋ ପଚ୍ଚୟୋ, ୟେନ ପୁବ୍ବେ ଅପ୍ପତରାନି ଚେୱ ସିକ୍ଖାପଦାନି ଅହେସୁଂ, ବହୁତରା ଚ ଭିକ୍ଖୂ ଅଞ୍ଞାୟ ସଣ୍ଡହିଂସୁ । କୋ ପନ ଭନ୍ତେ ହେତୁ, କୋ ପଚ୍ଚୟୋ ୟେନ ଏତରହି ବହୁତରାନି ଚେୱ ସିକ୍ଖାପଦାନି ହୋନ୍ତି ଅପ୍ପତରା ଚ ଭିକ୍ଖୂ ଅଞ୍ଞାୟ ସଣ୍ଡହନ୍ତୀ’’ତି ଭଗୱନ୍ତଂ ପୁନପି ପଞ୍ହଂ ଅପୁଚ୍ଛି । ଭଗୱା ଚ ଭନ୍ତେ ‘‘ଏୱମେତଂ ଭଦ୍ଦାଲି ହୋତି, ସତ୍ତେସୁ ହାୟମାନେସୁ ସଦ୍ଧମ୍ମେ ଅନ୍ତରଧାୟମାନେ ବହୁତରାନି ହୋନ୍ତି ଅପ୍ପତରା ଚ ଭିକ୍ଖୂ ଅଞ୍ଞାୟ ସଣ୍ଡହନ୍ତୀ’’ତି, ଏୱମାଦିନା ଆୟସ୍ମତୋ ଭଦ୍ଦାଲିସ୍ସ ୱିଭଜିତ୍ୱା ୱିଭଜିତ୍ୱା ବ୍ୟାକତା ।

ଲଟୁକିକୋପମସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ଲଟୁକିକୋପମସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଅଙ୍ଗୁତ୍ତରାପେସୁ ଭନ୍ତେ ଆପଣେ ନାମ ଅଙ୍ଗୁତ୍ତରାପାନଂ ନିଗମେ ଆୟସ୍ମନ୍ତଂ ଉଦାୟିଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ । ଆୟସ୍ମା ଭନ୍ତେ ଉଦାୟୀ ଭଗୱନ୍ତଂ ଉପସଙ୍କମିତ୍ୱା ଏତଦୱୋଚ ‘‘ଇଧ ମୟ୍ହଂ ଭନ୍ତେ ରହୋଗତସ୍ସ ପଟିସଲ୍ଲୀନସ୍ସ ଏୱଂ ଚେତସୋ ପରିୱିତକ୍କୋ ଉଦପାଦି ‘‘ବହୂନଂ ୱତ ନୋ ଭଗୱା ଦୁକ୍ଖଧମ୍ମାନଂ ଅପହତ୍ତା, ବହୂନଂ ୱତ ନୋ ଭଗୱା ସୁଖଧମ୍ମାନଂ ଉପହତ୍ତା, ବହୂନଂ ୱତ ନୋ ଭଗୱା ଅକୁସଲାନଂ ଧମ୍ମାନଂ ଅପହତ୍ତା, ବହୂନଂ ୱତ ନୋ ଭଗୱା କୁସଲାନଂ ଧମ୍ମାନଂ ଉପହତ୍ତା’ତି’’ । ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ପୁଚ୍ଛା – ଅଥ ଖୋ ଆୱୁସୋ ଭଗୱା କୀଦିସୀ ଉପମାୟୋ ଦସ୍ସେତ୍ୱା ଭିକ୍ଖୂନଂ ଓୱାଦଂ ଅଦାସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଅଥ ଖୋ ଭନ୍ତେ ଭଗୱା ଲଟୁକିକୋପମଂ ହତ୍ଥିନାଗୋପମଂ ଦଲିଦ୍ଦପୁରିସୋପମଂ ଗହପତିକୋପମନ୍ତି ଚତସ୍ସୋ ଉପମାୟୋ ଦସ୍ସେତ୍ୱା ଭିକ୍ଖୂନଂ ଓୱାଦମଦାସି ।

ପୁଚ୍ଛା – ଏୱଞ୍ଚାୱୁସୋ ଭଗୱା ଚତୂହି ଉପମାହି ଭିକ୍ଖୂନଂ ଓୱାଦଂ ଦତ୍ୱା କଥଂ ଉତ୍ତରି ଧମ୍ମଦେସନଂ ପୱଡ୍ଢେସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଏୱଂ ଖୋ ଭନ୍ତେ ଭଗୱା ଚତୂହି ଉପମାହି ଭିକ୍ଖୂନଂ ଓୱାଦଂ ଦତ୍ୱା ‘‘ଚତ୍ତାରୋ ମେ ଉଦାୟି ପୁଗ୍ଗଲା ସନ୍ତୋ ସଂୱିଜ୍ଜମାନା ଲୋକସ୍ମିଂ’’ନ୍ତି ଏୱମାଦିନା ଉତ୍ତରି ଭିକ୍ଖୂନଂ ଧମ୍ମକଥଂ ପୱଡ୍ଢେସି ।

ଚାତୁମସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ଚାତୁମସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଚାତୁମାୟଂ ଭନ୍ତେ ଆୟସ୍ମନ୍ତାନଂ ସାରିପୁତ୍ତମୋଗ୍ଗଲାନତ୍ଥେରାନଂ ସଦ୍ଧିୱିହାରିକେ ଅଧୁନା ପବ୍ବଜିତେ ସମ୍ବହୁଲେ ଭିକ୍ଖୂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ । ସାରିପୁତ୍ତମୋଗ୍ଗଲ୍ଲାନପ୍ପମୁଖାନି ଭନ୍ତେ ପଞ୍ଚମତ୍ତାନି ଭିକ୍ଖୁସତାନି ଚାତୁମଂ ଅନୁପ୍ପତ୍ତାନି ହୋନ୍ତି ଭଗୱନ୍ତଂ ଦସ୍ସନାୟ, ତେ ଚ ଆଗନ୍ତୁକା ଭିକ୍ଖୂ ନେୱାସିକେହି ଭିକ୍ଖୂହି ସଦ୍ଧିଂ ପଟିସମ୍ମୋଦମାନା ସେନାସନାନି ପଞ୍ଞାପୟମାନା ପତ୍ତଚୀୱରାନି ପଟିସାମୟମାନା ଉଚ୍ଚାସଦ୍ଦା ମହାସଦ୍ଦା ଅହେସୁଂ । ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଞ୍ଚାୱୁସୋ ତତ୍ଥ ଭଗୱା ଭିକ୍ଖୂନଂ ଓୱାଦଂ ଅଦାସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଚତ୍ତାରିମାନି ଭିକ୍ଖୱେ ଭୟାନି ଉଦକୋରୋହନ୍ତେ ପାତିକଙ୍ଖିତବ୍ବାନୀତି ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ଭଗୱା ତତ୍ଥ ଭିକ୍ଖୂନଂ ଓୱାଦଂ ଅଦାସି ।

ନଳକପାନସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ନଳକପାନସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ନଳକପାନେ ଭନ୍ତେ ଅନୁରୁଦ୍ଧତ୍ଥେରପ୍ପମୁଖେ ସମ୍ବହୁଲେ ଅଭିଞ୍ଞାତେ ଅଭିଞ୍ଞାତେ କୁଲପୁତ୍ତେ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ଗୋଲିୟାନିସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ଗୋଲିୟାନିସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ କେନ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ରାଜଗହେ ଭନ୍ତେ ଆୟସ୍ମନ୍ତଂ ଗୋଲିୟାନିଂ ଆରବ୍ଭ ଆୟସ୍ମତା ସାରିପୁତ୍ତତ୍ଥେରେନ ଧମ୍ମସେନାପତିନା ଭାସିତଂ । ଆୟସ୍ମା ଭନ୍ତେ ଗୋଲିୟାନି ଆରଞ୍ଞିକୋ ପଦସମାଚାରୋ ସଙ୍ଘମଜ୍ଝେ ଓସଟୋ ହୋତି କେନଚିଦେୱ କରଣୀୟେନ, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

କୀଟାଗିରିସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ତେନାୱୁସୋ ଭଗୱତା…ପେ॰… ସମ୍ମାସମ୍ବୁଦ୍ଧେନ କୀଟାଗିରିସୁତ୍ତଂ କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – କାସୀସୁ ଭନ୍ତେ କୀଟାଗିରିସ୍ମିଂ କାସୀନଂ ନିଗମେ ଅସ୍ସଜିପୁନବ୍ବସୁକେ ଭିକ୍ଖୂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ । ଅସ୍ସଜିପୁନବ୍ବସୁକା ଭନ୍ତେ ଭିକ୍ଖୂ ଭିକ୍ଖୂହି ସହଧମ୍ମିକଂ ୱୁଚ୍ଚମାନା ଏୱମାହଂସୁ ‘‘ମୟଂ ଖୋ ଆୱୁସୋ ସାୟଞ୍ଚେୱ ଭୁଞ୍ଜାମ ପାତୋ ଚ ଦିୱା ଚ ୱିକାଲେ, ତେ ମୟଂ ସାୟଞ୍ଚେୱ ଭୁଞ୍ଜମାନା ପାତୋ ଚ ଦିୱା ଚ ୱିକାଲେ ଅପ୍ପାବାଧତଞ୍ଚ ସଞ୍ଜାନାମ ଅପ୍ପାତଙ୍କତଞ୍ଚ ଲହୁଟ୍ଠାନଞ୍ଚ ବଲଞ୍ଚ ଫାସୁୱିହାରଞ୍ଚ, ତେ ମୟଂ କିଂ ସନ୍ଦିଟ୍ଠିକଂ ହିତ୍ୱା କାଲିକଂ ଅନୁଧାୱିସ୍ସାମ, ସାୟଞ୍ଚେୱ ମୟଂ ଭୁଞ୍ଜିସ୍ସାମ ପାତୋ ଚ ଦିୱା ଚ ୱିକାଲେ’’ତି । ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ତେୱିଜ୍ଜୱଚ୍ଛସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ତେୱିଜ୍ଜୱଚ୍ଛସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ୱେସାଲିୟଂ ଭନ୍ତେ ୱଚ୍ଛଗୋତ୍ତଂ ପରିବ୍ବାଜକଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ । ୱଚ୍ଛଗୋତ୍ତୋ ଭନ୍ତେ ପରିବ୍ବାଜକୋ ଭଗୱନ୍ତଂ ଏତଦୱୋଚ ‘‘ସୁତଂ ମେ ଭନ୍ତେ ସମଣୋ ଗୋତମୋ ସବ୍ବଞ୍ଞୂ ସବ୍ବଦସ୍ସାୱୀ ଅପରିସେସଂ ଞାଣଦସ୍ସନଂ ପଟିଜାନାତି, ଚରତୋ ଚ ମେ ତିଟ୍ଠତୋ ଚ ସୁତ୍ତସ୍ସ ଚ ଜାଗରସ୍ସ ଚ ସତତଂ ସମିତଂ ଞାଣଦସ୍ସନଂ ପଚ୍ଚୁପଟ୍ଠିତ’’ନ୍ତି । ୟେ ତେ ଭନ୍ତେ ଏୱମାହଂସୁ ‘‘ସମଣୋ ଗୋତମୋ ସବ୍ବଞ୍ଞୂ ସବ୍ବଦସ୍ସାୱୀ ଅପରିସେସଂ ଞାଣଦସ୍ସନଂ ପଟିଜାନାତି, ଚରତୋ ଚ ମେ ତିଟ୍ଠତୋ ଚ ସୁତ୍ତସ୍ସ ଚ ଜାଗରସ୍ସ ଚ ସତତଂ ସମିତଂ ଞାଣଦସ୍ସନଂ ପଚ୍ଚୁପଟ୍ଠିତ’’ନ୍ତି । କଚ୍ଚି ତେ ଭନ୍ତେ ଭଗୱତୋ ୱୁତ୍ତୱାଦିନୋ, ନ ଚ ଭଗୱନ୍ତଂ ଅଭୂତେନ ଅବ୍ଭାଚିକ୍ଖନ୍ତି, ଧମ୍ମସ୍ସ ଚାନୁଧମ୍ମଂ ବ୍ୟାକରୋନ୍ତି, ନ ଚ କୋଚି ସହଧମ୍ମିକୋ ୱାଦାନୁୱାଦୋ ଗାରୟ୍ହଂ ଠାନଂ ଆଗଚ୍ଛତୀ’’ତି । ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ଅଗ୍ଗିୱଚ୍ଛସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ଅଗ୍ଗିୱଚ୍ଛସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ୱଚ୍ଛଗୋତ୍ତଂ ପରିବ୍ବାଜକଂ ଭାସିତଂ । ୱଚ୍ଛଗୋତ୍ତୋ ଭନ୍ତେ ପରିବ୍ବାଜକୋ ଭଗୱନ୍ତଂ ଉପସଙ୍କମିତ୍ୱା ‘‘କିଂ ନୁ ଖୋ ଭୋ ଗୋତମ ‘ସସ୍ସତୋ ଲୋକୋ ଇଦମେୱ ସଚ୍ଚଂ ମୋଘମଞ୍ଞ’ନ୍ତି ଏୱଂଦିଟ୍ଠି ଭୱଂ ଗୋତମୋ’’ତି ଏୱମାଦିକଂ ପଞ୍ହଂ ଅପୁଚ୍ଛି । ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ମହାୱଚ୍ଛସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ମହାୱଚ୍ଛସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ରାଜଗହେ ଭନ୍ତେ ୱଚ୍ଛଗୋତ୍ତଂୟେୱ ପରିବ୍ବାଜକଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ । ୱଚ୍ଛଗୋତ୍ତୋ ଭନ୍ତେ ପରିବ୍ବାଜକୋ ଭଗୱନ୍ତଂ ଉପସଙ୍କମିତ୍ୱା ଏତଦୱୋଚ ‘‘ଦୀଘରତ୍ତାହଂ ଭୋତା ଗୋତମେନ ସହକଥୀ, ସାଧୁ ମେ ଭୱଂ ଗୋତମୋ ସଂଖିତ୍ତେନ କୁସଲାକୁସଲଂ ଦେସେତୂ’’ତି । ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ପୁଚ୍ଛା – ଏୱଂ ୱୁତ୍ତେ ଖୋ ଆୱୁସୋ ୱଚ୍ଛଗୋତ୍ତୋ ପରିବ୍ବାଜକୋ ଇମସ୍ମିଂ ଧମ୍ମୱିନୟେ ପସନ୍ନୋ ହୁତ୍ୱା କୀଦିସଂ ପସନ୍ନାକାରଂ ଅକାସି, କଥଞ୍ଚସ୍ସ ଧମ୍ମାଭିସମୟୋ ଅହୋସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଏୱଂ ୱୁତ୍ତେ ଭନ୍ତେ ୱଚ୍ଛଗୋତ୍ତୋ ପରିବ୍ବାଜକୋ ‘‘ସଚେ ହି ଭୋ ଗୋତମ ଇମଂ ଧମ୍ମଂ ଭୱଂୟେୱ ଗୋତମୋ ଆରାଧକୋ ଅଭୱିସ୍ସ, ନୋ ଚ ଖୋ ଭିକ୍ଖୂ ଆରାଧକା ଅଭୱିସ୍ସଂସୁ, ଏୱମିଦଂ ବ୍ରହ୍ମଚରିୟଂ ଅପରିପୂରଂ ଅଭୱିସ୍ସ ତେନଙ୍ଗେନା’’ତି ଏୱମାଦିନା ଇମସ୍ମିଂ ଧମ୍ମୱିନୟେ ପସନ୍ନୋ ପସନ୍ନାକାରମକାସି । ୟାୱ ଅରହତ୍ତଞ୍ଚସ୍ସ ଧମ୍ମାଭିସମୟୋ ଅହୋସି ।

ଦୀଘନଖସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ଦୀଘନଖସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ରାଜଗହେ ଭନ୍ତେ ଦୀଘନଖଂ ପରିବ୍ବାଜକଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ । ଦୀଘନଖୋ ଭନ୍ତେ ପରିବ୍ବାଜକୋ ଭଗୱନ୍ତଂ ଉପସଙ୍କମିତ୍ୱା ଏତଦୱୋଚ ‘‘ଅହଞ୍ହି ଭୋ ଗୋତମ ଏୱଂୱାଦୀ ଏୱଂଦିଟ୍ଠି ସବ୍ବଂ ମେ ନକ୍ଖମତୀ’’ତି । ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ପୁଚ୍ଛା – ଇମସ୍ମିଂ ଚ ପନାୱୁସୋ ୱେୟ୍ୟାକରଣସ୍ମିଂ ଭଞ୍ଞମାନେ କେସଂ ପୁଗ୍ଗଲାନଂ ୱିସେସାଧିଗମୋ ଅହୋସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଇମସ୍ମିଞ୍ଚ ପନ ଭନ୍ତେ ୱେୟ୍ୟାକରଣସ୍ମିଂ ଭଞ୍ଞମାନେ ଆୟସ୍ମତୋ ସାରିପୁତ୍ତସ୍ସ ଅନୁପାଦାୟ ଆସୱେହି ଚିତ୍ତଂ ୱିମୁଚ୍ଚି, ଦୀଘନଖସ୍ସ ପନ ପରିବ୍ବାଜକସ୍ସ ତସ୍ମିଂୟେୱ ଆସନେ ୱିରଜଂ ୱୀତମଲଂ ଧମ୍ମଚକ୍ଖୁଂ ଉଦପାଦି ୟଂକିଞ୍ଚି ସମୁଦୟଧମ୍ମଂ, ସବ୍ବଂ ତଂ ନିରୋଧଧମ୍ମ’’ନ୍ତି ।

ମାଗଣ୍ଡିୟସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ମାଗଣ୍ଡିୟସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – କୁରୂସୁ ଭନ୍ତେ କମ୍ମାସଧମ୍ମେ ନାମ କୁରୂନଂ ନିଗମେ ଭାରଦ୍ୱାଜ ଗୋତ୍ତସ୍ସ ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ସ ଅଗ୍ୟାଗାରେ ତିଣସନ୍ଥାରକେ ମାଗଣ୍ଡିୟଂ ପରିବ୍ବାଜକଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ । ମାଗଣ୍ଡିୟୋ ଭନ୍ତେ ପରିବ୍ବାଜକୋ ଭଗୱନ୍ତଂ ‘‘ଭୂନହୁ ସମଣୋ ଗୋତମୋ’’ତି ୱଦେସି, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱଟ୍ଠୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଞ୍ଚାୱୁସୋ ଭଗୱା ତତ୍ଥ ମାଗଣ୍ଡିୟସ୍ସ ପରିବ୍ବାଜକସ୍ସ ସମନୁୟୁଞ୍ଜିତ୍ୱା ସମନୁୟୁଞ୍ଜିତ୍ୱା ଧମ୍ମଂ ଦେସେସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ‘‘ଚକ୍ଖୁଂ ଖୋ ମାଗଣ୍ଡିୟ ରୂପାରତଂ ରୂପସମ୍ମୁଦିତଂ, ତଂ ତଥାଗତସ୍ସ ଦନ୍ତଂ ଗୁତ୍ତଂ ରକ୍ଖିତଂ ସଂୱୁତଂ, ତସ୍ସ ଚ ସଂୱରାୟ ଧମ୍ମଂ ଦେସେତୀ’’ତି ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ତତ୍ଥ ଭଗୱା ମାଗଣ୍ଡିୟସ୍ସ ପରିବ୍ବାଜକସ୍ସ ସମନୁୟୁଞ୍ଜିତ୍ୱା ସମନୁୟୁଞ୍ଜିତ୍ୱା ଧମ୍ମଂ ଦେସେସି ।

ପୁଚ୍ଛା – ଏୱଂ ଖୋ ଆୱୁସୋ ମାଗଣ୍ଡିୟେନ ପରିବ୍ବାଜକେନ ‘‘ନକିଞ୍ଚି ଭୋ ଗୋତମା’’ତି ୟଥାଭୂତଂ ପଟିସ୍ସୁତେ କଥଂ ଭଗୱା ଅତ୍ତନୋପି ନ କିଞ୍ଚି କେନଚିପି ୱତ୍ତବ୍ବତଂ ପକାସେସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଏୱଂ ଖୋ ଭନ୍ତେ ମାଗଣ୍ଡିୟେନ ପରିବ୍ବାଜକେନ ନକିଞ୍ଚି ଭୋଗୋତମାତି ୟଥାଭୂତଂ ପଟିସ୍ସୁତେ ‘‘ଅହଂ ଖୋ ପନ ମାଗଣ୍ଡିୟ ପୁବ୍ବେ ଅଗାରିୟଭୂତୋ ସମାନୋ ପଞ୍ଚହି କାମଗୁଣେହି ସମପ୍ପିତୋ ସମଙ୍ଗୀଭୂତୋ ପରିଚାରେସିଂ ଚକ୍ଖୁୱିଞ୍ଞେୟ୍ୟହି ରୂପେହି ଇଟ୍ଠେହି ମନାପେହି ପିୟରୂପେହି କାମୂପସଂହିତେହି ରଜନୀୟେହୀ’’ତି ଏୱମାଦିନା ଭଗୱା ଅତ୍ତନୋପି ନ କିଞ୍ଚି କେନଚିପି ୱତ୍ତବ୍ବତଂ ପକାସେସି ।

ପୁଚ୍ଛା – ଇମସ୍ମିଂ ସୁତ୍ତେ ପରିୟୋସାନପୁଚ୍ଛଂ ପୁଚ୍ଛିସ୍ସାମି ଇମଞ୍ଚ ପନାୱୁସୋ ଧମ୍ମଦେସନଂ ସୁତ୍ୱା ମାଗଣ୍ଡିୟୋ ପରିବ୍ବାଜକୋ ଇମସ୍ମିଂ ଧମ୍ମୱିନୟେ ପସନ୍ନୋ ହୁତ୍ୱା କୀଦିସଂ ପସନ୍ନାକାରମକାସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଇମଂ ଚ ପନ ଭନ୍ତେ ଧମ୍ମଦେସନଂ ସୁତ୍ୱା ମାଗଣ୍ଡିୟୋ ପରିବ୍ବାଜକୋ ‘ଅଭିକ୍କନ୍ତଂ ଭୋ ଗୋତମ ଅଭିକ୍କନ୍ତଂ ଭୋ ଗୋତମା’’ତି ଏୱମାଦିନା ଇମସ୍ମିଂ ଧମ୍ମୱିନୟେ ପସନ୍ନୋ ପସନ୍ନାକାରମକାସି ।

ସନ୍ଦକସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ସନ୍ଦକସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ କେନ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – କୋସମ୍ବିୟଂ ଭନ୍ତେ ସନ୍ଦକଂ ପରିବ୍ବାଜକଂ ଆରବ୍ଭ ଆୟସ୍ମତା ଆନନ୍ଦତ୍ଥେରେନ ଧମ୍ମଭଣ୍ଡାଗାରିକେନ ଭାସିତଂ । ସନ୍ଦକୋ ଭନ୍ତେ ପରିବ୍ବାଜକୋ ଆୟସ୍ମନ୍ତଂ ଆନନ୍ଦଂ ଏତଦୱୋଚ ‘‘ସାଧୁୱତ ଭୱନ୍ତଂୟେୱ ଆନନ୍ଦଂ ପଟିଭାତୁ ସକେ ଆଚରିୟ କେ ଧମ୍ମିକଥା’’ତି, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଞ୍ଚାୱୁସୋ ତତ୍ଥ ଚତ୍ତାରୋ ଅବ୍ରହ୍ମଚରିୟୱାସା ଆୟସ୍ମତା ଆନନ୍ଦତ୍ଥେରେନ ଧମ୍ମଭଣ୍ଡାଗାରିକେନ ୱିଚାରେତ୍ୱା ପକାସିତା ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଇଧ ସନ୍ଦକ ଏକଚ୍ଚୋ ସତ୍ଥା ଏୱଂୱାଦୀ ହୋତି ଏୱଂଦିଟ୍ଠି ନତ୍ଥି ଦିନ୍ନଂ, ନତ୍ଥି ୟିଟ୍ଠଂ, ନତ୍ଥି ହୁତଂ, ନତ୍ଥି ସୁକତଦୁକ୍କଟାନଂ କମ୍ମାନଂ ଫଲଂୱିପାକୋ, ନତ୍ଥି ଅୟଂଲୋକୋ, ନତ୍ଥି ପରୋଲୋକୋ, ନତ୍ଥି ମାତା, ନତ୍ଥି ପିତା, ନତ୍ଥି ସତ୍ତା ଓପପାତିକାତି

ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ତତ୍ଥ ଆୟସ୍ମତା ଆନନ୍ଦତ୍ଥେରେନ ଧମ୍ମଭଣ୍ଡାଗାରିକେନ ଚତ୍ତାରୋ ଅବ୍ରହ୍ମଚରିୟୱାସା ୱିଚାରେତ୍ୱା ପକାସିତା ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଞ୍ଚାୱୁସୋ ତତ୍ଥ ଚତ୍ତାରି ଅନସ୍ସାସିକାନି ବ୍ରହ୍ମଚରିୟାନି ଆୟସ୍ମତା ଆନନ୍ଦତ୍ଥେରେନ ଧମ୍ମଭଣ୍ଡାଗାରିକେନ ୱିଚାରେତ୍ୱା ପକାସିତାନି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଇଧ ସନ୍ଦକ ଏକଚ୍ଚୋ ସତ୍ଥା ସବ୍ବଞ୍ଞୂ ସବ୍ବଦସ୍ସାୱୀ ଅପରିସେସଂ ଞାଣଦସ୍ସନଂ ପଟିଜାନାତି ‘‘ଚରତୋ ଚ ମେ ତିଟ୍ଠତୋ ଚ ସୁତ୍ତସ୍ସ ଚ ଜାଗରସ୍ସ ଚ ସତତଂ ସମିତଂ ଞାଣଦସ୍ସନଂ ପଚ୍ଚୁପଟ୍ଠିତ’’ନ୍ତି ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ତତ୍ଥ ଆୟସ୍ମତା ଆନନ୍ଦତ୍ଥେରେନ ଧମ୍ମଭଣ୍ଡାଗାରିକେନ ଚତ୍ତାରି ଅନସ୍ସାସିକାନି ବ୍ରହ୍ମଚରିୟାନି ୱିଭଜିତ୍ୱା ପକାସିତାନି ।

ପୁଚ୍ଛା – ଅଥ

ଖୋ ଆୱୁସୋ ସନ୍ଦକୋ ପରିବ୍ବାଜକୋ ଆୟସ୍ମନ୍ତଂ ଆନନ୍ଦତ୍ଥେରଂ କଥଂ ପୁଚ୍ଛି, ତଥଞ୍ଚସ୍ସାୟସ୍ମାନନ୍ଦତ୍ଥେରୋ ବ୍ୟାକାସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଅଥ ଖୋ ଭନ୍ତେ ସନ୍ଦକୋ ପରିବ୍ବାଜକୋ ‘‘ସୋ ପନ ଭୋ ଆନନ୍ଦ ସତ୍ଥା କିଂୱାଦୀ କିଂ ଅକ୍ଖାୟୀ’’ତି ଏୱମାଦିନା ଆୟସ୍ମନ୍ତଂ ଆନନ୍ଦତ୍ଥେରଂ ପୁଚ୍ଛି, ଆୟସ୍ମା ଚ ଭନ୍ତେ ଆନନ୍ଦତ୍ଥେରୋ ‘‘ଇଧ ସନ୍ଦକ ତଥାଗତୋ ଲୋକେ ଉପ୍ପଜ୍ଜତି ଅରହଂ ସମ୍ମାସମ୍ବୁଦ୍ଧୋ ୱିଜ୍ଜାଚରଣସମ୍ପନ୍ନୋ’’ତି ଏୱମାଦିନା ସନ୍ଦକସ୍ସ ପରିବ୍ବାଜକସ୍ସ ୱିଭଜିତ୍ୱା ୱିଭଜିତ୍ୱା ବ୍ୟାକାସି ।

ପୁଚ୍ଛା – ଇମଞ୍ଚ ପନାୱୁସୋ ଧମ୍ମଦେସନଂ ସୁତ୍ୱା ସନ୍ଦକୋ ପରିବ୍ବାଜକୋ ଇମସ୍ମିଂ ଧମ୍ମୱିନୟେ ପସନ୍ନୋ କୀଦିସଂ ପସନ୍ନାକାରମକାସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଇମଞ୍ଚ ଭନ୍ତେ ଧମ୍ମଦେସନଂ ସୁତ୍ୱା ସନ୍ଦକୋ ପରିବ୍ବାଜକୋ ‘‘ଅଚ୍ଛରିୟଂ ଭୋ ଆନନ୍ଦ, ଅବ୍ଭୁତଂ ଭୋ ଆନନ୍ଦ, ନ ଚ ନାମ ସଧମ୍ମୋକ୍କଂସନା ଭୱିସ୍ସତି, ନ ପରଧମ୍ମୱମ୍ଭନା, ଆୟତନେ ଚ ଧମ୍ମଦେସନା, ତାୱ ବହୁକା ଚ ନିୟ୍ୟାତାରୋ ପଞ୍ଞାୟିସ୍ସନ୍ତୀ’’ତି ଏୱମାଦିନା ଇମସ୍ମିଂ ଧମ୍ମୱିନୟେ ପସନ୍ନୋ ପସନ୍ନାକାରମକାସି ।

ମହାସକୁଲୁଦାୟୀସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ମହାସକୁଲୁଦାୟିସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ରାଜଗହେ ଭନ୍ତେ ସକୁଲୁଦାୟିଂ ପରିବ୍ବାଜକଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ । ସକୁଲୁଦାୟୀ ଭନ୍ତେ ପରିବ୍ବାଜକୋ ପୁରିମାନି ଦିୱସାନି ପୁରିମତରାନି କୋତୂହଲସାଲାୟଂ ନାନାତିତ୍ଥିୟାନଂ ସମଣବ୍ରାହ୍ମଣାନଂ ୟାୱତକୋ ଅହୋସି ଭଗୱନ୍ତଞ୍ଚ ଛ ଚ ସତ୍ଥାରୋ ଆରବ୍ଭ କଥାସଲ୍ଲାପୋ, ତଂ ସବ୍ବଂ ଭଗୱତୋ ଆରୋଚେସି । ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ସମଣମୁଣ୍ଡିକସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ସମଣମୁଣ୍ଡିକସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ଉଗ୍ଗାହମାନ ପରିବ୍ବାଜକଂ ସମଣମୁଣ୍ଡିକାପୁତ୍ତଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ । ଉଗ୍ଗାହମାନୋ ଭନ୍ତେ ପରିବ୍ବାଜକୋ ସମଣମୁଣ୍ଡିକାପୁତ୍ତୋ ପଞ୍ଚକଙ୍ଗଂ ତପତିଂ ଏତଦୱୋଚ ‘‘ଚତୂହି ଖୋ ଅହଂ ଗହପତି ଧମ୍ମେହି ସମନ୍ନାଗତଂ ପୁରିସପୁଗ୍ଗଲଂ ପଞ୍ଞପେମି ସମ୍ପନ୍ନକୁସଲଂ ପରମକୁସଲଂ ଉତ୍ତମପତ୍ତିପତ୍ତଂ ସମଣଂ ଅୟୋଜ୍ଝ’’ନ୍ତି, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ଚୂଳସକୁଲୁଦାୟୀସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ଚୂଳସକୁଲୁଦାୟୀସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ରାଜଗହେ ଭନ୍ତେ ସକୁଲୁଦାୟିଂ ପରିବ୍ବାଜକଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ, ସକୁଲୁଦାୟୀ ଭନ୍ତେ ପରିବ୍ବାଜକୋ ଭଗୱନ୍ତଂ ଏତଦୱୋଚ ‘‘ୟଦାହଂ ଭନ୍ତେ ଇମଂ ପରିସଂ ଅନୁପସଙ୍କନ୍ତୋ ହୋମି, ଅଥାୟଂ ପରିସା ଅନେକୱିହିତଂ ତିରଚ୍ଛାନକଥଂ କଥେନ୍ତି ନିସିନ୍ନା ହୋତି । ୟଦା ଚ ଖୋ ଅହଂ ଭନ୍ତେ ଇମଂ ପରିସଂ ଉପସଙ୍କମନ୍ତୋ ହୋମି, ଅଥାୟଂ ପରିସା ମମଞ୍ଞେୱ ମୁଖଂ ଉଲ୍ଲୋକେନ୍ତୀ ନିସିନ୍ନା ହୋତି ‘ୟଂ ନୋ ସମଣୋ ଉଦାୟୀ ଧମ୍ମଂ ଭାସିସ୍ସତି, ତଂ ସୋସ୍ସାମା’ତି, ୟଦା ପନ ଭନ୍ତେ ଭଗୱା ଇମଂ ପରିସଂ ଉପସଙ୍କନ୍ତୋ ହୋତି, ଅଥାହଞ୍ଚେୱ ଅୟଞ୍ଚ ପରିସା ଭଗୱତୋ ମୁଖଂ ଉଲ୍ଲୋକେନ୍ତା ନିସିନ୍ନା ହୋମ ୟଂ ନୋ ଭଗୱା ଧମ୍ମଂ ଭାସିସ୍ସତି, ତଂ ସୋସ୍ସାମା’’ତି, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱେଖନସସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ୱେଖନସସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ୱେଖନସଂ ପରିବ୍ବାଜକଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ, ୱେଖନସୋ ଭନ୍ତେ ପରିବ୍ବାଜକୋ ଭଗୱତୋ ସନ୍ତିକେ ଉଦାନଂ ଉଦାନେସି ‘‘ଅୟଂ ପରମୋ ୱଣ୍ଣୋ ଅୟଂ ପରମୋ ୱଣ୍ଣୋ’’ତି, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ଘଟିକାରସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ଘଟିକାରସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – କୋସଲେସୁ ଭନ୍ତେ ଘଟିକାରସ୍ସ କୁମ୍ଭକାରସ୍ସ ଘରୱତ୍ଥୁପଦେସେ ଆୟସ୍ମନ୍ତଂ ଆନନ୍ଦଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ । ଭଗୱା ଭନ୍ତେ ତସ୍ମିଂ ଭୂମିପଦେସେ ସିତଂ ପାତ୍ୱାକାସି, ଆୟସ୍ମା ଚ ଆନନ୍ଦୋ ଭଗୱନ୍ତଂ ଏତଦୱୋଚ ‘‘କୋ ନୁ ଖୋ ଭନ୍ତେ ହେତୁ କୋ ପଚ୍ଚୟୋ ଭଗୱତୋ ସିତସ୍ସ ପାତୁକମ୍ମାୟ, ନ ଅକାରଣେନ ତଥାଗତା ସିତଂ ପାତୁକରୋନ୍ତୀ’’ତି, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ରଟ୍ଠପାଲସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ରଟ୍ଠପାଲସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ କେନ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – କୁରୂସୁ ଭନ୍ତେ ରାଜାନଂ କୋରବ୍ୟଂ ଆରବ୍ଭ ଆୟସ୍ମତା ରଟ୍ଠପାଲତ୍ଥେରେନ ଭାସିତଂ । ରାଜା ଭନ୍ତେ କୋରବ୍ୟୋ ଆୟସ୍ମନ୍ତଂ ରଟ୍ଠପାଲଂ ଏତଦୱୋଚ ‘‘ଚତ୍ତାରିମାନି ଭୋ ରଟ୍ଠପାଲ ପାରିଜୁଞ୍ଞାନି, ୟେହି ପାରିଜୁଞ୍ଞେହି ସମନ୍ନାଗତା ଇଧେକଚ୍ଚେ କେସମସ୍ସୁଂ ଓହାରେତ୍ୱା କାସାୟାନି ୱତ୍ଥାନି ଅଚ୍ଛାଦେତ୍ୱା ଅଗାରସ୍ମା ଅନାଗାରିୟଂ ପବ୍ବଜନ୍ତୀ’’ତି ଏୱମାଦିକଂ ୱଚନଂ ଅୱୋଚ, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ପୁଚ୍ଛା – ଅଥ ଖୋ ଆୱୁସୋ ଆୟସ୍ମା ରଟ୍ଠପାଲତ୍ଥେରୋ ରଞ୍ଞୋ କୋରବ୍ୟସ୍ସ କଥଂ ପଠମଂ ଧମ୍ମୁଦ୍ଦେସଂ ୱିତ୍ଥାରେତ୍ୱା ପକାସେସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଅଥ ଖୋ ଭନ୍ତେ ଆୟସ୍ମା ରଟ୍ଠପାଲତ୍ଥେରୋ ‘‘ତଂ କିଂ ମଞ୍ଞସି ମହାରାଜ ତ୍ୱଂ ୱୀସତିୱସ୍ସୁଦ୍ଦେସିକୋପି ପଣ୍ଣୱୀସତିୱସ୍ସୁଦ୍ଦେସିକୋପି ହତ୍ଥିସ୍ମିମ୍ପି କତାୱୀ ଅସ୍ସସ୍ମିମ୍ପି କତାୱୀ ରଥସ୍ମିମ୍ପି କତାୱୀ ଧନୁସ୍ମିମ୍ପି କତାୱୀ ଥରୁସ୍ମିମ୍ପି କତାୱୀ ଊରୁବଲୀ ବାହୁବଲୀ ଅଲମତ୍ତୋ ସଙ୍ଗାମାୱଚରୋ’’ତି ଏୱମାଦିନା ପଠମଂ ଧମ୍ମୁଦ୍ଦେସଂ ୱିତ୍ଥାରେତ୍ୱା ପକାସେସି ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଂ ପନାୱୁସୋ ଆୟସ୍ମା ରଟ୍ଠପାଲତ୍ଥେରୋ ରଞ୍ଞୋ କୋରବ୍ୟସ୍ସ ଦୁତିୟମ୍ପି ଧମ୍ମୁଦ୍ଦେସଂ ୱିତ୍ଥାରେତ୍ୱା ପକାସେସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ‘‘ତଂ କିଂ ମଞ୍ଞସି ମହାରାଜ, ଅତ୍ଥି ତେ କୋଚି ଅନୁସାୟିକୋ ଆବାଧୋ’’ତି ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ଆୟସ୍ମା ରଟ୍ଠପାଲୋ ରଞ୍ଞୋ କୋରବ୍ୟସ୍ସ ଦୁତିୟଂ ଧମ୍ମୁଦ୍ଦେସଂ ୱିତ୍ଥାରେତ୍ୱା ପକାସେସି ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଂ ପନାୱୁସୋ ଆୟସ୍ମା ରଟ୍ଠପାଲତ୍ଥେରୋ ରଞ୍ଞୋ କୋରବ୍ୟସ୍ସ ତତିୟମ୍ପି ଧମ୍ମୁଦ୍ଦେସଂ ୱିତ୍ଥାରେତ୍ୱା ପକାସେସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ‘‘ତଂ କିଂ ମଞ୍ଞସି ମହାରାଜ, ୟଥା ତ୍ୱଂ ଏତରହି ପଞ୍ଚହି କାମଗୁଣେହି ସମପ୍ପିତୋ ସମଙ୍ଗୀଭୂତୋ ପରିଚାରେସି, ଲଚ୍ଛସି ତ୍ୱଂ ପରତ୍ଥାପି ଏୱମେୱାହଂ ଇମେହେୱ ପଞ୍ଚହି କାମଗୁଣେହି ସମପ୍ପିତୋ ସମଙ୍ଗୀଭୂତୋ ପରିଚାରେମୀ’’ତି ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ଆୟସ୍ମା ରଟ୍ଠପାଲୋ ରଞ୍ଞୋ କୋରବ୍ୟସ୍ସ ତତିୟଂ ଧମ୍ମୁଦ୍ଦେସଂ ୱିତ୍ଥାରେତ୍ୱା ପକାସେସି ।

ପୁଚ୍ଛା – ଚତୁତ୍ଥମ୍ପି ଖୋ ଆୱୁସୋ ଧମ୍ମୁଦ୍ଦେସଂ ଆୟସ୍ମା ରଟ୍ଠପାଲତ୍ଥେରୋ ରଞ୍ଞୋ କୋରବ୍ୟସ୍ସ କଥଂ ୱିତ୍ଥାରେତ୍ୱା ପକାସେସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ‘‘ତଂ କିଂ ମଞ୍ଞସି ମହାରାଜ, ଫୀତଂ କୁରୁଂ ଅଜ୍ଝାୱସସୀ’’ତି ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ଆୟସ୍ମା ରଟ୍ଠପାଲତ୍ଥେରୋ ରଞ୍ଞୋ କୋରବ୍ୟସ୍ସ ଚତୁତ୍ଥଂ ଧମ୍ମୁଦ୍ଦେସଂ ୱିତ୍ଥାରେତ୍ୱା ପକାସେସି ।

ମଘଦେୱସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ମଘଦେୱସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ମିଥିଲାୟଂ ଭନ୍ତେ ମଘଦେୱଅମ୍ବୱନେ ଆୟସ୍ମନ୍ତଂ ଆନନ୍ଦଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ । ଭଗୱା ଭନ୍ତେ ଅଞ୍ଞତରସ୍ମିଂ ପଦେସେ ସିତଂ ପାତ୍ୱାକାସି, ଆୟସ୍ମା ଆନନ୍ଦୋ ଭଗୱନ୍ତଂ ଏତଦୱୋଚ ‘‘କୋ ନୁ ଖୋ ଭନ୍ତେ କୋ ପଚ୍ଚୟୋ ଭଗୱତୋ ସିତସ୍ସ ପାତୁକମ୍ମାୟ, ନ ଅକାରଣେନ ତଥାଗତା ସିତଂ ପାତୁକରୋନ୍ତୀ’’ତି, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ମଧୁରସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ମଧୁରସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ କେନ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ମଧୁରାୟଂ ଭନ୍ତେ ରାଜାନଂ ମାଧୁରଂ ଅୱନ୍ତିପୁତ୍ତଂ ଆରବ୍ଭ ଆୟସ୍ମତା ମହାକଚ୍ଚାନତ୍ଥେରେନ ଭାସିତଂ, ରାଜା ଭନ୍ତେ ମାଧୁରୋ ଅୱନ୍ତିପୁତ୍ତୋ ଆୟସ୍ମନ୍ତଂ ମହାକଚ୍ଚାନଂ ଏତଦୱୋଚ ‘‘ବ୍ରହ୍ମଣା ଭୋ କଚ୍ଚାନ ଏୱମାହଂସୁ ବ୍ରାହ୍ମଣୋୱ ସେଟ୍ଠୋ ୱଣ୍ଣୋ, ହୀନୋ ଅଞ୍ଞୋ ୱଣ୍ଣୋ । ବ୍ରାହ୍ମଣୋୱ ସୁକ୍କୋ ୱଣ୍ଣୋ, କଣ୍ହୋ ଅଞ୍ଞୋ ୱଣ୍ଣୋ । ବ୍ରାହ୍ମଣାୱ ସୁଜ୍ଝନ୍ତି, ନୋ ଅବ୍ରାହ୍ମଣା । ବ୍ରାହ୍ମଣାୱ ବ୍ରହ୍ମୁନୋ ପୁତ୍ତା ଓରସା ମୁଖତୋ ଜାତା ବ୍ରହ୍ମଜା ବ୍ରହ୍ମନିମ୍ମିତା ବ୍ରହ୍ମଦାୟାଦାତି । ଇଧ ଭୱଂ କଚ୍ଚାନୋ କିମକ୍ଖାୟୀ’’ତି । ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ବୋଧିରାଜକୁମାରସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ବୋଧିରାଜକୁମାରସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଭଗ୍ଗେସୁ ଭନ୍ତେ ସୁସୁମାରଗିରେ ବୋଧିଂ ରାଜକୁମାରଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ । ବୋଧି ଭନ୍ତେ ରାଜକୁମାରୋ ଭଗୱନ୍ତଂ ଏତଦୱୋଚ ‘‘ମୟଂ ଖୋ ଭନ୍ତେ ଏୱଂ ହୋତି । ନ ଖୋ ସୁଖେନ ସୁଖଂ ଅଧିଗନ୍ତବ୍ବଂ, ଦୁକ୍ଖେନ ଖୋ ସୁଖଂ ଅଧିଗନ୍ତବ୍ବ’’ନ୍ତି, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ପୁଚ୍ଛା – ଏୱଂ ୱୁତ୍ତେ ଖୋ ଆୱୁସୋ ବୋଧି ରାଜକୁମାରୋ ଭଗୱନ୍ତଂ କଥଂ ପୁଚ୍ଛି, କଥଞ୍ଚସ୍ସ ଭଗୱା ବ୍ୟାକାସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଏୱଂ ୱୁତ୍ତେ ଭନ୍ତେ ବୋଧିରାଜକୁମାରୋ ଭଗୱନ୍ତଂ ଏତଦୱୋଚ ‘‘କୀୱ ଚିରେନ ନୁ ଖୋ ଭନ୍ତେ ଭିକ୍ଖୁ ତଥାଗତଂ ୱିନାୟକଂ ଲଭମାନୋ ୟସ୍ସତ୍ଥାୟ କୁଲପୁତ୍ତା ସମ୍ମଦେୱ ଅଗାରସ୍ମା ଅନଗାରିୟଂ ପବ୍ବଜନ୍ତି, ତଦନୁତ୍ତରଂ ବ୍ରହ୍ମଚରିୟପରିୟୋସାନଂ ଦିଟ୍ଠେୱ ଧମ୍ମେ ସୟଂ ଅଭିଞ୍ଞା ସଚ୍ଛିକତ୍ୱା ଉପସମ୍ପଜ୍ଜ ୱିହରେୟ୍ୟା’’ତି, ଭଗୱା ଚ ଭନ୍ତେ ‘‘ତେନ ହି ରାଜକୁମାର ତଂୟେୱେତ୍ଥ ପଟିପୁଚ୍ଛିସ୍ସାମି, ୟଥା ତେ ଖମେୟ୍ୟ, ତଥା ନଂ ବ୍ୟାକରେୟ୍ୟାସୀ’’ତି, ଏୱମାଦିନା ୱିଭଜିତ୍ୱା ବ୍ୟାକାସି ।

ପୁଚ୍ଛା – ଇମଞ୍ଚ ପନାୱୁସୋ ଧମ୍ମଦେସନଂ ସୁତ୍ୱା ବୋଧିରାଜକୁମାରୋ ଇମିସ୍ସଂ ଧମ୍ମଦେସନାୟଂ ପସନ୍ନୋ କୀଦିସଂ ପସନ୍ନାକାରମକାସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଇମଞ୍ଚ ପନ ଭନ୍ତେ ଧମ୍ମଦେସନଂ ସୁତ୍ୱା ବୋଧିରାଜକୁମାରୋ ‘‘ଅହୋ ବୁଦ୍ଧୋ ଅହୋ ଧମ୍ମୋ ଅହୋ ଧମ୍ମସ୍ସ ସ୍ୱାକ୍ଖାତତା, ୟତ୍ର ହି ନାମ ସାୟମନୁସିଟ୍ଠୋ, ପାତୋ ୱିସେସଂ ଅଧିଗମିସ୍ସତି, ପାତମନୁସିଟ୍ଠୋ ସାୟଂ ୱିସେସଂ ଅଧିଗମିସ୍ସତୀ’’ତି ଏୱମାଦିନା ଇମିସ୍ସଂ ଧମ୍ମଦେସନାୟଂ ପସନ୍ନୋ ପସନ୍ନାକାରମକାସି ।

ଅଙ୍ଗୁଲିମାଲସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ଅଙ୍ଗୁଲିମାଲସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ଆୟସ୍ମନ୍ତଂ ଅଙ୍ଗୁଲିମାଲତ୍ଥେରଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ । ଆୟସ୍ମା ଭନ୍ତେ ଅଙ୍ଗୁଲିମାଲତ୍ଥେରୋ ଭଗୱନ୍ତଂ ଏତଦୱୋଚ ‘‘ଇଧାହଂ ଭନ୍ତେ ପୁବ୍ବଣ୍ହସମୟଂ ନିୱାସେତ୍ୱା ପତ୍ତଚୀୱରମାଦାୟ ସାୱତ୍ଥିଂ ପିଣ୍ଡାୟ ପାୱିସିଂ, ଅଦ୍ଦସଂ ଖୋ ଅହଂ ଭନ୍ତେ ସାୱତ୍ଥିୟଂ ସପଦାନଂ ପିଣ୍ଡାୟ ଚରମାନୋ ଅଞ୍ଞତରଂ ଇତ୍ଥିଂ ମୂଳ୍ହଗବ୍ଭଂ ୱିଘାତଗବ୍ଭଂ ଦିସ୍ୱାନ ମୟ୍ହଂ ଏତଦହୋସି ‘‘କିଲିସ୍ସନ୍ତି ୱତ ଭୋ ସତ୍ତା, କିଲିସ୍ସନ୍ତି ୱତ ଭୋ ସତ୍ତା’’ତି, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ପିୟଜାତିକସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ପିୟଜାତିକସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ଅଞ୍ଞତରଂ ଗହପତିଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ, ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ଅଞ୍ଞତରସ୍ସ ଗହପତିସ୍ସ ଏକପୁତ୍ତକୋ ପିୟୋ ମନାପୋ କାଲଙ୍କତୋ ହୋତି, ତସ୍ସ କାଲଂ କିରିୟାୟ ନେୱ କମ୍ମନ୍ତା ପଟିଭନ୍ତି, ନ ଭତ୍ତଂ ପଟିଭାତି, ସୋ ଆଳାହନଂ ଗନ୍ତ୍ୱା କନ୍ଦତି ‘‘କହଂ ଏକପୁତ୍ତକ କହଂ ଏକପୁତ୍ତକା’’ତି, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ବାହିତିକସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ବାହିତିକ ସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ କେନ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ରାଜାନଂ ପସେନଦିଂ କୋସଲଂ ଆରବ୍ଭ ଆୟସ୍ମତା ଆନନ୍ଦତ୍ଥେରେନ ଧମ୍ମଭଣ୍ଡାଗାରିକେନ ଭାସିତଂ । ରାଜା ଭନ୍ତେ ପସେନଦି କୋସଲୋ ଆୟସ୍ମନ୍ତଂ ଆନନ୍ଦଂ ଏତଦୱୋଚ ‘‘କିଂ ନୁ ଖୋ ଭନ୍ତେ ଆନନ୍ଦ ସୋଭଗୱା ତଥାରୂପଂ କାୟସମାଚାରଂ ସମାଚରେୟ୍ୟ, ୟ୍ୱସ୍ସ କାୟସମାଚାରୋ ଓପାରମ୍ଭୋ ସମଣେହି ବ୍ରାହ୍ମଣେହୀ’’ତି, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ଧମ୍ମଚେତିୟସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ଧମ୍ମଚେତିୟସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କେନ ସଦ୍ଧିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସକ୍କେସୁ ଭନ୍ତେ ମେଦାଳୁପେ ନାମ ସକ୍ୟାନଂ ନିଗମେ ରଞ୍ଞା ପସେନଦିନା କୋସଲେନ ସଦ୍ଧିଂ ଭାସିତଂ ।

କଣ୍ଣକତ୍ଥଲସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – କଣ୍ଣକତ୍ଥଲସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କେନ ସଦ୍ଧିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଉରୁଞ୍ଞାୟଂ ଭନ୍ତେ କଣ୍ଣକତ୍ଥଲେ ମିଗଦାୟେ ରଞ୍ଞା ପସେନଦିନା କୋସଲେନ ସଦ୍ଧିଂ ଭାସିତଂ ।

ବ୍ରହ୍ମାୟୁସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ତେନାୱୁସୋ ଭଗୱତା…ପେ॰… ସମ୍ମାସମ୍ବୁଦ୍ଧେନ ବ୍ରହ୍ମାୟୁସୁତ୍ତଂ କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ୱିଦେହେସୁ ଭନ୍ତେ ମିଥିଲାୟଂ ମଘଦେୱଅମ୍ବୱନେ ବ୍ରହ୍ମାୟୁଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ । ବ୍ରହ୍ମାୟୁ ଭନ୍ତେ ବ୍ରାହ୍ମଣୋ ଭଗୱନ୍ତଂ ଉପସଙ୍କମିତ୍ୱା ଅଟ୍ଠପଞ୍ହାନି ପୁଚ୍ଛି, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ପୁଚ୍ଛା – ତତ୍ଥ ଆୱୁସୋ ଉତ୍ତରୋ ମାଣୱୋ କଥଂ ଭଗୱତୋ ଦ୍ୱତ୍ତିଂସମହାପୁରିସଲକ୍ଖଣେହି ସମନ୍ନାଗତତଂ ଅତ୍ତନୋ ଆଚରିୟସ୍ସ ବ୍ରହ୍ମାୟୁସ୍ସ ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ସ ସମ୍ପଟିୱେଦେସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ତତ୍ଥ ଭନ୍ତେ ଉତ୍ତରୋ ମାଣୱୋ ‘‘ସୁପ୍ପତିଟ୍ଠିତପାଦୋ ଖୋ ପନ ସୋ ଭୱଂ ଗୋତମୋ, ଇଦମ୍ପି ତସ୍ସ ଭୋତୋ ଗୋତମସ୍ସ ମହାପୁରିସସ୍ସ ମହାପୁରିସଲକ୍ଖଣଂ ଭୱତୀ’’ତି ଏୱମାଦିନା ଭଗୱତୋ ଦ୍ୱତ୍ତିଂସମହାପୁରିସଲକ୍ଖଣେହି ସମନ୍ନାଗତତଂ ଅତ୍ତନୋ ଆଚରିୟସ୍ସ ବ୍ରହ୍ମାୟୁସ୍ସ ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ସ ସମ୍ପଟିୱେଦେସି ।

ପୁଚ୍ଛା – ଅପରମ୍ପି ଆୱୁସୋ ଉତ୍ତରୋ ମାଣୱୋ ଭଗୱତୋ ଗମନକାଲେ କୀଦିସଂ ପାସାଦିକଂ ଆକାରଂ ଦିସ୍ୱା ଚ ସଲ୍ଲକ୍ଖେତ୍ୱା ଚ ଅତ୍ତନୋ ଆଚରିୟସ୍ସ ବ୍ରହ୍ମାୟୁସ୍ସ ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ସ ସମ୍ପଟିୱେଦେସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଅପରମ୍ପି ଭନ୍ତେ ଉତ୍ତରୋ ମାଣୱୋ ଭଗୱତୋ ଗମନକାଲେ ପଠମଂ ଦକ୍ଖିଣଂ ପାଦୁଦ୍ଧରଣାଦିକଂ ଆକାରଂ ଦିସ୍ୱା ଚ ସଲ୍ଲକ୍ଖେତ୍ୱା ଚ ଅତ୍ତନୋ ଆଚରିୟସ୍ସ ବ୍ରହ୍ମାୟୁସ୍ସ ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ସ ସମ୍ପଟିୱେଦେସି ।

ପୁଚ୍ଛା – ଅପରମ୍ପି ଆୱୁସୋ ଉତ୍ତରୋ ମାଣୱୋ ଭଗୱତୋ ଅନ୍ତରଘରଂ ପୱିସନକାଲେ କୀଦିସଂ ପାସାଦିକଂ ଆକାରଂ ଦିସ୍ୱା ଚ ସଲ୍ଲକ୍ଖେତ୍ୱା ଚ ଅତ୍ତନୋ ଆଚରିୟସ୍ସ ବ୍ରହ୍ମାୟୁସ୍ସ ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ସ ସମ୍ପଟିୱେଦେସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଅପରମ୍ପି ଭନ୍ତେ ଉତ୍ତରୋ ମାଣୱୋ ଭଗୱତୋ ଅନ୍ତରଘରଂ ପୱିସନକାଲେ ନ କାୟସ୍ସ ଉନ୍ନମନାଦିକଂ ପାସାଦିକଂ ଦିସ୍ୱା ଚ ସଲ୍ଲକ୍ଖେତ୍ୱା ଚ ଅତ୍ତନୋ ଆଚରିୟସ୍ସ ବ୍ରହ୍ମାୟୁସ୍ସ ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ସ ସମ୍ପଟିୱେଦେସି ।

ପୁଚ୍ଛା – ଅପରମ୍ପି ଆୱୁସୋ ଉତ୍ତରୋ ମାଣୱୋ ଭଗୱତୋ ଭୋଜନକାଲେ କୀଦିସଂ ପାସାଦିକଂ ଆକାରଂ ଦିସ୍ୱା ଚ ସଲ୍ଲକ୍ଖେତ୍ୱା ଚ ଅତ୍ତନୋ ଆଚରିୟସ୍ସ ବ୍ରହ୍ମାୟୁସ୍ସ ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ସ ସମ୍ପଟିୱେଦେସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଅପରମ୍ପି ଭନ୍ତେ ଉତ୍ତରୋ ମାଣୱୋ ଭଗୱତୋ ଭୋଜନକାଲେ ପତ୍ତୋଦକାଦିକଂ ପଟିଗ୍ଗହଣାଦିକାଲେ ନ ପତ୍ତସ୍ସ ଉନ୍ନମନାଦିକଂ ଭଗୱତୋ ପାସାଦିକଂ ଆକାରଂ ଦିସ୍ୱା ଚ ସଲ୍ଲକ୍ଖେତ୍ୱା ଚ ଅତ୍ତନୋ ଆଚରିୟସ୍ସ ବ୍ରହ୍ମାୟୁସ୍ସ ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ସ ସମ୍ପଟିୱେଦେସି ।

ପୁଚ୍ଛା – ଅପରମ୍ପି ଆୱୁସୋ ଉତ୍ତରୋ ମାଣୱୋ ଭଗୱତୋ ଭୁତ୍ତାୱିକାଲେ କୀଦିସଂ ପାସାଦିକଂ ଆକାରଂ ଦିସ୍ୱା ଚ ସଲ୍ଲକ୍ଖେତ୍ୱା ଚ ଅତ୍ତନୋ ଆଚରିୟସ୍ସ ବ୍ରହ୍ମାୟୁସ୍ସ ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ସ ସମ୍ପଟିୱେଦେସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଅପରମ୍ପି ଭନ୍ତେ ଉତ୍ତରୋ ମାଣୱୋ ଭଗୱତୋ ଭୁତ୍ତାୱିକାଲେ ପତ୍ତୋଦନାଦିକଂ ପଟିଗ୍ଗଣ୍ହାଦିକାଲେ ନ ପତ୍ତସ୍ସ ଉନ୍ନମନାଦିକଂ ପାସାଦିକଂ ଆକାରଂ ଦିସ୍ୱା ଚ ସଲ୍ଲକ୍ଖେତ୍ୱା ଚ ଅତ୍ତନୋ ଆଚରିୟସ୍ସ ବ୍ରହ୍ମାୟୁସ୍ସ ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ସ ସମ୍ପଟିୱେଦେସି ।

ପୁଚ୍ଛା – ଅପରମ୍ପି ଆୱୁସୋ ଉତ୍ତରୋ ମାଣୱୋ ଭଗୱତୋ ଚୀୱରଧାରଣେ ଚ ଆରାମଗତକାଲେ ଚ ଧମ୍ମଦେସନାକାଲେ ଚ ସବ୍ବଇରିୟାପଥେସୁ ଚ କୀଦିସଂ ପାସାଦିକଂ ଆକାରଂ ଦିସ୍ୱା ଚ ସଲ୍ଲକ୍ଖେତ୍ୱା ଚ ଅତ୍ତନୋ ଆଚରିୟସ୍ସ ବ୍ରହ୍ମାୟୁସ୍ସ ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ସ ସମ୍ପଟିୱେଦେସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଅପରମ୍ପି ଭନ୍ତେ ଉତ୍ତରୋ ମାଣୱୋ ଭଗୱତୋ ଚୀୱରଧାରଣକାଲେ ଚ ଆରାମଗତକାଲେ ଚ ସବ୍ବେସୁ ଚ ଇରିୟାପଥେସୁ ନ ଅଚ୍ଚୁକ୍କଟ୍ଠାଦିକଂ ପାସାଦିକଂ ଆକାରଂ ଦିସ୍ୱା ଚ ସଲ୍ଲକ୍ଖେତ୍ୱା ଚ ଅତ୍ତନୋ ଆଚରିୟସ୍ସ ବ୍ରହ୍ମାୟୁସ୍ସ ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ସ ସମ୍ପଟିୱେଦେସି ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଞ୍ଚାୱୁସୋ ବ୍ରହ୍ମାୟୁ ବ୍ରହ୍ମଣୋ ଭଗୱନ୍ତଂ ପୁଚ୍ଛି, କଥଞ୍ଚସ୍ସ ଭଗୱା ବ୍ୟାକାସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ‘‘କଥଂ ଖୋ ବ୍ରାହ୍ମଣୋ ହୋତି, କଥଂ ଭୱତି ୱେଦଗୂ । ତେୱିଜ୍ଜୋ ଭୋ କଥଂ ହୋତି, ସୋତ୍ତିୟୋ କିନ୍ତି ୱୁଚ୍ଚତି । ଅରହଂ ଭୋ କଥଂ ହୋତି, କଥଂ ଭୱତି କେୱଲୀ । ମୁନି ଚ ଭୋ କଥଂ ହୋତି, ବୁଦ୍ଧୋ କିନ୍ତି ପୱୁଚ୍ଚତୀ’’ତି – ଏୱଂ ଖୋ ଭନ୍ତେ ବ୍ରହ୍ମାୟୁ ବ୍ରାହ୍ମଣୋ ଭଗୱନ୍ତଂ ପଞ୍ହଂ ଅପୁଚ୍ଛି । ଭଗୱା ଭନ୍ତେ–

‘‘ପୁବ୍ବେନିୱାସଂ ୟୋ ୱେଦି, ସଗ୍ଗାପାୟଞ୍ଚ ପସ୍ସତି ।

ଅଥୋ ଜାତିକ୍ଖୟଂ ପତ୍ତୋ, ଅଭିଞ୍ଞାୱୋସିତୋ ମୁନି ।

ଚିତ୍ତଂ ୱିସୁଦ୍ଧଂ ଜାନାତି, ମୁତ୍ତଂ ରାଗେହି ସବ୍ବସୋ ।

ପହୀନଜାତିମରଣୋ, ବ୍ରହ୍ମଚରିୟସ୍ସ କେୱଲୀ ।

ପାରଗୂ ସବ୍ବଧମ୍ମାନଂ, ବୁଦ୍ଧୋ ତାଦୀ ପୱୁଚ୍ଚତୀ’’ତି –

ଏୱଂ ଖୋ ଭନ୍ତେ ଭଗୱା ବ୍ରହ୍ମାୟୁସ୍ସ ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ସ ୱିଭଜିତ୍ୱା ବ୍ୟାକାସି ।

ପୁଚ୍ଛା – ଇମଞ୍ଚ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତୋ ବ୍ୟାକରଣଂ ସୁତ୍ୱା ବ୍ରହ୍ମାୟୁ ବ୍ରାହ୍ମଣୋ ଭଗୱତି କୀଦିସଂ ନିପଚ୍ଚକାରଂ ଅକାସି, କଥଞ୍ଚସ୍ସ ଭଗୱା ପୁନପି ଅନୁପୁବ୍ବିଂ ଧମ୍ମକଥଂ କଥେସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଇମଞ୍ଚ ପନ ଭନ୍ତେ ଭଗୱତୋ ବ୍ୟାକରଣଂ ସୁତ୍ୱା ବ୍ରହ୍ମାୟୁ ବ୍ରାହ୍ମଣୋ ଉଟ୍ଠାୟାସନା ଏକଂସଂ ଉତ୍ତରାସଙ୍ଗଂ କରିତ୍ୱା ଭଗୱତୋ ପାଦେସୁ ସିରସା ନିପତିତ୍ୱା ଭଗୱତୋ ପାଦାନି ମୁଖେନ ଚ ପରିଚୁମ୍ବତି, ପାଣୀହି ଚ ପରିସମ୍ବାହତି, ନାମଞ୍ଚ ସାୱେତି ‘‘ବ୍ରହ୍ମାୟୁ ଅହଂ ଭୋ ଗୋତମ ବ୍ରାହ୍ମଣୋ, ବ୍ରହ୍ମାୟୁ ଅହଂ ଭୋ ଗୋତମ ବ୍ରାହ୍ମଣୋ’’ତି, ଏୱଂ ପରମନିପଚ୍ଚକାରଂ ଅକାସି, ଭଗୱା ଚ ଭନ୍ତେ ଦାନକଥଂ ସୀଲକଥଂ ସଗ୍ଗକଥଂ କାମାନଂ ଆଦୀନୱଂ ଓକାରଂ ସଂକିଲେସଂ ନେକ୍ଖମ୍ମେ ଆନିସଂସଂ ପକାସେସି, ଏୱଂ ଖୋ ଭନ୍ତେ ବ୍ରହ୍ମାୟୁସ୍ସ ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ସ ଭଗୱା ଅନୁପୁବ୍ବିଂ କଥଂ କଥେସି ।

ପୁଚ୍ଛା – ଇମଞ୍ଚ ପନାୱୁସୋ ଦମ୍ମଦେସନଂ ସୁତ୍ୱା ବ୍ରହ୍ମାୟୁସ୍ସ ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ସ କୀଦିସୋ ଧମ୍ମାଭିସମୟୋ ଅହୋସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଇମଞ୍ଚ ପନ ଭନ୍ତେ ଧମ୍ମଦେସନଂ ସୁତ୍ୱା ବ୍ରହ୍ମାୟୁସ୍ସ ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ସ ତସ୍ମିଂୟେୱ ଆସନେ ୱିରଜଂ ୱୀତମଲଂ ଧମ୍ମଚକ୍ଖୁଂ ଉଦପାଦି ‘‘ୟଂକିଞ୍ଚି ସମୁଦୟଧମ୍ମଂ ସବ୍ବଂ ତଂ ନିରୋଧଧମ୍ମ’’ନ୍ତି ।

ସେଲସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ସେଲସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଅଙ୍ଗୁତ୍ତରାପେସୁ ଭନ୍ତେ ଆପଣେ ନାମ ଅଙ୍ଗୁତ୍ତରାପାନଂ ନିଗମେସେଲଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ । ସେଲୋ ଭନ୍ତେ ବ୍ରାହ୍ମଣୋ ସପରିସୋ ଭଗୱନ୍ତଂ ଉପସଙ୍କମିତ୍ୱା ଭଗୱନ୍ତଂ ସମ୍ମୁଖା ସାରୁପ୍ପାହି ଗାଥାହି ଅଭିତ୍ଥୱି, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ପରିପୁଣ୍ଣକାୟୋ ସୁରୁଚି, ସୁଜାତୋ ଚାରୁଦସ୍ସନୋ ।

ସୁୱଣ୍ଣୱଣ୍ଣୋସି ଭଗୱା, ସୁସୁକ୍କଦାଠୋସି ୱୀରିୟୱା ।

ନରସ୍ସ ହି ସୁଜାତସ୍ସ, ୟେ ଭୱନ୍ତି ୱିୟଞ୍ଚନା ।

ସବ୍ବେ ତେ ତୱ କାୟସ୍ମିଂ, ମହାପୁରିସଲକ୍ଖଣା ॥

ଅସ୍ସଲାୟନସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ଅସ୍ସଲାୟନସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ଅସ୍ସଲାୟନଂ ମାଣୱଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ, ଅସ୍ସଲାୟନୋ ଭନ୍ତେ ମାଣୱୋ ମହତା ବ୍ରାହ୍ମଣଗଣେନ ସଦ୍ଧିଂ ଭଗୱନ୍ତଂ ଉପସଙ୍କମିତ୍ୱା ଏତଦୱୋଚ ‘‘ବ୍ରାହ୍ମଣା ଭୋ ଗୋତମ ଏୱମାହଂସୁ ‘ବ୍ରାହ୍ମଣୋୱ ସେଟ୍ଠୋ ୱଣ୍ଣୋ, ହୀନୋ ଅଞ୍ଞୋ ୱଣ୍ଣୋ । ବ୍ରାହ୍ମଣୋୱ ସୁକ୍କୋ ୱଣ୍ଣୋ, କଣ୍ହୋ ଅଞ୍ଞୋ ୱଣ୍ଣୋ । ବ୍ରାହ୍ମଣାୱ ସୁଜ୍ଝନ୍ତି, ନୋ ଅବ୍ରାହ୍ମଣା । ବ୍ରାହ୍ମଣାୱ ବ୍ରହ୍ମୁନୋ ପୁତ୍ତା ଓରସା ମୁଖତୋ ଜାତା ବ୍ରହ୍ମଜା ବ୍ରହ୍ମନିମ୍ମିତା ବ୍ରହ୍ମଦାୟାଦା’ତି, ଇଧ ଭୱଂ ଗୋତମୋ କିମାହା’’ତି, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ଘୋଟମୁଖସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ଘୋଟମୁଖସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ କେନ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ବାରାଣସିୟଂ ଭନ୍ତେ ଖେମିୟମ୍ବୱନେ ଘୋଟମୁଖଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ଆରବ୍ଭ ଆୟସ୍ମତା ଉଦେନେନ ଭାସିତଂ । ଘୋଟମୁଖୋ ଭନ୍ତେ ବ୍ରାହ୍ମଣୋ ଆୟସ୍ମନ୍ତଂ ଉଦେନଂ ଚଙ୍କମନ୍ତଂ ଅନୁଚଙ୍କମମାନୋ ଏୱମାହ ‘‘ଅମ୍ଭୋ ସମଣ ନତ୍ଥି ଧମ୍ମିକୋ ପରିବ୍ବଜୋ, ଏୱଂ ମେ ଏତ୍ଥ ହୋତି, ତଞ୍ଚ ଖୋ ଭୱନ୍ତରୂପାନଂ ୱା ଅଦସ୍ସନା, ୟୋ ୱା ପନେତ୍ଥ ଧମ୍ମା’’ତି, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ଚଙ୍କୀସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ତେନାୱୁସୋ ଭଗୱତା…ପେ॰… ସମ୍ମାସମ୍ବୁଦ୍ଧେନ ଚଙ୍କୀସୁତ୍ତଂ କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – କୋସଲେସୁ ଭନ୍ତେ ଓପାସାଦେ ନାମ କୋସଲାନଂ ନିଗମେ କାପଟିକଂ ମାଣୱଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ, କାପଟିକୋ ଭନ୍ତେ ମାଣୱୋ ଭଗୱନ୍ତଂ ଏତଦୱୋଚ ‘‘ୟଦିଦଂ ଭୋ ଗୋତମ ବ୍ରାହ୍ମଣାନଂ ପୋରାଣଂ ମନ୍ତପଦଂ ଇତିହିତିହପରମ୍ପରାୟ ପିଟକସମ୍ପଦାୟ, ତତ୍ଥ ଚ ବ୍ରାହ୍ମଣା ଏକଂସେନ ନିଟ୍ଠଂ ଗଚ୍ଛନ୍ତି ‘ଇଦମେୱ ସଚ୍ଚଂ ମୋଘମଞ୍ଞ’ନ୍ତି, ଇଧ ଭୱଂ ଗୋତମୋ କିମାହା’’ତି, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ଏସୁକାରୀସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ଏସୁକାରୀସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ଏସୁକାରିଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ, ଏସୁକାରୀ ଭନ୍ତେ ବ୍ରାହ୍ମଣୋ ଭଗୱନ୍ତଂ ଉପସଙ୍କମିତ୍ୱା ଏତଦୱୋଚ ‘‘ବ୍ରାହ୍ମଣା ଭୋ ଗୋତମ ଚତସ୍ସୋ ପାରିଚରିୟା ପଞ୍ଞପେନ୍ତି, ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ସ ପାରିଚରିୟଂ ପଞ୍ଞପେନ୍ତି, ଖତ୍ତିୟସ୍ସ ପାରିଚରିୟଂ ପଞ୍ଞପେନ୍ତି, ୱେସ୍ସସ୍ସ ପାରିଚରିୟଂ ପଞ୍ଞପେନ୍ତି, ସୁଦ୍ଦସ୍ସ ପାରିଚରିୟଂ ପଞ୍ଞପେନ୍ତୀ’’ତି, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ଧନଞ୍ଜାନିସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ଧନଞ୍ଜାନିସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ କେନ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ରାଜଗହେ ଭନ୍ତେ ଧନଞ୍ଜାନିଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ଆରବ୍ଭ ଆୟସ୍ମତା ସାରିପୁତ୍ତତ୍ଥେରେନ ଧମ୍ମସେନାପତିନା ଭାସିତଂ, ଧନଞ୍ଜାନି ଭନ୍ତେ ବ୍ରାହ୍ମଣୋ ପମାଦୱିହାରଂ ୱିହାସି, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ପୁଚ୍ଛା – ଅଥ ଖୋ ଆୱୁସୋ ଆୟସ୍ମା ସାରିପୁତ୍ତତ୍ଥେରୋ ଧମ୍ମସେନାପତି କଥଂ ଧନଞ୍ଜାନିଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ପୁଚ୍ଛି, କଥଞ୍ଚ ସୋ ଆୟସ୍ମତୋ ସାରିପୁତ୍ତତ୍ଥେରସ୍ସ ଧମ୍ମସେନାପତିସ୍ସ ଆରୋଚେସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ‘‘କଚ୍ଚାସି ଧନଞ୍ଜାନି ଅପ୍ପମତ୍ତୋ’’ତି, ଏୱଂ ଖୋ ଭନ୍ତେ ଆୟସ୍ମା ସାରିପୁତ୍ତତ୍ଥେରୋ ଧମ୍ମସେନାପତି ଧନଞ୍ଜାନିଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ପୁଚ୍ଛି, ଧନଞ୍ଜାନି ଚ ଭନ୍ତେ ବ୍ରାହ୍ମଣୋ ‘‘କୁତୋ ଭୋ ସାରିପୁତ୍ତ ଅମ୍ହାକଂ ଅପ୍ପମାଦୋ, ୟେସଂ ନୋ ମାତାପିତରୋ ପୋସେତବ୍ବା’’ତି, ଏୱମାଦିନା ଆୟସ୍ମତୋ ସାରିପୁତ୍ତସ୍ସ ଧମ୍ମସେନାପତିସ୍ସ ଆରୋଚେସି ।

ପୁଚ୍ଛା – ଏୱଂ ୱୁତ୍ତେ ଖୋ ଆୱୁସୋ ଆୟସ୍ମା ସାରିପୁତ୍ତତ୍ଥେରୋ ଧମ୍ମସେନାପତି ଧନଞ୍ଜାନିସ୍ସ ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ସ କୀଦିସଂ ଧମ୍ମକଥଂ କଥେସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଏୱଂ ୱୁତ୍ତେ ଭନ୍ତେ ଆୟସ୍ମା ସାରିପୁତ୍ତତ୍ଥେରୋ ଧମ୍ମସେନାପତି ‘‘ତଂ କିଂ ମଞ୍ଞସି ଧନଞ୍ଜାନି, ଇଧେକଚ୍ଚୋ ମାତାପିତୂନଂ ହେତୁ ଅଧମ୍ମଚାରୀ ୱିସମଚାରୀ ଅସ୍ସ, ତମେନଂ ଅଧମ୍ମଚରିୟା ୱିସମଚରିୟାହେତୁ ନିରୟଂ ନିରୟପାଲା ଉପକଡ୍ଢେୟ୍ୟୁ’’ନ୍ତି, ଏୱମାଦିନା ଧନଞ୍ଜାନିସ୍ସ ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ସ ଧମ୍ମକଥଂ କଥେସି ।

ପୁଚ୍ଛା – ପୁନ ପି ଆୱୁସୋ ଆୟସ୍ମା ସାରିପୁତ୍ତତ୍ଥେରୋ ଧମ୍ମସେନାପତି କଥଂ ଧନଞ୍ଜାନିସ୍ସ ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ସ ଅପରେନପି ପରିୟାୟେନ ଅନୁସାସନିଂ ଅଦାସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ପୁନପି ଭନ୍ତେ ଆୟସ୍ମା ସାରିପୁତ୍ତତ୍ଥେରୋ ଧମ୍ମସେନାପତି ‘‘ତଂ କିଂ ମଞ୍ଞସି ଧନଞ୍ଜାନି, ୟୋ ୱା ମାତାପିତୂନଂ ହେତୁ ଅଧମ୍ମଚାରୀ ୱିସମଚାରୀ ଅସ୍ସ, ୟୋ ୱା ମାତାପିତୂନଂ ହେତୁ ଧମ୍ମଚାରୀ ସମଚାରୀ ଅସ୍ସ, କତମଂ ସେୟ୍ୟୋ’’ତି, ଏୱମାଦିନା ଧନଞ୍ଜାନିସ୍ସ ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ସ ଅପରେନପି ପରିୟାୟେନ ଓୱାଦମଦାସି ।

ପୁଚ୍ଛା – ଅପରଭାଗେ ପି ଆୱୁସୋ ଆୟସ୍ମା ସାରିପୁତ୍ତତ୍ଥେରୋ ଧମ୍ମସେନାପତି କଥଂ ଧନଞ୍ଜାନିସ୍ସ ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ସ ମରଣସମୟେ ଧମ୍ମକଥଂ କଥେସି, କଥଞ୍ଚସ୍ସ ଅଭିସମ୍ପରାୟୋ ଅହୋସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଅପରଭାଗେ ପି ଭନ୍ତେ ଆୟସ୍ମା ସାରିପୁତ୍ତତ୍ଥେରୋ ଧମ୍ମସେନାପତି ଧନଞ୍ଜାନିସ୍ସ ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ସ ମରଣସମୟେପି ଚତ୍ତାରୋ ବ୍ରହ୍ମୱିହାରେ ଦେସେସି, ଧନଞ୍ଜାନି ଚ ଭନ୍ତେ ବ୍ରାହ୍ମଣୋ କାୟସ୍ସ ଭେଦା ପରଂ ମରଣା ବ୍ରହ୍ମଲୋକୂପଗୋ ଅହୋସି ।

ୱାସେଟ୍ଠସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ୱାସେଟ୍ଠସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଇଚ୍ଛାନଙ୍ଗଲେ ଭନ୍ତେ ୱାସେଟ୍ଠଂ ମାଣୱଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ । ୱାସେଟ୍ଠୋ ଭନ୍ତେ ମାଣୱୋ ଭଗୱନ୍ତଂ ଗାଥାହି ଅଜ୍ଝଭାସି –

‘‘ଅନୁଞ୍ଞାତପଟିଞ୍ଞାତା, ତେୱିଜ୍ଜା ମୟମସ୍ମୁଭୋ ।

ଅହଂ ପୋକ୍ଖରସାତିସ୍ସ, ତାରୁକ୍ଖସ୍ସାୟଂ ମାଣୱୋ ॥

ତେୱିଜ୍ଜାନଂ ୟଦକ୍ଖାତଂ, ତତ୍ର କେୱଲିନେସ୍ମସେ ।

ପଦକସ୍ମା ୱେୟ୍ୟାକରଣା, ଜପ୍ପେ ଆଚରିୟସାଦିସା ।

ତେସଂ ନୋ ଜାତିୱାଦସ୍ମିଂ, ୱିୱାଦୋ ଅତ୍ଥି ଗୋତମ ॥

ଜାତିୟା ବ୍ରାହ୍ମଣୋ ହୋତି, ଭାରଦ୍ୱାଜୋ ଇତି ଭାସତି ।

ଅହଞ୍ଚ କମ୍ମୁନା ବ୍ରୂମି, ଏୱଂ ଜାନାହି ଚକ୍ଖୁମ ॥

ତେନ ସକ୍କୋମ ଞାପେତୁଂ, ଅଞ୍ଞଂମଞ୍ଞଂ ମୟଂ ଉଭୋ ।

ଭୱନ୍ତଂ ପୁଟ୍ଠୁମାଗମା, ସମ୍ବୁଦ୍ଧଂ ଇତି ୱିସ୍ସୁତଂ ॥

ଚନ୍ଦଂ ୟଥା ଖୟାତୀତଂ, ପେଚ୍ଚ ପଞ୍ଜଲିକା ଜନା ।

ୱନ୍ଦନା ନମସ୍ସନ୍ତି, ଏୱଂ ଲୋକସ୍ମିଂ ଗୋତମଂ ॥

ଚକ୍ଖୁଂ ଲୋକେ ସମୁପ୍ପନ୍ନଂ, ମୟଂ ପୁଚ୍ଛାମ ଗୋତମଂ ।

ଜାତିୟା ବ୍ରାହ୍ମଣୋ ହୋତି, ଉଦାହୁ ଭୱତି କମ୍ମୁନା ।

ଅଜାନତଂ ନୋ ପବ୍ରୂହି, ୟଥା ଜାନେମୁ ବ୍ରାହ୍ମଣନ୍ତି ॥

ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ସୁଭସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ସୁଭସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ସୁଭଂ ମାଣୱଂ ତୋଦେୟ୍ୟପୁତ୍ତଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ । ସୁଭୋ ଭନ୍ତେ ମାଣୱୋ ତୋଦେୟ୍ୟପୁତ୍ତୋ ଭଗୱନ୍ତଂ ଉପସଙ୍କମିତ୍ୱା ଏତଦୱୋଚ ‘‘ବ୍ରାହ୍ମଣା ଭୋ ଗୋତମ ଏୱମାହଂସୁ’ ଗହଟ୍ଠୋ ଆରାଧକୋ ହୋତି ଞାୟଂ ଧମ୍ମଂ କୁସଲଂ, ନ ପବ୍ବଜିତୋ ଆରାଧକୋ ହୋତି ଞାୟଂ ଧମ୍ମଂ କୁସଲନ୍ତି, ଇଧ ଭୱଂ ଗୋତମୋ କିମାହା’’ତି, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ପୁଚ୍ଛା – ପୁନ ପି ଆୱୁସୋ ସୁଭୋ ମାଣୱୋ ତୋଦେୟ୍ୟପୁତ୍ତୋ କଥଂ ଭଗୱନ୍ତଂ ପୁଚ୍ଛି, କଥଞ୍ଚ ଭଗୱା ୱିଭଜ୍ଜ ବ୍ୟାକାସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ‘‘ବ୍ରାହ୍ମଣା ଭୋ ଗୋତମ ଏୱମାହଂସୁ ‘ମହଟ୍ଠମିଦଂ ମହାକିଚ୍ଚଂ ମହାଧିକରଣଂ ମହାସମାରମ୍ଭଂ, ଘରାୱାସକମ୍ମଟ୍ଠାନଂ ମହପ୍ଫଲଂ ହୋତି । ଅପ୍ପଟ୍ଠମିଦଂ ଅପ୍ପକିଚ୍ଚଂ ଅପ୍ପାଧିକରଣଂ ଅପ୍ପସମାରମ୍ଭଂ, ପବ୍ବଜ୍ଜା କମ୍ମଟ୍ଠାନଂ ଅପ୍ପଫଲଂ ହୋତୀ’ତି । ଇଧ ଭୱଂ ଗୋତମୋ କିମାହା’’ତି । ଏୱଂ ଖୋ ଭନ୍ତେ ସୁଭୋ ମାଣୱୋ ତୋଦେୟ୍ୟପୁତ୍ତୋ ପୁନପି ଭଗୱନ୍ତଂ ପୁଚ୍ଛି । ଭଗୱା ଚ ଭନ୍ତେ ‘‘ଏତ୍ଥାପି ଖୋ ଅହଂ ମାଣୱ ୱିଭଜ୍ଜୱାଦା, ନାହମେତ୍ଥ ଏକଂସୱାଦୋତି’’ ଏୱମାଦିନା ୱିଭଜ୍ଜ ବ୍ୟାକାସି ।

ସଙ୍ଗାରୱସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ସଙ୍ଗାରୱସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – କୋସଲେସୁ ଭନ୍ତେ ଚଞ୍ଚଲିକପ୍ପେ ନାମ ଗାମେ ସଙ୍ଗାରୱଂ ମାଣୱଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ, ସଙ୍ଗାରୱୋ ଭନ୍ତେ ମାଣୱୋ ଭଗୱନ୍ତଂ ଏତଦୱୋଚ ‘‘ସନ୍ତି ଖୋ ଭୋ ଗୋତମ ଏକେ ସମଣବ୍ରାହ୍ମଣା ଦିଟ୍ଠଧମ୍ମାଭିଞ୍ଞାୱୋସାନପାରମିପ୍ପତ୍ତା ଆଦିବ୍ରହ୍ମଚରିୟଂ ପଟିଜାନନ୍ତି । ତତ୍ର ଭୋ ଗୋତମ ୟେ ତେ ସମଣବ୍ରାହ୍ମଣା ଦିଟ୍ଠଧମ୍ମାଭିଞ୍ଞାୱୋସାନପାରମିପ୍ପତ୍ତା ଆଦିବ୍ରହ୍ମଚରିୟଂ ପଟିଜାନନ୍ତି, ତେସଂ ଭୱଂ ଗୋତମୋ କତମୋ’’ତି, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ଦେୱଦହସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ତେନାୱୁସୋ ଭଗୱତା ଜାନତା ପସ୍ସତା ଅରହତା ସମ୍ମାସମ୍ବୁଦ୍ଧେନ ଦେୱଦହସୁତ୍ତଂ କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସକ୍କେସୁ ଭନ୍ତେ ଦେୱଦହେ ନାମ ସକ୍ୟାନଂ ନିଗମେ ସମ୍ମ ହୁଲେ ଭିକ୍ଖୂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ପଞ୍ଚତ୍ତୟସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ପଞ୍ଚତ୍ତୟସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ସମ୍ବହୁଲେ ଭିକ୍ଖୂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

କିନ୍ତିସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – କିନ୍ତିସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ପିସିନାରାୟଂ ଭନ୍ତେ ବଲିହରଣେ ନାମ ୱନସଣ୍ଡେ ସମ୍ବହୁଲେ ଭିକ୍ଖୂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ପୁଚ୍ଛା – ତତ୍ଥ ଆୱୁସୋ ଭଗୱା କଥଂ ପଠମଂ ଭିକ୍ଖୂ ପଟିପୁଚ୍ଛିତ୍ୱା ଓୱାଦମଦାସି, ୟୋ ବହୁଜନସ୍ସ ଅତ୍ଥାୟ ହିତାୟ ସୁଖାୟ ସଂୱତ୍ତତି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ତତ୍ଥ ଭନ୍ତେ ଭଗୱା ‘‘କିନ୍ତି ୱୋ ଭିକ୍ଖୱେ ମୟି ହୋତି, ଚୀୱରହେତୁ ୱା ସମଣୋ ଗୋତମୋ ଧମ୍ମଂ ଦେସେତି, ପିଣ୍ଡପାତହେତୁ ୱା, ସେନାସନହେତୁ ୱା, ଇତିଭୱାଭୱହେତୁ ୱା ସମଣୋ ଗୋତମୋ ଧମ୍ମଂ ଦେସେତୀ’’ତି ଭିକ୍ଖୂ ପୁଚ୍ଛିତ୍ୱା ‘‘ତସ୍ମାତିହ ଭିକ୍ଖୱେ ୟେ ୱୋ ମୟା ଧମ୍ମା ଅଭିଞ୍ଞା ଦେସିତା । ସେୟ୍ୟଥିଦଂ, ଚତ୍ତାରୋ ସତିପଟ୍ଠାନା ଚତ୍ତାରୋ ସମ୍ମପ୍ପଧାନା ଚତ୍ତାରୋ ଇଦ୍ଧିପାଦା ପଞ୍ଚିନ୍ଦ୍ରିୟାନି ପଞ୍ଚ ବଲାନି ସତ୍ତ ବୋଜ୍ଝଙ୍ଗା ଅରିୟୋ ଅଟ୍ଠଙ୍ଗିକୋ ମଗ୍ଗୋ । ତତ୍ଥ ସବ୍ବେହେୱ ସମଗ୍ଗେହି ସମ୍ମୋଦମାନେହି ଅୱିୱଦମାନେହି ସିକ୍ଖିତବ୍ବଂ’’ ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ଭିକ୍ଖୂନଂ ଓୱାଦମଦାସି ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଞ୍ଚାୱୁସୋ ଭଗୱା ତତ୍ଥ ଦୁତିୟମ୍ପି ଭିକ୍ଖୂନଂ ଓୱାଦଂ ଅଦାସି । ୟୋ ବହୁଜନସ୍ସ ଅତ୍ଥାୟ ହିତାୟ ସୁଖାୟ ସଂୱତ୍ତତି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ତତ୍ଥ ଭନ୍ତେ ଭଗୱା ‘‘ତେସଞ୍ଚ ୱୋ ଭିକ୍ଖୱେ ସମଗ୍ଗାନଂ ସମ୍ମୋଦମାନାନଂ ଅୱିୱଦମାନାନଂ ସିକ୍ଖତଂ ସିୟା ଅଞ୍ଞତରସ୍ସ ଭିକ୍ଖୁନୋ ଆପତ୍ତି, ସିୟା ୱୀତିକ୍କମୋ । ତତ୍ର ଭିକ୍ଖୱେ ନ ଚୋଦନାୟ ତରିତବ୍ବଂ ପୁଗ୍ଗଲୋ ଉପପରିକ୍ଖିତବ୍ବୋ’’ତି ଏୱମାଦିନା ଭିକ୍ଖୂନଂ ଦୁତିୟମ୍ପି ଓୱାଦମଦାସି ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଞ୍ଚାୱୁସୋ ଭଗୱା ତତ୍ଥ ତତିୟମ୍ପି ଭିକ୍ଖୂନଂ ଓୱାଦଂ ଅଦାସି, ୟୋ ବହୁଜନସ୍ସ ଅତ୍ଥାୟ ହିତାୟ ସୁଖାୟ ସଂୱତ୍ତତି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ‘‘ତେସଞ୍ଚ ୱୋ ଭିକ୍ଖୱେ ସମଗ୍ଗାନଂ ସମ୍ମୋଦମାନାନଂ ଅୱିୱଦମାନାନଂ ସିକ୍ଖତଂ ଅଞ୍ଞମଞ୍ଞସ୍ସ ୱଚୀସଂହାରୋ ଉପ୍ପଜ୍ଜେୟ୍ୟ ଦିଟ୍ଠିପଳାସୋ ଚେତସୋ ଆଘାତୋ ଅପ୍ପଚ୍ଚୟୋ ଅନଭିରଦ୍ଧୀ’’ତି ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ଭଗୱା ତତ୍ଥ ତତିୟମ୍ପି ଭିକ୍ଖୂନଂ ଓୱାଦମଦାସି ।

ପୁଚ୍ଛା – ତେନାୱୁସୋ ଭିକ୍ଖୁନା ଏୱଂ ସତ୍ଥୁ ଓୱାଦାନୁସାସନିକାରିନା ଆୟସ୍ମା ନୁ ତେ ଭିକ୍ଖୁ ଅକୁସଲା ୱୁଟ୍ଠାପେତ୍ୱା କୁସଲେ ପତିଟ୍ଠାପେତୀତି ପରେହି ପୁଟ୍ଠେନ କଥଂ ସମ୍ମା ବ୍ୟାକରମାନେନ ବ୍ୟାକାତବ୍ବଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ‘‘ଇଧାହଂ ଆୱୁସୋ ୟେନ ଭଗୱା ତେନୁପସଙ୍କମିଂ, ତସ୍ସ ମେ ଭଗୱା ଧମ୍ମଂ ଦେସେସି, ତାହଂ ଧମ୍ମଂ ସୁତ୍ୱା ତେସଂ ଭିକ୍ଖୂନଂ ଅଭାସିଂ, ତଂ ତେ ଭିକ୍ଖୂ ଧମ୍ମଂ ସୁତ୍ୱା ଅକୁସଲା ୱୁଟ୍ଠହିଂସୁ କୁସଲେ ପତିଟ୍ଠହିଂସୂ’’ତି । ଏୱଂ ଖୋ ଭନ୍ତେ ତେନ ଭିକ୍ଖୁନା ଏୱଂ ସତ୍ଥୁ ଓୱାଦାନୁସାସନିକାରିନା ପରେହି ପୁଟ୍ଠେନ ସମ୍ମା ବ୍ୟାକରମାନେନ ବ୍ୟାକାତବ୍ବଂ ।

ସାମଗାମସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ସାମଗାମସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସକ୍କେସୁ ଭନ୍ତେ ସାମଗାମେ ନାମ ସକ୍ୟାନଂ ନିଗମେ ଆୟସ୍ମନ୍ତଞ୍ଚ ଆନନ୍ଦଂ ଆୟସ୍ମନ୍ତଞ୍ଚ ଚୁନ୍ଦଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ, ଆୟସ୍ମା ଚ ଭନ୍ତେ ଆନନ୍ଦୋ ଆୟସ୍ମା ଚ ଚୁନ୍ଦୋ ୟେନ ଭଗୱା ତେନୁପସଙ୍କମିସୁ, ଉପସଙ୍କମିତ୍ୱା ଭଗୱନ୍ତଂ ଅଭିୱାଦେତ୍ୱା ଏକମନ୍ତଂ ନିସୀଦିଂସୁ, ଏକମନ୍ତଂ ନିସିନ୍ନୋ ଖୋ ଆୟସ୍ମା ଆନନ୍ଦୋ ଭଗୱନ୍ତଂ ଏତଦୱୋଚ ‘‘ଅୟଂ ଭନ୍ତେ ଚୁନ୍ଦୋ ସମଣୁଦ୍ଦେସୋ ଏୱମାହ ‘ନିଗଣ୍ଠୋ ଭନ୍ତେ ନାଟପୁତ୍ତୋ ପାୱାୟଂ ଅଧୁନା କାଲଙ୍କତୋ, ତସ୍ସ କାଲଙ୍କିରିୟାୟ ଭିନ୍ନା ନିଗଣ୍ଠା ଦ୍ୱେଧିକଜାତା ଭଣ୍ଡନଜାତା କଲହଜାତା ୱିୱାଦାପନ୍ନା ଅଞ୍ଞମଞ୍ଞଂ ମୁଖସତ୍ତୀହି ୱିତୁଦନ୍ତା ୱିହରନ୍ତି…ପେ॰… ଭିନ୍ନଥୂପେ ଅପ୍ପଟିସରଣେ’ତି । ତସ୍ସ ମୟ୍ହଂ ଭନ୍ତେ ଏୱଂ ହୋତି ‘ମାହେୱ ଭଗୱତୋ ଅଚ୍ଚୟେନ ସଙ୍ଘେ ୱିୱାଦୋ ଉପ୍ପଜ୍ଜି, ସ୍ୱାସ୍ସ ୱିୱାଦୋ ବହୁଜନଅହିତାୟ ବହୁଜନଅସୁଖାୟ ବହୁନୋ ଜନସ୍ସ ଅନତ୍ଥାୟ ଅହିତାୟ ଦୁକ୍ଖାୟ ଦେୱମନୁସ୍ସାନ’ନ୍ତି’’ । ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ସୁନକ୍ଖତ୍ତସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ସୁନକ୍ଖତ୍ତସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ୱେସାଲିୟଂ ଭନ୍ତେ ସୁନକ୍ଖତ୍ତଂ ଲିଚ୍ଛୱିପୁତ୍ତଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ, ସୁନକ୍ଖତ୍ତୋ ଭନ୍ତେ ଲିଚ୍ଛୱିପୁତ୍ତୋ ଭଗୱନ୍ତଂ ଉପସଙ୍କମିତ୍ୱା ଏତଦୱୋଚ ‘‘ସୁତଂ ମେତଂ ଭନ୍ତେ ସମ୍ବହୁଲେହି କିର ଭିକ୍ଖୂହି ଭଗୱତୋ ସନ୍ତିକେ ଅଞ୍ଞା ବ୍ୟାକତା ଖୀଣା ଜାତି, ୱୁସିତଂ ବ୍ରହ୍ମଚରିୟଂ, କତଂ କରଣୀୟଂ, ନାପରଂ ଇତ୍ଥତ୍ତାୟାତି ପଜାନାମାତି । କଚ୍ଚି ତେ ଭନ୍ତେ ଭିକ୍ଖୂ ସମ୍ମଦେୱ ଅଞ୍ଞଂ ବ୍ୟାକଂସୁ, ଉଦାହୁ ସନ୍ତେତ୍ଥେକଚ୍ଚେ ଭିକ୍ଖୂ ଅଧିମାନେନ ଅଞ୍ଞଂ ବ୍ୟାକଂସୂ’’ତି, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ଆନେଞ୍ଜସପ୍ପାୟସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ଆନେଞ୍ଜସପ୍ପାୟସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – କୁରୂସୁ ଭନ୍ତେ କମ୍ମାସଧମ୍ମେ ନାମ କୁରୂନଂ ନିଗମେ ସମ୍ବହୁଲେ ଭିକ୍ଖୂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ଗଣକମ୍ମୋଗ୍ଗଲ୍ଲାନସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ଗଣକମୋଗ୍ଗଲ୍ଲାନସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ଗଣକମୋଗ୍ଗଲ୍ଲାନଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ, ଗଣକମୋଗ୍ଗଲ୍ଲାନୋ ଭନ୍ତେ ବ୍ରାହ୍ମଣୋ ଭଗୱନ୍ତଂ ଉପସଙ୍କମିତ୍ୱା ଏତଦୱୋଚ ‘‘ସେୟ୍ୟାଥାପି ଭୋ ଗୋତମ ଇମସ୍ସ ମିଗାରମାତୁପାସାଦସ୍ସ ଦିସ୍ସତି ଅନୁପୁବ୍ବସିକ୍ଖା ଅନୁପୁବ୍ବକିରିୟା ଅନୁପୁବ୍ବପଟିପଦା ୟଦିଦଂ ୟାୱ ପଚ୍ଛିମସୋପାନକଳେୱରା…ପେ॰… ସକ୍କା ନୁଖୋ ଭୋ ଗୋତମ ଇମସ୍ମିମ୍ପି ଧମ୍ମୱିନୟେ ଏୱମେୱ ଅନୁପୁବ୍ବସିକ୍ଖା ଅନୁପୁବ୍ବକିରିୟା ଅନୁପୁବ୍ବପଟିପଦା ପଞ୍ଞପେତୁ’’ନ୍ତି, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ପୁଚ୍ଛା – ଏୱଂ ୱୁତ୍ତେ ଖୋ ଆୱୁସୋ ଗଣକମୋଗ୍ଗଲ୍ଲାନୋ ବ୍ରାହ୍ମଣୋ ଭଗୱନ୍ତଂ କିଂ ଅୱୋଚ, କଥଞ୍ଚସ୍ସ ଭଗୱା ବ୍ୟାକାସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଏୱଂ ୱୁତ୍ତେ ଭନ୍ତେ ଗଣକମୋଗ୍ଗଲ୍ଲାନୋ ବ୍ରାହ୍ମଣୋ ଭଗୱନ୍ତଂ ଏତଦୱୋଚ ‘‘କିଂ ନୁ ଖୋ ଭୋତୋ ଗୋତମସ୍ସ ସାୱକା ଭୋତା ଗୋତମେନ ଏୱଂ ଓୱଦୀୟମାନା ଏୱଂ ଅନୁସାସୀୟମାନା ସବ୍ବେ ଅଚ୍ଚନ୍ତଂ ନିଟ୍ଠଂ ନିବ୍ବାନଂ ଆରୋଧେନ୍ତି, ଉଦାହୁ ଏକଚ୍ଚେ ନାରାଧେନ୍ତୀ’’ତି, ଭଗୱା ଚ ଭନ୍ତେ ‘‘ଅପ୍ପେକଚ୍ଚେ ଖୋ ବ୍ରାହ୍ମଣ ମମ ସାୱକା ମୟା ଏୱଂ ଓୱଦୀୟମାନା ଏୱଂ ଅନୁସାସୀୟମାନା ଅଚ୍ଚନ୍ତଂ ନିଟ୍ଠଂ ନିବ୍ବାନଂ ଆରାଧେନ୍ତି, ଏକଚ୍ଚେ ନାରାଧେନ୍ତୀ’’ତି ଏୱମାଦିନା ଗଣକମୋଗ୍ଗଲ୍ଲାନସ୍ସ ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ସ ବ୍ୟାକାସି ।

ପୁଚ୍ଛା – ଇମଞ୍ଚ ପନାୱୁସୋ ଧମ୍ମଦେସନଂ ସୁତ୍ୱା ଗଣକୋ ମୋଗ୍ଗଲ୍ଲାନୋ ଇମସ୍ମିଂ ଧମ୍ମୱିନୟେ ପସନ୍ନୋ କୀଦିସଂ ପସନ୍ନାକାରମକାସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଇମଞ୍ଚ ପନ ଭନ୍ତେ ଧମ୍ମଦେସନଂ ସୁତ୍ୱା ଗଣକମୋଗ୍ଗଲ୍ଲାନୋ ବ୍ରାହ୍ମଣୋ ‘‘ୟେ ମେ ଭୋ ଗୋତମ ପୁଗ୍ଗଲା ଅସଦ୍ଧା ଜୀୱିକତ୍ଥା ନ ସଦ୍ଧା ଅଗାରସ୍ମା ଅନଗାରିୟଂ ପବ୍ବଜିତା’’ତି ଏୱମାଦିନା ଇମସ୍ମିଂ ଧମ୍ମୱିନୟେ ପସନ୍ନୋ ପସନ୍ନାକାରମକାସି ।

ଗୋପକମୋଗ୍ଗଲ୍ଲାନସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ଗୋପକମୋଗ୍ଗଲ୍ଲାନସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ କେନ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ରାଜଗହେ ଭନ୍ତେ ଗୋପକମୋଗ୍ଗଲ୍ଲାନଂ ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ଆରବ୍ଭ ଆୟସ୍ମତା ଆନନ୍ଦତ୍ଥେରେନ ଧମ୍ମଭଣ୍ଡାଗାରିକେନ ଭାସିତଂ, ଗୋପକମୋଗ୍ଗଲ୍ଲାନୋ ଭନ୍ତେ ବ୍ରାହ୍ମଣୋ ଆୟସ୍ମନ୍ତଂ ଆନନ୍ଦଂ ଏତଦୱୋଚ ‘‘ଅତ୍ଥି ନୁ ଖୋ ଭୋ ଆନନ୍ଦ ଏକଭିକ୍ଖୁପି ତେହି ଧମ୍ମେହି ସବ୍ବେନ ସବ୍ବଂ ସବ୍ବଥା ସବ୍ବଂ ସମନ୍ନାଗତୋ, ୟେହି ଧମ୍ମେହି ସମନ୍ନାଗତୋ ସୋ ଭୱଂ ଗୋତମୋ ଅହୋସି ଅରହଂ ସମ୍ମାସମ୍ବୁଦ୍ଧୋ’’ତି, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଞ୍ଚାୱୁସୋ ତତ୍ଥ ଆୟସ୍ମତା ଆନନ୍ଦତ୍ଥେରେନ ଧମ୍ମଭଣ୍ଡାଗାରିକେନ ଭିକ୍ଖୁନୋ ପସାଦନୀୟା ଧମ୍ମା ପକାସିତା, ୟେ ତେନ ଭଗୱତା ଜାନତା ପସ୍ସତା ଅରହତା ସମ୍ମାସମ୍ବୁଦ୍ଧେନ ଅକ୍ଖାତା । ୟେହି ଚ ସମନ୍ନାଗତଂ ଭିକ୍ଖୁଂ ଅଞ୍ଞେ ଭିକ୍ଖୂ ସକ୍କରେୟ୍ୟୁଂ ଗରୁଂ କରେୟ୍ୟୁଂ ମାନେୟ୍ୟୁଂ ପୂଜେୟ୍ୟୁଂ ସକ୍କତ୍ୱା ଗରୁଂ କତ୍ୱା ଉପନିସ୍ସାୟ ୱିହରେୟ୍ୟୁଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଇଧ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଭିକ୍ଖୁ ସୀଲୱା ହୋତି, ପାତିମୋକ୍ଖସଂୱରସଂୱୁତୋ ୱିହରତି ଆଚାରଗୋଚରସମ୍ପନ୍ନୋ ଅଣୁମତ୍ତେସୁ ୱଜ୍ଜେସୁ ଭୟଦସ୍ସାୱୀ, ସମାଦାୟ ସିକ୍ଖତି ସିକ୍ଖାପଦେସୁ, ବହୁସ୍ସୁତୋ ହୋତି ସୁତଧରୋ ସୁତସନ୍ନିଚୟୋ, ୟେମେ ଧମ୍ମା ଆଦିକଲ୍ୟାଣା ମଜ୍ଝେକଲ୍ୟାଣା ପରିୟୋସାନକଲ୍ୟାଣା ସାତ୍ଥଂ ସବ୍ୟଞ୍ଜନଂ କେୱଲପରିପୁଣ୍ଣଂ ପରିସୁଦ୍ଧଂ ବ୍ରହ୍ମଚରିୟଂ ଅଭିୱଦନ୍ତି, ତଥାରୂପସ୍ସ ଧମ୍ମା ବହୁସ୍ସୁତା ହୋନ୍ତି ଧାତା ୱଚସା ପରିଚିତା ମନସାନୁପେକ୍ଖିତା ଦିଟ୍ଠିୟା ସୁପ୍ପଟିୱିଦ୍ଧାତି ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ତତ୍ଥ ଆୟସ୍ମତା ଆନନ୍ଦତ୍ଥେରେନ ଧମ୍ମଭଣ୍ଡାଗାରିକେନ ଦସ ପସାଦନୀୟା ଧମ୍ମା ପକାସିତା । ୟେ ତେନ ଭଗତା ଜାନତା ପସ୍ସତା ଅରହତା ସମ୍ମାସମ୍ବୁଦ୍ଧେନ ଅକ୍ଖାତା, ୟେହି ସମନ୍ନାଗତଂ ଭିକ୍ଖୁଂ ଏତରହି ଭିକ୍ଖୂ ସକ୍କରେୟ୍ୟୁଂ ଗରୁଂ କରେୟ୍ୟୁଂ ମାନେୟ୍ୟୁଂ ପୂଜେୟ୍ୟୁଂ ସକ୍କତ୍ୱା ଗରୁଂ କତ୍ୱା ଉପନିସ୍ସାୟ ୱିହରେୟ୍ୟୁଂ ।

ପୁଚ୍ଛା – ଏୱଂ ୱୁତ୍ତେ ଖୋ ଆୱୁସୋ ୱସ୍ସକାରୋ ବ୍ରାହ୍ମଣୋ ମଗଧମହାମତ୍ତୋ କୀଦିସଂ ପସଂସାୱଚନଂ କଥେସି, କଥଞ୍ଚସ୍ସ ଆୟସ୍ମା ଆନନ୍ଦତ୍ଥେରୋ ଧମ୍ମଭଣ୍ଡାଗାରିକୋ ତଂ ୱଚନଂ ପଟିସୋଧେତ୍ୱା ପକାସେସି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଏୱଂ ୱୁତ୍ତେ ୱସ୍ସକାରୋ ବ୍ରାହ୍ମଣୋ ମଗଧମହାମତ୍ତୋ ଉପନନ୍ଦଂ ସେନାପତିଂ ଆମନ୍ତେସି ‘‘ତଂ କିଂ ମଞ୍ଞସି ଭୱଂ ସେନାପତି, ୟଦି ମେ ଭୋନ୍ତୋ ସକ୍କାତବ୍ବଂ ସକ୍କରୋନ୍ତି, ଗରୁଂ କାତବ୍ବଂ ଗରୁଂ କରୋନ୍ତି, ମାନେତବ୍ବଂ ମାନେନ୍ତି, ପୂଜେତବ୍ବଂ ପୂଜେନ୍ତୀ’’ତି ଏୱମାଦିକଂ ପସଂସାୱଚନଂ କଥେସି, ଆୟସ୍ମା ଚ ଭନ୍ତେ ଆନନ୍ଦୋ ‘‘ନ ଚ ଖୋ ବ୍ରାହ୍ମଣ ସୋ ଭଗୱା ସବ୍ବଂ ଝାନଂ ୱଣ୍ଣେସି, ନପି ସୋ ଭଗୱା ସବ୍ବଂ ଝାନଂ ନ ୱଣ୍ଣେସୀ’’ତି ଏୱମାଦିନା ତଂ ୱଚନଂ ପଟିସୋଧେତ୍ୱା ପକାସେସି ।

ମହାପୁଣ୍ଣମସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ମହାପୁଣ୍ଣମସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ଅଞ୍ଞତରଂ ସଟ୍ଠିମତ୍ତାନଂ ପଧାନୀୟଭିକ୍ଖୂନଂ ସଙ୍ଘତ୍ଥେରଂ ଭିକ୍ଖୁଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ, ଅଞ୍ଞତରୋ ଭନ୍ତେ

ସଟ୍ଠିମତ୍ତାନଂ ପଧାନୀୟଭିକ୍ଖୂନଂ ସଙ୍ଘତ୍ଥେରୋ ଭିକ୍ଖୁ ଉଟ୍ଠାୟାସନା ଏକଂସଂ ଚୀୱରଂ କତ୍ୱା ୟେନ ଭଗୱା ତେନଞ୍ଜଲିଂ ପଣାମେତ୍ୱା ଭଗୱନ୍ତଂ ଏତଦୱୋଚ ‘‘ପୁଚ୍ଛେୟ୍ୟାହଂ ଭନ୍ତେ ଭଗୱନ୍ତଂ କିଞ୍ଚିଦେୱ ଦେସଂ, ସଚେ ମେ ଭଗୱା ଓକାସଂ କରୋତି ପଞ୍ହସ୍ସ ୱେୟ୍ୟାକରଣାୟା’’ତି, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ଚୂଳପୁଣ୍ଣମସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ଚୂଳପୁଣ୍ଣମସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ସମ୍ବହୁଲେ ଭିକ୍ଖୂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଞ୍ଚାୱୁସୋ ତତ୍ଥ ଭଗୱତା ଅସପ୍ପୁରିସଅଙ୍ଗାନି ୱିଭଜିତ୍ୱା ପକାସିତାନି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଅସପ୍ପୁରିସୋ ଭିକ୍ଖୱେ ଅସ୍ସଦ୍ଧମ୍ମସମନ୍ନାଗତୋ ହୋତି, ଅସପ୍ପୁରିସଭତ୍ତି ହୋତି, ଅସପ୍ପୁରିସଚିନ୍ତୀ ହୋତି, ଅସପ୍ପୁରିସମନ୍ତୀ ହୋତି, ଅସପ୍ପୁରିସୱାଚୋ ହୋତି, ଅସପ୍ପୁରିସକମ୍ମନ୍ତୋ ହୋତି, ଅସପ୍ପୁରିସଦିଟ୍ଠି ହୋତି, ଅସପ୍ପୁରିସଦାନଂ ଦେତୀତି ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ତତ୍ଥ ଭଗୱତା ଅଟ୍ଠ ଅସପ୍ପୁରିସଅଙ୍ଗାନି ୱିଭଜିତ୍ୱା ପକାସିତାନି ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା ତତ୍ଥ ସପ୍ପୁରିସଅଙ୍ଗାନି ୱିଭଜିତ୍ୱା ପକାସିତାନି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସପ୍ପୁରିସୋ ଭିକ୍ଖୱେ ସଦ୍ଧମ୍ମସମନ୍ନାଗତୋ ହୋତି, ସପ୍ପୁରିସଭତ୍ତି ହୋତି, ସପ୍ପୁରିସଚିନ୍ତୀ ହୋତି, ସପ୍ପୁରିସମନ୍ତୀ ହୋତି, ସପ୍ପୁରିସୱାଚୋ ହୋତି, ସପ୍ପୁରିସକମ୍ମନ୍ତୋ ହୋତି, ସପ୍ପୁରିସଦିଟ୍ଠି ହୋତି, ସପ୍ପୁରିସଦାନଂ ଦେତୀତି ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ଭଗୱତା ତତ୍ଥ ଅଟ୍ଠୱିଧାନି ସପ୍ପୁରିସଙ୍ଗାନି ୱିଭଜିତ୍ୱା ପକାସିତାନି ।

ଅନୁପଦସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ଅନୁପଦସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ସମ୍ବହୁଲେ ଭିକ୍ଖୂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ, ସମ୍ବହୁଲା ଭନ୍ତେ ଭିକ୍ଖୂ ଆୟସ୍ମତୋ ସାରିପୁତ୍ତସ୍ସ ଧମ୍ମସେନାପତିସ୍ସ ସଭାଗା ତସ୍ମିଂ ସମୟେ ସନ୍ନିପତିଂସୁ, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଞ୍ଚାୱୁସୋ ତତ୍ଥ ଭଗୱତା ଆୟସ୍ମତୋ ସାରିପୁତ୍ତସ୍ସ ଧମ୍ମସେନାପତିସ୍ସ ଅନୁପଦଧମ୍ମୱିପସ୍ସନା ୱିତ୍ଥାରେନ ୱିଭଜିତ୍ୱା ପକାସିତା ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ପଣ୍ଡିତୋ ଭିକ୍ଖୱେ ସାରିପୁତ୍ତୋ ମହାପଞ୍ଞୋ ଭିକ୍ଖୱେ ସାରିପୁତ୍ତୋ ପୁଥୁପଞ୍ଞୋ ଭିକ୍ଖୱେ ସାରିପୁତ୍ତୋ ହାସପଞ୍ଞୋ ଭିକ୍ଖୱେ ସାରିପୁତ୍ତୋ ତିକ୍ଖପଞ୍ଞୋ ଭିକ୍ଖୱେ ସାରିପୁତ୍ତୋ ଜୱନପଞ୍ଞୋ ଭିକ୍ଖୱେ ସାରିପୁତ୍ତୋ ନିବ୍ବେଧିକପଞ୍ଞୋ ଭିକ୍ଖୱେ ସାରିପୁତ୍ତୋ ସାରିପୁତ୍ତୋ ଭିକ୍ଖୱେ ଅଡ୍ଢମାସଂ ଅନୁପଦଧମ୍ମୱିପସ୍ସନଂ ୱିପସ୍ସତୀତି ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ତତ୍ଥ ଭଗୱତା ଆୟସ୍ମତୋ ସାରିପୁତ୍ତସ୍ସ ଧମ୍ମସେନାପତିସ୍ସ ଅନୁପଦଧମ୍ମୱିପସ୍ସନା ୱିତ୍ଥାରେନ ପକାସିତା ।

ଛବ୍ବିସୋଧନସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ତେନାୱୁସୋ…ପେ॰… ସମ୍ମାସମ୍ବୁଦ୍ଧେନ ଛବ୍ବିସୋଧନସୁତ୍ତଂ କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ସମ୍ବହୁଲେ ଭିକ୍ଖୂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ସପ୍ପୁରିସସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ସପ୍ପୁରିସସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ସମ୍ବହୁଲେ ଭିକ୍ଖୂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ସେୱିତବ୍ବାସେୱିତବ୍ବସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ସେୱିତବ୍ବାସେୱିତବ୍ବସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କେନ ସଦ୍ଧିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ସମ୍ବହୁଲେ ଭିକ୍ଖୂ ଆରବ୍ଭ ଆୟସ୍ମତା ସାରିପୁତ୍ତତ୍ଥେରେନ ଧମ୍ମସେନାପତିନା ସଦ୍ଧିଂ ଭାସିତଂ ।

ବହୁଧାତୁକସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ବହୁଧାତୁକସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ସମ୍ବହୁଲେ ଭିକ୍ଖୂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ଇସିଗିଲିସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ଇସିଗିଲିସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ରାଜଗହେ ଭନ୍ତେ ଇସିଗିଲିସ୍ମିଂ ପବ୍ବତେ ସମ୍ବହୁଲେ ଭିକ୍ଖୂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ମହାଚତ୍ତାରୀସକସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ମହାଚତ୍ତାରୀସକସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ସମ୍ବହୁଲେ ଭିକ୍ଖୂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ଆନାପାନସ୍ସତିସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ଆନାପାନସ୍ସତିସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ସମ୍ବହୁଲେ ଭିକ୍ଖୂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ, ଥେରା ଭନ୍ତେ ଭିକ୍ଖୂ ନୱେ ଭିକ୍ଖୂ ଓୱଦନ୍ତି ଅନୁସାସନ୍ତି, ଅପ୍ପେକଚ୍ଚେ ଥେରା ଭିକ୍ଖୂ ଦସପି ଭିକ୍ଖୂ ଓୱଦନ୍ତି ଅନୁସାସନ୍ତି, ଅପ୍ପେକଚ୍ଚେ ଥେରା ଭିକ୍ଖୂ ୱୀସମ୍ପି ଭିକ୍ଖୂ ଓୱଦନ୍ତି ଅନୁସାସନ୍ତି, ଅପ୍ପେକଚ୍ଚେ ଥେରା ଭିକ୍ଖୂ ତିଂସମ୍ପି ଭିକ୍ଖୂ ଓୱଦନ୍ତି ଅନୁସାସନ୍ତି, ଅପ୍ପେକଚ୍ଚେ ଥେରା ଭିକ୍ଖୂ ଚତ୍ତାରୀସମ୍ପି ଭିକ୍ଖୂ ଓୱଦନ୍ତି ଅନୁସାସନ୍ତି, ତେ ଚ ଭନ୍ତେ ନୱା ଭିକ୍ଖୂ ଥେରେହି ଭିକ୍ଖୂହି ଓୱଦିୟମାନା ଅନୁସାସିୟମାନା ଉଳାରଂ ପୁବ୍ବେନାପରଂ ୱିସେସଂ ଜାନନ୍ତି, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

କାୟଗତାସତିସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – କାୟଗତାସତିସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ସମ୍ବହୁଲେ ଭିକ୍ଖୂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ, ସମ୍ବହୁଲାନଂ ଭନ୍ତେ ଭିକ୍ଖୂନଂ ପଚ୍ଛାଭତ୍ତଂ ପିଣ୍ଡପାତପଟିକ୍କନ୍ତାନଂ ଉପଟ୍ଠାନସାଲାୟଂ ସନ୍ନିସିନ୍ନାନଂ ସନ୍ନିପତିତାନଂ ଅୟମନ୍ତରକଥା ଉଦପାଦି ‘‘ଅଚ୍ଛରିୟଂ ଆୱୁସୋ, ଅବ୍ଭୁତଂ ଆୱୁସୋ, ୟାୱଞ୍ଚିଦଂ ତେନ ଭଗୱତା ଜାନତା ପସ୍ସତା ଅରହତା ସମ୍ମାସମ୍ବୁଦ୍ଧେନ କାୟଗତାସତି ଭାୱିତା ବହୁଲୀକତା ମହପ୍ଫଲା ୱୁତ୍ତା ମହାନିସଂସା’’ତି, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ସଙ୍ଖାରୂପପତ୍ତିସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ସଙ୍ଖାରୂପପତ୍ତିସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ସମ୍ବହୁଲେ ଭିକ୍ଖୂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଞ୍ଚାୱୁସୋ ତତ୍ଥ ଭଗୱତା ସଙ୍ଖାରୂପପତ୍ତିୟୋ ୱିଭଜିତ୍ୱା ପକାସିତା ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଇଧ ଭିକ୍ଖୱେ ଭିକ୍ଖୁ ସଦ୍ଧାୟ ସମନ୍ନାଗତୋ ହୋତି, ସୀଲେନ ସମନ୍ନାଗତୋ ହୋତି, ସୁତେନ ସମନ୍ନାଗତୋ ହୋତି, ଚାଗେନ ସମନ୍ନାଗତୋ ହୋତି, ପଞ୍ଞାୟ ସମନ୍ନାଗତୋ ହୋତି, ତସ୍ସ ଏୱଂ ହୋତି ‘‘ଅହୋ ୱତାହଂ କାୟସ୍ସ ଭେଦା ପରଂ ମରଣା ଖତ୍ତିୟମହାସାଲାନଂ ସହବ୍ୟତଂ ଉପପଜ୍ଜେୟ୍ୟ’’ନ୍ତି ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ତତ୍ଥ ଭଗୱତା ସଙ୍ଖାରୂପପତ୍ତିୟୋ ୱିଭଜିତ୍ୱା ପକାସିତା ।

ଚୂଳସୁଞ୍ଞତସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ଚୂଳସୁଞ୍ଞତସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ଆୟସ୍ମନ୍ତଂ ଆନନ୍ଦଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ, ଆୟସ୍ମା ଭନ୍ତେ ଆନନ୍ଦୋ ସାୟନ୍ହସମୟଂ ପଟିସଲ୍ଲାନା ୱୁଟ୍ଠିତୋ ଭଗୱନ୍ତଂ ଏତଦୱୋଚ ‘‘ଏକମିଦଂ ଭନ୍ତେ ସମୟଂ ଭଗୱା ସକ୍କେସୁ ୱିହରତି ନଗରକଂ ନାମ ସକ୍ୟାନଂ ନିଗମୋ, ତତ୍ଥ ମେ ଭନ୍ତେ ଭଗୱତୋ ସମ୍ମୁଖା ସୁତଂ, ସମ୍ମୁଖା ପଟିଗ୍ଗହିତଂ, ସୁଞ୍ଞତାୱିହାରେନାହଂ ଆନନ୍ଦ ଏତରହି ବହୁଲଂ ୱିହରାମୀତି କଚ୍ଚି ମେତଂ ଭନ୍ତେ ସୁସ୍ସୁତଂ ସୁଗ୍ଗହିତଂ ସୁମନସିକତଂ ସୂପଧାରିତ’’ନ୍ତି, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ମହାସୁଞ୍ଞତସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ମହାସୁଞ୍ଞତସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁତୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସକ୍କେସୁ ଭନ୍ତେ କପିଲୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଆୟସ୍ମନ୍ତଂ ଆନନ୍ଦଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ, ଆୟସ୍ମା ଭନ୍ତେ ଆନନ୍ଦୋ ସମ୍ବହୁଲେହି ଭିକ୍ଖୂହି ସଦ୍ଧିଂ ଘଟାୟ ସକ୍କସ୍ସ ୱିହାରେ ଚୀୱରକମ୍ମଂ କରୋତି, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ଅଚ୍ଛରିୟଅବ୍ଭୁତସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ଅଚ୍ଛରିୟଅବ୍ଭୁତସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ କେନ ସଦ୍ଧିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ସମ୍ବହୁଲେ ଭିକ୍ଖୂ ଆରବ୍ଭ ଆୟସ୍ମତା ଆନନ୍ଦତ୍ଥେରେନ ଧମ୍ମଭଣ୍ଡାଗାରିକେନ ସଦ୍ଧିଂ ଭାସିତଂ । ସମ୍ବହୁଲାନଂ ଭନ୍ତେ ଭିକ୍ଖୂନଂ ପଚ୍ଛାଭତ୍ତଂ ପିଣ୍ଡପାତପଟିକ୍କନ୍ତାନଂ ଉପଟ୍ଠାନସାଲାୟଂ ସନ୍ନିସିନ୍ନାନଂ ସନ୍ନିପତିତାନଂ ଅୟମନ୍ତରକଥା ଉଦପାଦି ‘‘ଅଚ୍ଛରିୟଂ ଆୱୁସୋ, ଅବ୍ଭୁତଂ ଆୱୁସୋ ତଥାଗତସ୍ସ ମହିଦ୍ଧିକତା ମହାନୁଭାୱତା । ୟତ୍ର ହି ନାମ ତଥାଗତୋ ଅତୀତେ ବୁଦ୍ଧେ ପରିନିବ୍ବୁତେ ଛିନ୍ନପପଞ୍ଚେ ଛିନ୍ନୱଟୁମେ ପରିୟାଦିନ୍ନୱଟ୍ଟେ ସବ୍ବଦୁକ୍ଖୱୀତିୱତ୍ତେ ଜାନିସ୍ସତି । ଏୱଂଜଚ୍ଚା ତେ ଭଗୱନ୍ତୋ ଅହେସୁଂ ଇତିପି, ଏୱଂନାମା ତେ ଭଗୱନ୍ତୋ ଅହେସୁଂ ଇତିପି, ଏୱଂଗୋତ୍ତା ତେ ଭଗୱନ୍ତୋ ଅହେସୁଂ ଇତିପି, ଏୱଂସୀଲା ତେ ଭଗୱନ୍ତୋ ଅହେସୁଂ ଇତିପି, ଏୱଂଧମ୍ମା ତେ ଭଗୱନ୍ତୋ ଅହେସୁଂ ଇତିପି, ଏୱଂପଞ୍ଞା ତେ ଭଗୱନ୍ତୋ ଅହେସୁଂ ଇତିପି, ଏୱଂୱିହାରୀ ତେ ଭଗୱନ୍ତୋ ଅହେସୁଂ ଇତିପି, ଏୱଂୱିମୁତ୍ତା ତେ ଭଗୱନ୍ତୋ ଅହେସୁଂ ଇତିପୀ’’ତି, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ବାକୁଲସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ବାକୁଲସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କେନ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ରାଜଗହେ ଭନ୍ତେ ଅଚେଲଂ କସ୍ସପଂ ଆରବ୍ଭ ଆୟସ୍ମତା ବାକୁଲତ୍ଥେରେନ ଭାସିତଂ ।

ଦନ୍ତଭୂମିସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ଦନ୍ତଭୂମିସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ରାଜଗହେ ଭନ୍ତେ ଜୟସେନଂ ରାଜକୁମାରଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ । ଜୟସେନୋ ଭନ୍ତେ ରାଜକୁମାରୋ ଅଚିରୱତଂ ସମଣୁଦ୍ଦେସଂ ଉପସଙ୍କମିତ୍ୱା ଏତଦୱୋଚ ‘‘ସୁତଂ ମେତଂ ଭୋ ଅଗ୍ଗିୱେସ୍ସନ ଇଧ ଭିକ୍ଖୁ ଅପ୍ପମତ୍ତୋ ଆତାପୀ ପହିତତ୍ତୋ ୱିହରନ୍ତୋ ଫୁସେୟ୍ୟ ଚିତ୍ତସ୍ସ ଏକଗ୍ଗତ’’ନ୍ତି, ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଞ୍ଚାୱୁସୋ ତତ୍ଥ ଭଗୱତା ଅଚିରୱତସ୍ସ ସମଣୁଦ୍ଦେସସ୍ସ ସମସ୍ସାସେତ୍ୱା ଧମ୍ମଦେସନାନୟୋ ପକାସିତୋ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ତଂ କୁତେତ୍ଥ ଅଗ୍ଗିୱେସ୍ସନ ଲବ୍ଭା, ୟଂ ତଂ ନେକ୍ଖମ୍ମେନ ଞାତବ୍ବଂ ନେକ୍ଖମ୍ମେନ ଦଟ୍ଠବ୍ବଂ ନେକ୍ଖମ୍ମେନ ପତ୍ତବ୍ବଂ ନେକ୍ଖମ୍ମେନ ସଚ୍ଛିକାତବ୍ବଂ, ତଂ ୱତ ଜୟସେନୋ ରାଜକୁମାରୋ କାମମଜ୍ଝେ ୱସନ୍ତୋ କାମେ ପରିଭୁଞ୍ଜନ୍ତୋ କାମୱିତକ୍କେହି ଖଜ୍ଜମାନୋ କାମପରିଳାହେନ ପରିଡୟ୍ହମାନୋ କାମପରିୟୋସନାୟ ଉସ୍ସୁକୋ ଉସ୍ସତି ୱା ଦକ୍ଖତି ୱା ସଚ୍ଛି ୱା କରିସ୍ସତୀତି ନେତଂ ଠାନଂ ୱିଜ୍ଜତୀତି ଏୱଂ ଖୋ ଭନ୍ତେ ଭଗୱତୋ ଅଚିରୱତସ୍ସ ସମଣୁଦ୍ଦେସସ୍ସ ସମସ୍ସାସେତ୍ୱା, ସେୟ୍ୟଥାପିସ୍ସୁ ଅଗ୍ଗିୱେସ୍ସନ ଦ୍ୱେ ହତ୍ଥିଦମ୍ମା ୱା ଅସ୍ସଦମ୍ମାୱା ଗୋଦମ୍ମା ୱା ସୁଦନ୍ତା ସୁୱିନୀତାତି ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ଭଗୱତା ଅଚିରୱତସ୍ସ ସମଣୁଦ୍ଦେସସ୍ସ ଦେସନାନୟୋ ପକାସିତୋ ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଞ୍ଚାୱୁସୋ ତତ୍ଥ ଭଗୱା ଦ୍ୱେ ଉପମାୟୋ ଦସ୍ସେତ୍ୱା ତତୁତ୍ତରି ଧମ୍ମଦେସନଂ ପୱଡ୍ଢେତି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସେୟ୍ୟଥାପି ଅଗ୍ଗିୱେସ୍ସନ ରାଜାଖତ୍ତିୟୋ ମୁଦ୍ଧାୱସିତ୍ତୋ ନାଗୱନିକଂ ଆମନ୍ତେତୀତି ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ଭଗୱା ଉତ୍ତରିପି ଧମ୍ମଦେସନଂ ପୱଡ୍ଢେସି ।

ଭୂମିଜସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ତେନାୱୁସୋ…ପେ॰… ସମ୍ମାସମ୍ବୁଦ୍ଧେନ ଭୂମିଜସୁତ୍ତଂ କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ରାଜଗହେ ଭନ୍ତେ ଜୟସେନଂ ରାଜକୁମାରଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ, ଜୟସେନୋ ଭନ୍ତେ ରାଜକୁମାରୋ ଆୟସ୍ମନ୍ତଂ ଭୂମିଜଂ ଏତଦୱୋଚ ‘‘ସନ୍ତି ଭୋ ଭୂମିଜ ଏକେ ସମଣବ୍ରାହ୍ମଣା ଏୱଂୱାଦିନୋ ଏୱଂଦିଟ୍ଠିନୋ ‘ଆସଞ୍ଚେପି କରିତ୍ୱା ବ୍ରହ୍ମଚରିୟଂ ଚରନ୍ତି, ଅଭବ୍ବା ଫଲସ୍ସ ଅଧିଗମାୟ । ଅନାସଞ୍ଚେପି କରିତ୍ୱା ବ୍ରହ୍ମଚରିୟଂ ଚରନ୍ତି, ଅଭବ୍ବା ଫଲସ୍ସ ଅଧିଗମାୟ । ଆସଞ୍ଚ ଅନାସଞ୍ଚେପି କରିତ୍ୱା ବ୍ରହ୍ମଚରିୟଂ ଚରନ୍ତି, ଅଭବ୍ବା ଫଲସ୍ସ ଅଧିଗମାୟ। ନେୱାସଂ ନାନାସଞ୍ଚେପି କରିତ୍ୱା ବ୍ରହ୍ମଚରିୟଂ ଚରନ୍ତି, ଆଭବ୍ବା ଫଲସ୍ସ ଅଧିଗମାୟା’ତି । ଇଧ ଭୋତୋ ଭୂମିଜସ୍ସ ସତ୍ଥା କିଂୱାଦୀ କିମକ୍ଖାୟୀ’’ତି ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଞ୍ଚାୱୁସୋ ତତ୍ଥ ଭଗୱତା ଆୟସ୍ମତୋ ଭୂମିଜତ୍ଥେରସ୍ସ ତଂ ବ୍ୟାକରଣଂ ସମନୁଜାନିତ୍ୱା ତତୁତ୍ତରି ଧମ୍ମଦେସନାନୟୋ ପରିପୂରେତ୍ୱା ପକାସିତୋ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ତଗ୍ଘ ତ୍ୱଂ ଭୂମିଜ ଏୱଂ ପୁଟ୍ଠୋ ଏୱଂ ବ୍ୟାକରମାନୋ ୱୁତ୍ତୱାଦୀ ଚେୱ ମେ ହୋସି, ନ ଚ ମଂ ଅଭୂତେନ ଅବ୍ଭାଚିକ୍ଖସି, ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ଭଗୱତା ଆୟସ୍ମତୋ ଭୂମିଜସ୍ସ ତଂ ୱଚନଂ ସମନୁଜାନିତ୍ୱା ‘‘ୟେହି କେହିଚି ଭୂମିଜ ସମଣା ୱା ବ୍ରାହ୍ମଣା ୱା ମିଚ୍ଛାଦିଟ୍ଠିନୋ ମିଚ୍ଛାସଙ୍କପ୍ପା ମିଚ୍ଛାୱାଚା ମିଚ୍ଛାକମ୍ମନ୍ତା ମିଚ୍ଛାଆଜୀୱା ମିଚ୍ଛାୱାୟାମା ମିଚ୍ଛାସତୀ ମିଚ୍ଛାସମାଧିନୋ, ତେ ଆସଞ୍ଚେପି କରିତ୍ୱା ବ୍ରହ୍ମଚରିୟଂ ଚରନ୍ତି, ଅଭବ୍ବା ଫଲସ୍ସ ଅଧିଗମାୟା’’ତି ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ଭଗୱତା ଆୟସ୍ମତୋ ଭୂମିଜସ୍ସ ଉତ୍ତରି ଦେସନାନୟୋ ପରିପୂରେତ୍ୱା ପକାସିତୋ ।

ଅନୁରୁଦ୍ଧସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ଅନୁରୁଦ୍ଧସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ କେନ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ପଞ୍ଚକଙ୍ଗଂ ଥପତିଂ ଆରବ୍ଭ ଆୟସ୍ମତା ଅନୁରୁଦ୍ଧତ୍ଥେରେନ ଭାସିତଂ, ପଞ୍ଚକଙ୍ଗୋ ଭନ୍ତେ ଥପତି ଆୟସ୍ମନ୍ତଂ ଅନୁରୁଦ୍ଧଂ ଏତଦୱୋଚ ‘‘ଇଧ ମଂ ଭନ୍ତେ ଥେରା ଭିକ୍ଖୂ ଉପସଙ୍କମିତ୍ୱା ଏୱମାହଂସୁ ‘ଅପ୍ପମାଣଂ ଗହପତି ଚେତୋୱିମୁତ୍ତିଂ ଭାୱେହୀ’ତି, ଏକଚ୍ଚେ ଥେରା ଏୱମାହଂସୁ ‘ମହଗ୍ଗତଂ ଗହପତି ଚେତୋୱିମୁତ୍ତିଂ ଭାୱେହୀ’’ତି, ୟା ଚାୟଂ ଭନ୍ତେ ଅପ୍ପମାଣା ଚେତୋୱିମୁତ୍ତି ୟା ଚ ମହଗ୍ଗତା ଚେତୋୱିମୁତ୍ତି, ଇମେ ଧମ୍ମା ନାନତ୍ଥା ଚେୱ ନାନାବ୍ୟଞ୍ଜନା ଚ, ଉଦାହୁ ଏକତ୍ଥା ବ୍ୟଞ୍ଜନମେୱ ନାନନ୍ତି’’ ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ଉପକ୍କିଲେସସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ଉପକ୍କିଲେସସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ପାଚୀନୱଂସଦାୟେ ଭନ୍ତେ ଆୟସ୍ମନ୍ତଂ ଅନୁରୁଦ୍ଧତ୍ଥେରଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ବାଲପଣ୍ଡିତସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ବାଲପଣ୍ଡିତସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ସମ୍ବହୁଲେ ଭିକ୍ଖୂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଞ୍ଚାୱୁସୋ ତତ୍ଥ ଭଗୱତା ବାଲସ୍ସ ବାଲଲକ୍ଖଣାନି ଚ ବାଲସ୍ସ ଦିଟ୍ଠେୱ ଧମ୍ମେ ଦୁକ୍ଖଦୋମନସ୍ସପ୍ପଟିସଂୱେଦନା ଚ ପକାସିତା ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ତୀଣିମାନି ଭିକ୍ଖୱେ ବାଲସ୍ସ ବାଲଲକ୍ଖଣାନି ବାଲନିମିତ୍ତାନି ବାଲାପଦାନାନି । କତମାନି ତୀଣି । ଇଧ ଭିକ୍ଖୱେ ବାଲୋ ଦୁଚ୍ଚିନ୍ତିତଚିନ୍ତୀ ଚ ହୋତି ଦୁବ୍ଭାସିତଭାସୀ ଚ ଦୁକ୍କଟକମ୍ମକାରୀ ଚାତି ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ତତ୍ଥ ଭଗୱତା ବାଲସ୍ସ ବାଲଲକ୍ଖଣାନି ଚ ବାଲସ୍ସ ଦିଟ୍ଠେୱ ଧମ୍ମେ ଦୁକ୍ଖଦୋମନସ୍ସପ୍ପଟିସଂୱେଦନା ଚ ପକାସିତା ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଞ୍ଚାୱୁସୋ ତତ୍ଥ ଭଗୱତା ବାଲସ୍ସ ସମ୍ପରାୟୋ ଚ ତତ୍ଥ ନିରୟେ ବାଲସ୍ସ ଦୁକ୍ଖଦୋମନସ୍ସପଟିସଂୱେଦନା ଚ ପକାସିତା ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସ ଖୋ ସୋ ଭିକ୍ଖୱେ ବାଲୋ କାୟେନ ଦୁଚ୍ଚରିତଂ ଚରିତ୍ୱା ୱାଚାୟ ଦୁଚ୍ଚରିତଂ ଚରିତ୍ୱା ମନସା ଦୁଚ୍ଚରିତଂ ଚରିତ୍ୱା କାୟସ୍ସ ଭେଦାପରଂ ମରଣା ଅପାୟଂ ଦୁଗ୍ଗତିଂ ୱିନିପାତଂ ନିରୟଂ ଉପପଜ୍ଜତୀତି ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ତତ୍ଥ ଭଗୱତା ବାଲସ୍ସ ସମ୍ପରାୟୋ ଚ ତତ୍ଥ ଚ ବାଲସ୍ସ ନିରୟେ ଦୁକ୍ଖଦୋମନସ୍ସପ୍ପଟିସଂୱେଦନା ପକାସିତା ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଞ୍ଚାୱୁସୋ ତତ୍ଥ ଭଗୱତା ବାଲସ୍ସ ତିରଚ୍ଛାନୟୋନିୟଂ ଦୁକ୍ଖଦୋମନସ୍ସପଟିସଂୱେଦନା ପକାସିତା ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସନ୍ତି ଭିକ୍ଖୱେ ତିରଚ୍ଛାନଗତା ପାଣା ତିଣଭକ୍ଖା ତେ ଅଲ୍ଲାନିପି ତିଣାନି ସୁକ୍ଖାନିପି ତିଣାନି ଦନ୍ତୁଲ୍ଲେହକଂ ଖାଦନ୍ତୀତି ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ତତ୍ଥ ଭଗୱତା ବାଲସ୍ସ ତିରଚ୍ଛାନୟୋନିୟଂ ଦୁକ୍ଖଦୋମନସ୍ସପ୍ପଟିସଂୱେଦନା ପକାସିତା ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଞ୍ଚାୱୁସୋ ତତ୍ଥ ଭଗୱତା ବାଲେନ ସକିଂ ୱିନିପାତଗତେନ ପୁନ ମନୁସ୍ସତ୍ତଦୁଲ୍ଲଭତା ପକାସିତା ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସେୟ୍ୟଥାପି ଭିକ୍ଖୱେ ପୁରିସୋ ଏକଚ୍ଛିଗ୍ଗଲଂ ୟୁଗଂ ମହାସମୁଦ୍ଦେ ପକ୍ଖିପେୟ୍ୟ, ତମେନଂ ପୁରତ୍ଥିମୋ ୱାତୋ ପଚ୍ଛିମେନ ସଂହରେୟ୍ୟାତି ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ତତ୍ଥ ଭଗୱତା ବାଲେନ ସକିଂ ୱିନିପାତଗତେନ ପୁନ ମନୁସ୍ସତ୍ତସ୍ସ ଦୁଲ୍ଲଭତା ପକାସିତା ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଞ୍ଚାୱୁସୋ ତତ୍ଥ ଭଗୱତା ବାଲସ୍ସ କଦାଚି କରହଚି ଦୀଘସ୍ସ ଅଦ୍ଧୁନୋ ଅଚ୍ଚୟେନ ମନୁସ୍ସତ୍ତଂ ଆଗତସ୍ସପି ଦୁକ୍ଖବହୁଲତା ପକାସିତା ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସ ଖୋ ସୋ ଭିକ୍ଖୱେ ବାଲୋ ସଚେ କଦାଚି କରହଚି ଦୀଘସ୍ସ ଅଦ୍ଧୁନୋ ଅଚ୍ଚୟେନ ମନୁସ୍ସତ୍ତଂ ଆଗଚ୍ଛତୀତି ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ତତ୍ଥ ଭଗୱତା ବାଲସ୍ସ କଦାଚି କରହଚି ଦୀଘସ୍ସ ଅଦ୍ଧୁନୋ ଅଚ୍ଚୟେନ ମନୁସ୍ସତ୍ତଂ ଆଗତସ୍ସପି ଦୁକ୍ଖବହୁଲତା ପକାସିତା ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଞ୍ଚାୱୁସୋ ତତ୍ଥ ଭଗୱତା ପଣ୍ଡିତସ୍ସ ପଣ୍ଡିତଲକ୍ଖଣାନି ଚ ପଣ୍ଡିତସ୍ସ ଦିଟ୍ଠେୱ ଧମ୍ମେ ସୁଖସୋମନସ୍ସପ୍ପଟିସଂୱେଦନା ଚ ପକାସିତା ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ତୀଣିମାନି ଭିକ୍ଖୱେ ପଣ୍ଡିତସ୍ସ ପଣ୍ଡିତଲକ୍ଖଣାନି ପଣ୍ଡିତନିମିତ୍ତାନି ପଣ୍ଡିତାପଦାନାନି । କତମାନି ତୀଣି । ଇଧ ଭିକ୍ଖୱେ ପଣ୍ଡିତୋ ସୁଚିନ୍ତିତଚିନ୍ତୀ ଚ ହୋତି ସୁଭାସିତଭାସୀ ଚ ସୁକତକମ୍ମକାରୀ ଚାତି ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ତତ୍ଥ ଭଗୱତା

ପଣ୍ଡିତସ୍ସ ପଣ୍ଡିତଲକ୍ଖଣାନି ଚ ଦିଟ୍ଠେୱ ଧମ୍ମେ ପଣ୍ଡିତସ୍ସ ସୁଖସୋମନସ୍ସପଟିସଂୱେଦନା ଚ ପକାସିତା ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଞ୍ଚାୱୁସୋ ତତ୍ଥ ଭଗୱତା ପଣ୍ଡିତସ୍ସ ସମ୍ପରାୟୋ ଚ ତତ୍ଥ ସଗ୍ଗେ ସୁଖସୋମନସ୍ସପ୍ପଟିସଂୱେଦନା ଚ ପକାସିତା ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସ ଖୋ ସୋ ଭିକ୍ଖୱେ ପଣ୍ଡିତୋ କାୟେନ ସୁଚରିତଂ ଚରିତ୍ୱା ୱାଚାୟ ମନସା ସୁଚରିତଂ ଚରିତ୍ୱା କାୟସ୍ସ ଭେଦା ପରଂ ମରଣା ସୁଗତିଂ ସଗ୍ଗଂ ଲୋକଂ ଉପପଜ୍ଜତୀତି ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ତତ୍ଥ ଭଗୱତା ପଣ୍ଡିତସ୍ସ ସମ୍ପରାୟୋ ଚ ସଗ୍ଗେ ଚ ପଣ୍ଡିତସ୍ସ ସୁଖସୋମନସ୍ସପ୍ପନିସଂୱେଦନା ପକାସିତା ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଞ୍ଚାୱୁସୋ ତତ୍ଥ ଭଗୱତା ପଣ୍ଡିତସ୍ସ କଦାଚି କରହଚି ଦୀଘସ୍ସ ଅଦ୍ଧୁନୋ ଅଚ୍ଚୟେନ ମନୁସ୍ସତ୍ତଂ ଆଗତସ୍ସପି ସୁଖବହୁଲତା ପକାସିତା ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସ ଖୋ ସୋ ଭିକ୍ଖୱେ ପଣ୍ଡିତୋ ସଚେ କଦାଚି କରହଚି ଦୀଘସ୍ସ ଅଦ୍ଧୁନୋ ଅଚ୍ଚୟେନ ମନୁସ୍ସତ୍ତଂ ଆଗଚ୍ଛତି, ୟାନି ତାନି ଉଚ୍ଚାକୁଲାନି ଖତ୍ତିୟମହାସାଲକୁଲଂ ୱା ବ୍ରାହ୍ମଣମହାସାଲକୁଲଂ ୱା ଗହପତିମହାସାଲକୁଲଂ ୱା ତଥାରୂପେ କୁଲେ ପଚ୍ଚାଜାୟତୀତି ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ତତ୍ଥ ଭଗୱତା ପଣ୍ଡିତସ୍ସ କଦାଚି କରହଚି ଦୀଘସ୍ସ ଅଦ୍ଧୁନୋ ଅଚ୍ଚୟେନ ମନୁସ୍ସତ୍ତଂ ଆଗତସ୍ସପି ସୁଖବହୁଲତା ପକାସିତା ।

ଚୂଳକମ୍ମୱିଭଙ୍ଗସୁତ୍ତ

ପୁଚ୍ଛା – ତେନାୱୁସୋ ଜାନତା ପସ୍ସତା…ପେ॰… ସମ୍ମାସମ୍ବୁଦ୍ଧେନ ଚୂଳକମ୍ମୱିଭଙ୍ଗସୁତ୍ତଂ କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ସାୱତ୍ଥିୟଂ ଭନ୍ତେ ସୁଭଂ ମାଣୱଂ ତୋଦେୟ୍ୟପୁତ୍ତଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ । ସୁଭୋ ଭନ୍ତେ ମାଣୱୋ ତୋଦେୟ୍ୟପୁତ୍ତୋ ଭଗୱନ୍ତଂ ଉପସଙ୍କମିତ୍ୱା ଏତଦୱୋଚ ‘‘କୋ ନୁ ଖୋ ଭୋ ଗୋତମ ହେତୁ କୋ ପଚ୍ଚୟୋ, ୟେନ ମନୁସ୍ସାନଂୟେୱ ସତଂ ମନୁସ୍ସଭୂତାନଂ ଦିସ୍ସନ୍ତି ହୀନପ୍ପଣୀତତା । ଦିସ୍ସନ୍ତି ହି ଭୋ ଗୋତମ ମନୁସ୍ସା ଅପ୍ପାୟୁକା, ଦିସ୍ସନ୍ତି ଦୀଘାୟୁକା । ଦିସ୍ସନ୍ତି ବୱ୍ହାବାଧା, ଦିସ୍ସନ୍ତି ଅପ୍ପାବାଧା । ଦିସ୍ସନ୍ତି ଦୁବ୍ବଣ୍ଣା, ଦିସ୍ସନ୍ତି ୱଣ୍ଣୱନ୍ତୋ । ଦିସ୍ସନ୍ତି ଅପ୍ପେସକ୍ଖା, ଦିସ୍ସନ୍ତି ମହେସକ୍ଖା । ଦିସ୍ସନ୍ତି ଅପ୍ପଭୋଗା, ଦିସ୍ସନ୍ତି ମହାଭୋଗା । ଦିସ୍ସନ୍ତି ନୀଚକୁଲୀନା, ଦିସ୍ସନ୍ତି ଉଚ୍ଚାକୁଲୀନା । ଦିସ୍ସନ୍ତି ଦୁପ୍ପଞ୍ଞା, ଦିସ୍ସନ୍ତି ପଞ୍ଞୱନ୍ତୋ । କୋ ନୁ ଖୋ ଭୋ ଗୋତମ ହେତୁ କୋ ପଚ୍ଚୟୋ, ୟେନ ମନୁସ୍ସାନଂୟେୱ ସତଂ ମନୁସ୍ସଭୂତାନଂ ଦିସ୍ସନ୍ତି ହୀନପ୍ପଣୀତତା’’ତି ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଞ୍ଚାୱୁସୋ ତତ୍ଥ ଭଗୱତା ସତ୍ତାନଂ ଦୀଘାୟୁକଅପ୍ପାୟୁକସଂୱତ୍ତନକକମ୍ମାନି ୱିଭଜିତ୍ୱା ପକାସିତାନି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଇଧ ମାଣୱ ଏକଚ୍ଚୋ ଇତ୍ଥୀ ୱା ପୁରିସୋ ୱା ପାଣାତିପାତୀ ହୋତି, ଲୁଦ୍ଦୋ ଲୋହିତପାଣି ହତପହତେ ନିୱିଟ୍ଠୋ ଅଦୟାପନ୍ନୋ ପାଣଭୂତେସୂତି ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ତତ୍ଥ ଭଗୱତା ଅପ୍ପାୟୁକଦୀଘାୟୁକସଂୱତ୍ତନକାନି କମ୍ମାନି ୱିଭଜିତ୍ୱା ପକାସିତାନି ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଞ୍ଚାୱୁସୋ ତତ୍ଥ ଭଗୱତା ସତ୍ତାନଂ ଅପ୍ପାବାଧବୱ୍ହାବାଧସଂୱତ୍ତନକକମ୍ମାନି ୱିଭଜିତ୍ୱା ପକାସିତାନି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଇଧ ମାଣୱ ଏକଚ୍ଚୋ ଇତ୍ଥୀ ୱା ପୁରିସୋ ୱା ସତ୍ତାନଂ ୱିହେଟ୍ଠକଜାତିକୋ ହୋତି ପାଣିନା ୱା ଲେଡ୍ଡୁନାୱା ଦଣ୍ଡେନୱା ସତ୍ଥେନ ୱାତି ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ତତ୍ଥ ଭଗୱତା ସତ୍ତାନଂ ଅପ୍ପାବାଧବୱ୍ହାବାଧସଂୱତ୍ତନକକମ୍ମାନି ୱିଭଜିତ୍ୱା ପକାସିତାନି ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଞ୍ଚାୱୁସୋ ତତ୍ଥ ଭଗୱତା ସତ୍ତାନଂ ସୁୱଣ୍ଣଦୁବ୍ବଣ୍ଣସଂୱତ୍ତନକକମ୍ମାନି ୱିଭଜିତ୍ୱା ପକାସିତାନି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଇଧ ମାଣୱ ଏକଚ୍ଚୋ ଇତ୍ଥୀ ୱା ପୁରିସୋ ୱା କୋଧନୋ ହୋତି ଉପାୟାସବହୁଲୋ, ଅପ୍ପମ୍ପି ୱୁତ୍ତୋ ସମାନୋ ଅଭିସଜ୍ଜତି କୁପ୍ପତି ବ୍ୟାପଜ୍ଜତି ପତିଟ୍ଠିୟତି, କୋପଞ୍ଚ ଦୋସଞ୍ଚ ଅପ୍ପଚ୍ଚୟଞ୍ଚ ପାତୁକରୋତୀତି ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ତତ୍ଥ ଭଗୱତା ସତ୍ତାନଂ ସୁୱଣ୍ଣଦୁବ୍ବଣ୍ଣସଂୱତ୍ତନକକମ୍ମାନି ୱିଭଜିତ୍ୱା ପକାସିତାନି ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଞ୍ଚାୱୁସୋ ତତ୍ଥ ଭଗୱତା ସତ୍ତାନଂ ମହେସକ୍ଖ ଅପ୍ପେସକ୍ଖସଂୱତ୍ତନକକମ୍ମାନି ୱିଭଜିତ୍ୱା ପକାସିତାନି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଇଧ ମାଣୱ ଏକଚ୍ଚୋ ଇତ୍ଥୀ ୱା ପୁରିସୋ ୱା ଇସ୍ସାମନକୋ ହୋତି, ପରଲାଭସକ୍କାର ଗରୁକାର ମାନନୱନ୍ଦନ ପୂଜାସୁ ଇସ୍ସତି ଉପଦୁସ୍ସତି ଇସ୍ସଂ ବନ୍ଧତୀତି ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ତତ୍ଥ ଭଗୱତା ସତ୍ତାନଂ ଅପ୍ପେସକ୍ଖମହେସକ୍ଖସଂୱତ୍ତନକାନି କମ୍ମାନି ୱିଭଜିତ୍ୱା ପକାସିତାନି ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଞ୍ଚାୱୁସୋ ତତ୍ଥ ଭଗୱତା ମହାଭୋଗଅପ୍ପଭୋଗସଂୱତ୍ତନକକମ୍ମାନି ୱିଭଜିତ୍ୱା ପକାସିତାନି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଇଧ ମାଣୱ ଏକଚ୍ଚୋ ଇତ୍ଥୀ ୱା ପୁରିସୋ ୱା ନ ଦାତା ହୋତି, ସମଣସ୍ସ ୱା ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ସ ୱା ଅନ୍ନଂ ପାନଂ ୱତ୍ତଂ ୟାନଂ ମାଲାଗନ୍ଧ ୱିଲେପନଂ ସେୟ୍ୟୱସଥପଦୀପେୟ୍ୟନ୍ତି ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ତତ୍ଥ ଭଗୱତା ମହାଭୋଗଅପ୍ପଭୋଗସଂୱତ୍ତନକକମ୍ମାନି ୱିଭଜିତ୍ୱା ପକାସିତାନି ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଞ୍ଚାୱୁସୋ ତତ୍ଥ ଭଗୱତା ସତ୍ତାନଂ ଉଚ୍ଚାକୁଲୀନ ନୀଚକୁଲୀନସଂୱତ୍ତନକକମ୍ମାନି ୱିଭଜିତ୍ୱା ପକାସିତାନି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଇଧ ମାଣୱ ଏକଚ୍ଚୋ ଇତ୍ଥୀ ୱା ପୁରିସୋ ୱା ଥଦ୍ଧୋ ହୋତି ଅତିମାନି ଅଭିୱାଦେତବ୍ବଂ ନ ଅଭିୱାଦେତି, ପଚ୍ଚୁଟ୍ଠାତବ୍ବଂ ନ ପଚ୍ଚୁଟ୍ଠେତି, ଆସନାରହସ୍ସ ନ ଆସନଂ ଦେତି, ମଗ୍ଗାରହସ୍ସ ନ ମଗ୍ଗଂ ଦେତି, ସକ୍କାତବ୍ବଂ ନ ସକ୍କରୋତି, ଗରୁକାତବ୍ବଂ ନ ଗରୁକରୋତି, ମାନେତବ୍ବଂ ମାନେତି, ପୂଜେତବ୍ବଂ ନ ପୂଜେତୀତି ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ତତ୍ଥ ଭଗୱତା ସତ୍ତାନଂ ଉଚ୍ଚାକୁଲୀନ ନୀଚକୁଲୀନସଂୱତ୍ତନକକମ୍ମାନି ୱିଭଜିତ୍ୱା ପକାସିତାନି ।

ପୁଚ୍ଛା – କଥଞ୍ଚାୱୁସୋ ତତ୍ଥ ଭଗୱତା ସତ୍ତାନଂ ମହାପଞ୍ଞଦୁପ୍ପଞ୍ଞସଂୱତ୍ତନକକମ୍ମାନି ୱିଭଜିତ୍ୱା ପକାସିତାନି ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଇଧ ମାଣୱ ଏକଚ୍ଚୋ ଇତ୍ଥୀ ୱା ପୁରିସୋ ୱା ସମଣଂ ୱା ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ୱା ଉପସଙ୍କମିତ୍ୱା ନ ପରିପୁଚ୍ଛିତା ହୋତି ‘‘କିଂ ଭନ୍ତେ କୁସଲଂ, କିଂ ଅକୁସଲଂ । କିଂ ସାୱଜ୍ଜଂ, କିଂ ଅନୱଜ୍ଜଂ । କିଂ ସେୱିତବ୍ବଂ, କିଂ ନ ସେୱିତବ୍ବଂ । କିଂ ମେ କରୀୟମାନଂ ଦୀଘରତ୍ତଂ ଅହିତାୟ ଦୁକ୍ଖାୟ ହୋତି, କିଂ ୱା ପନ ମେ କରୀୟମାନଂ ଦୀଘରତ୍ତଂ ହିତାୟ ସୁଖାୟ ହୋତୀ’’ତି ଏୱମାଦିନା ଭନ୍ତେ ତତ୍ଥ ଭଗୱତା ସତ୍ତାନଂ ମହାପଞ୍ଞଦୁପ୍ପଞ୍ଞସଂୱତ୍ତନକକମ୍ମାନି ୱିଭଜିତ୍ୱା ପକାସିତାନି ।

ଇନ୍ଦ୍ରିୟଭାୱନାସୁ

ପୁଚ୍ଛା – ଇନ୍ଦ୍ରିୟଭାୱନାସୁତ୍ତଂ ପନାୱୁସୋ ଭଗୱତା କତ୍ଥ କଂ ଆରବ୍ଭ କିସ୍ମିଂ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।

ୱିସ୍ସଜ୍ଜନା – ଗଜଙ୍ଗଲାୟଂ ଭନ୍ତେ ଉତ୍ତରଂ ନାମ ମାଣୱଂ ପାରାସିୱିୟନ୍ତେୱାସିଂ ଆରବ୍ଭ ଭାସିତଂ, ଉତ୍ତରୋ ଭନ୍ତେ ମାଣୱୋ ପାରାସିୱିୟନ୍ତେୱାସୀ ଭଗୱତା ପୁଟ୍ଠୋ ଭଗୱନ୍ତଂ ଏତଦୱୋଚ ‘‘ଇଧ ଭୋ ଗୋତମ ଚକ୍ଖୁନା ରୂପଂ ନ ପସ୍ସତି, ସୋତେନ ସଦ୍ଦଂ ନ ସୁଣାତି । ଏୱଂ ଖୋ ଭୋ ଗୋତମ ଦେସେତି ପାରାସିୱିୟୋ ବ୍ରାହ୍ମଣୋ ସାୱକାନଂ ଇନ୍ଦ୍ରିୟଭାୱନ’’ନ୍ତି । ତସ୍ମିଂ ଭନ୍ତେ ୱତ୍ଥୁସ୍ମିଂ ଭାସିତଂ ।