କଚ୍ଚାୟନବ୍ୟାକରଣଂ
॥ ନମୋ ତସ୍ସ ଭଗୱତୋ ଅରହତୋ ସମ୍ମାସମ୍ବୁଦ୍ଧସ୍ସ ॥
କଚ୍ଚାୟନବ୍ୟାକରଣଂ
୧. ସନ୍ଧି
୨, ୨. ଅକ୍ଖରାପାଦୟୋ ଏକଚତ୍ତାଲିସଂ ।
୭, ୯. ୱଗ୍ଗା ପଞ୍ଚପଞ୍ଚସୋ ମନ୍ତା ।
୧୦, ୧୨. ପୁବ୍ବମଧୋଠିତମସ୍ସରଂ ସରେନ ୱିୟୋଜୟେ ।
ଇତି ସନ୍ଧିକପ୍ପେ ପଠମୋ କଣ୍ଡୋ ।
୨୨, ୨୮. ଏୱାଦିସ୍ସ ରି ପୁବ୍ବୋ ଚ ରସ୍ସୋ ।
ଇତି ସନ୍ଧିକପ୍ପେ ଦୁତିୟୋ କଣ୍ଡୋ ।
୨୯, ୪୨. ୱଗ୍ଗେ ଘୋସାଘୋସାନଂ ତତିୟପଠମା ।
ଇତି ସନ୍ଧିକପ୍ପେ ତତିୟୋ କଣ୍ଡୋ ।
୩୦, ୫୮. ଅଂ ବ୍ୟଞ୍ଜନେ ନିଗ୍ଗହିତଂ ।
୩୫, ୩୪. ୟ ୱ ମ ଦ ନ ତ ର ଲା ଚାଗମା ।
୪୧, ୫୬. ବ୍ୟଞ୍ଜନୋ ଚ ୱିସଞ୍ଞୋଗୋ ।
ଇତି ସନ୍ଧିକପ୍ପେ ଚତୁତ୍ଥୋ କଣ୍ଡୋ ।
୪୨, ୩୨. ଗୋସରେ ପୁଥସ୍ସାଗମୋ କ୍ୱଚି ।
୫୧, ୫୯. ଅନୁପଦିଟ୍ଠାନଂ ୱୁତ୍ତୟୋଗତୋ ।
ଇତି ସନ୍ଧିକପ୍ପେ ପଞ୍ଚମୋ କଣ୍ଡୋ ।
ସନ୍ଧିସୁତ୍ତଂ ନିଟ୍ଠିତଂ ।
୨. ନାମ
୫୫, ୬୩. ସି ୟୋ ଅଂ ୟୋ ନା ହି ସ ନଂ ସ୍ମା ହି ସନଂ ସ୍ମିଂ ସୁ ।
୬୭, ୨୨୯. ନୋ ଚ ଦ୍ୱାଦିତୋ ନଂମ୍ହି ।
୬୮, ୧୮୪. ଅମା ପତୋ ସ୍ମିଂସ୍ମାନଂ ୱା ।
୭୭, ୧୭୫, ତତୋ ନମଂ ପତିମ୍ହାଲୁତ୍ତେ ଚ ସମାସେ ।
୭୯, ୪୬. ତବ୍ବିପରୀତୂପପଦେ ବ୍ୟଞ୍ଜନେ ଚ ।
୮୨, ୧୪୯. ଅଂମୋ ନିଗ୍ଗହିତଂ ଝଲପେହି ।
୮୩, ୬୭. ସରଲୋପୋ ମାଦେସପଚ୍ଚୟାଦିମ୍ହି ସରଲୋପେ ତୁ ପକତି ।
୮୪, ୧୪୪. ଅଘୋ ରସ୍ସମେକୱଚନୟୋସ୍ୱପି ଚ ।
୮୭, ୨୩୧. ଇଣ୍ଣମିଣ୍ଣନ୍ନଂ ତୀହି ସଙ୍ଖ୍ୟାହି ।
୮୮, ୧୪୭. ୟାସୁ କତନିକାରଲୋପେସୁ ଦୀଘଂ ।
୯୮, ୧୮୯. ମାତୁଲାଦୀନମାନତ୍ତମୀକାରେ ।
୯୯, ୮୧. ସ୍ମାହିସ୍ମିଂନଂ ମ୍ହାଭିମ୍ହି ୱା ।
୧୦୦, ୨୧୪. ନ ତିମେହି କତାକାରେହି ।
୧୦୨, ୨୦୨. ସବ୍ବନାମାନଂ ନଂମ୍ହି ଚ ।
୧୦୯, ୨୯୫. ଆୟ ଚତୁତ୍ଥେକୱଚନସ୍ସ ତୁ ।
୧୧୦, ୨୦୧. ତୟୋ ନେୱ ଚ ସବ୍ବନାମେହି ।
୧୧୬, ୧୫୭. ଅକତରସ୍ସା ଲତୋ ୟ୍ୱାଲପନସ୍ସୱେୱୋ ।
ଇତି ନାମକପ୍ପେ ପଠମୋ କଣ୍ଡୋ ।
୧୨୦, ୨୪୩. ଅମ୍ହସ୍ସ ମମଂ ସୱିଭତ୍ତିସ୍ସ ସେ ।
୧୨୭, ୧୦୨. ତୋ ତିତା ସସ୍ମିଂନାସୁ ।
୧୨୯, ୨୨୨. ଇମସ୍ସିଦମଂସିସୁ ନପୁଂସକେ ।
୧୩୧, ୦. ଇତ୍ଥିପୁମନପୁଂସକସଙ୍ଖ୍ୟଂ ।
୧୩୨, ୨୨୮. ୟୋସୁ ଦ୍ୱିନ୍ନଂ ଦ୍ୱେ ଚ ।
୧୩୩, ୨୩୦. ତିଚତୁନ୍ନଂ ତିସ୍ସୋ ଚତସ୍ସୋ ତୟୋଚତ୍ତାରୋ ତୀଣି ଚତ୍ତାରି ।
୧୩୫, ୧୧୮. ରାଜସ୍ସା ରଞ୍ଞୋ ରାଜିନୋ ସେ ।
୧୩୮, ୧୨୧. ସ୍ମିଂମ୍ହି ରଞ୍ଞେ ରାଜିନି ।
୧୩୯, ୨୪୫. ତୁମ୍ହମ୍ହାକଂ ତୟି ମୟି ।
୧୪୬, ୨୩୬. ତୁମ୍ହସ୍ସ ତୁୱଂତ୍ୱମମ୍ହି ।
୧୪୭, ୨୪୬. ପଦତୋ ଦୁତିୟାଚତୁତ୍ଥୀଛଟ୍ଠୀସୁ ୱୋ ନୋ ।
ଇତି ନାମକପ୍ପେ ଦୁତିୟୋ କଣ୍ଡୋ ।
୧୬୯, ୧୧୭. ରାଜସ୍ସ ରାଜୁ ସୁନଂ ହିସୁ ଚ ।
୧୭୨, ୨୧୮. ଅନପୁଂସକସ୍ସା ୟଂ ସିମ୍ହି ।
୧୭୫, ୨୧୨. ତସ୍ସ ୱା ନତ୍ତଂ ସବ୍ବତ୍ଥ ।
୧୭୬, ୨୧୩. ସସ୍ମାସ୍ମିଂସଂସାସ୍ୱତ୍ତଂ ୦.୦୦୧୧ ।
୧୭୯, ୨୦୪. ଘପତୋ ସ୍ମିଂ ସାନଂ ସଂସା ।
୧୮୧, ୯୫. ମନୋଗଣାଦିତୋ ସ୍ମିଂନାନମିଆ ।
୧୮୫, ୧୧୨. ସନ୍ତସଦ୍ଦସ୍ସା ସୋ ଭେ ବୋ ଚନ୍ତେ ।
୧୮୬, ୧୦୭. ସିମ୍ହି ଗଚ୍ଛନ୍ତାଦୀନଂ ନ୍ତସଦ୍ଦୋ ଅଂ ।
୧୮୮, ୧୫୫. ବ୍ରହ୍ମତ୍ତ ସଖ ରାଜାଦିତୋ ଅମାନଂ ।
୧୯୪, ୧୩୧. ସଖନ୍ତସ୍ସି ନୋନାନଂସେସୁ ।
୧୯୭, ୧୨୫. ବ୍ରହ୍ମତୋ ତୁ ସ୍ମିଂନି ।
୧୯୯, ୧୫୮. ସତ୍ଥୁପିତାଦୀନମା ସିସ୍ମିଂ ସିଲୋପୋ ଚ ।
୨୧୦, ୨୩୯. ତୟାତୟିନଂ ତକାରୋ ତ୍ୱତ୍ତଂ ୱା ।
ଇତି ନାମକପ୍ପେ ତତିୟୋ କଣ୍ଡୋ ।
୨୧୧, ୧୨୬. ଅତ୍ତନ୍ତୋ ହିସ୍ମିମନତ୍ତଂ ।
୨୨୧, ୨୮୨. ସବ୍ବାସମାୱୁସୋପସଗ୍ଗନିପାତାଦୀହି ଚ ।
୨୨୨, ୩୨୭. ପୁମସ୍ସ ଲିଙ୍ଗାଦୀସୁ ସମାସେସୁ ।
୨୩୧, ୨୬୩. ସବ୍ବସ୍ସେତସ୍ସାକାରୋ ୱା ।
୨୩୪, ୨୬୫. ଇମସ୍ସି ଥଂ ଦାନି ହ ତୋ ଧେସୁ ଚ ।
୨୩୯, ୧୯୦. ଣୱ ଣିକ ଣେୟ୍ୟ ଣନ୍ତୁହି ।
୨୪୦, ୧୯୩. ପତିଭିକ୍ଖୁରାଜୀକାରନ୍ତେହି ଇନୀ ।
ଇତି ନାମକପ୍ପେ ଚତୁତ୍ଥୋ କଣ୍ଡୋ ।
୨୪୭, ୨୬୧. ତ୍ୱାଦୟୋ ୱିଭତ୍ତିସଞ୍ଞାୟୋ ।
୨୪୮, ୨୬୦. କ୍ୱଚି ତୋ ପଞ୍ଚମ୍ୟତ୍ଥେ ।
୨୪୯, ୨୬୬. ତ୍ରଥ ସତ୍ତମିୟା ସବ୍ବନାମେହି ।
୨୫୭, ୨୭୬. କିଂସବ୍ବଞ୍ଞେକୟକୁହି ଦାଦାଚନଂ ।
୨୫୯, ୨୭୯. ଇମସ୍ମା ରହିଧୁନାଦାନି ଚ ।
୨୬୦, ୨୭୭. ସବ୍ବସ୍ସ ସୋ ଦାମ୍ହି ୱା ।
୨୬୨, ୩୯୧. ୱୁଡ୍ଢସ୍ସ ଜୋ ଇୟିଟ୍ଠେସୁ ।
୨୬୮, ୩୯୭. ୱନ୍ତୁମନ୍ତୁୱୀନଞ୍ଚ ଲୋପୋ ।
୨୬୯, ୪୧. ୟୱତଂ ତଲଣଦକାରାନଂ ବ୍ୟଞ୍ଜନାନି ଚଲଞଜକାରତ୍ତଂ ।
୨୭୦, ୧୨୦. ଅମ୍ହ ତୁମ୍ହ ନ୍ତୁ ରାଜ ବ୍ରହ୍ମତ୍ତ ସଖ ସତ୍ଥୁ– ପିତାଦୀହି ସ୍ମା ନାୱ ।
ଇତି ନାମକପ୍ପେ ପଞ୍ଚମୋ କଣ୍ଡୋ ।
ନାମସୁତ୍ତଂ ନିଟ୍ଠିତଂ ।
୩. କାରକ
୨୭୧, ୮୮. ୟସ୍ମା ଦପେତିଂ ଭୟମାଦତ୍ତେ ୱା ତଦପାଦାନଂ । (୩୦୮)
୨୭୨, ୩୦୯. ଧାତୁନାମାନମୁପସଗ୍ଗୟୋଗାଦୀସ୍ୱପି ଚ ।
୨୭୩, ୩୧୦. ରକ୍ଖଣତ୍ଥାନମିଚ୍ଛିତଂ ।
୨୭୫, ୩୧୨. ଦୂରନ୍ତିକଦ୍ଧକାଲ ନିମ୍ମାନ ତ୍ୱାଲୋପ ଦିସା ୟୋଗ ୱିଭତ୍ତାରପ୍ପୟୋଗ ସୁଦ୍ଧପ୍ପମୋଚନହେତୁ ୱିୱିତ୍ତପ୍ପମାଣପୁବ୍ବୟୋଗ ବନ୍ଧନଗୁଣୱଚନ ପଞ୍ହକଥନ ଥୋକାତତ୍ତୂସୁ ଚ ।
୨୭୬, ୩୦୨. ୟସ୍ସ ଦାତୁକାମୋ ରୋଚତେ ଧାରୟତେ ପା ତଂ ସମ୍ପଦାନଂ ।
୨୭୭, ୩୦୩. ସିଲାଘ ହନୁ ଠା ସପ ଧାର ପିହ କୁଧ ଦୁହିସ୍ସୋ ସ୍ସୂୟ ରାଧିକ୍ଖ ପଚ୍ଚାସୁଣ ଅନୁପତିଗିଣ ପୁବ୍ବକତ୍ତାରୋଚନତ୍ଥ ତଦତ୍ଥ ତୁମତ୍ଥାଲମତ୍ଥ ମଞ୍ଞାନାଦରପ୍ପାଣିନି ଗତ୍ୟତ୍ଥକମ୍ମନିଆସିସତ୍ଥସମ୍ମୁତିଭିୟ୍ୟସତ୍ତମ୍ୟତ୍ଥେସୁ ଚ ।
୨୭୯, ୨୯୨. ୟେନ ୱା କୟିରତେ ତଂ କରଣଂ ।
୨୮୩, ୩୧୬. ୟସ୍ସ ୱା ପରିଗ୍ଗହୋ ତଂ ସାମୀ ।
୨୯୮. ୨୮୭. କାଲଦ୍ଧାନମଚ୍ଚନ୍ତସଂୟୋଗେ ।
୨୯୯, ୨୮୮. କମ୍ମପ୍ପୱଚନୀୟୟୁତ୍ତେ ।
୩୦୦, ୨୮୬. ଗତି ବୁଦ୍ଧି ଭୁଜ ପଠ ହର କର ସୟାଦୀନଂକା ରିତେ ୱା ।
୩୦୩, ୩୨୧. ସାମିସ୍ସରାଧିପତି ଦାୟାଦ ସକ୍ଖୀ ପଥିଭୂ ପସୁତ କୁସଲେହି ଚ ।
୩୦୬, ୨୮୯. କ୍ୱଚି ଦୁତିୟା ଛଟ୍ଠୀନମତ୍ଥେ ।
୩୧୦, ୩୨୪. କମ୍ମକରଣନିମିତ୍ତତ୍ଥେସୁ ସତ୍ତମୀ ।
୩୧୪, ୩୨୮. ଉପ’ଧ୍ୟାଧିକିସ୍ସରୱଚନେ ।
୩୧୫, ୩୨୯. ମଣ୍ଡିତୁସ୍ସୁକ୍କେସୁ ତତିୟା ଚ ।
ଇତି ନାମକପ୍ପେ କାରକକପ୍ପୋ ଛଟ୍ଠୋ କଣ୍ଡୋ ।
କାରକସୁତ୍ତଂ ନିଟ୍ଠିତଂ ।
୪. ସମାସ
୩୧୬, ୩୩୧. ନାମାନ ସମାସୋ ୟୁତ୍ତତ୍ଥୋ ।
୩୧୭, ୩୩୨. ତେସଂ ୱିଭତ୍ତିୟୋ ଲୋପା ଚ ।
୩୧୮, ୩୩୩. ପକତି ଚସ୍ସ ସରନ୍ତସ୍ସ ।
୩୧୯, ୩୩୦. ଉପସଗ୍ଗନିପାତପୁବ୍ବକୋ ଅବ୍ୟୟୀଭାୱୋ ।
୩୨୨, ୩୫୯. ତଥା ଦ୍ୱନ୍ଦେ ପାଣି ତୂରିୟେ ୟୋଗ୍ଗ ସେନଙ୍ଗ ଖୁଦ୍ଦଜନ୍ତୁକ ୱିୱିଧ ୱିରୁଦ୍ଧ ୱିସଭାଗତ୍ଥାଦୀନଞ୍ଚ ।
୩୨୩, ୩୬୦. ୱିଭାସା ରୁକ୍ଖ ତିଣ ପସୁ ଧନ ଧଞ୍ଞ ଜନପଦା ଦୀନଞ୍ଚ ।
୩୨୪, ୩୩୯. ଦ୍ୱିପଦେ ତୁଲ୍ୟାଧିକରଣେ କମ୍ମଧାରୟୋ ।
୩୨୫, ୩୪୮. ସଙ୍ଖ୍ୟାପୁବ୍ବୋ ଦିଗୁ ।
୩୨୮, ୩୫୨. ଅଞ୍ଞପଦତ୍ଥେସୁ ବହୁବ୍ବୀହି ।
୩୨୯, ୩୫୭. ନାମାନଂ ସମୁଚ୍ଚୟୋ ଦ୍ୱନ୍ଦୋ ।
୩୩୦, ୩୪୦. ମହତଂ ମହା ତୁଲ୍ୟାଧିକରଣେ ପଦେ ।
୩୩୧, ୩୫୩. ଇତ୍ଥିୟଂ ଭାସିତପୁମିତ୍ଥୀ ପୁମାୱ ଚେ ।
୩୩୩, ୩୪୪. ଅତ୍ତଂ ନସ୍ସ ତପ୍ପୁରିସେ ।
୩୩୭, ୩୫୦. କ୍ୱଚି ସମାସନ୍ତ ଗତାନମକାରନ୍ତୋ ।
୩୩୯, ୩୫୮. ଜାୟାୟ ତୁଦଂ ଜାନି ପତିମ୍ହି ।
୩୪୧, ୩୩୬. ଅଂୱିଭତ୍ତୀନମକାରନ୍ତା ଅବ୍ୟାୟିତାୱା ।
ଇତି ନାମକପ୍ପେ ସମାସକପ୍ପୋ ସତ୍ତମୋ କଣ୍ଡୋ ।
ସମାସସୁତ୍ଥଂ ନିଟ୍ଠିତଂ ।
୫. ତଦ୍ଧିତ
୩୪୫, ୩୬୬. ଣାୟନ ଣାନ ୱଚ୍ଛାଦିତୋ ।
୩୪୬, ୩୬୭. ଣେୟ୍ୟୋ କତ୍ତିୟାଦୀହି ।
୩୫୦, ୩୭୩. ୟେନ ୱା ସଂସଟ୍ଠଂ ତରତି ଚରତି ୱହତି ଣିକୋ ।
୩୫୧, ୩୭୪. ତମଧୀତେ ତେନକତାଧି ସନ୍ନିଧାନନିୟୋଗ ସିପ୍ପ ଭଣ୍ଡ ଜୀୱିକତ୍ଥେସୁ ଚ ।
୩୫୨, ୩୭୬. ଣ ରାଗା ତସ୍ସେଦମଞ୍ଞତ୍ଥେସୁ ଚ ।
୩୫୫, ୩୮୦. ଗାମ ଜନ ବନ୍ଧୁ ସହାୟାଦୀହି ତା ।
୩୬୩, ୩୯୦. ୱିସେସେ ତରତମିସିକିୟିଟ୍ଠା ।
୩୭୧, ୪୦୪. ଆୟୁସ୍ସୁକାରାସ ମନ୍ତୁମ୍ହି ।
୩୮୦, ୨୫୫. ୱୀସତି ଦସେସୁ ବା ଦ୍ୱିସ୍ସ ତୁ ।
୩୮୧, ୨୫୪. ଏକାଦିତୋ ଦସ୍ସ ର ସଙ୍ଖ୍ୟାନେ ।
୩୮୩, ୩୫୩. ଦ୍ୱେକଟ୍ଠାନମାକାରୋ ୱା ।
୩୮୭, ୪୧୧. ତେସମଡ୍ଢୂପପଦେନ ଅଡ୍ଢୁଡ୍ଢଦିୱଡ୍ଢ ଦିୟଡ୍ଢ’ ଡ୍ଢତିୟା ।
୩୮୮, ୬୮. ସରୂପାନ ମେକସେସ୍ୱସକିଂ ।
୩୮୯, ୪୧୩. ଗଣନେଦସସ୍ସ ଦ୍ୱି ତି ଚତୁ ପଞ୍ଚ ଛ ସତ୍ତ ଅଟ୍ଠନୱକାନଂ ୱୀ ତି ଚତ୍ତାର ପଞ୍ଞା ଛ ସତ୍ତାସନୱା ୟୋସୁ ୟୋନଞ୍ଚୀସମାସଂଠିରିତୀତୁତି ।
୩୯୦, ୨୫୬. ଚତୂପପଦସ୍ସ ଲୋପୋ ତୁ’ତ୍ତରପଦାଦିଚସ୍ସ ଚୁ ଚୋପି ନୱା ।
୩୯୧, ୪୨୩. ୟଦନୁପପନ୍ନା ନିପାତନା ସିଜ୍ଝନ୍ତି ।
୩୯୨, ୪୧୮. ଦ୍ୱାଦିତୋ କୋ’ନେକତ୍ଥେ ଚ ।
୩୯୩, ୪୧୫. ଦସଦସକଂ ସତଂ ଦସକାନଂ ସତଂ ସହସ୍ସଞ୍ଚ ୟୋମ୍ହି ।
୩୯୪, ୪୧୬. ୟାୱ ତଦୁତ୍ତରି ଦସଗୁଣିତଞ୍ଚ ।
୩୯୮, ୪୨୧. ସବ୍ବନାମେହି ପକାରୱଚନେ ତୁ ଥା ।
୪୦୦, ୩୬୪. ୱୁଦ୍ଧାଦିସରସ୍ସ ୱା’ସଂୟୋଗନ୍ତସ୍ସ ସଣେ ଚ ।
୪୦୩, ୩୫୪. କ୍ୱଚାଦିମଜ୍ଝୁତ୍ତରାନଂ ଦୀଘରସ୍ସ ପଚ୍ଚୟେସୁ ଚ ।
୪୦୪, ୩୭୦. ତେସୁ ୱୁଦ୍ଧି ଲୋପାଗମ ୱିକାର ୱିପରିତାଦେସା ଚ ।
୪୦୫, ୩୬୫. ଅୟୁୱଣ୍ଣାନଞ୍ଚାୟୋ ୱୁଦ୍ଧି ।
ଇତି ନାମକପ୍ପେ ତଦ୍ଧିତକପ୍ପୋ ଅଟ୍ଠମୋ କଣ୍ଡୋ ।
ତଦ୍ଧିତସୁତ୍ତଂ ନିଟ୍ଠିତଂ ।
୬. ଆଖ୍ୟାତି
୪୦୬, ୪୨୯. ଅଥ ପୁବ୍ବାନି-ୱିଭତ୍ତୀନଂ ଛ ପରସ୍ସପଦାନି ।
୪୦୮, ୪୩୦. ଦ୍ୱେ ଦ୍ୱେ ପଠମମଜ୍ଝିମୁତ୍ତମପୁରିସା ।
୪୦୯, ୪୪୧. ସବ୍ବେସମେକାଭିଧାନେ ପରୋ ପୁରିସୋ ।
୪୧୦, ୪୩୨. ନାମମ୍ହି ପୟୁଜ୍ଜମାନେପି ତୁଲ୍ୟାଧିକରଣେ ପଠମୋ ।
୪୧୪, ୪୨୮. ୱତ୍ତମାନା ପଚ୍ଚୁପ୍ପନ୍ନେ ।
୪୧୫, ୪୫୧. ଆଣାତ୍ୟାସିଟ୍ଠେ’ନୁତ୍ତକାଲେ ପଞ୍ଚମୀ ।
୪୧୬, ୪୫୪. ଅନୁମତିପରିକପ୍ପେତ୍ଥେସୁ ସତ୍ତମୀ ।
୪୧୭, ୪୬୦. ଅପଚ୍ଚକ୍ଖେ ପରୋକ୍ଖା’ତୀତେ ।
୪୧୮, ୪୫୬. ହିୟ୍ୟୋପଭୁତି ପଚ୍ଚକ୍ଖେ ହିୟ୍ୟତ୍ତନୀ ।
୪୨୨, ୪୭୫. କ୍ରିୟାତିପନ୍ନେ’ତୀତେ କାଲାତିପତ୍ତି ।
୪୨୩, ୪୨୬. ୱତ୍ତମାନା ତୀ ଅନ୍ତି, ସି ଥ, ମି ମ ତେ ଅନ୍ତେ, ସେୱ୍ହେ, ଏ ମ୍ହେ ।
୪୨୪, ୪୫୦. ପଞ୍ଚମୀ ତୁ ଅନ୍ତୁ, ହି ଥ, ମି ମ, ତଂ ଅନ୍ତଂ, ସ୍ସୁ ୱ୍ହୋ, ଏ ଆମସେ ।
୪୨୫, ୪୫୩. ସତ୍ତମୀ ଏୟ୍ୟ ଏୟ୍ୟୁଂ, ଏୟ୍ୟାସି ଏୟ୍ୟାଥ, ଏୟ୍ୟାମି ଏୟ୍ୟାମ, ଏଥ ଏରଂ, ଏଥୋ ଏୟ୍ୟାୱ୍ହୋ, ଏୟ୍ୟଂ ଏୟ୍ୟାମ୍ହେ ।
୪୨୬, ୪୫୯. ପରୋକ୍ଖା ଅ ଉ, ଏ ତ୍ଥ, ଅଂ ମ୍ହ, ତ୍ଥ ରେ, ତ୍ଥୋ ୱ୍ହୋ, ଇଂ ମ୍ହେ ।
୪୨୭, ୪୫୫. ହିୟ୍ୟତ୍ତନୀ ଆ ଊ, ଓ ତ୍ଥ, ଅଂ ମ୍ହା, ତ୍ଥ ତ୍ଥୁଂ, ସେୱ୍ହଂ, ଇଂ ମ୍ହସେ ।
୪୨୮, ୪୬୮. ଅଜ୍ଜତନୀ ଈଞଂ ଓତ୍ଥ, ଇଂ ମ୍ହା, ଆ ଊ, ସେ ୱ୍ହଂ, ଅଂ ମ୍ହେ ।
୪୨୯, ୪୭୨. ସ୍ସୱିସ୍ସନ୍ତୀ ସ୍ସତି ସ୍ସନ୍ତି, ସ୍ସସି ସ୍ସଥ, ସ୍ସାମି ସ୍ସାମ, ସ୍ସତେ ସ୍ସନ୍ତେ, ସ୍ସସେ ସ୍ସୱ୍ହେ, ସ୍ସଂ ସ୍ସାମ୍ହେ ।
୪୩୦, ୪୭୪. କାଲାତିପତ୍ତି ସ୍ସା ସ୍ସଂସୁ, ସ୍ସେ ସ୍ସଥ, ସ୍ସଂ ସ୍ସାମା, ସ୍ସଥ ସ୍ସିସୁ, ସ୍ସସେ ସ୍ସୱ୍ହେ, ସ୍ସିଂ ସ୍ସାମ୍ହସେ ।
୪୩୧, ୪୨୮. ହିୟ୍ୟତ୍ତନୀ ସତ୍ତମୀ ପଞ୍ଚମୀ ୱତ୍ତମାନା ସବ୍ବଧାତୁକଂ ।
ଇତି ଆଖ୍ୟାତକପ୍ପେ ପଠମୋ କଣ୍ଡୋ ।
୪୩୨, ୩୬୨. ଧାତୁଲିଙ୍ଗେହି ପରା ପଚ୍ଚୟା ।
୪୩୩, ୫୨୮. ତିଜଗୁପକିତମାନେହି ଖଛସା ୱା ।
୪୩୪, ୫୩୪. ଭୁଜଘସହରସୁପାଦୀହିତୁମିଚ୍ଛତ୍ଥେସୁ ।
୪୩୫, ୫୩୬. ଆୟ ନାମତୋ କତ୍ତୂପମାନାଦାଚାରେ ।
୪୩୭, ୫୩୮. ନାମମ୍ହା’ତ୍ତିଚ୍ଛତ୍ଥେ ।
୪୩୮, ୫୪୦. ଧାତୂହି ଣେ ଣୟ ଣାପେ ଣାପୟା କାରିତାନି ହେତ୍ୱତ୍ଥେ ।
୪୩୯, ୫୩୯. ଧାତୁରୂପେ ନାମସ୍ମା ଣ ୟୋ ଚ ।
୪୪୧, ୪୪୭. ତସ୍ସ ଚୱଗ୍ଗୟକାରୱକାରତ୍ତଂ ସଧାତ୍ୱନ୍ତସ୍ସ ।
୪୪୬, ୫୦୯. ରୁଧାଦିତୋ ନିଗ୍ଗହିତପୁବ୍ବଞ୍ଚ ।
୪୪୮, ୫୧୨. ସ୍ୱାଦିତୋ ଣୁଣା ଉଣା ଚ ।
୪୫୩, ୪୪୪. ଅତ୍ତନୋପଦାନି ଭାୱେ ଚ କମ୍ମନି ।
୪୫୫, ୫୩୦. ଧାତୁପ୍ପଚ୍ଚୟେହି ୱିଭତ୍ତିୟୋ ।
ଇତି ଆଖ୍ୟାତକପ୍ପେ ଦୁତିୟୋ କଣ୍ଡୋ ।
୪୫୮, ୪୬୧. କ୍ୱଚାଦିୱଣ୍ଣାନମେକସ୍ସରାନଂ ଦ୍ୱେଭାୱୋ ।
୪୬୧, ୪୬୪. ଦୁତିୟଚତୁତ୍ଥାନଂ ପଠମତତିୟା ।
୪୬୩, ୫୩୨. ମାନକିତାନଂ ୱ ତତ୍ତଂ ୱା ।
୪୬୫, ୪୬୩. ଅନ୍ତସ୍ସିୱଣ୍ଣାକାରୋ ୱା ।
୪୬୭, ୫୩୩. ତତୋ ପାମାନାନଂ ୱାମଂ ସେସୁ ।
୪୭୧, ୪୮୩. ଦିସସ୍ସ ପସ୍ସ ଦିସ୍ସ ଦକ୍ଖା ୱା ।
୪୭୨, ୫୩୧. ବ୍ୟଞ୍ଜନନ୍ତସ୍ସ ଚୋ ଛପ୍ପଚ୍ଚୟେସୁ ଚ ।
୪୭୫, ୪୬୫. ବ୍ରୂଭୂନମାହଭୂୱା ପରୋକ୍ଖାୟଂ ।
୪୭୬, ୪୪୨. ଗମିସ୍ସନ୍ତୋ ଚ୍ଛୋ ୱା ସବ୍ବାସୁ ।
୪୭୭, ୪୭୯. ୱଚସ୍ସ’ଜ୍ଜତନିମ୍ହି ମକାରା ଓ ।
୪୭୮, ୪୩୮. ଅକାରୋ ଦୀଘଂ ହିମିମେସୁ ।
୪୮୦, ୪୯୦. ହୋତିସ୍ସରେ’ ହୋ’ହେ ଭୱିସ୍ସନ୍ତିମ୍ହି ସ୍ସସ୍ସ ଚ ।
୪୮୧, ୫୨୪. କରସ୍ସ ସପ୍ପଚ୍ଚୟସ୍ସ କାହୋ ।
ଇତି ଆଖ୍ୟାତକପ୍ପେ ତତିୟୋ କଣ୍ଡୋ ।
୪୮୩, ୫୨୭. ଅସଂୟୋଗନ୍ତସ୍ସ ୱୁଦ୍ଧି କାରିତେ ।
୪୮୭, ୪୭୮. ୱଚ ୱସ ୱହାଦୀନମୁକାରୋ ୱସ୍ସୟେ ।
୪୯୧, ୫୨୩. କରସ୍ସ କାସତ୍ତମଜ୍ଜତନିମ୍ହି ।
୪୯୨, ୪୯୯. ଅସସ୍ମା ମିମାନଂ ମିମ୍ହା’ନ୍ତଲୋପୋ ଚ ।
୪୯୪, ୪୯୫. ତିସ୍ସ ତିସ୍ସ ତ୍ଥିତ୍ଥଂ ।
୪୯୭, ୪୭୭. ଲଭସ୍ମା ଈଅଂନଂ ତ୍ଥତ୍ତଂ ।
୫୦୨, ୪୯୩. ୟମ୍ହି ଦା ଧା ମା ଠା ହା ପା ମହ ମଥାଦୀନମୀ ।
୫୦୫, ୪୮୨. ଜରମରାନଂ ଜୀର ଜୀୟ୍ୟ ମୀୟ୍ୟା ୱା ।
୫୦୬, ୪୯୬. ସବ୍ବତ୍ଥା’ସସ୍ସାଦିଲୋପୋ ଚ ।
୫୦୮, ୫୧୫. ୟେୟ୍ୟସ୍ସ ଞାତୋ ଇୟା ଞା ।
୫୦୯, ୫୧୬. ନାସ୍ସ ଲୋପୋ ୟକାରତ୍ତଂ ।
୫୧୬, ୪୬୬. ଇକାରାଗମୋ ଅସବ୍ବଧାତୁକମ୍ହି ।
୫୧୭, ୪୮୮. କ୍ୱଚି ଧାତୁୱିଭତ୍ତିପ୍ପଚ୍ଚୟାନଂ ଦୀଘୱିପରୀତାଦେସ ଲୋପାଗମା ଚ ।
୫୧୮, ୪୪୬. ଅତ୍ତନୋପଦାନି ପରସ୍ସପଦତ୍ତଂ ।
୫୧୯, ୪୫୭. ଅକାରାଗମୋ ହିୟ୍ୟତ୍ଥନୀଅଜ୍ଜତନୀକାଲାତିପତ୍ତୀସୁ ।
୫୨୧, ୪୨୫. ଧାତୁସ୍ସନ୍ତୋ ଲୋପୋ’ ନେକସରସ୍ସ ।
୫୨୨, ୪୭୬. ଇସୁୟମୂନମନ୍ତୋ ଚ୍ଛୋ ୱା ।
ଇତି ଆଖ୍ୟାତକପ୍ପେ ଚତୁତ୍ଥୋ କଣ୍ଡୋ ।
ଆଖ୍ୟାତସୁତ୍ତଂ ନିଟ୍ଠିତଂ ।
୭. କିବ୍ବିଧାନ
୫୨୪, ୫୬୧. ଧାତୁୟା କମ୍ମାଦିମ୍ହି ଣୋ ।
୫୨୭, ୫୬୮. ସବ୍ବତୋ ଣ୍ୱୁତ୍ୱା’ୱୀ ୱା ।
୫୩୨, ୫୯୦. ତସ୍ସୀଲାଦୀସୁ ଣୀ ତ୍ୱା ୱୀ ଚ ।
୫୩୩, ୫୯୧. ସଦ୍ଦ କୁଧ ଚଲ ମଣ୍ଡତ୍ଥ ରୁଚାଦୀହି ୟୁ ।
୫୩୭, ୫୬୬. ନୁ ନିଗ୍ଗହିତଂ ପଦନ୍ତେ ।
୫୩୮, ୫୯୫. ସଂହନା’ଞ୍ଞାୟ ୱା ରୋ ଘୋ ।
୫୩୯, ୫୫୮. ରମ୍ହି ରନ୍ତୋ ରାଦିନୋ ।
୫୪୦, ୫୪୫. ଭାୱକମ୍ମେସୁ ତବ୍ବା’ନୀୟା ।
୫୪୪, ୫୫୬. ୱଦ ମଦ ଗମୁ ୟୁଜ ଗରହାକାରାଦୀହି ଜ୍ଜ ମ୍ମଗ୍ଗୟ୍ହେୟ୍ୟାୱାରୋ ୱା ।
ଇତି କିବ୍ବିଧାନକପ୍ପେ ପଠମୋ କଣ୍ଡୋ ।
୫୫୫, ୬୧୨. ଅତୀତେ ତ ତୱନ୍ତୁ ତାୱୀ ।
୫୫୭, ୬୦୬. ବୁଧଗମାଦିତ୍ଥେ କତ୍ତରି ।
୫୬୧, ୬୩୬. ଇଚ୍ଛତ୍ଥେସୁ ସମାନକତ୍ତୁକେସୁ ତୱେ ତୁଂ ୱା ।
୫୬୩, ୬୩୯. ପତ୍ତୱଚନେ ଅଲମତ୍ଥେସୁ ଚ ।
୫୬୪, ୬୪୦. ପୁବ୍ବକାଲେ’କକତ୍ତୁକାନଂ ତୁନ ତ୍ୱାନ ତ୍ୱା ୱା ।
ଇତି କିବ୍ବିଧାନକପ୍ପେ ଦୁତିୟୋ କଣ୍ଡୋ ।
୫୭୧, ୬୨୪. ପଚ୍ଚୟାଦନିଟ୍ଠା ନିପାତନା ସିଜ୍ଝନ୍ତି ।
୫୭୨, ୬୨୫. ସାସଦିସତୋ ତସ୍ସ ରିଟ୍ଠୋ ଚ ।
୫୭୩, ୬୨୬. ସାଦିସନ୍ତ ପୁଚ୍ଛ ଭନ୍ଜ ହନ୍ତାଦୀହି ଟ୍ଠୋ ।
୫୭୬, ୬୦୭. ଧ ଢ ଭ ହେ ହି ଧଡ୍ଢା ଚ ।
୫୭୮, ୫୬୦. ଭୁଜାଦୀନମନ୍ତୋ ନୋ ଦ୍ୱି ଚ ।
୫୮୨, ୬୩୧. ଭିଦାଦିତୋ ଇନ୍ନ ଅନ୍ନ ଈଣା ୱା ।
୫୮୩, ୬୧୭. ସୁସ ପଚ ସକତୋ କ୍ଖ କ୍କା ଚ ।
୫୮୫, ୬୧୯. ଜନାଦୀନ ମା ତିମ୍ହି ଚ ।
୫୮୬, ୬୦୦. ଗମ ଖନ ହନ ରମାଦୀନମନ୍ତୋ ।
୫୮୯, ୬୨୧. ହନ୍ତେହି ହୋ ହସ୍ସ ଳୋ ୱା ଅଦହନହାନଂ ।
ଇତି କିବ୍ବିଧାନକପ୍ପେ ତତିୟୋ କଣ୍ଡୋ ।
୫୯୦, ୫୭୯. ଣମ୍ହି ରନ୍ଜସ୍ସ ଜୋ ଭାୱକରଣେସୁ ।
୫୯୪, ୫୮୨. ପୁରସମୁପପରୀହି କରୋତିସ୍ସ ଖ ଖରା ୱା ତପ୍ପଚ୍ଚୟେସୁ ଚ ।
୫୯୬, ୫୫୧. ଗମଖନହନାଦୀନଂ ତୁଂତବ୍ବାଦୀସୁ ନ ।
୫୯୭, ୬୪୧. ସବ୍ବେହି ତୁନାଦୀନଂ ୟୋ ।
୫୯୯, ୬୪୪. ଦିସା ସ୍ୱାନସ୍ୱନ୍ତଲୋପୋ ଚ ।
୬୦୦, ୬୪୫. ମହଦଭେହି ମ୍ମ ୟ୍ହ ଜ୍ଜ ବ୍ଭ ଦ୍ଧା ଚ ।
୬୦୧, ୩୩୪. ତଦ୍ଧିତସମାସକିତକା ନାମଂ ୱା’ତୱେତୁନାଦୀସୁ ଚ ।
ଇତି କିବ୍ବିଧାନକପ୍ପେ ଚତୁତ୍ଥୋ କଣ୍ଡୋ ।
୬୦୭, ୫୭୮. ନିଗ୍ଗହିତ ସଂୟୋଗାଦି ନୋ ।
୬୧୧, ୬୦୮. ହଚତୁତ୍ଥାନମନ୍ତାନଂ ଦୋ ଧେ ।
୬୧୫, ୫୮୬. ଧାତ୍ୱନ୍ତସ୍ସ ଲୋପୋ କ୍ୱିମ୍ହି ।
୬୧୭, ୬୩୩. ନ ମ କ ରାନମନ୍ତାନଂ ନିୟୁତ୍ତତମ୍ହି ।
୬୧୮, ୫୭୧. ନ କ ୱତ୍ଥଂ ଚ ଜା ଣ୍ୱୁମ୍ହି ।
୬୧୯, ୫୭୩. କରସ୍ସ ଚ ତତ୍ତଂ ଥୁସ୍ମିଂ ।
୬୨୧, ୫୫୩. କାରିତଂ ୱିୟ ଣାନୁବନ୍ଧୋ ।
ଇତି କିବ୍ବିଧାନକପ୍ପେ ପଞ୍ଚମୋ କଣ୍ଡୋ ।
କିବ୍ବିଧାନସୁତ୍ତଂ ନିଟ୍ଠିତଂ ।
୮. ଉଣାଦିକପ୍ପ
୬୨୫, ୬୦୫. ଭାୱକମ୍ମେସୁ କିଚ୍ଚତ୍ତକ୍ଖତ୍ଥା ।
୬୨୬, ୬୩୪. କମ୍ମନି ଦୁତିୟାୟ ତ୍ତୋ ।
୬୨୭, ୬୫୨. ଖ୍ୟାଦୀହି ମନ ମ ଚ ତୋ ୱା ।
୬୩୦, ୬୫୪. ମସୁସ୍ସ ସୁସ୍ସ ଚ୍ଛରଚ୍ଛେରା ।
୬୩୫, ୫୫୯. ପେସାତିସଗ୍ଗପତ୍ତକାଲେସୁ କିଚ୍ଚା ।
୬୩୬, ୬୫୯. ଅୱସ୍ସକାଧମିଣେସୁ ଣୀ ଚ ।
୬୩୮, ୬୬୮. ୱଜାଦୀହି ପବ୍ବଜ୍ଜାଦୟୋ ନିପ୍ପଜ୍ଜନ୍ତେ ।
୬୪୦, ୦. ସଚଜାନଂ କ ଗା ଣାନୁବନ୍ଧେ ।
୬୪୧, ୫୭୨. ନୁଦାଦୀହି ୟୁ ଣ୍ୱୂନ ମନା ନ ନା କା ନ ନ କା ସକାରିତେହି ଚ ।
୬୪୨, ୫୮୮. ଇ ୟ ତ ମ କିଂ ଏସାନମନ୍ତସ୍ସରୋ ଦୀଘଂ କ୍ୱଚି ଦୁସସ୍ସ ଗୁଣଂ ଦୋରଂ ସ କ୍ଖୀ ଚ ।
୬୪୩, ୬୩୫. ଭ୍ୟାଦୀହି ମତି ବୁଧି ପୂଜାଦୀହି ଚ ତ୍ତୋ ।
୬୪୪, ୬୬୧. ୱେପୁ ସୀ ଦୱ ୱମୁ କୁ ଦା ଭୂତ୍ୱାଦୀହି ଥୁତ୍ତିମ ଣିମା ନିବ୍ବତ୍ତେ ।
୬୪୬, ୪୧୯. ଏକାଦିତୋ ସକିସ୍ସ କ୍ଖତ୍ତୁଂ ।
୬୪୭, ୬୬୩. ସୁନସ୍ସୁନସ୍ସୋ ଣ ୱାନୁୱାନୂନନଖୁନାନା ।
୬୪୯, ୬୬୫. ୟୁୱସ୍ସୁୱସ୍ସୁୱୁୱାନନୂନା ।
୬୫୦, ୬୫୧. କାଲେ ୱତ୍ତମାନାତୀତେ ଣ୍ୱାଦୟୋ ।
୬୫୧, ୬୪୭. ଭୱିସ୍ସତି ଗମାଦୀହି ଣୀ ଘିଣ ।
୬୫୩, ୩୦୭. ଭାୱୱାଚିମ୍ହି ଚତୁତ୍ଥୀ ।
୬୫୫, ୬୫୦. ସେସେ ସ୍ସଂ ନ୍ତୁ ମାନାନା ।
୬୫୭, ୬୬୭. ୱଦାଦୀହି ଣିତ୍ତୋ ଗଣେ ।
୬୫୮, ୬୬୮. ମିଦାଦୀହି ତ୍ତି ତିୟୋ ।
୬୫୯, ୬୬୯. ଉସୁରନ୍ଜଦସାନଂ ଦଂସସ୍ସ ଦଡ୍ଢୋ ଢଠା ଚ ।
୬୬୦, ୬୭୦. ସୂୱୁସାନମୂୱୁସାନମତୋ ଥୋ ଚ ।
୬୬୧, ୬୭୧. ରନ୍ଜୁଦାଦୀହି ଧଦିଦ୍ଦକିରା କ୍ୱଚି ଜଦଲୋପୋ ଚ ।
୬୬୨, ୬୭୨. ପଟିତୋ ହିସ୍ସ ହେରଣ ହୀରଣ ।
୬୬୪, ୬୭୪. ଖାଦାମଗମାନଂ ଖନ୍ଧନ୍ଧଗନ୍ଧା ।
୬୬୬, ୬୭୬. ପୁଥସ୍ସ ପୁଥୁ ପଥା ମୋ ୱା ।
୬୭୩, ୬୮୩. ମନୁପୂରସୁଣାଦୀହି ଉସ୍ସନୁସିସା ।
ଇତି କିବ୍ବିଧାନକପ୍ପେ ଉଣାଦିକପ୍ପୋ ଛଟ୍ଠୋ କଣ୍ଡୋ ।
ଉଣାଦିସୁତ୍ତଂ ନିଟ୍ଠିତଂ ।
ମହାକଚ୍ଚାୟନସଦ୍ଦାପାଠ
୧. ସନ୍ଧିକପ୍ପ
ପଠମକଣ୍ଡ
(କ)
ସେଟ୍ଠଂ ତିଲୋକମହିତଂ ଅଭିୱନ୍ଦିୟଗ୍ଗଂ,
ବୁଦ୍ଧଞ୍ଚ ଧମ୍ମମମଲଂ ଗଣମୁତ୍ତମଞ୍ଚ ।
ସତ୍ଥୁସ୍ସ ତସ୍ସ ୱଚନତ୍ଥୱରଂ ସୁବୁଦ୍ଧୁଂ,
ୱକ୍ଖାମି ସୁତ୍ତହିତମେତ୍ଥ ସୁସନ୍ଧିକପ୍ପଂ ॥
(ଖ)
ସେୟ୍ୟଂ ଜିନେରିତନୟେନ ବୁଧା ଲଭନ୍ତି,
ତଞ୍ଚାପି ତସ୍ସ ୱଚନତ୍ଥସୁବୋଧନେନ ।
ଅତ୍ଥଞ୍ଚ ଅକ୍ଖରପଦେସୁ ଅମୋହଭାୱା,
ସେୟ୍ୟତ୍ଥିକୋ ପଦମତୋ ୱିୱିଧଂ ସୁଣେୟ୍ୟଂ ॥
ସବ୍ବୱଚନାନମତ୍ଥୋ ଅକ୍ଖରେହେୱ ସଞ୍ଞାୟତେ । ଅକ୍ଖରୱିପତ୍ତିୟଂ ହି ଅତ୍ଥସ୍ସ ଦୁନ୍ନୟଥା ହୋତି, ତସ୍ମା ଅକ୍ଖରକୋସଲ୍ଲଂ ବହୂପକାରଂ ସୁତ୍ତନ୍ତେସୁ ।
ତେ ଚ ଖୋ ଅକ୍ଖରା ଅପି ଅକାରାଦୟୋ ଏକଚତ୍ତା ଲୀସ ସୁତ୍ତନ୍ତେସୁ ସୋପକାରା ।
ତଂ ୟଥା ? ଅ ଆ ଇ ଈ ଉ ଊ ଏ ଓ, କ ଖ ଗ ଘ ଙ, ଚ ଛ ଜ ଝ ଞ, ଟ ଠ ଡ ଢ ଣ, ତ ଥ ଦ ଧ ନ, ପ ଫ ବ ଭ ମ, ୟ ର ଲ ୱ ସ ହ ଳ ଅଂ, ଇତି ଅକ୍ଖରା ନାମ ।
ତେନ କ୍ୱତ୍ଥୋ ? ଅତ୍ଥୋ ଅକ୍ଖରସଞ୍ଞାତୋ ।
ତତ୍ଥ ଅକ୍ଖରେସୁ ଅକାରାଦୀସୁ ଓଦନ୍ତା ଅଟ୍ଠ ଅକ୍ଖରା ସରା ନାମ ହୋନ୍ତି ।
ତଂ ୟଥା ? ଅ ଆ ଇ ଈ ଉ ଊ ଏ ଓ, ଇତି ସରା ନାମ ।
ତେନ କ୍ୱତ୍ଥୋ ? ସରା ସରେ ଲୋପଂ ।
ତତ୍ଥ ଅଟ୍ଠସୁ ସରେସୁ ଲହୁମତ୍ତା ତୟୋ ସରା ରସ୍ସା ନାମ ହୋନ୍ତି ।
ତଂ ୟଥା ? ଅ ଇ ଉ, ଇତି ରସ୍ସା ନାମ ।
ତେନ କ୍ୱତ୍ଥୋ ? ରସ୍ସଂ ।
ତତ୍ଥ ଅଟ୍ଠସୁ ସରେସୁ ରସ୍ସେହି ଅଞ୍ଞେ ପଞ୍ଚ ସରା ଦୀଘା ନାମ ହୋନ୍ତି ।
ତଂ ୟଥା ? ଆ ଈ ଊ ଏ ଓ, ଇତି ଦୀଘା ନାମ ।
ତେନ କ୍ୱତ୍ଥୋ ? ଦୀଘଂ ।
ଠପେତ୍ୱା ଅଟ୍ଠ ସରେ ସେସା ଅକ୍ଖରା କକାରାଦୟୋ ନିଗ୍ଗହିତନ୍ତା ବ୍ୟଞ୍ଜନା ନାମ ହୋନ୍ତି ।
ତଂ ୟଥା ? କ ଖ ଗ ଘ ଙ, ଚ ଛ ଜ ଝ ଞ, ଟ ଠ ଡ ଢ ଣ, ତ ଥ ଦ ଧ ନ, ପ ଫ ବ ଭ ମ, ୟ ର ଲ ୱ ସ ହ ଳ ଅଂ, ଇତି ବ୍ୟଞ୍ଜନା ନାମ ।
ତେନ କ୍ୱତ୍ଥୋ ? ସରା ପକତି ବ୍ୟଞ୍ଜନେ ।
ତେସଂ ଖୋ ବ୍ୟଞ୍ଜନାନଂ କକାରାଦୟୋ ମକାରନ୍ତା ପଞ୍ଚପଞ୍ଚସୋ ଅକ୍ଖରୱନ୍ତୋ ୱଗ୍ଗା ନାମ ହୋନ୍ତି ।
ତଂ ୟଥା ? କ ଖ ଗ ଘ ଙ, ଚ ଛ ଜ ଝ ଞ, ଟ ଠ ଡ ଢ ଣ, ତ ଥ ଦ ଧ ନ, ପ ଫ ବ ଭ ମ, ଇତି ୱଗ୍ଗା ନାମ ।
ତେନ କ୍ୱତ୍ଥୋ ? ୱଗ୍ଗନ୍ତଂ ୱା ୱଗ୍ଗେ ।
ଅଂ ଇତି ନିଗ୍ଗହିତଂ ନାମ ହୋତି ।
ତେନ କ୍ୱତ୍ଥୋ ? ଅଂ ବ୍ୟଞ୍ଜନେ ନିଗ୍ଗହିତଂ ।
ୟା ଚ ପନ ପରେସୁ ସକ୍କତଗନ୍ଥେସୁ ସମଞ୍ଞା ଘୋସାତି ୱା ଅଘୋସାତି ୱା, ତା ପୟୋଗେ ସତି ଏତ୍ଥାପି ୟୁଜ୍ଜନ୍ତେ ।
ତତ୍ଥ ଘୋସା ନାମ-ଗ ଘ ଙ, ଜ ଝ ଞ, ଡ ଢ ଣ, ଦ ଧ ନ, ବ ଭ ମ, ୟ ର ଲ ୱ ହ ଳ, ଇତି ଘୋସା ନାମ । ଅଘୋସା ନାମ-କ ଖ, ଚ ଛ, ଟ ଠ, ତ ଥ, ପ ଫ, ସ, ଇତି ଅଘୋସା ନାମ ।
ତେନ କ୍ୱତ୍ଥୋ ? ୱଗ୍ଗେ ଘୋସାଘୋସାନଂ ତତିୟପଠମା ।
୧୦, ୧୨.ପୁବ୍ବମଧୋଠିତ ମସ୍ସରଂ ସରେନ ୱିୟୋଜୟେ।
ତତ୍ଥ ସନ୍ଧିଂ କତ୍ତୁକାମୋ ପୁବ୍ବବ୍ୟଞ୍ଜନଂ ଅଧୋଠିତଂ ଅସ୍ସରଂ କତ୍ୱା ସରଞ୍ଚ ଉପରି କତ୍ୱା ସରେନ ୱିୟୋଜୟେ ।
ତତ୍ରାୟମାଦି ।
ଅସ୍ସରଂ ଖୋ ବ୍ୟଞ୍ଜନଂ ଅଧୋଠତଂ ପରକ୍ଖରଂ ନୟେ ୟୁତ୍ତେ । ତତ୍ରାଭିରତିମିଚ୍ଛେୟ୍ୟ ।
ୟୁତ୍ତେତିକସ୍ମା ? ଅକ୍କୋଚ୍ଛି ମଂ ଅୱଧି ମଂ, ଅଜିନି ମଂ ଅହାସି ମେ । ଏତ୍ଥ ପନ ୟୁତ୍ତଂ ନ ହୋତି ।
ଇତି ସନ୍ଧିକପ୍ପେ ପଠମୋ କଣ୍ଡୋ ।
ଦୁତିୟକଣ୍ଡ
ସରା ଖୋ ସରେ ପରେ ଲୋପଂ ପପ୍ପୋନ୍ତି ।
ୟସ୍ସିନ୍ଦ୍ରିୟାନି ସମଥଙ୍ଗତାନି । ନୋ ହେତଂ ଭନ୍ତେ ସମେତାୟସ୍ମା ସଙ୍ଘେନ ।
ସରମ୍ହା ଅସରୂପା ପରୋ ସରୋ ଲୋପଂ ପପ୍ପୋତି ୱା ।
ଚତ୍ତାରୋ’ମେ ଭିକ୍ଖୱେ ଧମ୍ମା, କିନ୍ନୁ’ ମାୱସମଣିୟୋ । ୱାତି କସ୍ମା ? ପଞ୍ଚିନ୍ଦ୍ରିୟାନି, ତୟସ୍ସୁ ଧମ୍ମା ଜହିତା ଭୱନ୍ତି ।
ସରୋ ଖୋ ପରୋ ପୁବ୍ବସରେ ଲୁତ୍ତେ କ୍ୱଚି ଅସୱଣ୍ଣଂ ପପ୍ପୋତି ।
ସଙ୍ଖ୍ୟଂ ନୋପେତି ୱେଦଗୂ, ବନ୍ଧୁସ୍ସେୱ ସମାଗମୋ ।
କ୍ୱଚୀତି କସ୍ମା ? ୟସ୍ସିନ୍ଦ୍ରିୟାନି, ତଥୂପମଂ ଧମ୍ମୱରଂ ଅଦେସୟି ।
ସରୋ ଖୋ ପରୋ ପୁବ୍ବସରେ ଲୁତ୍ତେ କ୍ୱଚି ଦୀଘଂ ପପ୍ପୋତି । ସଦ୍ଧୀଧ ୱିତ୍ତଂ ପୁରିସସ୍ସ ସେଟ୍ଠଂ, ଅନାଗାରେହି ଚୂଭୟଂ ।
କ୍ୱଚୀତି କସ୍ମା ? ପଞ୍ଚହୁପାଲି ଅଙ୍ଗେହି ସମନ୍ନାଗତୋ । ନତ୍ଥଞ୍ଞଂ କିଞ୍ଚି ।
ପୁବ୍ବୋ ଚ ସରୋ ପରସରଲୋପେ କତେ କ୍ୱଚି ଦୀଘଂ ପପ୍ପୋତି ।
କିଂସୂଧ ୱିତ୍ତଂ ପୁରିସସ୍ସ ସେଟ୍ଠଂ, ସାଧୂତି ପଟିସ୍ସୁଣିତ୍ୱା, କ୍ୱଚୀତି କସ୍ମା ? ଇତିସ୍ସ ମୁହୁତ୍ତମ୍ପି ।
ଏକାରସ୍ସ ଅନ୍ତଭୂତସ୍ସ ସରେ ପରେ କ୍ୱଚି ୟକାରାଦେସୋ ହୋତି ।
ଅଧିଗତୋ ଖୋ ମ୍ୟାୟଂ ଧମ୍ମୋ, ତ୍ୟାହଂ ଏୱଂ ୱଦେୟ୍ୟଂ, ତ୍ୟାସ୍ସ ପହୀନା ହୋନ୍ତି ।
କ୍ୱଚୀତି କସ୍ମା ? ନେ’ନାଗତା, ଇତି ନେତ୍ଥ ।
ଓକାରୁକାରାନଂ ଅନ୍ତଭୂତାନଂ ସରେ ପରେ କ୍ୱଚି ୱକାରାଦେସୋ ହୋତି ।
ଅଥ ଖ୍ୱସ୍ସ, ସ୍ୱସ୍ସ ହୋତି, ବହ୍ୱାବାଧୋ, ୱତ୍ଥ୍ୱେତ୍ଥ ୱିହିତଂ ନିଚ୍ଚଂ ଚକ୍ଖାପାଥମାଗଚ୍ଛତି ।
କ୍ୱଚୀତିକସ୍ମା ? ଚତ୍ତାରୋ’ମେ ଭିକ୍ଖୱେ ଧମ୍ମା, କିନ୍ନୁମାୱ ସମଣିୟୋ ।
ସବ୍ବୋ ଇଚ୍ଚେସୋ ତିସଦ୍ଦୋ ବ୍ୟଞ୍ଜନୋ ସରେ ପରେ କ୍ୱଚି ଚକାରଂ ପପ୍ପୋତି ।
ଇଚ୍ଚେତଂ କୁସଲଂ, ଇଚ୍ଚସ୍ସ ୱଚନୀୟଂ, ପଚ୍ଚୁତ୍ତରିତ୍ୱା, ପଚ୍ଚାହରତି ।
କ୍ୱଚୀତି କସ୍ମା ? ଇତିସ୍ସ ମୁହୁତ୍ତମ୍ପି ।
ଧଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ସରେ ପରେ କ୍ୱଚି ଦକାରାଦେସୋ ହୋତି ।
ଏକମିଦାହଂ ଭିକ୍ଖୱେ ସମୟଂ ।
କ୍ୱଚୀତି କସ୍ମା ? ଇଧେୱ ମରଣଂ ଭୱିସ୍ସତି ।
ୱଗ୍ଗହଣେନ ଧକାରସ୍ସ ହକାରାଦେସୋ ହୋତି ସାହୁ ଦସ୍ସନ ମରିୟାନଂ ।
ସୁତ୍ତୱିଭାଗେନ ବହୁଧା ସିୟା-
ତୋ ଦସ୍ସ, ୟଥା ? ସୁଗତୋ ।
ଟୋ ତସ୍ସ, ୟଥା ? ଦୁକ୍କଟଂ ।
ଧୋ ତସ୍ସ, ୟଥା ? ଗନ୍ଧବ୍ବୋ ।
ତ୍ରୋ ତ୍ତସ୍ସ, ୟଥା ? ଅତ୍ରଜୋ ।
କୋ ଗସ୍ସ, ୟଥା ? କୁଲୂପକୋ ।
ଜୋ ୟସ୍ସ, ୟଥା ? ଗୱଜୋ ।
ବ୍ବୋ ୱସ୍ସ, ୟଥା ? କୁବ୍ବତୋ ।
କୋ ୟସ୍ସ, ୟଥା ? ସକେ ।
ୟୋ ଜସ୍ସ, ୟଥା ? ନିୟଂପୁତ୍ତଂ ।
କୋ ତସ୍ସ, ୟଥା ? ନିୟକୋ ।
ଚ୍ଚୋ ତ୍ତସ୍ସ, ୟଥା ଭଚ୍ଚୋ ।
ଫୋ ପସ୍ସ, ୟଥା ? ନିପ୍ଫତ୍ତି ।
ଖୋ କସ୍ସ, ୟଥା ? ନିକ୍ଖମତି । ଇଚ୍ଚେୱମାଦୀ ୟୋଜେତବ୍ବା ।
ପୁବ୍ବୋ ଇୱଣ୍ଣୋ ସରେ ପରେ ୟକାରଂ ପପ୍ପୋତି ନୱା । ପଟିସୁନ୍ଥାରୱୁତ୍ୟସ୍ସ, ସବ୍ବା ୱିତ୍ୟାନୁଭୂୟତେ ।
ନୱାତି କସ୍ମା ? ପଞ୍ଚହଙ୍ଗେହି ସମନ୍ନାଗତୋ, ମୁତ୍ତଚାଗୀ ଅନୁଦ୍ଧତୋ ।
୨୨, ୨୮.ଏୱାଦିସ୍ସ ରି ପୁବ୍ବୋ ଚ ରସ୍ସୋ।
ସରମ୍ହା ପରସ୍ସ ଏୱସ୍ସ ଏକାରସ୍ସ ଆଦିସ୍ସ ରିକାରୋ ହୋତି, ପୁବ୍ବୋ ଚ ସରୋ ରସ୍ସୋ ହୋତି ନୱା ।
ୟଥରିୱ ୱସୁଧାତଲଞ୍ଚ ସବ୍ବଂ, ତଥରିୱ ଗୁଣୱା ସୁପୂଜନିୟୋ ।
ନୱାତି କସ୍ମା ? ୟଥା ଏୱ, ତଥା ଏୱ ।
ଇତି ସନ୍ଧିକପ୍ପେ ଦୁତିୟୋ କଣ୍ଡୋ ।
ତତିୟକଣ୍ଡ
ସରା ଖୋ ବ୍ୟଞ୍ଜନେ ପରେ ପକତିରୂପାନି ହୋନ୍ତି ।
ମନୋପୁବ୍ବଙ୍ଗମା ଧମ୍ମା, ପମାଦୋ ମଚ୍ଚୁନୋ ପଦଂ, ତିଣ୍ଣୋ ପାରଙ୍ଗତୋ ଅହୁ ।
ସରା ଖୋ ସରେ ପରେ କ୍ୱଚି ପକତିରୂପାନି ହୋନ୍ତି ।
କୋ ଇମଂ ପଥୱିଂ ୱିଚେସ୍ସତି ।
କ୍ୱଚୀତି କସ୍ମା ? ଅପ୍ପସ୍ସୁତାୟଂ ପୁରିସୋ ।
ସରା ଖୋ ବ୍ୟଞ୍ଜନେ ପରେ କ୍ୱଚି ଦୀଘଂ ପପ୍ପୋନ୍ତି ।
ସମ୍ମା ଧମ୍ମଂ ୱିପସ୍ସତୋ, ଏୱଂ ଗାମେ ମୁନୀ ଚରେ, ଖନ୍ତୀ ପରମଂ ତପୋ ତିତିକ୍ଖା ।
କ୍ୱଚୀତି କସ୍ମା ? ଇଧ ମୋଦତି ପେଚ୍ଚ ମୋଦତି, ପତିଲୀୟତି, ପଟିହଞ୍ଞତି ।
ସରା ଖୋ ବ୍ୟଞ୍ଜନେ ପରେ କ୍ୱଚି ରସ୍ସଂ ପପ୍ପୋନ୍ତି ।
ଭୋୱାଦିନାମ ସୋ ହୋତି, ୟଥାଭାୱି ଗୁଣେନ ସୋ ।
କ୍ୱଚୀତି କସ୍ମା ? ସମ୍ମାସମାଧି, ସାୱିତ୍ତୀ ଛନ୍ଦସୋ ମୁଖଂ, ଉପନୀୟତି ଜୀୱିତମପ୍ପମାୟୁ ।
ସରା ଖୋ ବ୍ୟଞ୍ଜନେ ପରେ କ୍ୱଚି ଲୋପଂ ପପ୍ପୋନ୍ତି । ତତ୍ର ଚ ଲୋପେ କତେ ଅକାରାଗମୋ ହୋତି ।
ସ ସୀଲୱା । ସ ପଞ୍ଞୱା ଏସ ଧମ୍ମୋ ସନନ୍ତନୋ, ସ ୱେ କସାୱମରହତି, ସ ମାନକାମୋପି ଭୱେୟ୍ୟ, ସ ୱେ ମୁନି ଜାତିଭୟଂ ଅଦସ୍ସି ।
କ୍ୱଚୀତି କସ୍ମା ? ସୋ ମୁନି, ଏସୋ ଧମ୍ମୋ ପଦିସ୍ସତି, ନ ସୋ କାସାୱମରହତି ।
ସରମ୍ହା ପରସ୍ସ ବ୍ୟଞ୍ଜନସ୍ସ ଦ୍ୱେଭାୱୋ ହୋତି ଠାନେ ।
ଇଧପ୍ପମାଦୋ, ପୁରିସସ୍ସ ଜନ୍ତୁନୋ, ପବ୍ବଜ୍ଜଂ କିତ୍ତୟିସ୍ସାମି, ଚାତୁଦ୍ଦସି, ପଞ୍ଚଦ୍ଦସି, ଅଭିକ୍କନ୍ତତରୋ ଚନ୍ଦୋ ।
ଠାନେତି କସ୍ମା ? ଇଧ ମୋଦତି ପେଚ୍ଚ ମୋଦତି ।
୨୯, ୪୨.ୱଗ୍ଗେ ଘୋସାଘୋସାନଂ ତତିୟପଠମା।
ୱଗ୍ଗେ ଖୋ ପୁବ୍ବେସଂ ବ୍ୟଞ୍ଜନାନଂ ଘୋସାଘୋସଭୂତାନଂ ସରମ୍ହା ୟଥାସଙ୍ଖ୍ୟଂ ତତିୟପଠମକ୍ଖରା ଦ୍ୱେଭାୱଂ ଗଚ୍ଛନ୍ତି ଠାନେ ।
ଏସେୱ ଚଜ୍ଝାନପ୍ଫଲୋ, ୟତ୍ରଟ୍ଠିତଂ ନପ୍ପସହେୟ୍ୟ ମଚ୍ଚୁ, ସେଲେ ୟଥା ପବ୍ବତମୁଦ୍ଧନିଟ୍ଠିତୋ, ଚତ୍ତାରିଟ୍ଠାନାନି ନରୋ ପମତ୍ତୋ ।
ଠାନେତି କସ୍ମା ? ଇଧ ଚେତସୋ ଦଳ୍ହଂ ଗଣ୍ହାତି ଥାମସା ।
ଇତି ସନ୍ଧିକପ୍ପେ ତତିୟୋ କଣ୍ଡୋ ।
ଚତୁତ୍ଥକଣ୍ଡ
ନିଗ୍ଗହିତଂ ଖୋ ବ୍ୟଞ୍ଜନେ ପରେ ଅଂ ଇତି ହୋତି ।
ଏୱଂ ୱୁତ୍ତେ, ତଂ ସାଧୂତି ପଟିସ୍ସୁଣିତ୍ୱା ।
ୱଗ୍ଗଭୂତେ ବ୍ୟଞ୍ଜନେ ପରେ ନିଗ୍ଗହିତଂ ଖୋ ୱଗ୍ଗନ୍ତଂ ୱା ପପ୍ପୋତି ।
ତନ୍ନିଚ୍ଚୁତଂ, ଧମ୍ମଞ୍ଚରେ ସୁଚରିତଂ, ଚିରପ୍ପୱାସିଂ ପୁରିସଂ । ସନ୍ତନ୍ତସ୍ସ ମନଂ ହୋତି, ତଙ୍କାରୁଣିକଂ, ଏୱଙ୍ଖୋ ଭିକ୍ଖୱେ ସିକ୍ଖିତବ୍ବଂ ।
ୱାଗ୍ଗହଣେନନିଗ୍ଗହିତଂ ଖୋ ଲକାରାଦେସୋ ହୋତି । ପୁଗ୍ଗଲଂ ।
ୱାତି କସ୍ମା ? ନ ତଂ କମ୍ମଂ କତଂ ସାଧୁ ।
ଏକାରହକାରେ ପରେ ନିଗ୍ଗହିତଂ ଖୋ ଞକାରଂ ପପ୍ପୋତି ୱା ।
ପଚ୍ଚତ୍ତଞ୍ଞେୱ ପରିନିବ୍ବାୟିସ୍ସାମି, ତଞ୍ଞେୱେତ୍ଥ ପଟିପୁଚ୍ଛିସ୍ସାମି, ଏୱଞ୍ହି ୱୋ ଭିକ୍ଖୱେ ସିକ୍ଖିତବ୍ବଂ । ତଞ୍ହି ତସ୍ସ ମୁସା ହୋତି ।
ୱାତି କସ୍ମା ? ଏୱମେତଂ ଅଭିଞ୍ଞାୟ, ଏୱଂ ହୋତି ସୁଭାସିତଂ ।
ନିଗ୍ଗହିତଂ ଖୋ ୟକାରେ ପରେ ସହ ୟକାରେନ ଞକାରଂ ପପ୍ପୋତି ୱା ।
ସଞ୍ଞୋଗୋ, ସଞ୍ଞୁତ୍ତଂ ।
ୱାତି କସ୍ମା ? ସଂୟୋଗୋ, ସଂୟୁତ୍ତଂ ।
ନିଗ୍ଗହିତସ୍ସ ଖୋ ସରେ ପରେ ମକାରଦକାରାଦେସା ହୋନ୍ତି ୱା ।
ତମହଂ ବ୍ରୂମି ବ୍ରାହ୍ମଣଂ, ଏତଦୱୋଚ ସତ୍ଥା ।
ୱାତି କସ୍ମା ? ଅକ୍କୋଚ୍ଛି ମଂ ଅୱଧି ମଂ, ଅଜିନି ମଂ ଅହାସି ମେ ।
୩୫, ୩୪.ୟ ୱ ମ ଦ ନ ତ ର ଲା ଚାଗମା।
ସରେ ପରେ ୟକାରୋ ୱକାରୋ ମକାରୋ ଦକାରୋ ନକାରୋ ତକାରୋ ରକାରୋ ଲକାରୋ ଇମେ ଆଗମା ହୋନ୍ତି ୱା ।
ନୟିମସ୍ସ ୱିଜ୍ଜା, ୟଥୟିଦଂ ଚିତ୍ତଂ । ମିଗୀ ଭନ୍ତା ୱୁଦିକ୍ଖତି, ସିତ୍ତା ତେ ଲହୁ ମେସ୍ସତି, ଅସିତ୍ତା ତେ ଗରୁ ମେସ୍ସତି । ଅସ୍ସୋ ଭଦ୍ରୋ କସାମିୱ, ସମ୍ମଦଞ୍ଞା ୱିମୁତ୍ତାନଂ । ମନସାଦଞ୍ଞା ୱିମୁତ୍ତାନଂ, ଅତ୍ତଦତ୍ଥମଭିଞ୍ଞାୟ । ଚିରଂନାୟତି, ଇତୋ ନାୟତି । ୟସ୍ମାତିହ ଭିକ୍ଖୱେ, ତସ୍ମାତିହ ଭିକ୍ଖୱେ, ଅଜ୍ଜତଗ୍ଗେ ପାଣୁପେତଂ । ସବ୍ଭିରେୱ ସମାସେଥ, ଆରଗ୍ଗେରିୱ ସାସପୋ, ସାସପୋରିୱ ଆରଗ୍ଗା । ଛଳଭିଞ୍ଞା, ସଳାୟତନଂ ।
ୱାତି କସ୍ମା ? ଏୱଂ ମହିଦ୍ଧିୟା ଏସା, ଅକ୍କୋଚ୍ଛି ମଂ ଅୱଧି ମଂ, ଅଜିନି ମଂ ଅହାସି ମେ, ଅଜେୟ୍ୟୋ ଅନୁଗାମିକୋ ।
ଚଗ୍ଗହଣେନ ଇଧେୱ ମକାରସ୍ସ ପକାରୋ ହୋତି । ଚିରପ୍ପୱାସିଂ ପୁରିସଂ ।
କକାରସ୍ସ ଚ ଦକାରୋ ହୋତି । ସଦତ୍ଥପସୁତୋ ସିୟା ।
ଦକାରସ୍ସ ଚ ତକାରୋ ହୋତି, ସୁଗତୋ ।
ବ୍ୟଞ୍ଜନେ ପରେ କ୍ୱଚି ଓକାରାଗମୋ ହୋତି ।
ଅତିପ୍ପଗୋ ଖୋ ତାୱ ସାୱତ୍ଥିୟଂ ପିଣ୍ଡାୟ ଚରିତୁଂ । ପରୋସହସ୍ସଂ ।
କ୍ୱଚୀକି କସ୍ମା ? ଏଥ ପସ୍ସଥିମଂ ଲୋକଂ, ଅନ୍ଧୀଭୂତୋ ଅୟଂ ଲୋକୋ ।
ନିଗ୍ଗହିତଞ୍ଚାଗମୋ ହୋତି ସରେ ୱା ବ୍ୟଞ୍ଜନେ ୱା ପରେ କ୍ୱଚି ।
ଚକ୍ଖୁଂଉଦପାଦି, ଅୱଂସିରୋ, ୟାୱଞ୍ଚିଧ ଭିକ୍ଖୱେ ପୁରିମଂ ଜାତିଂ ସରାମି, ଅଣୁଂଥୂଲାନି ସବ୍ବସୋ, ମନୋପୁବ୍ବଙ୍ଗମା ଧମ୍ମା ।
କ୍ୱଚୀତି କସ୍ମା ? ଇଧେୱ ନଂ ପସଂସନ୍ତି, ପେଚ୍ଚ ସଗ୍ଗେ ପମୋଦତି, ନ ହି ଏତେହି ୟାନେହି, ଗଚ୍ଛେୟ୍ୟ ଅଗତଂ ଦିସଂ ।
ଚଗ୍ଗହଣେନ ୱିସଦ୍ଦସ୍ସ ଚ ପକାରୋ ହୋତି । ପଚେସ୍ସତି, ୱିଚେସ୍ସତି ୱା ।
ନିଗ୍ଗହିତଂ ଖୋ ସରେ ପରେ କ୍ୱଚି ଲୋପଂ ପପ୍ପୋତି ।
ତାସାହଂ ସନ୍ତିକେ, ୱିଦୂନଗ୍ଗମିତି ।
କ୍ୱଚୀତି କସ୍ମା ? ଅହମେୱ ନୂନ ବାଲୋ ଏତମତ୍ଥଂ ୱିଦିତ୍ୱାନ ।
ନିଗ୍ଗହିତଂ ଖୋ ବ୍ୟଞ୍ଜନେ ପରେ କ୍ୱଚି ଲୋପଂ ପପ୍ପୋତି ।
ଅରିୟସଚ୍ଚାନଦସ୍ସନଂ, ଏତଂ ବୁଦ୍ଧାନସାସନଂ ।
କ୍ୱଚୀତି କସ୍ମା ? ଏତଂ ମଙ୍ଗଲମୁତ୍ତମଂ, ତଂ ୱୋ ୱଦାମି ଭଦ୍ଦନ୍ତେ ।
ନିଗ୍ଗହିତମ୍ହା ପରୋ ସରୋ ଲୋପଂ ପପ୍ପୋତି ୱା ।
ଭାସିତଂ ଅଭିନନ୍ଦୁନ୍ତି, ଉତ୍ତତ୍ତଂୱ, ୟଥାବୀଜଂୱ, ୟଥାଧଞ୍ଞଂୱ ।
ୱାତି କସ୍ମା ? ଅହମେୱ ନୂନ ବାଲୋ, ଏତଦହୋସି ।
ନିଗ୍ଗହିତମ୍ହା ପରସ୍ମିଂ ସରେ ଲୁତ୍ତେ ୟଦି ବ୍ୟଞ୍ଜନୋ ସସଞ୍ଞୋଗୋ ୱିସଞ୍ଞୋଗୋ ହୋତି ।
ଏୱଂସ ତେ ଆସୱୋ, ପୁପ୍ଫଂସା ଉପ୍ପଜ୍ଜି ।
ଲୁତ୍ତେତି କସ୍ମା ? ଏୱମସ୍ସ ୱିଦୂନଗ୍ଗମିତି ।
ଚଗ୍ଗହଣେନ ତିଣ୍ଣଂ ବ୍ୟଞ୍ଜନାନମନ୍ତରେ ୟେ ସରୂପା, ତେସମ୍ପି ଲୋପୋ ହୋତି । ଅଗ୍ୟାଗାରଂ, ପଟିସନ୍ଥାରୱୁତ୍ୟସ୍ସ ।
ଇତି ସନ୍ଧିକପ୍ପେ ଚତୁତ୍ଥୋ କଣ୍ଡୋ ।
ପଞ୍ଚମକଣ୍ଡ
୪୨, ୩୨.ଗୋସରେ ପୁଥସ୍ସାଗମୋ କ୍ୱଚି।
ପୁଥଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଅନ୍ତେ ସରେ ପରେ କ୍ୱଚି ଗକାରାଗମୋ ହୋତି ।
ପୁଥଗେ ୱ ।
ପାଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଅନ୍ତେ ସରେ ପରେ କ୍ୱଚି ଗକାରାଗମୋ ହୋତି, ଅନ୍ତୋ ଚ ସରୋ ରସ୍ସୋ ହୋତି ।
ପଗେୱ ୱୁତ୍ୟସ୍ସ ।
କ୍ୱଚୀତି କସ୍ମା ? ପା ଏୱ ୱୁତ୍ୟସ୍ସ ।
ଅଭିଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ସରେ ପରେ ଅବ୍ଭାଦେସୋ ହୋତି । ଅବ୍ଭୁଦୀରିତଂ, ଅବ୍ଭୁଗ୍ଗଚ୍ଛତି ।
ଅଧିଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ସରେ ପରେ ଅଜ୍ଝାଦେସୋ ହୋତି ।
ଅଜ୍ଝୋକାସେ, ଅଜ୍ଝାଗମା ।
ତେ ଚ ଖୋ ଅଭିଅଧିଇଚ୍ଚେତେ ଇୱଣ୍ଣେ ପରେ ଅବ୍ଭୋ ଅଜ୍ଝୋଇତିୱୁତ୍ତରୂପା ନଂ ହୋନ୍ତି ୱା ।
ଅଭିଚ୍ଛିତଂ, ଅଧୀରିତଂ ।
ୱାତି କସ୍ମା ? ଅବ୍ଭୀରିତଂ, ଅଜ୍ଝିଣମୁତ୍ତୋ ।
ଅତିଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଅନ୍ତଭୂତସ୍ସ ତିସଦ୍ଦସ୍ସ ଇୱଣ୍ଣେ ପରେ ‘‘ସବ୍ବୋ ଚଂ ତୀ’’ତି ୱୁତ୍ତରୂପଂ ନ ହୋତି ।
ଅତୀସିଗଣୋ, ଅତୀରିତଂ ।
ଇୱଣ୍ଣେତି କସ୍ମା ? ଅଚ୍ଚନ୍ତଂ ।
ପତିଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ସରେ ୱା ବ୍ୟଞ୍ଜନେ ୱା ପରେ କ୍ୱଚି ପଟିଆଦେସୋ ହୋତି ।
ପଟଗ୍ଗି ଦାତବ୍ବୋ, ପଟିହଞ୍ଞତି ।
କ୍ୱଚୀତି କସ୍ମା ? ପଚ୍ଚନ୍ତିମେସୁ ଜନପଦେସୁ, ପତିଲୀୟତି, ପତିରୂପଦେସୱାସୋ ଚ ।
ପୁଥଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଅନ୍ତୋ ସରୋ ବ୍ୟଞ୍ଜନେ ପରେ ଉକାରୋ ହୋତି ।
ପୁଥୁଜ୍ଜନୋ, ପୁଥୁଭୂତଂ ।
ଅନ୍ତଗ୍ଗହଣେନ ଅପୁଥସ୍ସାପି ସରେ ପରେ ଅନ୍ତସ୍ସ ଉକାରୋ ହୋତି, ମନୁଞ୍ଞଂ ।
ଅୱଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ବ୍ୟଞ୍ଜନେ ପରେ କ୍ୱଚି ଓକାରୋ ହୋତି ।
ଅନ୍ଧକାରେନ ଓନଦ୍ଧା ।
କ୍ୱଚୀତି କସ୍ମା ? ଅୱସୁସ୍ସତୁ ମେ ସରୀରେ ମଂସଲୋହିତଂ ।
୫୧, ୫୯.ଅନୁପଦିଟ୍ଠାନଂ ୱୁତ୍ତୟୋଗତୋ।
ଅନୁପଦିଟ୍ଠାନଂ ଉପସଗ୍ଗନିପାତାନଂ ସରସନ୍ଧୀହି ବ୍ୟଞ୍ଜନସନ୍ଧୀହି ୱୁତ୍ତସନ୍ଧୀହି ଚ ୟଥାୟୋଗଂ ୟୋଜେତବ୍ବଂ ।
ପାପନଂ, ପରାୟଣଂ, ଉପାୟନଂ, ଉପାହନଂ, ନ୍ୟାୟୋଗୋ, ନିଗୁପଧି, ଅନୁବୋଧୋ, ଦୁୱୂପସନ୍ତଂ, ସୁୱୂପସନ୍ତଂ, ଦ୍ୱାଲୟୋ, ସ୍ୱାଲୟୋ, ଦୁରାଖ୍ୟାତଂ, ସ୍ୱାଖ୍ୟାତୋ, ଉଦୀରିତଂ, ସମୁଦ୍ଦିଟ୍ଠଂ, ୱିୟଗ୍ଗଂ, ୱିଜ୍ଝଗ୍ଗଂ, ବ୍ୟଗ୍ଗଂ, ଅୱୟାଗମନଂ, ଅନ୍ୱେତି, ଅନୁପଘାତୋ, ଅନଚ୍ଛରିୟଂ, ପରିୟେସନା, ପରାମାସୋ, ଏୱଂ ସରେ ଚ ହୋନ୍ତି ।
ପରିଗ୍ଗହୋ, ପଗ୍ଗହୋ, ପକ୍କମୋ, ପରକ୍କମୋ, ନିକ୍କମୋ, ନିକ୍କସାୱୋ, ନିଲ୍ଲୟନଂ, ଦୁଲ୍ଲୟନଂ, ଦୁମ୍ଭିକ୍ଖଂ, ଦୁବ୍ବୁତ୍ତଂ, ସନ୍ଦିଟ୍ଠଂ, ଦୁଗ୍ଗହୋ, ୱିଗ୍ଗହୋ, ନିଗ୍ଗତୋ, ଅଭିକ୍କମୋ, ପଟିକ୍କମୋ, ଏୱଂ ବ୍ୟଞ୍ଜନେ ଚ । ସେସା ସବ୍ବେ ୟୋଜେତବ୍ବା ।
ଇତି ସନ୍ଧିକପ୍ପେ ପଞ୍ଚମୋ କଣ୍ଡୋ ।
ସନ୍ଧିକପ୍ପୋ ନିଟ୍ଠିତୋ ।
୨. ନାମକପ୍ପ
ପଠମକଣ୍ଡ
‘‘ଜିନୱଚନୟୁତ୍ତଂ ହି’’ ଇଚ୍ଚେତଂ ଅଧିକାରତ୍ଥଂ ୱେଦିତବ୍ବଂ ।
ୟଥା ୟଥା ଜିନୱଚନୟୁତ୍ତଂ ହି ଲିଙ୍ଗଂ, ତଥା ତଥା ଇଧ ଲିଙ୍ଗଞ୍ଚ ନିପ୍ପଜ୍ଜତେ ।
ତଂ ୟଥା ? ଏସୋ ନୋ ସତ୍ଥା, ବ୍ରହ୍ମା ଅତ୍ତା, ସଖା, ରାଜା ।
ତତୋ ଜିନୱଚନୟୁତ୍ତେହି ଲିଙ୍ଗେହି ୱିଭତ୍ତିୟୋ ପରା ହୋନ୍ତି ।
୫୫, ୬୩.ସି ୟୋ, ଅଂ ୟୋ, ନା ହି, ସ ନଂ, ସ୍ମା ହି, ସ ନଂ, ସ୍ମିଂ ସୁ।
କା ଚ ପନ ତାୟୋ ୱିଭତ୍ତିୟୋ ? ସି, ୟୋ ଇତି ପଠମା, ଅଂ, ୟୋଇତି ଦୁତିୟା, ନା ହି ଇତି ତତିୟା, ସ, ନଂଇତି ଚତୁତ୍ଥୀ, ସ୍ମା, ହି ଇତି ପଞ୍ଚମୀ, ସ, ନଂ ଇତି ଛଟ୍ଠୀ, ସ୍ମିଂ, ସୁ ଇତି ସତ୍ତମୀ ।
ୱିଭତ୍ତିଇଚ୍ଚନେନ କ୍ୱତ୍ଥୋ ? ଅମ୍ହସ୍ସ ମମଂ ସୱିଭତ୍ତିସ୍ସ ସେ ।
ୟଥା ୟଥା ତେସଂ ଜିନୱଚନାନଂ ଅନୁପରୋଧୋ । ତଥା ତଥା ଇଧ ଲିଙ୍ଗଞ୍ଚ ନିପ୍ପଜ୍ଜତେ ।
ଆଲପନତ୍ଥେ ସି ଗସଞ୍ଞୋ ହୋତି ।
ଭୋତି ଅୟ୍ୟେ, ଭୋତି କଞ୍ଞେ, ଭୋତି ଖରାଦିୟେ ।
ଆଲପନେତି କିମତ୍ଥଂ ? ସା ଅୟ୍ୟା ।
ସୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ଭୋତିୟୋ ଅୟ୍ୟାୟୋ ।
ଗଇଚ୍ଚନେନ କ୍ୱତ୍ଥୋ ? ଘତେ ଚ ।
ଇୱଣ୍ଣୁୱଣ୍ଣାଇଚ୍ଚେତେ ଝଲସଞ୍ଞା ହୋନ୍ତି ୟଥାସଙ୍ଖ୍ୟଂ ।
ଇସିନୋ, ଅଗ୍ଗିନୋ, ଗହପତିନୋ, ଦଣ୍ଡିନୋ । ସେତୁନୋ, କେତୁନୋ, ଭିକ୍ଖୁନୋ । ସୟମ୍ଭୁନୋ, ଅଭିଭୁନୋ ।
ଝଲଇଚ୍ଚନେନ କ୍ୱତ୍ଥୋ ? ଝଲତୋ ସସ୍ସ ନୋ ୱା ।
ତେ ଇୱଣ୍ଣୁୱଣ୍ଣା ୟଦା ଇତ୍ଥିଖ୍ୟା, ତଦା ପସଞ୍ଞା ହୋନ୍ତି ।
ରତ୍ତିୟା, ଇତ୍ଥିୟା, ଧେନୁୟା, ୱଧୁୟା ।
ଇତ୍ଥିଖ୍ୟାତି କିମତ୍ଥଂ ? ଇସିନା, ଭିକ୍ଖୁନା ।
ଆକାରୋ ୟଦା ଇତ୍ଥିଖ୍ୟୋ, ତଦା ଘସଞ୍ଞୋ ହୋତି ।
ସଦ୍ଧାୟ, କଞ୍ଞାୟ, ୱୀଣାୟ, ଗଙ୍ଗାୟ, ଦିସାୟ ସାଲାୟ, ମାଲାୟ, ତୁଲାୟ, ଦୋଲାୟ, ପଭାୟ, ସୋଭାୟ, ପଞ୍ଞାୟ, କରୁଣାୟ ନାୱାୟ, କପାଲିକାୟ ।
ଆତି କିମତ୍ଥଂ ? ରତ୍ତିୟା, ଇତ୍ଥିୟା ।
ଇତ୍ଥିଖ୍ୟୋତି କିମତ୍ଥଂ ? ସତ୍ଥାରା ଦେସିତୋ ଅୟଂ ଧମ୍ମୋ ।
ଘଇଚ୍ଚନେନ କ୍ୱତ୍ଥୋ ? ଘତୋ ନାଦୀନଂ ।
ସକାରାଗମୋ ହୋତି ସେ ୱିଭତ୍ତିମ୍ହି ।
ପୁରିସସ୍ସ, ଅଗ୍ଗିସ୍ସ, ଇସିସ୍ସ, ଦଣ୍ଡିସ୍ସ, ଭିକ୍ଖୁସ୍ସ, ସୟମ୍ଭୁସ୍ସ, ଅଭିଭୁସ୍ସ ।
ସେତି କିମତ୍ତଂ ? ପୁରିସସ୍ମିଂ ।
ସଂସାସୁ ଏକୱଚନେସୁ ୱିଭତ୍ତାଦେସେସୁ ସକାରାଗମୋ ହୋତି ।
ଏତିସ୍ସଂ, ଏତିସ୍ସା ଇମିସ୍ସଂ, ଇମିସ୍ସା, ତିସ୍ସଂ, ତିସ୍ସା,
ତସ୍ସଂ ତସ୍ସା, ୟସ୍ସଂ, ୟସ୍ସା, ଅମୁସ୍ସଂ, ଅମୁସ୍ସା ।
ସଂସାସ୍ୱୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ଅଗ୍ଗିନା, ପାଣିନା ।
ଏକୱଚନେସ୍ୱୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ତାସଂ, ସବ୍ବାସଂ ।
ୱିଭତ୍ତାଦେସେସ୍ୱୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ମନସା, ୱଚସା, ଥାମସା ।
ଏତାଇମାଇଚ୍ଚେତେସମନ୍ତୋ ସରୋ ଇକାରୋ ହୋତି ସଂସାସୁ ଏକୱଚନେସୁ ୱିଭତ୍ତାଦେସେସୁ ।
ଏତିସ୍ସଂ, ଏତିସ୍ସା, ଇମିସ୍ସଂ, ଇମିସ୍ସା ।
ସଂସାସ୍ୱୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ଏତାୟ, ଇମାୟ ।
ଏକୱଚନେସ୍ୱୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ଏତାସଂ, ଇମାସଂ ।
ତସ୍ସା ଇତ୍ଥିୟଂ ୱତ୍ତମାନସ୍ସ ଅନ୍ତସ୍ସ ଆକାରସ୍ସ ଇକାରୋ ହୋତି ୱା ସଂସାସୁ ଏକୱଚନେସୁ ୱିଭତ୍ତାଦେସେସୁ ।
ତିସ୍ସଂ, ତିସ୍ସା, ତସ୍ସଂ, ତସ୍ସା ।
ତତୋ ତା ଏତା ଇମାତୋ ସସ୍ସ ୱିଭତ୍ତିସ୍ସ ସ୍ସାୟାଦେସୋ ହୋତି ୱା ।
ତିସ୍ସାୟ, ଏତିସ୍ସାୟ, ଇମିସ୍ସାୟ ।
ୱାତି କିମତ୍ଥଂ ? ତିସ୍ସା, ଏତିସ୍ସା, ଇମିସ୍ସା ।
ଘୋ ରସ୍ସମାପଜ୍ଜତେ ସଂସାସୁ ଏକୱଚନେସୁ ୱିଭତ୍ତାଦେସେସୁ ।
ତସ୍ସଂ, ତସ୍ସା, ୟସ୍ସଂ, ୟସ୍ସା, ସବ୍ବସ୍ସଂ, ସବ୍ବସ୍ସା ।
ସଂସାସ୍ୱୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ତାୟ, ସବ୍ବାୟ ।
ଏକୱଚନେସ୍ୱୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ତାସଂ, ସବ୍ବାସଂ ।
ଦ୍ୱିଇଚ୍ଚେୱମାଦିତୋ ସଙ୍ଖ୍ୟାତୋ ନକାରାଗମୋ ହୋତି ନଂମ୍ହି ୱିଭତ୍ତିମ୍ହି ।
ଦ୍ୱିନ୍ନଂ, ତିନ୍ନଂ, ଚତୁନ୍ନଂ, ପଞ୍ଚନ୍ନଂ, ଛନ୍ନଂ, ସତ୍ତନ୍ନଂ, ଅଟ୍ଠନ୍ନଂ, ନୱନ୍ନଂ, ଦସନ୍ନଂ ।
ଦ୍ୱାଦିତୋତି କିମତ୍ଥଂ ? ସହସ୍ସାନଂ ।
ନଂମ୍ହୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ଦ୍ୱୀସୁ, ତୀସୁ ।
ଚଗ୍ଗହଣେନସ୍ସଞ୍ଚାଗମୋ ହୋତି । ଚତସ୍ସନ୍ନଂ ଇତ୍ଥୀନଂ ତିସ୍ସନ୍ନଂ ୱେଦନାନଂ ।
୬୮, ୧୮୪.ଅମା ପତୋ ସ୍ମିଂସ୍ମାନଂ ୱା।
ପଇଚ୍ଚେତସ୍ମା ସ୍ମିଂସ୍ମାଇଚ୍ଚେତେସଂ ଅଂଆଆଦେସା ହୋନ୍ତି ୱା ୟଥାସଙ୍ଖ୍ୟଂ ।
ମତ୍ୟଂ, ମତିୟଂ, ମତ୍ୟା, ମତିୟା, ନିକତ୍ୟଂ । ନିକତିୟଂ, ନିକତ୍ୟା, ନିକତିୟା, ୱିକତ୍ୟଂ, ୱିକତିୟଂ, ୱିକତ୍ୟା, ୱିକତିୟା, ୱିରତ୍ୟଂ, ୱିରତିୟଂ, ୱିରତ୍ୟା, ୱିରତିୟା, ରତ୍ୟଂ, ରତିୟଂ, ରତ୍ୟା, ରତିୟା, ପୁଥବ୍ୟଂ, ପୁଥୱିୟଂ, ପୁଥବ୍ୟା, ପୁଥୱିୟା, ପୱତ୍ୟଂ, ପୱତ୍ୟା, ପୱତ୍ତିୟଂ, ପୱତ୍ତିୟା ।
ଆଦିଇଚ୍ଚେତସ୍ମା ସ୍ମିଂୱଚନସ୍ସ ଅଂଓଆଦେସା ହୋନ୍ତି ୱା ।
ୱାତି କିମତ୍ଥଂ ? ଆଦିସ୍ମିଂ, ଆଦିମ୍ହି ନାଥଂ ନମସ୍ସିତ୍ୱାନ,
ଚଗ୍ଗହଣେନ ଅଞ୍ଞସ୍ମାପି ସ୍ମିଂ ୱଚନସ୍ସ ଆ ଓ ଅଂଆଦେସା ହୋନ୍ତି । ଦିୱା ଚ ରତ୍ତୋ ଚ ହରନ୍ତି ୟେ ବଲି । ବାରାଣସିଂ ଅହୁ ରାଜା ।
ଝଲଇଚ୍ଚେତେସଂ ଇୟ ଉୱଇଚ୍ଚେତେ ଆଦେସା ହୋନ୍ତି ୱା ସରେ ପରେ ୟଥାସଙ୍ଖ୍ୟଂ ।
ତିୟନ୍ତଂ ପଚ୍ଛିୟାଗାରେ, ଅଗ୍ଗିୟାଗାରେ, ଭିକ୍ଖୁୱାସନେ ନିସୀଦତି, ୱୁଥୁୱାସନେ ନିସୀଦତି ।
ସରେତି କିମତ୍ଥଂ ? ତିମଲଂ, ତିଫଲଂ, ତିଚତୁକ୍କଂ, ତିଦଣ୍ଡଂ, ତିଲୋକଂ, ତିନୟନଂ, ତିପାସଂ, ତିହଂସଂ, ତିଭୱଂ, ତିଖନ୍ଧଂ, ତିପିଟକଂ, ତିୱେଦନଂ, ଚତୁଦ୍ଦିସଂ, ପୁଥୁଭୂତଂ ।
ୱାତି କିମତ୍ଥଂ ? ପଞ୍ଚହଙ୍ଗେହି ତୀହାକାରେହି । ଚକ୍ଖାୟତନଂ ।
ୱାତି ୱିକପ୍ପନତ୍ଥଂ, ଇକାରସ୍ସ ଅୟାଦେସୋ ହୋତି, ୱତ୍ଥୁତ୍ତୟଂ ।
ଝଲାନଂ ୟକାର ୱକାରାଦେସା ହୋନ୍ତି ସରେ ପରେ ୟଥାସଙ୍ଖ୍ୟଂ ।
ଅଗ୍ୟାଗାରଂ, ପକ୍ଖାୟତନଂ, ସ୍ୱାଗତଂ, ତେ ମହାୱୀର ।
ଚଗ୍ଗହଣଂ ସମ୍ପିଣ୍ଡନତ୍ଥଂ ।
ପସଞ୍ଞସ୍ସ ଚ ଇୱଣ୍ଣସ୍ସ ୱିଭତ୍ତାଦେସେ ସରେ ପରେ ୟକାରାଦେସୋ ହୋତି ।
ପୁଥବ୍ୟା, ରତ୍ୟା, ମତ୍ୟା ।
ସରେତି କିମତ୍ଥଂ ? ପୁଥୱିୟଂ ।
ଗୋଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଓକାରସ୍ସ ଆୱାଦେସୋ ହୋତି ସେ ୱିଭତ୍ତିମ୍ହି ।
ଗାୱସ୍ସ ।
ଗୋଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଓକାରସ୍ସ ଆୱାଦେସୋ ହୋତି ୟୋଇଚ୍ଚେତେସୁ ପରେସୁ ।
ଗାୱୋ ଗଚ୍ଛନ୍ତି, ଗାୱୋ ପସ୍ସନ୍ତି, ଗାୱୀ ଗଚ୍ଛନ୍ତି, ଗାୱୀ ପସ୍ସନ୍ତି ।
ଚଗ୍ଗହଣଂ କିମତ୍ଥଂ ? ନାସ୍ମାସ୍ମିଂସୁ ୱଚନେସୁ ଆୱା ଦେସୋ ହୋତି ।
ଗାୱେନ, ଗାୱା, ଗାୱେ, ଗାୱେସୁ ।
ଗୋଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଓକାରସ୍ସ ଆୱଅୱଇଚ୍ଚେତେ ଆଦେସା ହୋନ୍ତି ଅଂମ୍ହି ୱିଭତ୍ତିମ୍ହି ।
ଗାୱଂ, ଗୱଂ ।
ଚଗ୍ଗହଣେନ ସାଦିସେସେସୁ ପୁବ୍ବୁତ୍ତୱଚନେସୁ ଗୋଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଓକାରସ୍ସ ଅୱାଦେସୋ ହୋତି ।
ଗୱସ୍ସ, ଗୱୋ, ଗୱେନ, ଗୱା, ଗୱେ, ଗୱେସୁ ।
ଆୱଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଗାୱାଦେସସ୍ସ ଅନ୍ତ ସରସ୍ସ ଉକାରାଦେସୋ ହୋତି ୱା ଅଂମ୍ହି ୱିଭତ୍ତିମ୍ହି ।
ଗାୱୁଂ, ଗାୱଂ ।
ଆୱସ୍ସେତି କିମତ୍ଥଂ ? ଗାୱୋ ତିଟ୍ଠନ୍ତି ।
୭୭, ୧୭୫.ତତୋ ନମଂ ପତିମ୍ହା ଲୁତ୍ତେ ଚ ସମାସେ।
ତତୋ ଗୋସଦ୍ଦତୋ ନଂୱଚନସ୍ସ ଅଂଆଦେସୋ ହୋତି, ଗୋଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଓକାରସ୍ସ ଅୱାଦେସୋ ହୋତି ପତିମ୍ହି ପରେ ଅଲୁତ୍ତେ ଚ ସମାସେ ।
ଗୱପତି ।
ଚଗ୍ଗହଣେନ ଅସମାସେପି ନଂୱଚନସ୍ସ ଅଂଆଦେସୋ ହୋତି, ଗୋଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଓକାରସ୍ସ ଅୱାଦେସୋ ହୋତି ।
ଗୱଂ ।
ଗୋଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଓକାରସ୍ସ ଅୱାଦେସୋ ହୋତି ସମାସେ ଚ ସରେ ପରେ ।
ଗୱସ୍ସକଂ, ଗୱେଳକଂ, ଗୱାଜିନଂ ।
ଚଗ୍ଗହଣେନ ଉୱଣ୍ଣଇଚ୍ଚେୱମନ୍ତାନଂ ଲିଙ୍ଗାନଂ ଉୱଅୱଉରାଦେସା ହୋନ୍ତି ସ୍ମିଂୟୋଇଚ୍ଚେତେସୁ କ୍ୱଚି ।
ଭୁୱି, ପସୱୋ, ଗୁରୱୋ, ଚତୁରୋ ।
ସରେତି କିମତ୍ଥଂ ? ଗୋଧନୋ, ଗୋୱିନ୍ଦୋ ।
୭୯, ୪୬.ତବ୍ବିପରୀତୂପପଦେ ବ୍ୟଞ୍ଜନେ ଚ।
ତସ୍ସ ଅୱସଦ୍ଦସ୍ସ ୟଦା ଉପପଦେ ତିଟ୍ଠମାନସ୍ସ ତସ୍ସ ଓକାରସ୍ସ ୱିପରୀତୋ ହୋତି ବ୍ୟଞ୍ଜନେ ପରେ ।
ଉଗ୍ଗତେ ସୂରିୟେ, ଉଗ୍ଗଚ୍ଛତି, ଉଗ୍ଗହେତ୍ୱା ।
ଚଗ୍ଗହଣମୱଧାରଣତ୍ଥଂ । ଅୱସାନେ, ଅୱକିରଣେ, ଅୱକିରତି ।
ସବ୍ବସ୍ସେୱ ଗୋସଦ୍ଦସ୍ସ ଗୋଣାଦେସୋ ହୋତି ୱା ନଂମ୍ହି ୱିଭତ୍ତିମ୍ହି ।
ଗୋଣାନଂ ସତ୍ତନ୍ନଂ ।
ୱାତି କିମତ୍ଥଂ ?
ଗୋନଞ୍ଚେ ତରମାନାନଂ, ଉଜୁଂ ଗଚ୍ଛତି ପୁଙ୍ଗୱୋ ।
ସବ୍ବା ଗାୱୀ ଉଜୁଂ ୟନ୍ତି, ନେତ୍ତେ ଉଜୁଂ ଗତେ ସତି ।
ୟୋଗୱିଭାଗେନ ଅଞ୍ଞତ୍ରାପି ଗୋଣାଦେସୋ ହୋତି । ଗୋଣଭୂତାନଂ ।
ସୁହିନାଇଚ୍ଚେତେସୁ ସବ୍ବସ୍ସ ଗୋସଦ୍ଦସ୍ସ ଗୋଣାଦେସୋ ହୋତି ୱା ।
ଗୋଣେସୁ, ଗୋଣେହି, ଗୋଣେଭି, ଗୋଣେନ ।
ୱାତି କିମତ୍ଥଂ ? ଗୋସୁ, ଗୋହି, ଗୋଭି, ଗୱେନ ।
ଚଗ୍ଗହଣେନ ସ୍ୟାଦିସେସେସୁ ପୁବ୍ବୁତ୍ତରୱଚନେସୁପି ଗୋଣ ଗୁ ଗୱୟାଦେସା ହୋନ୍ତି । ଗୋଣୋ, ଗୋଣା, ଗୋଣଂ, ଗୋଣେ, ଗୋଣସ୍ସ, ଗୋଣମ୍ହା । ଗୋଣମ୍ହି, ଗୁନ୍ନଂ, ଗୱୟେହି, ଗୱୟେଭି ।
ଅଂୱଚନସ୍ସ ମକାରସ୍ସ ଚ ଝଲପଇଚ୍ଚେତେହି ନିଗ୍ଗହିତଂ ହୋତି
ଅଗ୍ଗିଂ, ଇସିଂ, ଗହପତିଂ, ଦଣ୍ଡିଂ, ମହେସିଂ, ଭିକ୍ଖୁଂ, ପଟୁଂ, ସୟମ୍ଭୁଂ, ଅଭିଭୁଂ, ରତ୍ତିଂ, ଇତ୍ଥିଂ, ୱଧୁଂ, ପୁଲ୍ଲିଙ୍ଗଂ, ପୁମ୍ଭାୱୋ, ପୁଙ୍କୋକିଲୋ ।
ଅଂମୋତି କିମତ୍ଥଂ ? ଅଗ୍ଗିନା, ପାଣିନା, ଭିକ୍ଖୁନା, ରତ୍ତିୟା, ଇତ୍ଥିୟା, ୱଧୁୟା ।
ଝଲପେହୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ସୁଖଂ, ଦୁକ୍ଖଂ ।
ପୁନାରମ୍ଭ ହଣଂ ୱିଭାସାନିୱତ୍ତନତ୍ଥଂ । ଅଗ୍ଗିଂ, ପଟୁଂ, ବୁଦ୍ଧିଂ, ୱଧୁଂ ।
୮୩, ୬୭.ସରଲୋପୋ’ ମାଦେସ ପଚ୍ଚୟାଦିମ୍ହି ସରଲୋପେ ତୁ ପକତି।
ସରଲୋପୋ ହୋତି ଅମାଦେସପଚ୍ଚୟାଦିମ୍ହି ସର ଲୋପେ ତୁ ପକତି ହୋତି ।
ପୁରିସଂ, ପୁରିସେ, ପାପଂ, ପାପେ, ପାପିୟୋ, ପାପିଟ୍ଠୋ ।
ଅମାଦେସପଚ୍ଚୟାଦିମ୍ହୀତି କି ତ୍ଥଂ ? ଅପ୍ପମାଦୋ ଅମତଂ ପଦଂ ।
ସରଲୋପେତି କିମତ୍ଥଂ ? ପୁରିସସ୍ସ, ଦଣ୍ଡିନଂ ।
ତୁଗ୍ଗହଣମୱଧାରଣତ୍ଥଂ । ଭିକ୍ଖୁନୀ, ଗହପତାନୀ ।
ପକତିଗ୍ଗହଣସାମତ୍ଥେନ ପୁନ ସନ୍ଧିଭାୱୋ ଚ ହୋତି । ସେୟ୍ୟୋ, ସେଟ୍ଠୋ, ଜେୟ୍ୟୋ, ଜେଟ୍ଠୋ ।
୮୪, ୧୪୪.ଅଘୋରସ୍ସମେକୱଚନୟୋସ୍ୱପି ଚ।
ଅଘୋ ସରୋ ରସ୍ସମାପଜ୍ଜତେ ଏକୱଚନୟୋଇଚ୍ଚେତେସୁ ।
ଇତ୍ଥିଂ, ଇତ୍ଥିୟୋ, ଇତ୍ଥିୟା । ୱଧୁଂ, ୱଧୁୟୋ, ୱଧୁୟା । ଦଣ୍ଡିଂ, ଦଣ୍ଡିନୋ, ଦଣ୍ଡିନା । ସୟମ୍ଭୁଂ, ସୟମ୍ଭୁୱୋ, ସୟମ୍ଭୁନା ।
ଅଘୋତି କିମତ୍ଥଂ ? କଞ୍ଞଂ, କଞ୍ଞାୟୋ, କଞ୍ଞାୟ ।
ଏକୱଚନୟୋସ୍ୱୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ଇତ୍ଥୀହି, ସୟମ୍ଭୂହି ।
ଚଗ୍ଗହଣମୱଧାରଣତ୍ଥଂ । ନଦିଂ, ନଦିୟୋ, ନଦିୟା ।
ଅପିଗ୍ଗହଣେନ ନ ରସ୍ସମାପଜ୍ଜତେ । ଇତ୍ଥୀ, ଭିକ୍ଖୁନୀ ।
ସିସ୍ମିଂ ଅନପୁଂସକାନି ଲିଙ୍ଗାନି ନ ରସ୍ସମାପଜ୍ଜନ୍ତେ । ଇତ୍ଥୀ, ଭିକ୍ଖୁନୀ, ୱଧୂ, ଦଣ୍ଡୀ, ସୟମ୍ଭୂ ।
ସିସ୍ମିଂନ୍ତି କିମତ୍ଥଂ ? ଭୋତି ଇତ୍ଥି, ଭୋତି ୱଧୁ, ଭୋ ଦଣ୍ଡି, ଭୋ ସୟମ୍ଭୁ ।
ଅନପୁଂସକାନୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ସୁଖକାରି ଦାନଂ, ସୁଖକାରି ସୀଲଂ, ସୀଘୟାୟି ଚିତ୍ତଂ ।
ଉଭଇଚ୍ଚେୱମାଦିତୋ ସଙ୍ଖ୍ୟାତୋ ନଂୱଚନସ୍ସ ଇନ୍ନଂ ହୋତି ।
ଉଭିନ୍ନଂ, ଦୁୱିନ୍ନଂ ।
ଉଭାଦିତୋତି କିମତ୍ଥଂ ? ଉଭୟେସଂ ।
୮୭, ୨୩୧.ଇଣ୍ଣମିଣ୍ଣନ୍ନଂ ତୀହି ସଙ୍ଖ୍ୟାହି।
ନଂୱଚନସ୍ସ ଇଣ୍ଣଂ ଇଣ୍ଣନ୍ନଂ ଇଚ୍ଚେତେ ଆଦେସା ହୋନ୍ତି ତୀହି ସଙ୍ଖ୍ୟାହି ।
ତିଣ୍ଣଂ, ତିଣ୍ଣନ୍ନଂ ।
ତୀହୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ଦ୍ୱିନ୍ନଂ ।
୮୮, ୧୪୭.ୟୋସୁ କତନିକାରଲୋପେସୁ ଦୀଘଂ।
ସବ୍ବେ ସରା ୟୋସୁ କତନିକାରଲୋପେସୁ ଦୀଘମାପଜ୍ଜନ୍ତେ ।
ଅଗ୍ଗୀ, ଭିକ୍ଖୂ, ରତ୍ତୀ, ୟାଗୂ, ଅଟ୍ଠୀ, ଅଟ୍ଠୀନି, ଆୟୂ, ଆୟୂନି, ସବ୍ବାନି, ୟାନି, ତାନି, କାନି, କତମାନି, ଏତାନି, ଅପୂନି, ଇମାନି ।
ୟୋସ୍ୱୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ଅଗ୍ଗି, ଭିକ୍ଖୁ, ରତ୍ତି, ୟାଗୁ, ସବ୍ବୋ, ୟୋ, ସୋ, କୋ, ଅମୁକୋ ।
କତନିକାରଲୋପେସ୍ୱୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ଇତ୍ଥିୟୋ, ୱଧୁୟୋ, ସୟମ୍ଭୁୱୋ ।
ପୁନାରମ୍ଭଗ୍ଗହଣଂ କିମତ୍ଥଂ ? ନିଚ୍ଚଦୀପନତ୍ଥଂ । ଅଗ୍ଗୀ, ଭିକ୍ଖୂ, ରତ୍ତୀ, ୟାନି, ତାନି, କତମାନି ।
ସୁନଂହିଇଚ୍ଚେତେସୁ ସବ୍ବେ ସରା ଦୀଘମାପଜ୍ଜନ୍ତେ ।
ଅଗ୍ଗୀସୁ, ଅଗ୍ଗୀନଂ, ଅଗ୍ଗୀହି, ରତ୍ତୀସୁ, ରତ୍ତୀନଂ, ରତ୍ତୀହି । ଭିକ୍ଖୂସୁ, ଭିକ୍ଖୂନଂ, ଭିକ୍ଖୂହି । ପୁରିସାନଂ ।
ଏତେସ୍ୱୀତୀ କିମତ୍ଥଂ ? ଅଗ୍ଗିନା, ପାଣିନା, ଦଣ୍ଡିନା ।
ଚଗ୍ଗହଣମୱଧାରଣତ୍ଥଂ । ସୁଖେତ୍ତେସୁ ବ୍ରହ୍ମଚାରିସୁ, ଧମ୍ମମକ୍ଖାସି ଭଗୱା ଭିକ୍ଖୁନଂ ଦତ୍ୱା ସକେହି ପାଣିଭି ।
ପଞ୍ଚାଦୀନଂ ସଙ୍ଖ୍ୟାନଂ ଅନ୍ତୋ ଅତ୍ତମାପଜ୍ଜତେ ସୁନଂହିଇଚ୍ଚେତେସୁ ।
ପଞ୍ଚସୁ, ପଞ୍ଚନ୍ନଂ, ପଞ୍ଚହି, ଛସୁ, ଛନ୍ନଂ, ଛହି, ସତ୍ତସୁ, ସତ୍ତନ୍ନଂ, ସତ୍ତହି, ଅଟ୍ଠସୁ, ଅଟ୍ଠନ୍ନଂ, ଅଟ୍ଠହି, ନୱସୁ, ନୱନ୍ନଂ, ନୱହି, ଦସସୁ, ଦସନ୍ନଂ, ଦସହି ।
ପଞ୍ଚାଦୀନମୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ଦ୍ୱୀସୁ, ଦ୍ୱିନ୍ନଂ, ଦ୍ୱୀହି ।
ଅତ୍ତମିତିଭାୱନିଦ୍ଦେସୋ ଉଭୟସ୍ସାଗମନତ୍ଥଂ, ଅନ୍ତୋ ଉକାରୋ ଅତ୍ତମାପଜ୍ଜତେ । ଚତସ୍ସନ୍ନଂ ଇତ୍ଥୀନଂ । ତିସ୍ସନ୍ନଂ ୱେଦନାନଂ ।
ପତିସ୍ସନ୍ତୋ ଅତ୍ତମାପଜ୍ଜତେ ଇନୀମ୍ହି ପଚ୍ଚୟେ ପରେ ।
ଗହପତାନୀ ।
ଇନୀମ୍ହୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ଗହପତି ।
ନ୍ତୁପଚ୍ଚୟସ୍ସ ଅନ୍ତୋ ଅତ୍ତମାପଜ୍ଜତେ ସୁନଂହିୟୋଇଚ୍ଚେତେସୁ ପରେସୁ ।
ଗୁଣୱନ୍ତେସୁ, ଗୁଣୱନ୍ତାନଂ, ଗୁଣୱନ୍ତେହି, ଗୁଣୱନ୍ତା, ଗୁଣୱନ୍ତେ ।
ନ୍ତୁସ୍ସେତି କିମତ୍ଥଂ ? ଇସୀନଂ ।
ଏତେସ୍ୱୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ଗୁଣୱା ।
ଚଗ୍ଗହଣେନ ଅଞ୍ଞେସୁ ୱଚନେସୁ ଅତ୍ତଞ୍ଚ ହୋତି । ଗୁଣୱନ୍ତସ୍ମିଂ, ଗୁଣୱନ୍ତେନ ।
ଅନ୍ତଗ୍ଗହଣେନ ନ୍ତୁପଚ୍ଚୟସ୍ସ ଅନ୍ତୋ ଅତ୍ତମାପଜ୍ଜତେ, ୟୋନଞ୍ଚ ଇକାରୋ ହୋତି । ଗୁଣୱନ୍ତି ।
ସବ୍ବସ୍ସେୱ ନ୍ତୁପଚ୍ଚୟସ୍ସ ଅତ୍ତଂ ହୋତି ୱା ଅଂସଇଚ୍ଚେତେସୁ ।
ସତିମଂ ଭିକ୍ଖୁ, ସତିମନ୍ତଂ ଭିକ୍ଖୁଂ ୱା, ବନ୍ଧୁମଂ ରାଜାନଂ, ବନ୍ଧୁମନ୍ତଂ ରାଜାନଂ ୱା, ସତିମସ୍ସ ଭିକ୍ଖୁନୋ, ସତିମତୋ ଭିକ୍ଖୁନୋ ୱା, ବନ୍ଧୁମସ୍ସ ରଞ୍ଞୋ ସୁଙ୍କଂ, ବନ୍ଧୁମତୋ ରଞ୍ଞୋ ୱା ସୁଙ୍କଂ ଦେତି ।
ଏତେସ୍ୱୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ସତିମା ଭିକ୍ଖୁ, ବନ୍ଧୁମା ରାଜା ।
ନ୍ତୁପଚ୍ଚୟସ୍ସ ଅନ୍ତସ୍ସ ଅତ୍ତଂ ହୋତି ୱା ସିମ୍ହି ୱିଭତ୍ତିମ୍ହି ।
ହିମୱନ୍ତୋ ପବ୍ବତୋ ।
ୱାତି କିମତ୍ଥଂ ? ହିମୱା ପବ୍ବତୋ ।
ଅଗ୍ଗିସ୍ସନ୍ତସ୍ସ ଇନି ହୋତି ୱା ସିମ୍ହି ୱିଭତ୍ତିମ୍ହି ।
ପୁରତୋ ଅଗ୍ଗିନି, ପଚ୍ଛତୋ ଅଗ୍ଗିନି, ଦକ୍ଖିଣତୋ ଅଗ୍ଗିନି, ୱାମତୋ ଅଗ୍ଗିନି ।
ୱାତି କିମତ୍ଥଂ ? ଅଗ୍ଗି ।
ୟୋସୁ ଅକତରସ୍ସୋ ଝୋ ଅତ୍ତମାପଜ୍ଜତେ ।
ଅଗ୍ଗୟୋ ମୁନୟୋ, ଇସୟୋ, ଗହପତୟୋ ।
ୟୋସ୍ୱୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ଅଗ୍ଗୀସୁ ।
ଅକତରସ୍ସୋତି କିମତ୍ଥଂ ? ଦଣ୍ଡିନୋ ।
ଝୋତି କିମତ୍ଥଂ ? ରତ୍ତିୟୋ ।
ୱେୱୋଇଚ୍ଚେତେସୁ ଅକତରସ୍ସୋ ଲୋ ଅତ୍ତମାପଜ୍ଜତେ ।
ଭିକ୍ଖୱେ, ଭିକ୍ଖୱୋ, ହେତୱେ, ହେତୱୋ ।
ଅକତରସ୍ସୋତି କିମତ୍ଥଂ ? ସୟମ୍ଭୁୱୋ, ୱେସ୍ସଭୁୱୋ, ପରାଭିଭୁୱୋ ।
ୱେୱୋସ୍ୱୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ହେତୁନା, କେତୁନା, ସେତୁନା ।
ଚଗ୍ଗହଣମନୁକଡ୍ଢନତ୍ଥଂ ।
୯୮, ୧୮୬.ମାତୁଲାଦୀନମାନତ୍ତମୀକାରେ।
ମାତୁଲଇଚ୍ଚେୱମାଦୀନଂ ଅନ୍ତୋ ଆନତ୍ତମାପଜ୍ଜତେ ଈକାରେ ପଚ୍ଚୟେ ପରେ ।
ଈକାରେତି କିମତ୍ଥଂ ? ଭିକ୍ଖୁନୀ, ରାଜିନୀ, ଜାଲିନୀ, ଗହପତାନୀ ।
ଆନତ୍ତଗ୍ଗହଣେନ ନଦୀଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଦୀସଦ୍ଦସ୍ସ ଜ୍ଜୋଜ୍ଜା ଆଦେସା ହୋନ୍ତି ସହ ୱିଭତ୍ତିୟା ୟୋନାସଇଚ୍ଚେତେସୁ । ନଜ୍ଜୋ ସନ୍ଦନ୍ତି, ନଜ୍ଜା କତଂ ତରଙ୍ଗଂ, ନଜ୍ଜା ନେରଞ୍ଜରାୟ ତୀରେ ।
୯୯, ୮୧.ସ୍ମାହିସ୍ମିଂନଂମ୍ହାଭିମ୍ହିୱା।
ସବ୍ବତୋ ଲିଙ୍ଗତୋ ସ୍ମାହିସ୍ମିଂ ଇଚ୍ଚେତେସଂ ମ୍ହାଭିମ୍ହିଇଚ୍ଚେତେ ଆଦେସା ହୋନ୍ତି ୱା ୟଥାସଙ୍ଖ୍ୟଂ ।
ପୁରିସମ୍ହା, ପୁରିସସ୍ମା, ପୁରିସେଭି, ପୁରିସେହି, ପୁରିସମ୍ହି, ପୁରିସସ୍ମିଂ ।
ସ୍ମାହିସ୍ମିଂନମିତି କିମତ୍ଥଂ ? ୱଣ୍ଣୱନ୍ତଂ ଅଗନ୍ଧକଂ ୱିରୁଳ୍ହପୁପ୍ଫଂ, ମହନ୍ତଂ ଛତ୍ତଂ ମହାଛତ୍ତଂ, ମହନ୍ତଂ ଧଜଂ ମହାଧଜଂ ।
ତ ଇମଇଚ୍ଚେତେହି କତାକାରେହି ସ୍ମାସ୍ମିଂ ନଂମ୍ହାମ୍ହିଇଚ୍ଚେତେ ଆଦେସା ନେୱ ହୋନ୍ତି ।
ଅସ୍ମା ଠାନା ଭୟଂ ଉପ୍ପଜ୍ଜତି, ଅସ୍ମିଂ ଠାନେ ଭୟଂ ତିଟ୍ଠତି, ଅସ୍ମା, ଅସ୍ମିଂ ।
କତାକାରେହୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ତମ୍ହା, ତମ୍ହି, ଇମମ୍ହା, ଇମମ୍ହି ।
ସୁହିଇଚ୍ଚେତେସୁ ଅକାରୋ ଏତ୍ତମାପଜ୍ଜତେ ।
ସବ୍ବେସୁ, ୟେସୁ, ତେସୁ, କେସୁ, ପୁରିସେସୁ, ଇମେସୁ, କୁସଲେସୁ, ତୁମ୍ହେସୁ, ଅମ୍ହେସୁ, ସବ୍ବେହି, ୟେହି, ତେହି, କେହି, ପୁରିସେହି, ଇମେହି, କୁସଲେହି, ତୁମ୍ହେହି, ଅମ୍ହେହି ।
ସବ୍ବେସଂ ସବ୍ବନାମାନଂ ଅନ୍ତୋ ଅକାରୋ ଏତ୍ତମାପଜ୍ଜତେ ନଂମ୍ହି ୱିଭତ୍ତିମ୍ହି ।
ସବ୍ବେସଂ, ସବ୍ବେସାନଂ, ୟେସଂ, ୟେସାନଂ, ତେସଂ, ତେସାନଂ, ଇମେସଂ, ଇମେସାନଂ, କେସଂ, କେସାନଂ, ଇତରେସଂ, ଇତରେସାନଂ, କତମେସଂ, କତମେସାନଂ । ସବ୍ବନାମାନମିତି କିମତ୍ଥଂ ? ବୁଦ୍ଧାନଂ ଭଗୱନ୍ତାନଂ ଆଚିଣ୍ଣସମାଚିଣ୍ଣୋ ।
ଅକାରୋତି କିମତ୍ଥଂ ? ଅମୂସଂ, ଅମୂସାନଂ ।
ନଂମ୍ହୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ସବ୍ବେ, ଇମେ ।
ଚଗ୍ଗହଣ ମନୁକଡ୍ଢନତ୍ଥଂ ।
ତସ୍ମା ଅକାରତୋ ନାୱଚନସ୍ସ ଏନାଦେସୋ ହୋତି ।
ସବ୍ବେନ, ୟେନ, ତେନ, କେନ, ଅନେନ, ପୁରିସେନ, ରୂପେନ ।
ଅତୋତି କିମତ୍ଥଂ ? ମୁନିନା, ଅମୁନା, ଭିକ୍ଖୁନା ।
ନାତି କିମତ୍ଥଂ ? ତସ୍ମା ।
ତସ୍ମା ଅକାରତୋ ସିୱଚନସ୍ସ ଓକାରାଦେସୋ ହୋତି ।
ସବ୍ବୋ, ୟୋ, ସୋ, କୋ, ଅମୁକୋ, ପୁରିସୋ ।
ସୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ପୁରିସାନଂ ।
ଅତୋତି କିମତ୍ଥଂ ? ସୟମ୍ଭୂ ।
ତସ୍ମା ଅକାରତୋ ନାୱଚନସ୍ସ ସୋଆଦେସୋ ହୋତି ୱା ।
ଅତ୍ଥସୋ ଧମ୍ମଂ ଜାନାତି, ବ୍ୟଞ୍ଜନସୋ ଅତ୍ଥଂ ଜାନାତି, ଅକ୍ଖରସୋ, ସୁତ୍ତସୋ, ପଦସୋ, ୟସସୋ । ଉପାୟସୋ, ସବ୍ବସୋ, ଥାମସୋ, ଠାନସୋ ।
ୱାତି କିମତ୍ଥଂ ? ପାଦେନ ୱା ପାଦାରହେନ ୱା ଅତିରେକପାଦେନ ୱା ୟୋ ଭିକ୍ଖୁ ଥେୟ୍ୟଚିତ୍ତେନ ପରସ୍ସ ଭଣ୍ଡଂ ଗଣ୍ହାତି, ସୋ ଭିକ୍ଖୁ ପାରାଜିକୋ ହୋତି ଅସଂୱାସୋ ।
ଦୀଘଓରଇଚ୍ଚେତେହି ସ୍ମାୱଚନସ୍ସ ସୋଆଦେସୋ ହୋତି ୱା ।
ଦୀଘସୋ, ଓରସୋ, ଦୀଘମ୍ହା, ଓରମ୍ହା ।
ଦୀଘୋରେହିତି କିମତ୍ଥଂ ? ସରମ୍ହା, ୱଚନମ୍ହା ।
ତସ୍ମା ଅକାରତୋ ସବ୍ବେସଂ ୟୋନୀନଂଆଏ ଆଦେସା ହୋନ୍ତି ୱା ୟଥାସଙ୍ଖ୍ୟଂ ।
ପୁରିସା, ପୁରିସେ, ରୂପା, ରୂପେ ।
ୱାତି କିମତ୍ଥଂ ? ଅଗ୍ଗୟୋ, ମୁନୟୋ, ଇସୟୋ ।
ୟୋନୀନନ୍ତି କିମତ୍ଥଂ ? ପୁରିସସ୍ସ, ରୂପସ୍ସ ।
ଅକାରତୋତି କିମତ୍ଥଂ ? ଦଣ୍ଡିନୋ, ଅଟ୍ଠୀନି, ଅଗ୍ଗୀ ପଜ୍ଜଲନ୍ତି, ମୁନୀ ଚରନ୍ତି ।
ତସ୍ମା ଅକାରତୋ ସବ୍ବେସଂ ସ୍ମାସ୍ମିଂଇଚ୍ଚେତେସଂ ଆ ଏ ଆଦେସା ହୋନ୍ତି ୱା ୟଥାସଙ୍ଖ୍ୟଂ ।
ପୁରିସା, ପୁରିସସ୍ମା, ପୁରିସେ, ପୁରିସସ୍ମିଂ ।
ଅକାରତୋତି କିମତ୍ଥଂ ? ଦଣ୍ଡିନା, ଦଣ୍ଡିସ୍ମିଂ, ଭିକ୍ଖୁନା, ଭିକ୍ଖୁସ୍ମିଂ ।
ତସ୍ମା ଅକାରତୋ ଚତୁତ୍ଥେକୱଚନସ୍ସ ଆୟାଦେସୋ ହୋତି ୱା ।
ଅତ୍ଥାୟ ହିତାୟ ସୁଖାୟ ଦେୱମନୁସ୍ସାନଂ ବୁଦ୍ଧୋ ଲୋକେ ଉପ୍ପଜ୍ଜତି ।
ଅତୋତି କିମତ୍ଥଂ ? ଇସିସ୍ସ ।
ଚତୁତ୍ଥୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ପୁରିସସ୍ସ ମୁଖଂ ।
ଏକୱଚନସ୍ସେତି କିମତ୍ଥଂ ? ପୁରିସାନଂ ଦଦାତି ।
ୱାତି କିମତ୍ଥଂ ? ଦାତା ହୋତି ସମଣସ୍ସ ୱା ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ସ ୱା ।
ତୁଗ୍ଗହଣେନତ୍ଥଞ୍ଚ ହୋତି । ଅତ୍ଥତ୍ଥଂ, ହିତତ୍ଥଂ, ସୁଖତ୍ଥଂ ।
୧୧୦, ୨୦୧.ତୟୋ ନେୱ ଚ ସବ୍ବନାମେହି।
ତେହି ସବ୍ବନାମେହି ଅକାରନ୍ତେହି ସ୍ମାସ୍ମିଂ ସଇଚ୍ଚେତେସଂ ତୟୋ ଆ ଏ ଆୟାଦେସା ନେୱ ହୋନ୍ତି ।
ସବ୍ବସ୍ମା, ସବ୍ବସ୍ମିଂ, ସବ୍ବସ୍ସ । ୟସ୍ମା, ୟସ୍ମିଂ, ୟସ୍ସ । ତସ୍ମା, ତସ୍ମିଂ, ତସ୍ସ । କସ୍ମା, କସ୍ମିଂ, କସ୍ସ । ଇମସ୍ମା, ଇମସ୍ମିଂ, ଇମସ୍ସ ।
ସବ୍ବନାମେହୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ପାପା, ପାପେ, ପାପାୟ ।
ଚଗ୍ଗହଣମନୁକଡ୍ଢନତ୍ଥଂ ।
ତସ୍ମା ଘତୋ ନାଦୀନମେକୱଚନାନଂ ୱିଭତ୍ତିଗଣାନଂ ଆୟାଦେସୋ ହୋତି ।
କଞ୍ଞାୟ କତଂ କମ୍ମଂ, କଞ୍ଞାୟ ଦୀୟତେ, କଞ୍ଞାୟ ନିସ୍ସଟଂ ୱତ୍ଥଂ । କଞ୍ଞାୟ ପରିଗ୍ଗହୋ, କଞ୍ଞାୟ ପତିଟ୍ଠିତଂ ସୀଲଂ ।
ଘତୋତି କିମତ୍ଥଂ ? ରତ୍ତିୟା, ଇତ୍ଥିୟା, ଧେନୁୟା, ୱଧୁୟା ।
ନାଦୀନମିତି କିମତ୍ଥଂ ? କଞ୍ଞଂ ପସ୍ସତି, ୱିଜ୍ଜଂ, ୱୀଣଂ, ଗଙ୍ଗଂ ।
ଏକୱଚନାନମିତି କିମତ୍ଥଂ ? ସବ୍ବାସୁ, ୟାସୁ, ତାସୁ, କାସୁ, ଇମାସୁ, ପଭାସୁ ।
ତସ୍ମା ପତୋ ନାଦୀନମେକୱଚନାନଂ ୱିଭତ୍ତିଗଣାନଂ ୟାଆଦେସୋ ହୋତି ।
ରତ୍ତିୟା, ଇତ୍ଥିୟା, ଦେୱିୟା, ଧେନୁୟା, ୟାଗୁୟା, ୱଧୁୟା ।
ନାଦୀନମିତି କିମତ୍ଥଂ ? ରତ୍ତୀ, ରତ୍ତିଂ, ଇତ୍ଥୀ, ଇତ୍ଥିଂ ।
ପତୋତି କିମତ୍ଥଂ ? କଞ୍ଞାୟ, ୱୀଣାୟ, ଗଙ୍ଗାୟ, ପଭାୟ, ସୋଭାୟ ।
ଏକୱଚନାନମିତି କିମତ୍ଥଂ ? ରତ୍ତୀନଂ, ଇତ୍ଥୀନଂ ।
ତସ୍ମା ସଖତୋ ଗସ୍ସ ଅକାର ଆକାର ଇକାର ଈକାର ଏକାରାଦେସା ହୋନ୍ତି ୱା ।
ଭୋ ସଖ, ଭୋ ସଖା, ଭୋ ସଖି, ଭୋ ସଖୀ, ଭୋ ସଖେ ।
ତସ୍ମା ଘତୋ ଗସ୍ସ ଏକାରାଦେସୋ ହୋତି ।
ଭୋତି ଅୟ୍ୟେ, ଭୋତି କଞ୍ଞେ, ଭୋତି ଖରାଦିୟେ ।
ଚଗ୍ଗହଣମୱଧାରଣତ୍ଥଂ, ସନ୍ନିଟ୍ଠାନଂ ।
ତତୋ ଅମ୍ମାଦିତୋ ଗସ୍ସ ଏକାରତ୍ତଂ ନ ହୋତି ।
ଭୋତି ଅମ୍ମା, ଭୋତି ଅନ୍ନା, ଭୋତି ଅମ୍ବା, ଭୋତି ତାତା ।
ଅମ୍ମାଦିତୋତି କିମତ୍ଥଂ ? ଭୋତି କଞ୍ଞେ ।
୧୧୬, ୧୫୭.ଅକତରସ୍ସା ଲତୋ ୟ୍ୱାଲପନସ୍ସ ୱେୱୋ।
ତସ୍ମା ଅକତରସ୍ସା ଲତୋ ୟ୍ୱାଲପନସ୍ସ ୱେୱୋଆଦେସା ହୋନ୍ତି ।
ଭିକ୍ଖୱେ, ଭିକ୍ଖୱୋ, ହେତୱେ, ହେତୱୋ ।
ଅକତରସ୍ସାତି କିମତ୍ଥଂ ? ସୟମ୍ଭୁୱୋ ।
ଲତୋତି କିମତ୍ଥଂ ? ନାଗିୟୋ, ଧେନୁୟୋ, ୟାଗୁୟୋ ।
ଆଲପନସ୍ସେତି କିମତ୍ଥଂ ? ତେ ହେତୱୋ, ତେ ଭିକ୍ଖୱୋ ।
ତସ୍ମା ଝଲତୋ ସସ୍ସ ୱିଭତ୍ତିସ୍ସ ନୋ ଆଦେସୋ ହୋତି ୱା ।
ଅଗ୍ଗିନୋ, ଅଗ୍ଗିସ୍ସ, ସଖିନୋ, ସଖିସ୍ସ, ଦଣ୍ଡିନୋ, ଦଣ୍ଡିସ୍ସ, ଭିକ୍ଖୁନୋ, ଭିକ୍ଖୁସ୍ସ, ସୟମ୍ଭୁନୋ, ସୟମ୍ଭୁସ୍ସ ।
ସସ୍ସେତି କିମତ୍ଥଂ ? ଇସିନା, ଭିକ୍ଖୁନା ।
ଝଲତୋତି କିମତ୍ଥଂ ? ପୁରିସସ୍ସ ।
ତେହି ଘପଝଲଇଚ୍ଚେତେହି ୟୋନଂ ଲୋପୋ ହୋତି ୱା ।
କଞ୍ଞା, କଞ୍ଞାୟୋ । ରତ୍ତୀ, ରତ୍ତିୟୋ, ଇତ୍ଥୀ, ଇତ୍ଥିୟୋ, ୟାଗୂ, ୟାଗୁୟୋ, ୱଧୂ, ୱଧୁୟୋ । ଅଗ୍ଗୀ, ଅଗ୍ଗୟୋ । ଭିକ୍ଖୂ, ଭିକ୍ଖୱୋ । ସୟମ୍ଭୂ, ସୟମ୍ଭୁୱୋ । ଅଟ୍ଠୀ, ଅଟ୍ଠୀନି, ଆୟୂ, ଆୟୂନି ।
ଚଗ୍ଗହଣମନୁକଡ୍ଢନତ୍ଥଂ ।
ତସ୍ମା ଲତୋ ୟୋନଂ ୱୋକାରୋ ହୋତି ୱା ।
ଭିକ୍ଖୱୋ, ଭିକ୍ଖୂ, ସୟମ୍ଭୁୱୋ, ସୟମ୍ଭୂ ।
କାରଗ୍ଗହଣଂ କିମତ୍ଥଂ ? ୟୋନଂ ନୋ ଚ ହୋତି । ଜନ୍ତୁନୋ ।
ଚଗ୍ଗହଣମୱଧାରଣତ୍ଥଂ, ଅମୂ ପୁରିସା ତିଟ୍ଠନ୍ତି, ଅମୂ ପୁରିସେ ପସ୍ସଥ ।
ଇତି ନାମକପ୍ପେ ପଠମୋ କଣ୍ଡୋ ।
ଦୁତିୟକଣ୍ଡ
୧୨୦, ୨୪୩.ଅମ୍ହସ୍ସ ମମଂ ସପିଭତ୍ତିସ୍ସ ସେ।
ସବ୍ବସ୍ସେୱ ଅମ୍ହସଦ୍ଦସ୍ସ ସୱିଭତ୍ତିସ୍ସ ମମଂ ଆଦେସୋ ହୋତି ସେ ୱିଭତ୍ତିମ୍ହି ।
ମମଂ ଦୀୟତେ ପୁରିସେନ, ମମଂ ପରିଗ୍ଗହୋ ।
ସବ୍ବସ୍ସେୱ ଅମ୍ହସଦ୍ଦସ୍ସ ସୱିଭତ୍ତିସ୍ସ ମୟଂଆଦେସୋ ହୋତି ୟୋମ୍ହି ପଠମେ ।
ମୟଂ ଗଚ୍ଛାମ, ମୟଂ ଦେମ ।
ଅମ୍ହସ୍ସେତି କିମତ୍ଥଂ ? ପୁରିସା ତିଟ୍ଠନ୍ତି ।
ୟୋମ୍ହୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ଅହଂ ଗଚ୍ଛାମି ।
ପଠମେତି କିମତ୍ଥଂ ? ଅମ୍ହାକଂ ପସ୍ସସି ତ୍ୱଂ ।
ସବ୍ବସ୍ସେୱ ନ୍ତୁପଚ୍ଚୟସ୍ସ ସୱିଭତ୍ତିସ୍ସ ନ୍ତୋଆଦେସୋ ହୋତି ୟୋମ୍ହି ପଠମେ ।
ଗୁଣୱନ୍ତୋ ତିଟ୍ଠନ୍ତି ।
ନ୍ତୁସ୍ସେତି କିମତ୍ଥଂ ? ସବ୍ବେ ସତ୍ତା ଗଚ୍ଛନ୍ତି ।
ପଠମେତି କିମତ୍ଥଂ ? ଗୁଣୱନ୍ତେ ପସ୍ସନ୍ତି ଜନା ।
ସବ୍ବସ୍ସେୱ ନ୍ତୁପଚ୍ଚୟସ୍ସ ସୱିଭତ୍ତିସ୍ସ ନ୍ତସ୍ସାଦେସୋ ହୋତି ୱା ସେ ୱିଭତ୍ତିମ୍ହି ।
ସୀଲୱନ୍ତସ୍ସ ଝାୟିନୋ, ସୀଲୱତୋ ଝାୟିନୋ ୱା ।
ସେତି କିମତ୍ଥଂ ? ସୀଲୱା ତିଟ୍ଠତି ।
ସବ୍ବସ୍ସେୱନ୍ତୁପଚ୍ଚୟସ୍ସ ସୱିଭତ୍ତିସ୍ସ ଆଆଦେସୋ ହୋତି ସିମ୍ହି ୱିଭତ୍ତିମ୍ହି ।
ଗୁଣୱା, ପଞ୍ଞୱା, ସୀଲୱା, ବଲୱା, ଧନୱା, ମତିମା, ସତିମା, ଧିତିମା ।
ନ୍ତୁସ୍ସେତି କିମତ୍ଥଂ ? ପୁରିସୋ ତିଟ୍ଠତି ।
ସିମ୍ହୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ସୀଲୱନ୍ତୋ ତିଟ୍ଠନ୍ତି ।
ସବ୍ବସ୍ସେୱ ନ୍ତୁପଚ୍ଚୟସ୍ସ ସୱିଭତ୍ତିସ୍ସ ଅଂଆଦେସୋ ହୋତି ସିମ୍ହି ୱିଭତ୍ତିମ୍ହି ନପୁଂସକେ ୱତ୍ତମାନସ୍ସ ।
ଗୁଣୱଂ ଚିତ୍ତଂ ତିଟ୍ଠତି, ରୁଚିମଂ ପୁପ୍ଫଂ ୱିରୋଚତି ।
ସିମ୍ହିତି କିମତ୍ଥଂ ? ୱଣ୍ଣୱନ୍ତଂ ଅଗନ୍ଧକଂ ୱିରୂଳ୍ହପୁପ୍ଫଂ ପସ୍ସସି ତ୍ୱଂ ।
ସବ୍ବସ୍ସେୱ ନ୍ତୁପଚ୍ଚୟସ୍ସ ସୱିଭତ୍ତିସ୍ସ ଅଂ ଅୱଣ୍ଣା ଚ ହୋନ୍ତି ଗେ ପରେ ।
ଭୋ ଗୁଣୱଂ, ଭୋ ଗୁଣୱ, ଭୋ ଗୁଣୱା ।
ଚଗ୍ଗହଣମନୁକଡ୍ଢନତ୍ଥଂ ।
୧୨୭, ୧୦୨.ତୋତି ତା ସ ସ୍ମିଂ ନାସୁ।
ସବ୍ବସ୍ସେୱ ନ୍ତୁପଚ୍ଚୟସ୍ସ ସୱିଭତ୍ତିସ୍ସ ତୋତିତାଆଦେସା ହୋନ୍ତି ୱା ସସ୍ମିଂ ନାଇଚ୍ଚେତେସୁ ୟଥାସଙ୍ଖ୍ୟଂ ।
ଗୁଣୱତୋ, ଗୁଣୱନ୍ତସ୍ସ, ଗୁଣୱତି, ଗୁଣୱନ୍ତସ୍ମିଂ, ଗୁଣୱତା, ଗୁଣୱନ୍ତେନ, ସତିମତୋ, ସତିମନ୍ତସ୍ସ, ସତିମତି, ସତିମନ୍ତସ୍ମିଂ, ସତିମତା, ସତିମନ୍ତେନ ।
ଏତେସ୍ୱୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ଗୁଣୱା । ସତିମା ।
ସବ୍ବସ୍ସେୱ ନ୍ତୁପଚ୍ଚୟସ୍ସ ସୱିଭତ୍ତିସ୍ସ ତଂଆଦେସୋ ହୋତି ୱା ନଂମ୍ହି ୱିଭତ୍ତିମ୍ହି ।
ଗୁଣୱତଂ, ଗୁଣୱନ୍ତାନଂ, ସତିମତଂ, ସତିମନ୍ତାନଂ ।
ନଂମ୍ହୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ଗୁଣୱନ୍ତୋ ତିଟ୍ଠନ୍ତି, ସତିମନ୍ତୋ ତିଟ୍ଠନ୍ତି ।
୧୨୯, ୨୨୨.ଇମସ୍ସିଦମଂସିସୁ ନପୁଂସକେ।
ସବ୍ବସ୍ସେୱ ଇମସଦ୍ଦସ୍ସ ସୱିଭତ୍ତିସ୍ସ ଇଦଂଆଦେସୋ ହୋତି ୱା ଅଂସିସୁ ନପୁଂସକେ ୱତ୍ତମାନସ୍ସ ।
ଇଦଂ ଚିତ୍ତଂ ପସ୍ସସି, ଇଦଂ ଚିତ୍ତଂ ତିଟ୍ଠତି, ଇମଂ ଚିତ୍ତଂ ପସ୍ସସି । ଇମଂ ଚିତ୍ତଂ ତିଟ୍ଠତି ।
ନଥୁଂସକେତି କିମତ୍ଥଂ ? ଇମଂ ପୁରିସଂ ପସ୍ସସି । ଅୟଂ ପୁରିସୋ ତିଟ୍ଠତି ।
ସବ୍ବସ୍ସେୱ ଅମୁସଦ୍ଦସ୍ସ ସୱିଭତ୍ତିସ୍ସ ଅଦୁଂଆଦେସୋ ହୋତି ଅଂସିସୁ ନପୁଂସକେ ୱତ୍ତମାନସ୍ସ ।
ଅଦୁଂ ପୁପ୍ଫଂ ପସ୍ସସି, ଅଦୁଂ ପୁପ୍ଫଂ ୱିରୋଚତି ।
ନପୁଂସକେତି କିମତ୍ଥଂ ? ଅମୁଂ ରାଜାନଂ ପସ୍ସସି, ଅସୁ ରାଜା ତିଟ୍ଠତି ।
‘‘ଇତ୍ଥିପୁମନପୁଂସକସଙ୍ଖ୍ୟଂ’’ ଇଚ୍ଚେତଂ ଅଧିକାରତ୍ଥଂ ୱେଦିତବ୍ବଂ ।
୧୩୨, ୨୨୮.ୟୋସୁ ଦ୍ୱିନ୍ନଂ ଦ୍ୱେ ଚ।
ଦ୍ୱିନ୍ନଂ ସଙ୍ଖ୍ୟାନଂ ଇତ୍ଥିପୁମନପୁଂସକେ ୱତ୍ତମାନାନଂ ସୱିଭତ୍ତୀନଂ ଦ୍ୱେ ହୋତି ୟୋଇଚ୍ଚେତେସୁ ।
ଦ୍ୱେ ଇତ୍ଥିୟୋ, ଦ୍ୱେ ଧମ୍ମା । ଦ୍ୱେ ରୂପାନି ।
ୟୋସ୍ୱୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ଦ୍ୱୀସୁ ।
ଚଗ୍ଗହଣେନ ଦୁୱେ ଦ୍ୱୟ ଉଭ ଉଭୟ ଦୁୱି ଚ ହୋନ୍ତି ୟୋନାଅନମିଚ୍ଚେତେସୁ । ଦୁୱେ ସମଣା । ଦୁୱେ ବ୍ରାହ୍ମଣା, ଦୁୱେ ଜନା, ଦ୍ୱୟେନ, ଦ୍ୱୟଂ, ଉଭିନ୍ନଂ, ଉଭୟେସଂ ଦୁୱିନ୍ନଂ ।
୧୩୩, ୨୩୦.ତି ଚତୁନ୍ନଂ ତିସ୍ସୋ ଚତସ୍ସୋ ତୟୋ ଚତ୍ତାରୋ ତୀଣି ଚତ୍ତାରି।
ତିଚତୁନ୍ନଂ ସଙ୍ଖ୍ୟାନଂ ଇତ୍ଥିପୁମନପୁଂସକେ ୱତ୍ତମାନାନଂ ସୱିଭତ୍ତୀନଂ ତିସ୍ସୋ ଚତସ୍ସୋ ତୟୋ ଚତ୍ତାରୋ ତୀଣି ଚତ୍ତାରିଇଚ୍ଚେତେ ଆଦେସା ହୋନ୍ତି ୟଥାସଙ୍ଖ୍ୟଂ ୟୋଇଚ୍ଚେତେସୁ ।
ତିସ୍ସୋ ୱେଦନା ଚତସ୍ସୋ ଦିସା, ତୟୋ ଜନା, ଜନେ, ଚତ୍ତାରୋ ପୁରିସା, ପୁରିସେ, ତୀଣି ଆୟତନାନି, ଚତ୍ତାରି ଅରିୟସଚ୍ଚାନି ।
ୟୋସ୍ୱୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ତୀସୁ, ଚତୂସୁ ।
ପଞ୍ଚାଦୀନଂ ସଙ୍ଖ୍ୟାନଂ ଇତ୍ଥିପୁମନପୁଂସକେ ୱତ୍ତମାନାନଂ ସୱିଭତ୍ତିସ୍ସ ଅନ୍ତସ୍ସ ସରସ୍ସ ଅକାରୋ ହୋତି ୟୋଇଚ୍ଚେତେସୁ ।
ପଞ୍ଚ, ପଞ୍ଚ, ଛ, ଛ, ସତ୍ତ, ସତ୍ତ, ଅଟ୍ଠ, ଅଟ୍ଠ, ନୱ, ନୱ, ଦସ, ଦସ ।
ପଞ୍ଚାଦୀନମିତି କିମତ୍ଥଂ ? ଦ୍ୱେ, ତୟୋ ।
୧୩୫, ୧୧୮.ରାଜସ୍ସରଞ୍ଞୋ ରାଜିନୋ ସେ।
ସବ୍ବସ୍ସେୱ ରାଜସଦ୍ଦସ୍ସ ସୱିଭତ୍ତିସ୍ସ ରଞ୍ଞୋ ରାଜିନୋଇଚ୍ଚେତେ ଆଦେସା ହୋନ୍ତି ସେ ୱିଭତ୍ତିମ୍ହି ।
ରଞ୍ଞୋ, ରାଜିନୋ ।
ସେତି କିମତ୍ଥଂ ? ରଞ୍ଞା ।
ସବ୍ବସ୍ସେୱ ରାଜସଦ୍ଦସ୍ସ ସୱିଭତ୍ତିସ୍ସ ରଞ୍ଞଂଆଦେସୋ ହୋତି ୱା ନଂମ୍ହି ୱିଭତ୍ତିମ୍ହି ।
ରଞ୍ଞଂ, ରାଜୂନଂ ଇଦଂ ରଟ୍ଠଂ ।
ସବ୍ବସ୍ସେୱ ରାଜସଦ୍ଦସ୍ସ ସୱିଭତ୍ତିସ୍ସ ରଞ୍ଞାଆଦେସୋ ହୋତି ୱା ନାମ୍ହି ୱିଭତ୍ତିମ୍ହି ।
ତେନ ରଞ୍ଞା କତଂ । ରାଜେନ ୱା କତଂ ।
ନାମ୍ହୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ରଞ୍ଞୋ ସନ୍ତକଂ ।
୧୩୮, ୧୨୧.ସ୍ମିଂମ୍ହି ରଞ୍ଞେ ରାଜିନି।
ସବ୍ବସ୍ସେୱ ରାଜସଦ୍ଦସ୍ସ ସୱିଭତ୍ତିସ୍ସ ରଞ୍ଞେରାଜିନିଇଚ୍ଚେତେ ଆଦେସା ହୋନ୍ତି ସ୍ମିଂମ୍ହିୱିଭତ୍ତିମ୍ହି ।
ରଞ୍ଞେ, ରାଜିନି ସୀଲଂ ତିଟ୍ଠତି ।
ସବ୍ବେସଂ ତୁମ୍ହ ଅମ୍ହ ସଦ୍ଦାନଂ ସୱିଭତ୍ତୀନଂ ତୟି ମୟିଇଚ୍ଚେତେ ଆଦେସୋ ହୋନ୍ତି ୟଥାସଙ୍ଖ୍ୟଂ ସ୍ମିଂମ୍ହି ୱିଭତ୍ତିମ୍ହି ।
ତୟି, ମୟି ।
ସ୍ମିଂମ୍ହୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ତ୍ୱଂ ଭୱସି, ଅହଂ ଭୱାମି ।
ସବ୍ବେସଂ ତୁମ୍ହ ଅମ୍ହସଦ୍ଦାନଂ ସୱିଭତ୍ତୀନଂ ତ୍ୱଂ ଅହଂଇଚ୍ଚେତେ ଆଦେସା ହୋନ୍ତି ୟଥାସଙ୍ଖ୍ୟଂ ସିମ୍ହି ୱିଭତ୍ତିମ୍ହି ।
ତ୍ୱଂ, ଅହଂ ।
ସିମ୍ହିତି କିମତ୍ଥଂ ? ତୟି, ମୟି ।
ଚଗ୍ଗହଣେନ ତୁୱଂ ଚ ହୋତି । ତୁୱଂ ସତ୍ଥା ।
ସବ୍ବେସଂ ତୁମ୍ହ ଅମ୍ହସଦ୍ଦାନଂ ସୱିଭତ୍ତୀନଂ ତୱମମଇଚ୍ଚେତେ ଆଦେସା ହୋନ୍ତି ୟଥାସଙ୍ଖ୍ୟଂ ସେ ୱିଭତ୍ତିମ୍ହି ।
ତୱ, ମମ ।
ସେତି କିମତ୍ଥଂ ? ତୟି, ମୟି ।
ସବ୍ବେସଂ ତୁମ୍ହ ଅମ୍ହସଦ୍ଦାନଂ ସୱିଭତ୍ତୀନଂ ତୁୟ୍ହଂ ମୟ୍ହଂଇଚ୍ଚେତେ ଆଦେସା ହୋନ୍ତି ୟଥାସଙ୍ଖ୍ୟଂ ସେ ୱିଭତ୍ତିମ୍ହି ।
ତୁୟ୍ହଂ, ମୟ୍ହଂ ଧନଂ ଦୀୟତେ ।
ସେତି କିମତ୍ଥଂ ? ତୟା, ମୟା ।
ସବ୍ବେସଂ ତୁମ୍ହ ଅମ୍ହସଦ୍ଦାନଂ ସୱିଭତ୍ତୀନଂ ତଂ ମଇଚ୍ଚେତେ ଆଦେସା ହୋନ୍ତି ୟଥାସଙ୍ଖ୍ୟଂ ଅଂମ୍ହି ୱିଭତ୍ତିମ୍ହି ।
ତଂ, ମଂ ।
ଅଂମ୍ହୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ତୟା ମୟା ।
ସବ୍ବେସଂ ତୁମ୍ହ ଅମ୍ହସଦ୍ଦାନଂ ସୱିଭତ୍ତୀନଂ ତୱଂ ମମଂଇଚ୍ଚେତେ ଆଦେସା ହୋନ୍ତି ନୱା ୟଥାସଙ୍ଖ୍ୟଂ ଅଂମ୍ହି ୱିଭତ୍ତିମ୍ହି ।
ତୱଂ, ମମଂ ପସ୍ସତି ।
ନୱାତି କିମତ୍ଥଂ ? ତଂ, ମଂ ପସ୍ସତି ।
ଚଗ୍ଗହଣମନୁକଡ୍ଢନତ୍ଥଂ ।
ସବ୍ବେସଂ ତୁମ୍ହ ଅମ୍ହସଦ୍ଦାନଂ ସୱିଭତ୍ତୀନଂ ତୟା ମୟାଇଚ୍ଚେତେ ଆଦେସା ହୋନ୍ତି ୟଥାସଙ୍ଖ୍ୟଂ ନାମ୍ହି ୱିଭତ୍ତିମ୍ହି ।
ନାମ୍ହିତି କିମତ୍ଥଂ ? ତୁମ୍ହେହି, ଅମ୍ହେହି ।
୧୪୬, ୨୩୬.ତୁମ୍ହସ୍ସ ତୁୱଂ ତ୍ୱମଂମ୍ହି।
ସବ୍ବସ୍ସ ତୁମ୍ହସଦ୍ଦସ୍ସ ସୱିଭତ୍ତିସ୍ସ ତୁୱଂ ତ୍ୱଂ ଇଚ୍ଚେତେ ଆଦେସା ହୋନ୍ତି ଅଂମ୍ହି ୱିଭତ୍ତିମ୍ହି ।
କଲିଙ୍ଗରସ୍ସ ତୁୱଂ ମଞ୍ଞେ, କଟ୍ଠସ୍ସ ତ୍ୱଂ ମଞ୍ଞେ ।
୧୪୭, ୨୪୬.ପଦତୋ ଦୁତିୟା ଚତୁତ୍ଥୀ ଛଟ୍ଠୀସୁ ୱୋନୋ।
ସବ୍ବେସଂ ତୁମ୍ହଅମ୍ହସଦ୍ଦାନଂ ସୱିଭତ୍ତୀନଂ ୟଦା ପଦସ୍ମା ପରେସଂ ୱୋ ନୋଆଦେସା ହୋନ୍ତି ନୱା ୟଥାସଙ୍ଖ୍ୟଂ ଦୁତିୟା ଚତୁତ୍ଥୀଛଟ୍ଠୀଇଚ୍ଚେତେସୁ ବହୁୱଚନେସୁ ।
ପହାୟ ୱୋ ଭିକ୍ଖୱେ ଗମିସ୍ସାମି, ମା ନୋ ଅଜ୍ଜ ୱିକନ୍ତିଂସୁ, ରଞ୍ଞୋ ସୂଦା ମହାନସେ, ଏୱଂ ଦୁତିୟତ୍ଥେ।
ଧମ୍ମଂ ୱୋ ଭିକ୍ଖୱେ ଦେସେସ୍ସାମି, ସଂୱିଭଜେଥ ନୋ ରଜ୍ଜେନ, ଏୱଂ ଚତୁତ୍ଥ୍ୟତ୍ଥେ।
ତୁଟ୍ଠୋସ୍ମି ୱୋ ଭିକ୍ଖୱେ ପକତିୟା, ସତ୍ଥା ନୋ ଭଗୱା ଅନୁପ୍ପତ୍ତୋ, ଏୱଂ ଛଟ୍ଠ୍ୟତ୍ଥେ।
ନୱାତି କିମତ୍ଥଂ ? ଏସୋ ଅମ୍ହାକଂ ସତ୍ଥା ।
ତୁମ୍ହମ୍ହାକମିତି କିମତ୍ଥଂ ? ଏତେ ଇସୟୋ ପସ୍ସସି ।
ପଦତୋତି କିମତ୍ଥଂ ? ତୁମ୍ହାକଂ ସତ୍ଥା ।
ଏତେସ୍ୱୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ଗଚ୍ଛଥ ତୁମ୍ହେ ।
ସବ୍ବେସଂ ତୁମ୍ହ ଅମ୍ହସଦ୍ଦାନଂ ସୱିଭତ୍ତୀନଂ ୟଦା ପଦସ୍ମା ପରେସଂ ତେ ମେ ଆଦେସା ହୋନ୍ତି ୟଥାସଙ୍ଖ୍ୟଂ ଚତୁତ୍ଥୀଛଟ୍ଠୀଇଚ୍ଚେତେସୁ ଏକୱଚନେସୁ ।
ଦଦାମି ତେ ଗାମୱରାନି ପଞ୍ଚ, ଦଦାହି ମେ ଗାମୱରଂ, ଇଦଂ ତେ ରଟ୍ଠଂ, ଅୟଂ ମେ ପୁତ୍ତୋ ।
ପଦତୋତି କିମତ୍ଥଂ ? ତୱ ଞାତି, ମମ ଞାତି ।
ସବ୍ବେସଂ ତୁମ୍ହ ଅମ୍ହସଦ୍ଦାନଂ ସୱିଭତ୍ତୀନଂ ୟଦା ପଦସ୍ମା ପରେସଂ ତେ ମେଆଦେସା ନ ହୋନ୍ତି ଅଂମ୍ହି ୱିଭତ୍ତିମ୍ହି ।
ପସ୍ସେୟ୍ୟ ତଂ ୱସ୍ସସତଂ ଅରୋଗଂ, ସୋ ମଂ ବ୍ରୱୀତି ।
ସବ୍ବେସଂ ତୁମ୍ହଅମ୍ହସଦ୍ଦାନଂ ସୱିଭତ୍ତୀନଂ ୟଦା ପଦସ୍ମା ପରେସଂ ତେମେଆଦେସା ହୋନ୍ତି ୱା ୟଥାସଙ୍ଖ୍ୟଂ ତତିୟେକୱଚନେ ପରେ ।
କତଂ ତେ ପାପଂ, କତଂ ମେ ପାପଂ, କତଂ ତୟା ପାପଂ, କତଂ ମୟା ପାପଂ ।
ପଦତୋତି କିମତ୍ଥଂ ? ତୟା କତଂ, ମୟା କତଂ ।
ସବ୍ବେସଂ ତୁମ୍ହଅମ୍ହସଦ୍ଦାନଂ ସୱିଭତ୍ତୀନଂ ୟଦା ପଦସ୍ମା ପରେସଂ ୱୋନୋଆଦେସା ହୋନ୍ତି ୟଥାସଙ୍ଖ୍ୟଂ ତତିୟାବହୁୱଚନେସୁ ପରେସୁ ।
କତଂ ୱୋ କମ୍ମଂ, କତଂ ନୋ କମ୍ମଂ ।
ପଦତୋତି କିମତ୍ଥଂ ? ତୁମ୍ହେହି କତଂ, ଅମ୍ହେହି କତଂ ।
ବହୁୱଚନଗ୍ଗହଣେନ ୟୋମ୍ହି ପଠମେ ୱୋ ନୋଆଦେସା ହୋନ୍ତି । ଗାମଂ ୱୋ ଗଚ୍ଛେୟ୍ୟାଥ, ଗାମଂ ନୋ ଗଚ୍ଛେୟ୍ୟାମ ।
ପୁମଇଚ୍ଚେୱମନ୍ତସ୍ସ ସୱିଭତ୍ତିସ୍ସ ଆଆଦେସୋ ହୋତି ସିମ୍ହି ୱିଭତ୍ତିମ୍ହି ।
ସିମ୍ହୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ପୁମାନୋ ତିଟ୍ଠନ୍ତି ।
ଅନ୍ତଗ୍ଗହଣେନ ମଘୱ ୟୁୱଇଚ୍ଚେୱମାଦୀନମନ୍ତସ୍ସସୱିଭତ୍ତିସ୍ସ ଆଆଦେସୋ ହୋତି । ମଘୱା, ୟୁୱା ।
ପୁମଇଚ୍ଚେୱମନ୍ତସ୍ସ ସୱିଭତ୍ତିସ୍ସ ଅଂଆଦେସୋ ହୋତି ଆଲପନେକୱଚନେ ପରେ ।
ହେ ପୁମଂ ।
ଆଲପନେତି କିମତ୍ଥଂ ? ପୁମା ।
ଏକୱଚନେତି କିମତ୍ଥଂ ? ହେ ପୁମାନୋ ।
ପୁମଇଚ୍ଚେୱମନ୍ତସ୍ସ ସମାସେ ଚ ଅଂଆଦେସୋ ହୋତି ୱିଭାସା ସମାସେ କତେ ।
ଇତ୍ଥୀ ଚ ପୁମା ଚ ନପୁଂସକଂ ଚ ଇତ୍ଥିପୁମନପୁଂସକାନି । ଇତ୍ଥିପୁମନପୁଂସକାନଂ ସମୂହୋ ଇତ୍ଥିପୁମନପୁଂସକସମୂହୋ ।
ୱିଭାସାତି କିମତ୍ଥଂ ? ଇତ୍ଥିପୁମନପୁଂସକାନି ।
ପୁମଇଚ୍ଚେୱମନ୍ତସ୍ସ ସୱିଭତ୍ତିସ୍ସ ଆନୋଆଦେସୋ ହୋତି ୟୋସୁ ୱିଭତ୍ତୀସୁ ।
ପୁମାନୋ, ହେ ପୁମାନୋ ।
ୟୋସ୍ୱୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ପୁମା ।
ପୁମଇଚ୍ଚେୱମନ୍ତସ୍ସ ସୱିଭତ୍ତିସ୍ସ ଆନେ ଆଦେସୋ ହୋତି ୱା ସ୍ମିଂମ୍ହି ୱିଭତ୍ତିମ୍ହି ।
ପୁମାନେ, ପୁମେ ୱା ।
ପୁମଇଚ୍ଚେୱମନ୍ତସ୍ସ ହିୱିଭତ୍ତିମ୍ହି ଚ ଆନେଆଦେସୋ ହୋତି ।
ପୁମାନେହି, ପୁମାନେଭି ।
ପୁନ ୱିଭତ୍ତିଗ୍ଗହଣଂ କିମତ୍ଥଂ ? ସୱିଭତ୍ତିଗ୍ଗହଣନିୱତ୍ତନତ୍ଥଂ । ପୁମାନେହି ।
ଚଗ୍ଗହଣେନ ମଘୱ ୟୁୱଇଚ୍ଚେୱମାଦୀନମନ୍ତସ୍ସ ଆନଆଦେସୋ ହୋତି ସି ୟୋ ଅଂୟୋ ଇଚ୍ଚେତେସୁ ୱିଭତ୍ତୀସୁ, ପୁମକମ୍ମଥାମନ୍ତସ୍ସ ଚୁକାରୋ ହୋତି ସସ୍ମା ସୁ ୱିଭତ୍ତୀସୁ । ମଘୱାନୋ, ମଘୱାନା । ମଘୱାନଂ, ମଘୱାନେ। ୟୁୱାନୋ, ୟୁୱାନା, ୟୁୱାନଂ, ୟୁୱାନେ, ପୁମୁନୋ, ପୁମୁନା । କମ୍ମୁନୋ, କମ୍ମୁନା, ଥାମୁନୋ, ଥାମୁନା ।
ପୁମଇଚ୍ଚେୱମନ୍ତସ୍ସ ସୁଇଚ୍ଚେତସ୍ମିଂୱିଭତ୍ତିମ୍ହି ଆଆଦେସୋ ହୋତି ୱା ।
ପୁମାସୁ, ପୁମେସୁ ୱା ।
ପୁମଇଚ୍ଚେୱମନ୍ତସ୍ସ ଆଉଆଦେସା ହୋନ୍ତି ୱା ନାମ୍ହି ୱିଭତ୍ତିମ୍ହି ।
ପୁମାନା, ପୁମୁନା, ପୁମେନ ୱା ।
ଚଗ୍ଗହଣମନୁକଡ୍ଢନତ୍ଥଂ ।
କମ୍ମଇଚ୍ଚେୱମନ୍ତସ୍ସ ଚ ଉଅ ଆଦେସା ହୋନ୍ତି ୱା ନାମ୍ହି ୱିଭତ୍ତିମ୍ହି ।
କମ୍ମୁନା, କମ୍ମନା, କମ୍ମେନ ୱା ।
ଚଗ୍ଗହଣେନ ମଘୱୟୁୱଇଚ୍ଚେୱମନ୍ତସ୍ସ ଆଆଦେ ସୋ ହୋତି କ୍ୱଚି ନାସୁଇଚ୍ଚେତେସୁ ୱିଭତ୍ତୀସୁ । ମଘୱାନା, ମଘୱାସୁ, ମଘୱେସୁ, ମଘୱେନ ୱା । ୟୁୱାନା, ୟୁୱାସୁ, ୟୁୱେସୁ, ୟୁୱେନ ୱା ।
ଇତି ନାମକପ୍ପେ ଦୁତିୟୋ କଣ୍ଡୋ ।
ତତିୟକଣ୍ଡ
ତେହି ତୁମ୍ହଅମ୍ହେହି ନଂୱଚନସ୍ସ ଆକଂ ହୋତି ।
ତୁମ୍ହାକଂ, ଅମ୍ହାକଂ ।
ନମିତି କିମତ୍ଥଂ ? ତୁମ୍ହେହି, ଅମ୍ହେହି ।
ତେହି ତୁମ୍ହଅମ୍ହେହି ୟୋ ଅପ୍ପଠମୋ ଆକଂହୋତି ୱା ।
ତୁମ୍ହାକଂ ପସ୍ସାମି, ତୁମ୍ହେ ପସ୍ସାମି ୱା । ଅମ୍ହାକଂ ପସ୍ସସି, ଅମ୍ହେ ପସ୍ସସି ୱା ।
ୟୋତି କିମତ୍ଥଂ ? ତୁମ୍ହେହି, ଅମ୍ହେହି ।
ଅପ୍ପଠମୋତି କିମତ୍ଥଂ ? ଗଚ୍ଛଥ ତୁମ୍ହେ, ଗଚ୍ଛାମ ମୟଂ ।
ୱାତିୱିକପ୍ପନତ୍ଥେନ ୟୋନଂ ଅଂ ଆନଂ ହୋନ୍ତି । ତୁମ୍ହଂ ତୁମ୍ହାନଂ । ଅମ୍ହଂ, ଅମ୍ହାନଂ ।
ତେହି ହୁମ୍ହଅମ୍ହେହି ସସ୍ସ ୱିଭତ୍ତିସ୍ସ ଅଂ ଆଦେସୋ ହୋତି ୱା ।
ତୁମ୍ହଂ ଦୀୟତେ, ତୱ ଦୀୟତେ । ତୁମ୍ହଂ ପରିଗ୍ଗହୋ, ତୱ ପରିଗ୍ଗହୋ । ଅମ୍ହଂ ଦୀୟତେ, ମମ ଦୀୟତେ । ଅମ୍ହଂ ପରିଗ୍ଗହୋ, ମମ ପରିଗ୍ଗହୋ ।
ସସ୍ସେତି କିମତ୍ଥଂ ? ତୁମ୍ହେସୁ, ଅମ୍ହେସୁ ।
ସବ୍ବେସଂ ସବ୍ବନାମାନଂ ଅକାରତୋ ୟୋ ପଠମୋ ଏତ୍ତମାପଜ୍ଜତେ ।
ସବ୍ବେ, ୟେ, ତେ, କେ, ତୁମ୍ହେ, ଅମ୍ହେ, ଇମେ ।
ସବ୍ବନାମାତି କିମତ୍ଥଂ ? ଦେୱା, ଅସୁରା, ନାଗା, ଗନ୍ଧବ୍ବା, ମନୁସ୍ସା ।
ଅକାରତୋତି କିମତ୍ଥଂ ? ଅମୂ ପୁରିସା ତିଟ୍ଠନ୍ତି ।
ୟୋତି କିମତ୍ଥଂ ? ସବ୍ବୋ, ୟୋ, ସୋ, କୋ, ଅୟଂ ।
ପଠମଗ୍ଗହଣଂ ଉତ୍ତରସୁତ୍ତତ୍ଥଂ ।
ତସ୍ମା ସବ୍ବନାମ’କାରତୋ ଦ୍ୱନ୍ଦଟ୍ଠା ୟୋ ପଠମୋ ଏତ୍ତମାପଜ୍ଜତେ ୱା ।
କତରକତମେ, କତରକତମା ୱା ।
ସବ୍ବନାମାତି କିମତ୍ଥଂ ? ଦେୱାସୁରନାଗ ଗନ୍ଧବ୍ବମନୁସ୍ସା ।
ଦ୍ୱନ୍ଦଟ୍ଠାତି କିମତ୍ଥଂ ତେ, ସବ୍ବେ ।
ସବ୍ବନାମିକାନଂ ଦ୍ୱନ୍ଦଟ୍ଠେ ନାଞ୍ଞଂ କାରିୟଂ ହୋତି,
ପୁବ୍ବାପରାନଂ, ପୁବ୍ବୁତ୍ତରାନଂ, ଅଧରୁତ୍ତରାନଂ ।
ବହୁବ୍ବୀହିମ୍ହି ଚ ସମାସେ ସବ୍ବନାମୱିଧାନଞ୍ଚ ନାଞ୍ଞଂ କାରିୟଂ ହୋତି ।
ପିୟପୁବ୍ବାୟ, ପିୟପୁବ୍ବାନଂ, ପିୟପୁବ୍ବେ, ପିୟପୁବ୍ବସ୍ସ ।
ଚେତି କିମତ୍ଥଂ ? ସବ୍ବନାମୱିଧାନଂ ହୋତି, ଦକ୍ଖିଣ ପୁବ୍ବସ୍ସଂ, ଦକ୍ଖିଣପୁବ୍ବସ୍ସା, ଉତ୍ତରପୁବ୍ବସ୍ସଂ, ଉତ୍ତରପୁବ୍ବସ୍ସା ।
ସବ୍ବତୋ ସବ୍ବନାମତୋ ନଂୱଚନସ୍ସ ସଂସାନଂଇଚ୍ଚେତେ ଆଦେସା ହୋନ୍ତି ।
ସବ୍ବେସଂ, ସବ୍ବେସାନଂ, ସବ୍ବାସଂ, ସବ୍ବାସାନଂ । ୟେସଂ, ୟେସାନଂ, ୟାସଂ, ୟାସାନଂ । ତେସଂ, ତେସାନଂ, ତାସଂ, ତାସାନଂ । କେସଂ, କେସାନଂ, କାସଂ, କାସାନଂ । ଇମେସଂ, ଇମେସାନଂ, ଇମାସଂ, ଇମାସାନଂ । ଅମୂସଂ, ଅମୂସାନଂ ।
ନମିତି କିମତ୍ଥଂ ? ସବ୍ବସ୍ସ, ୟସ୍ସ, ତସ୍ସ, କସ୍ସ । ଏୱଂ ସବ୍ବତ୍ଥ ।
୧୬୯, ୧୧୭.ରାଜସ୍ସରାଜୁ ସୁନଂହିସୁ ଚ।
ସବ୍ବସ୍ସେୱ ରାଜସଦ୍ଦସ୍ସ ରାଜୁଆଦେସୋ ହୋତି ସୁନଂହିଇଚ୍ଚେତେସୁ ।
ରାଜୂସୁ, ରାଜୂନଂ, ରାଜୂହି, ରାଜୂଭି ।
ସୁନଂହିସୂତି କିମତ୍ଥଂ ? ରାଜା ।
ଚଗ୍ଗହଣମୱଧାରଣତ୍ଥଂ । ରାଜେସୁ, ରାଜାନଂ, ରାଜେହି ରାଜେଭି ।
ସବ୍ବସ୍ସେୱ ଇମସଦ୍ଦସ୍ସ ଏକାରୋ ହୋତି ୱା ସୁନଂହିଇଚ୍ଚେତେସୁ ।
ଏସୁ, ଇମେସୁ, ଏସଂ, ଇମେସଂ, ଏହି, ଏଭି, ଇମେହି, ଇମେଭି ।
ଇମସ୍ସେତି କିମତ୍ଥଂ ? ଏତେସୁ, ଏତେସଂ, ଏତେହି, ଏତେଭି ।
ଇମସଦ୍ଦସ୍ସ ସବ୍ବସ୍ସେୱ ଅନ ଇମିଇଚ୍ଚେତେ ଆଦେସା ହୋନ୍ତି ନାମ୍ହି ୱିଭତ୍ତିମ୍ହି ।
ଅନେନ ଧମ୍ମଦାନେନ । ସୁଖିତା ହୋତୁ ସା ପଜା ।
ଇମିନା ବୁଦ୍ଧପୂଜେନ, ପତ୍ୱାନ ଅମତଂ ପଦଂ ।
ନାମ୍ହୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ଇମେସୁ, ଇମେସଂ, ଇମେହି, ଇମେଭି ।
୧୭୨, ୨୧୮.ଅନପୁଂସକସ୍ସାୟଂ ସିମ୍ହି।
ଇମସଦ୍ଦସ୍ସ ସବ୍ବସ୍ସେୱ ଅନପୁଂସକସ୍ସ ଅୟଂଆଦେସୋ ହୋତି ସିମ୍ହି ୱିଭତ୍ତିମ୍ହି ।
ଅୟଂ ପୁରିସୋ, ଅୟଂ ଇତ୍ଥୀ ।
ଅନପୁଂସକସ୍ସେତି କିମତ୍ଥଂ ? ଇଦଂ ଚିତ୍ତଂ ତିଟ୍ଠତି ।
ସିମ୍ହିତି କିମତ୍ଥଂ ? ଇମଂ ପୁରିସଂ ପସ୍ସସି ତ୍ୱଂ ।
ଅମୁସଦ୍ଦସ୍ସ ଅନପୁଂସକସ୍ସ ମକାରୋ ସକାରମାପଜ୍ଜତେ ୱା ସିମ୍ହି ୱିଭତ୍ତିମ୍ହି ।
ଅସୁ ରାଜା, ଅସୁ ଇତ୍ଥୀ, ଅମୁକୋ ରାଜା, ଅମୁକା ଇତ୍ଥୀ ।
ଅନପୁଂସକସ୍ସେତି କିମତ୍ଥଂ ? ଅଦୁଂ ପୁପ୍ଫଂ ୱିରୋଚତି ।
ଅମୁସ୍ସେତି କିମତ୍ଥଂ ? ଅୟଂ ପୁରିସୋ ତିଟ୍ଠତି ।
ସିମ୍ହିତି କିମତ୍ଥଂ ? ଅମ୍ହଂ ପୁରିସଂ ପସ୍ସସି ।
ଏତ ତଇଚ୍ଚେତେସଂ ଅନପୁଂସକାନଂ ତକାରୋ ସକାରମାପଜ୍ଜତେ ସିମ୍ହି ୱିଭତ୍ତିମ୍ହି ।
ଏସୋ ପୁରିସୋ, ଏସା ଇତ୍ଥୀ, ସୋ ପୁରିସୋ, ସା ଇତ୍ଥୀ ।
ଏତତେସମିତି କିମତ୍ଥଂ ? ଇତରୋ ପୁରିସୋ, ଇତରା ଇତ୍ଥୀ ।
ଅନପୁଂସକାନମିତି କିମତ୍ଥଂ ? ଏତଂ ଚିତ୍ତଂ, ଏତଂ ରୂପଂ । ତଂ ଚିତ୍ତଂ, ତଂ ରୂପଂ ।
୧୫୭, ୨୧୨.ତସ୍ସ ୱା ନତ୍ତଂ ସବ୍ବତ୍ଥ।
ତସ୍ସ ସବ୍ବନାମସ୍ସ ତକାରସ୍ସ ନତ୍ତଂ ହୋତି ୱା ସବ୍ବତ୍ଥ ଲିଙ୍ଗେସୁ ।
ନାୟ, ତାୟ, ନଂ, ତଂ, ନେ, ତେ, ନେସୁ, ତେସୁ, ନମ୍ହି, ତମ୍ହି, ନାହି, ତାହି, ନାଭି, ତାଭି ।
୧୭୬, ୨୧୩.ସସ୍ମାସ୍ମିଂସଂସାସ୍ୱତ୍ତଂ।
ତସ୍ସ ସବ୍ବନାମସ୍ସ ତକାରସ୍ସ ସବ୍ବସ୍ସେୱ ଅତ୍ତଂ ହୋତି ୱା ସସ୍ମାସ୍ମିଂ ସଂସାଇଚ୍ଚେତେସୁ ସବ୍ବତ୍ଥ ଲିଙ୍ଗେସୁ ।
ଅସ୍ସ, ତସ୍ସ, ଅସ୍ମା, ତସ୍ମା, ଅସ୍ମିଂ, ତସ୍ମିଂ, ଅସ୍ସଂ, ତସ୍ସଂ, ଅସ୍ସା, ତସ୍ସା ।
ତକାରସ୍ସେତି କିମତ୍ଥଂ ? ଅମୁସ୍ସଂ, ଅମୁସ୍ସା ।
ଏତେସ୍ୱୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ନେସୁ, ତେସୁ ।
ଇମସଦ୍ଦସ୍ସ ଚ ସବ୍ବସ୍ସେୱ ଅତ୍ତଂ ହୋତି ୱା ସସ୍ମାସ୍ମିଂ ସଂ ସାଇଚ୍ଚେତେସୁ ସବ୍ବତ୍ଥ ଲିଙ୍ଗେସୁ ।
ଅସ୍ସ, ଇମସ୍ସ, ଅସ୍ମା, ଇମସ୍ମା, ଅସ୍ମିଂ, ଇମସ୍ମିଂ, ଅସ୍ସଂ, ଇମିସ୍ସଂ, ଅସ୍ସା, ଇମିସ୍ସା ।
ଇମସଦ୍ଦସ୍ସେତି କିମତ୍ଥଂ ? ଏତିସ୍ସଂ, ଏତିସ୍ସା ।
ସବ୍ବତୋ ସବ୍ବନାମତୋ କକାରାଗମୋ ହୋତି ୱା ସିମ୍ହି ୱିଭତ୍ତିମ୍ହି ।
ସବ୍ବକୋ, ୟକୋ, ସକୋ, ଅମୁକୋ, ଅସୁକୋ ।
ୱାତି କିମତ୍ଥଂ ? ସବ୍ବୋ, ୟୋ, ସୋ, କୋ ।
ସବ୍ବନାମତୋତି କିମତ୍ଥଂ ? ପୁରିସୋ ।
ପୁନ ସବ୍ବତୋଗ୍ଗହଣେନ ଅଞ୍ଞସ୍ମାପି କକାରାଗମୋ ହୋତି, ହୀନକୋ, ପୋତକୋ ।
ସବ୍ବତୋ ସବ୍ବନାମତୋ ଘପସଞ୍ଞତୋ ସ୍ମିଂସଇଚ୍ଚେତେସଂ ସଂସା ଆଦେସା ହୋନ୍ତି ୱା ୟଥାସଙ୍ଖ୍ୟଂ ।
ସବ୍ବସ୍ସଂ, ସବ୍ବସ୍ସା, ସବ୍ବାୟଂ, ସବ୍ବାୟ, ଇମିସ୍ସଂ, ଇମିସ୍ସା, ଇମାୟଂ, ଇମାୟ, ଅମୁସ୍ସଂ, ଅମୁସ୍ସା, ଅମୁୟଂ, ଅମୁୟା ।
ସବ୍ବନାମତୋତି କିମତ୍ଥଂ ? ଇତ୍ଥିୟଂ, ଇତ୍ଥିୟା ।
ସ୍ମିଂସାନମିତି କିମତ୍ଥଂ ? ଅମୁୟୋ ।
ଏତେହି ସବ୍ବନାମେହି ଘପସଞ୍ଞେହି ସ୍ମିଂୱଚନସ୍ସ ନେୱ ଆୟ ୟାଆଦେସା ହୋନ୍ତି ।
ଏତିସ୍ସଂ, ଏତାୟଂ, ଇମିସ୍ସଂ, ଇମାୟଂ, ଅମୁସ୍ସଂ, ଅମୁୟଂ ।
ସ୍ମିଂନ୍ତି କିମତ୍ଥଂ ? ତାୟ ଇତ୍ଥିୟା ମୁଖଂ ।
ଏତାହୀତି କିମତ୍ଥଂ ? କଞ୍ଞାୟ, ୱୀଣାୟ, ଗଙ୍ଗାୟ, କପାଲିକାୟ ।
୧୮୧, ୯୫.ମନୋଗଣାଦିତୋ ସ୍ମିଂନାନମିଆ।
ତସ୍ମା ମନୋଗଣାଦିତୋ ସ୍ମିଂନାଇଚ୍ଚେତେସଂ ଇକାରଆକାରାଦେସା ହୋନ୍ତି ୱା ୟଥାସଙ୍ଖ୍ୟଂ ।
ମନସି, ମନୁସ୍ମିଂ, ସିରସି, ସିରସ୍ମିଂ, ମନସା, ମନେନ, ୱଚସା, ୱଚେନ, ସିରସା, ସିରେନ, ସରସା, ସରେନ, ତପସା, ତପେନ, ୱୟସା, ୱୟେନ, ୟସସା, ୟସେନ, ତେଜସା, ତେଜେନ, ଉରସା, ଉରେନ, ଥାମସା, ଥାମେନ ।
ସ୍ମିଂନାନମିତି କିମତ୍ଥଂ ? ମନୋ, ସିରୋ, ତମୋ, ତପୋ, ତେଜୋ ।
ଆଦିଗ୍ଗହଣେନ ଅଞ୍ଞାସ୍ମାପି ସ୍ମିଂନାନଂ ଇକାରଆକାରାଦେସା ହୋନ୍ତି, ବିଲସି, ବିଲସା, ପଦସି, ପଦସା ।
ତସ୍ମା ମନୋଗଣାଦିତୋ ସସ୍ସ ଚ ଓକାରୋ ହୋତି ।
ମନସୋ, ଥାମସୋ, ତପସୋ ।
ଏତେସଂ ମନୋଗଣାଦୀନଂ ଅନ୍ତୋ ଓତ୍ତମାପଜ୍ଜତେ ୱିଭତ୍ତିଲୋପେ କତେ ।
ମନୋମୟଂ, ଅୟୋମୟଂ, ତେଜୋସମେନ, ତପୋଗୁଣେନ, ସିରୋରୁହେନ ।
ଆଦିଗ୍ଗହଣଂକିମତ୍ଥଂ ? ଅଞ୍ଞେସମନ୍ତୋ ଓତ୍ତମାପଜ୍ଜତେ । ଆପୋସମେନ, ୱାୟୋସମେନ ।
ଲୋପେତି କିମତ୍ଥଂ ? ପଦୟା, ତପସା, ୟସସା, ୱଚସା, ମନସା, ଏୱମଞ୍ଞେପି ୟୋଜେତବ୍ବା ।
ଏତେହେୱ ମନୋଗଣାଦୀହି ୱିଭତ୍ତାଦେସେ ସରେ ପରେ ସକାରାଗମୋ ହୋତି ୱା ।
ମନସା, ୱଚସା, ମନସି, ୱଚସି ।
ୱାତି କିମତ୍ଥଂ ? ମନେନ, ତେଜେନ, ୱସେନ,
ସରେତି କିମତ୍ଥଂ ? ମନୋ, ତେଜୋ, ୟସୋ ।
ପୁନ ଆଦିଗ୍ଗହଣେନ ଅଞ୍ଞସ୍ମିମ୍ପି ପଚ୍ଚୟେ ପରେ ସକାରାଗମୋ ହୋତି । ମାନସିକଂ, ୱାଚସିକଂ ।
୧୮୫, ୧୧୨.ସନ୍ତସଦ୍ଦସ୍ସ ସୋ ତେ ବୋ ଚନ୍ତେ।
ସବ୍ବସ୍ସ ସନ୍ତସଦ୍ଦସ୍ସ ସକାରାଦେସୋ ହୋତି ଭକାରେ ପରେ, ଅନ୍ତେ ଚ ବକାରାଗମୋ ହୋତି ।
ସବ୍ଭିରେୱ ସମାସେଥ,
ସବ୍ଭିକୁବ୍ବେଥ ସନ୍ଥୱଂ ।
ସତଂ ସଦ୍ଧମ୍ମମଞ୍ଞାୟ,
ସେୟ୍ୟୋ ହୋତି ନ ପାପିୟୋ ।
ଜୀରନ୍ତି ୱେ ରାଜରଥା ସୁଚିତ୍ତା ।
ଅଥୋ ସରୀରମ୍ପି ଜରଂ ଉପେତି ।
ସତଞ୍ଚ ଧମ୍ମୋ ନ ଜରଂ ଉପେତି,
ସନ୍ତୋ ହୱେ ସବ୍ଭି ପୱେଦୟନ୍ତି ।
ସବ୍ଭୂତୋ, ସବ୍ଭାୱୋ ।
ଭେତି କିମତ୍ଥଂ ? ସନ୍ତେହି ପୂଜିତୋ ଭଗୱା ।
ଚଗ୍ଗହଣଂ କ୍ୱଚି ସକାରସ୍ସେୱ ପସିଦ୍ଧତ୍ଥଂ । ସକ୍କାରୋ, ସକ୍କତୋ ।
୧୯୬, ୧୦୭.ସିମ୍ହିଗଚ୍ଛନ୍ତାଦୀନଂନ୍ତସଦ୍ଦୋ ଅଂ।
ସିମ୍ହି ଗଚ୍ଛନ୍ତାଦୀନଂ ନ୍ତସଦ୍ଦୋ ଅମାପଜ୍ଜତେ ୱା ।
ଗଚ୍ଛଂ, ଗଚ୍ଛନ୍ତୋ, ମହଂ, ମହନ୍ତୋ, ଚରଂ, ଚରନ୍ତୋ, ଖାଦଂ, ଖାଦନ୍ତୋ ।
ଗଚ୍ଛନ୍ତାଦୀନମିତି କିମତ୍ଥଂ ? ଅନ୍ତୋ, ଦନ୍ତୋ, ୱନ୍ତୋ, ସନ୍ତୋ ।
ଗଚ୍ଛନ୍ତାଦୀନଂନ୍ତସଦ୍ଦୋନ୍ତୁପ୍ପଚ୍ଚୟୋୱ ଦଟ୍ଠବ୍ବୋ ସେସେସୁ ୱିଭତ୍ତିପ୍ପଚ୍ଚୟେସୁ ।
ଗଚ୍ଛତୋ, ମହତୋ, ଗଚ୍ଛତି, ମହତି, ଗଚ୍ଛତା, ମହତା ।
ସେସେସୂତି କିମତ୍ଥଂ ? ଗଚ୍ଛଂ, ମହଂ, ଚରଂ, ଖାଦଂ ।
୧୮୮, ୧୧୫.ବ୍ରହ୍ମତ୍ତ ସଖ ରାଜାଦିତୋ ଅମାନଂ।
ବ୍ରହ୍ମ ଅତ୍ତ ସଖ ରାଜଇଚ୍ଚେୱମାଦିତୋ ଅଂୱଚନସ୍ସ ଆନଂ ହୋତି ୱା ।
ବ୍ରହ୍ମାନଂ, ବ୍ରହ୍ମଂ, ଅତ୍ତାନଂ, ଅତ୍ତଂ, ସଖାନଂ, ସଖଂ, ରାଜାନଂ, ରାଜଂ ।
ଅମିତି କିମତ୍ଥଂ ? ରାଜା ।
ବ୍ରହ୍ମ ଅତ୍ତ ସଖ ରାଜଇଚ୍ଚେୱମାଦିତୋ ସିୱଚନସ୍ସ ଆ ଚ ହୋତି ।
ବ୍ରହ୍ମା, ଅତ୍ତା, ସଖା, ରାଜା, ଆତୁମା ।
ବ୍ରହ୍ମଅତ୍ତ ସଖ ରାଜଇଚ୍ଚେୱମାଦିତୋ ୟୋନଂ ଆନୋଆଦେସୋ ହୋତି ।
ବ୍ରହ୍ମାନୋ, ଅତ୍ତାନୋ, ସଖାନୋ, ରାଜାନୋ, ଆତୁମାନୋ ।
ତସ୍ମା ସଖତୋ ଚ ୟୋନଂ ଆୟୋ ନୋ ଆଦେସା ହୋନ୍ତି ।
ସଖାୟୋ, ସଖିନୋ ।
ୟୋନମିତି କିମତ୍ଥଂ ? ସଖା ।
ତସ୍ମା ସଖତୋ ସ୍ମିଂୱଚନସ୍ସ ଏକାରୋ ହୋତି । ସଖେ ।
ତସ୍ମା ବ୍ରହ୍ମତୋ ଗସ୍ସ ଚ ଏକାରୋ ହୋତି । ହେ ବ୍ରହ୍ମେ ।
୧୯୪, ୧୩୧.ସଖନ୍ତସ୍ସି ନୋ ନା ନଂ ସେସୁ।
ତସ୍ସ ସଖନ୍ତସ୍ସ ଇକାରୋ ହୋତି ନୋନାନଂସଇଚ୍ଚେତେସୁ ।
ସଖିନୋ, ସଖିନା, ସଖୀନଂ, ସଖିସ୍ସ ।
ଏତେସ୍ୱୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ସଖାରେହି ।
ତସ୍ସ ସଖନ୍ତସ୍ସ ଆରୋ ହୋତି ୱା ହିମ୍ହି ୱିଭତ୍ତିମ୍ହି । ସଖାରେହି, ସଖେହି ।
ତସ୍ସ ସଖନ୍ତସ୍ସ ଆରୋ ହୋତି ୱା ସୁନଂ ଅଂଇଚ୍ଚେତେସୁ ।
ସଖାରେସୁ, ସଖେସୁ, ସଖାରାନଂ, ସଖୀନଂ, ସଖାରଂ, ସଖଂ ।
୧୯୭, ୧୨୫.ବ୍ରହ୍ମତୋ ତୁ ସ୍ମିଂ ନି।
ତସ୍ମା ବ୍ରହ୍ମତୋ ସ୍ମିଂୱଚନସ୍ସ ନିଆଦେସୋ ହୋତି । ବ୍ରହ୍ମନି ।
ତୁଗ୍ଗହଣେନ ଅବ୍ରହ୍ମତୋପି ସ୍ମିଂ ୱଚନସ୍ସ ନି ହୋତି । କମ୍ମନି, ଚମ୍ମନି, ମୁଦ୍ଧନି ।
ତସ୍ସ ବ୍ରହ୍ମସଦ୍ଦସ୍ସ ଅନ୍ତୋ ଉତ୍ତମାପଜ୍ଜତେ ସନାଇଚ୍ଚେତେସୁ ।
ବ୍ରହ୍ମୁନୋ, ବ୍ରହ୍ମୁନା ।
ସନାସୂତି କିମତ୍ଥଂ ? ବ୍ରହ୍ମା ।
୧୯୯, ୧୫୮.ସତ୍ଥୁପିତାଦୀନମା ସିସ୍ମିଂସିଲୋପୋଚ।
ସତ୍ଥୁପିତୁଆଦୀନମନ୍ତୋ ଅତ୍ତମାପଜ୍ଜତେ ସିସ୍ମିଂ, ସିଲୋପୋ ଚ ହୋତି ।
ସତ୍ଥା, ପିତା, ମାତା, ଭାତା, କତ୍ତା ।
ସିସ୍ମିନ୍ତି କିମତ୍ଥଂ ? ସତ୍ଥୁସ୍ସ, ପିତୁସ୍ସ, ମାତୁସ୍ସ, ଭାତୁସ୍ସ, କତ୍ତୁସ୍ସ ।
ସତ୍ଥୁପିତୁଆଦୀନମନ୍ତୋ ଅଞ୍ଞେସୁ ୱଚନେସୁ ଆରତ୍ତମାପଜ୍ଜତେ ।
ସତ୍ଥାରଂ, ପିତରଂ, ମାତରଂ, ଭାତରଂ, କତ୍ତାରଂ, ସତ୍ଥାରେହି, ପିତରେହି, ମାତରେହି, ଭାତରେହି, କତ୍ତାରେହି ।
ଅଞ୍ଞେସ୍ୱୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ସତ୍ଥା, ପିତା, ମାତା, ଭାତା, କତ୍ତା ।
ସତ୍ଥୁପିତୁଆଦୀନମନ୍ତୋ ଆରତ୍ତମାପଜ୍ଜତେ ୱା ନଂମ୍ହି ୱିଭତ୍ତିମ୍ହି ।
ସତ୍ଥାରାନଂ, ପିତରାନଂ, ମାତରାନଂ, ଭାତରାନଂ ।
ୱାତି କିମତ୍ଥଂ ? ସତ୍ଥାନଂ, ପିତୂନଂ, ମାତୂନଂ, ଭାତୂନଂ ।
ତସ୍ସ ସତ୍ଥୁସଦ୍ଦସ୍ସ ଅନ୍ତୋ ଅତ୍ତମାପଜ୍ଜତେ ୱା ନଂମ୍ହି ୱିଭତ୍ତିମ୍ହି ।
ସତ୍ଥାନଂ, ପିତାନଂ, ମାତାନଂ, ଭାତାନଂ, କତ୍ତାନଂ ।
ୱାତି କିମତ୍ଥଂ ? ସତ୍ଥାରାନଂ, ପିତରାନଂ, ମାତରାନଂ, ଭାତରାନଂ, ଧୀତରାନଂ ।
ଚଗ୍ଗହଣଂ ଅଞ୍ଞେସମ୍ପି ସଙ୍ଗହଣତ୍ଥଂ ।
ସତ୍ଥୁପିତୁଇଚ୍ଚେୱମାଦୀନମନ୍ତସ୍ସ ଉତ୍ତଂ ହୋତି ୱା ସସ୍ମିଂ, ସଲୋପୋ ଚ ।
ସତ୍ଥୁ, ସତ୍ଥୁସ୍ସ, ସତ୍ଥୁନୋ ଦୀୟତେ, ପରିଗ୍ଗହୋ ୱା । ପିତୁ, ପିତୁସ୍ସ, ପିତୁନୋ ଦୀୟତେ, ପରିଗ୍ଗହୋ ୱା । ଭାତୁ, ଭାତୁସ୍ସ, ଭାତୁନୋ ଦୀୟତେ, ପରିଗ୍ଗହୋ ୱା ।
ଚଗ୍ଗହଣଂ ଦୁତିୟସମ୍ପିଣ୍ଡନତ୍ଥଂ ।
ସକ୍କମନ୍ଧାତୁଇଚ୍ଚେୱମାଦୀନମନ୍ତୋ ଉତ୍ତମାପଜ୍ଜତେ ସସ୍ମିଂ, ସଲୋପୋ ଚ ହୋତି ।
ସକ୍କମନ୍ଧାତୁ ଇୱ ଅସ୍ସ ରାଜିନୋ ୱିଭୱୋ । ଏୱଂ କତ୍ତୁ, ଗନ୍ତୁ, ଦାତୁ ଇଚ୍ଚେୱମାଦୀ ।
ପୁନାରମ୍ଭଗ୍ଗହଣଂ କିମତ୍ଥଂ ? ନିଚ୍ଚଦୀପନତ୍ଥଂ । ସକ୍କମନ୍ଧାତୁ ।
ଚଗ୍ଗହଣଂ ଦୁତିୟସମ୍ପିଣ୍ଡନତ୍ଥଂ ।
ତତୋ ଆରାଦେସତୋ ସବ୍ବେସଂ ୟୋ ନଂ ଓକାରାଦେସୋ ହୋତି ।
ସତ୍ଥାରୋ, ପିତରୋ, ମାତରୋ, ଭାତରୋ, କତ୍ତାରୋ, ୱତ୍ତାରୋ ।
ତୁଗ୍ଗହଣେନ ଅଞ୍ଞସ୍ମାପି ୟୋନଂ ଓକାରୋ ହୋତି । ଚତୁରୋ ଜନା, ଗାୱୋ, ଉଭୋ ପୁରିସା ।
ତତୋ ଆରାଦେସତୋ ସ୍ମିଂୱଚନସ୍ସ ଇକାରାଦେସୋ ହୋତି ।
ସତ୍ଥରି, ପିତରି, ମାତରି, ଧୀତରି, ଭାତରି, କତ୍ତରି, ୱତ୍ତରି ।
ପୁନ ତତୋଗହଣେନ ଅଞ୍ଞସ୍ମାପି ସ୍ମିଂୱଚନସ୍ସ ଇକାରୋ ହୋତି । ଭୁୱି ।
ତତୋ ଆରାଦେସତୋ ନାୱଚନସ୍ସ ଆଆଦେସୋ ହୋତି ।
ସତ୍ଥାରା, ପିତରା, ମାତରା, ଭାତରା, ଧୀତରା, କତ୍ତାରା, ୱତ୍ତାରା ।
ଆରାଦେସୋ ରସ୍ସମାପଜ୍ଜତେ ଇକାରେ ପରେ ।
ସତ୍ଥରି, ପିତରି, ମାତରି, ଧୀତରି, କତ୍ତରି, ୱତ୍ତରି ।
ପିତାଦୀନ ମାରାଦେସୋ ରସ୍ସମାପଜ୍ଜତେ ଅସିମ୍ହି ୱିଭତ୍ତିମ୍ହି ।
ପିତରା, ମାତରା, ଭାତରା, ମୀତରା ପିତରୋ, ମାତରୋ, ଭାତରୋ, ଧୀତରୋ ।
ଅସିମ୍ହିଗ୍ଗହଣଂତୋମ୍ହି ପରେ ଇକାରାଦେସଞାପନତ୍ଥଂ । ମାତିତୋ, ପିତିତୋ, ଭାତିତୋ, ଦୁହିତିତୋ ।
୨୧୦, ୨୩୯.ତୟାତୟୀନଂ ତକାରୋ ତ୍ୱତ୍ତଂ ୱା।
ତୟାତୟି ଇଚ୍ଚେତେସଂ ତକାରୋ ତ୍ୱତ୍ତମାପଜ୍ଜତେ ୱା ।
ତ୍ୱୟା, ତୟା, ତ୍ୱୟି, ତୟି ।
ଏତେସମିତି କିମତ୍ଥଂ ? ତୁୱଂ, ତୱଂ ।
ଇତି ନାଧକପ୍ପେ ତତିୟୋ କଣ୍ଡୋ ।
ଚତୁତ୍ଥକଣ୍ଡ
୨୧୧, ୧୨୬.ଅତ୍ତନ୍ତୋ ହିସ୍ମି’ମନତ୍ତଂ।
ତସ୍ସ ଅତ୍ତନୋ ଅନ୍ତୋ ଅନତ୍ତମାପଜ୍ଜତେ ହିମ୍ହି ୱିଭତ୍ତିମ୍ହି ।
ଅତ୍ତନେହି, ଅତ୍ତନେଭି ।
ଅତ୍ତନ୍ତୋତି କିମତ୍ଥଂ ? ରାଜେହି, ରାଜେଭି ।
ହିସ୍ମିନ୍ତି କିମତ୍ଥଂ ? ଅତ୍ତନୋ ।
ଅନତ୍ତମିତିଭାୱନିଦ୍ଦେସେନ ଅତ୍ତସଦ୍ଦସ୍ସ ସକାଦେସୋ ହୋତି ସବ୍ବାସୁ ୱିଭତ୍ତୀସୁ । ସକୋ, ସକା, ସକଂ, ସକେ ।
ତତୋ ଅତ୍ତତୋ ସ୍ମିଂୱଚନସ୍ସ ନି ହୋତି । ଅତ୍ତନି ।
ତତୋଅତ୍ତତୋ ସସ୍ସ ୱିଭତ୍ତିସ୍ସ ନୋ ହୋତି, ଅତ୍ତନୋ ।
ତତୋ ଅତ୍ତତୋ ସ୍ମା ୱଚନସ୍ସ ନା ହୋତି । ଅତ୍ତନା ।
ପୁନ ତତୋଗହଣେନ ତସ୍ସ ଅତ୍ତନୋ ତକାରସ୍ସେୱ ରକାରୋ ହୋତି ସବ୍ବେସୁ ୱଚନେସୁ । ଅତ୍ରଜୋ, ଅତ୍ରଜଂ ।
ଝଲଇଚ୍ଚେତେହି ସ୍ମାୱଚନସ୍ସ ନା ହୋତି ।
ଅଗ୍ଗିନା, ଦଣ୍ଡିନା, ଭିକ୍ଖୁନା, ସୟମ୍ଭୁନା ।
ସ୍ମାତି କିମତ୍ଥଂ ? ଅଗ୍ଗୟୋ, ମୁନୟୋ, ଇସୟୋ ।
ତସ୍ମା ଘପତୋ ସ୍ମିଂ ୱଚନସ୍ସ ୟଂ ହୋତି ୱା ।
କଞ୍ଞାୟଂ, କଞ୍ଞାୟ । ରତ୍ତିୟଂ, ରତ୍ତିୟା । ଇତ୍ଥିୟଂ, ଇତ୍ଥିୟା । ୟାଗୁୟଂ, ୟାଗୁୟା । ୱଖୁୟଂ, ୱଧୁୟା ।
ସବ୍ବେସଂ ୟୋନଂ ନି ହୋତି ୱା ନପୁଂସକେହି ଲିଙ୍ଗେହି ।
ଅଟ୍ଠୀନି, ଅଟ୍ଠୀ, ଆୟୂନି, ଆୟୂ ।
ନପୁଂସକେହୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ଇତ୍ଥିୟୋ ।
ଅକାରନ୍ତେହି ନପୁଂସକଲିଙ୍ଗେହି ୟୋନଂ ନି ହୋତି ନିଚ୍ଚଂ ।
ୟାନି, ୟାନି । ତାନି, ତାନି । କାନି, କାନି । ଭୟାନି, ଭୟାନି । ରୂପାନି, ରୂପାନି ।
ଅକାରନ୍ତେହି ନପୁଂସକଲିଙ୍ଗେହି ସିୱଚନସ୍ସ ଅଂ ହୋତି ନିଚ୍ଚଂ ।
ସବ୍ବଂ, ୟଂ, ତଂ, କଂ, ରୂପଂ ।
ତତୋ ନିଦ୍ଦିଟ୍ଠେହି ଲିଗେହି ସେସଖତା ଗସିଇଚ୍ଚେତେ ଲୋପମାପଜ୍ଜନ୍ତେ ।
ଭୋତି ଇତ୍ଥି, ସା ଇତ୍ଥୀ । ଭୋ ଦଣ୍ଡି, ସୋ ଦଣ୍ଡୀ । ଭୋ ସତ୍ଥ, ସୋ ସତ୍ଥା । ଭୋ ରାଜ, ସୋ ରାଜା । ସେସତୋତି କିମତ୍ଥଂ ? ପୁରିସୋ ଗଚ୍ଛତି ।
ଗସୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ଇତ୍ଥିୟା, ସତ୍ଥୁସ୍ସ ।
୨୨୧, ୨୮୨.ସବ୍ବାସମାୱୁସୋ ପସଗ୍ଗନିପାତାଦୀହି ଚ।
ସବ୍ବାସଂ ୱିଭତ୍ତୀନଂ ଏକୱଚନବହୁୱଚନାନଂ ପଠମା ଦୁତିୟାତତିୟା ଚତୁତ୍ଥୀ ପଞ୍ଚମୀ ଛଟ୍ଠୀ ସତ୍ତମୀନଂ ଲୋପୋ ହୋତି, ଆୱୁସୋ ଉପସଗ୍ଗ ନିପାତଇଚ୍ଚେୱମାଦୀହି ଚ,
ତ୍ୱଂ ପନାୱୁସୋ, ତୁମ୍ହେ ପନାୱୁସୋ, ପଦସୋ ଧମ୍ମଂ ୱାଚେୟ୍ୟ, ୱିହାରଂ ସ୍ୱେ ଉପଗଚ୍ଛେୟ୍ୟ ।
ପ, ପରା, ନି, ନୀ, ଉ, ଦୁ, ସଂ, ୱି, ଅୱ, ଅନୁ, ପରି, ଅଧି, ଅଭି, ପତି, ସୁ, ଆ, ଅତି, ଅପି, ଅପ, ଉପ, ପହାରୋ, ପରାଭୱୋ, ନିହାରୋ, ନୀହାରୋ, ଉହାରୋ, ଦୁହାରୋ, ସଂହାରୋ, ୱିହାରୋ, ଅୱହାରୋ, ଅନୁହାରୋ, ପରିହାରୋ, ଅଧିହାରୋ, ଅଭିହାରୋ, ପତିହାରୋ, ସୁହାରୋ, ଆହାରୋ, ଅତିହାରୋ, ଅପିହାରୋ, ଅପହାରୋ, ଉପହାରୋ, ଏୱଂ ୱୀସତି ଉପସଗ୍ଗେହି ଚ ।
ୟଥା, ତଥା, ଏୱଂ, ଖଲୁ, ଖୋ, ତତ୍ର, ଅଥୋ, ଅଥ, ହି, ତୁ ଚ, ୱା, ୱୋ, ହଂ, ଅଭଂ, ଅଲଂ, ଏୱ, ହୋ ଅହୋ, ହେ, ଅହେ, ରେ, ଅରେ, ଏୱମାଦୀହି ନିପାତେହି ଚ ୟୋଜେତବ୍ବାନି ।
ଚଗ୍ଗହଣମ ୱଧାରଣତ୍ଥଂ ।
୨୨୨, ୩୪୨.ପୁମସ୍ସ ଲିଙ୍ଗାଦୀସୁ ସମାସେସୁ।
ପୁମଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଅନ୍ତୋ ଲୋପମାପଜ୍ଜତେ ଲିଙ୍ଗାଦୀସୁ ପରପଦେସୁ ସମାସେସୁ ।
ପୁଲ୍ଲିଙ୍ଗଂ, ପୁମ୍ଭାୱୋ, ପୁଙ୍କୋକିଲୋ ।
ପୁମସ୍ସେତି କିମତ୍ଥଂ ? ଇତ୍ଥିଲିଙ୍ଗଂ, ନପୁଂସକଲିଙ୍ଗଂ ।
ଲିଙ୍ଗାଦୀସୂତି କିମତ୍ଥଂ ? ପୁମିତ୍ଥୀ ।
ସମାସେସୂତି କିମତ୍ଥଂ ? ପୁମସ୍ସ ଲିଙ୍ଗଂ ।
ଅଂ ୱଚନସ୍ସ ୟଂ ହୋତି ୱା ଈତୋ ପସଞ୍ଞତୋ ।
ଇତ୍ଥିୟଂ, ଇତ୍ଥିଂ ।
ପସଞ୍ଞତୋତି କିମତ୍ଥଂ ? ଦଣ୍ଡିନଂ, ଭୋଗିନଂ ।
ଅମିତି କିମତ୍ଥଂ ? ଇତ୍ଥୀହି ।
ତସ୍ମା ଝତୋ କତରସ୍ସା ଅଂ ୱଚନସ୍ସ ନଂ ହୋତି ।
ଝତୋତି କିମତ୍ଥଂ ? ୱେସ୍ସଭୁଂ ।
କତରସ୍ସାତି କିମତ୍ଥଂ ? କୁଚ୍ଛିଂ ।
ସବ୍ବେସଂ ୟୋନଂ ଝତୋ କତରସ୍ସା ନୋ ହୋତି ।
ଦଣ୍ଡିନୋ ଭୋଗିନୋ, ହେ ଦଣ୍ଡିନୋ, ହେ ଭୋଗିନୋ ।
କତରସ୍ସାତି କିମତ୍ଥଂ ? ଅଗ୍ଗୟୋ, ମୁନୟୋ, ଇସୟୋ ।
ଝତୋତି କିମତ୍ଥଂ ? ସୟମ୍ଭୁନୋ ।
ୟୋନନ୍ତି କିମତ୍ଥଂ ? ଦଣ୍ଡିନା, ଭୋଗିନା ।
ତସ୍ମା ଝତୋ କତରସ୍ସା ସ୍ମିଂୱଚନସ୍ସ ନିଆଦେ ସୋ ହୋତି ।
ଦଣ୍ଡିନି, ଭୋଗିନି ।
କତରସ୍ସାତି କିମତ୍ଥଂ ? ବ୍ୟାଧିମ୍ହି ।
କିମିଚ୍ଚେତସ୍ସ କୋ ଚ ହୋତି ୱପଚ୍ଚୟେ ପରେ ।
କ୍ୱ ଗତୋସି ତ୍ୱଂ ଦେୱାନଂ ପିୟତିସ୍ସ ।
ଚଗ୍ଗହଣେନ ଅୱପଚ୍ଚୟେ ପରେପି କୋ ଚ ହୋତି । କୋ ତଂନିନ୍ଦିତୁ ମରହତି, କଥଂ ବୋଧୟିତୁଂ ଧମ୍ମଂ ।
ୱେତି କିମତ୍ଥଂ ? କୁତୋ ଆଗତୋସି ତ୍ୱଂ ।
କିମିଚ୍ଚେତସ୍ସ କୁ ହୋତି ହିଂ ହଂଇଚ୍ଚେତେସୁ ଚ । କୁହିଂ ଗଚ୍ଛସି, କୁଲଂ ଗଚ୍ଛସି ।
ଚଗ୍ଗହଣେନ ହିଞ୍ଚନଂଦାଚନଂ ପଚ୍ଚୟେସୁ ପରେସୁ ଅଞ୍ଞତ୍ଥାପି କୁ ହୋତି । କୁହିଞ୍ଚନଂ, କୁଦାଚନଂ ।
କିମିଚ୍ଚେତସ୍ସ କୋ ହୋତି ସେସେସୁ ୱିଭତ୍ତିପଚ୍ଚୟେସୁ ପରେସୁ ।
କୋ ପକାରୋ କଥଂ, କଂ ପକାରଂ କଥଂ ।
ଚଗ୍ଗହଣମନୁକଡ୍ଢନତ୍ଥଂ ।
କିମିଚ୍ଚେତସ୍ସ କୁ ହୋତି ତ୍ରତୋଥ ଇଚ୍ଚେତେସୁ ଚ ।
କୁତ୍ର, କୁତୋ, କୁତ୍ଥ ।
ଚଗ୍ଗହଣମନୁକଡ୍ଢନତ୍ଥଂ,
୨୩୧, ୨୬୩.ସବ୍ବସ୍ସେତସ୍ସ, କାରୋ ୱା।
ସବ୍ବସ୍ସ ଏତସଦ୍ଦସ୍ସ ଅକାରୋ ହୋତି ୱା ତୋଥଇଚ୍ଚେତେସୁ ।
ଅତୋ, ଅତ୍ଥ, ଏତ୍ତୋ, ଏତ୍ଥ ।
ସବ୍ବସ୍ସ ଏତସଦ୍ଦସ୍ସ ଅକାରୋ ହୋତି ନିଚ୍ଚଂ ତ୍ରପଚ୍ଚୟେ ପରେ ।
ଅତ୍ର ।
ସବ୍ବସ୍ସ ଏତସଦ୍ଦସ୍ସ ଏକାରୋ ହୋତି ୱା ତୋଥଇଚ୍ଚେତେସୁ ।
ଏତ୍ତୋ, ଅତୋ, ଏତ୍ଥ, ଅତ୍ଥ ।
୨୩୪, ୨୬୫.ଇମସ୍ସି ଥଂ ଦାନି ହ ତୋ ଧେସୁ ଚ।
ଇମସଦ୍ଦସ୍ସ ସବ୍ବସ୍ସେୱ ଇକାରୋ ହୋତି ଥଂ ଦାନିହତୋ ଧଇଚ୍ଚେତେସୁ ।
ଇତ୍ଥଂ, ଇଦାନି, ଇହ, ଇତୋ, ଇଧ ।
ଇମସଦ୍ଦସ୍ସ ସବ୍ବସ୍ସେୱ ଅକାରୋ ହୋତି ଧୁନାମ୍ହି ପଚ୍ଚୟେ ପରେ ।
ଅଧୁନା ।
ଚଗ୍ଗହଣମୱଧାରଣତ୍ଥଂ ।
ସବ୍ବସ୍ସେୱ ଇମସଦ୍ଦସ୍ସ ଏତାଦେସୋ ହୋତି ରହିମ୍ହି ପଚ୍ଚୟେ ପରେ ।
ଏତରହି ।
ଇତ୍ଥିୟଂ ୱତ୍ତମାନାୟ ଅକାରତୋ ଆପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ।
ସବ୍ବା, ୟା, ସା, କା । କତରା ।
ନଦାଦିତୋ ୱାଅନଦାଦିତୋୱା ଇତ୍ଥିୟଂ ୱତ୍ତମାନାୟ ଈପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ।
ନଦୀ, ମହୀ, କୁମାରୀ, ତରୁଣୀ, ସଖୀ, ଇତ୍ଥୀ ।
୨୩୯, ୧୯୦.ଣୱଣିକ ଣେୟ୍ୟ ଣ ନ୍ତୁହି।
ଣୱ ଣିକ ଣେୟ୍ୟ ଣ ନ୍ତୁଇଚ୍ଚେତେହି ଇତ୍ଥିୟଂ ୱତ୍ତମାନେହି ଈପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ।
ମାଣୱୀ, ପଣ୍ଡୱୀ, ନାୱିକୀ, ୱେନତେୟ୍ୟୀ, କୁନ୍ତେୟ୍ୟୀ, ଗୋତମୀ, ଗୁଣୱତୀ, ସାମାୱତୀ ।
୨୪୦, ୧୯୩.ପତି ଭିକ୍ଖୁରାଜୀକାରନ୍ତେହି ଇନୀ।
ପତି ଭିକ୍ଖୁ ରାଜୀକାରନ୍ତେହି ଇତ୍ଥିୟଂ ୱତ୍ତମାନେହି ଇନୀପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ।
ଗହପତାନୀ, ଭିକ୍ଖୁନୀ, ରାଜିନୀ, ହତ୍ଥିନୀ, ଦଣ୍ଡିନୀ, ମେଧାୱିନୀ, ତପସ୍ସିନୀ ।
ସବ୍ବସ୍ସେୱ ନ୍ତୁପଚ୍ଚୟସ୍ସ ତକାରୋ ହୋତି ୱା ଈକାରେ ପରେ ।
ଗୁଣୱତୀ, ଗୁଣୱନ୍ତୀ, କୁଲୱତୀ, କୁଲୱନ୍ତୀ, ସତିମତୀ । ସତିମନ୍ତୀ, ମହତୀ, ମହନ୍ତୀ, ଗୋତ୍ତମତୀ, ଗୋତ୍ତମନ୍ତୀ ।
ସବ୍ବସ୍ସେୱ ଭୱନ୍ତସଦ୍ଦସ୍ସ ଭୋତାଦେସୋ ହୋତି ଈକାରେ ଇତ୍ଥିଗତେ ପରେ ।
ଭୋତି ଅୟ୍ୟେ, ଭୋତି କଞ୍ଞେ, ଭୋତି ଖରାଦିୟେ ।
ସବ୍ବସ୍ସେୱ ଭୱନ୍ତସଦ୍ଦସ୍ସ ଭୋଆଦେସୋ ହୋତି ଗେ ପରେ ।
ଭୋ ପୁରିସ, ଭୋ ଅଗ୍ଗି, ଭୋ ରାଜ, ଭୋ ସତ୍ଥ, ଭୋ ଦଣ୍ଡି, ଭୋ ସୟମ୍ଭୁ ।
ଗେତି କିମତ୍ଥଂ ? ଭୱତା, ଭୱଂ ।
ତୁଗ୍ଗହଣେନ ଅଞ୍ଞସ୍ମିମ୍ପି ୱଚନେ ସବ୍ବସ୍ସ ଭୱନ୍ତସଦ୍ଦସ୍ସ ଭୋନ୍ତ ଭନ୍ତେ ଭୋନ୍ତୋ ଭଦ୍ଦେ ଭୋତା ଭୋ ତୋଇଚ୍ଚେତେ ଆଦେସା ହୋନ୍ତି ।
ଭୋନ୍ତ, ଭନ୍ତେ, ଭୋନ୍ତୋ, ଭଦ୍ଦେ, ଭୋତା, ଭୋତୋ ।
ଅକାରୋ ଚ ପିତାଦୀନମନ୍ତୋ ଚ ଅତ୍ତମାପଜ୍ଜତେ ଗେ ପରେ ।
ଭୋ ପୁରିସା, ଭୋ ରାଜା, ଭୋ ପିତା, ଭୋ ମାତା, ଭୋ ସତ୍ଥା ।
ଝଲପଇଚ୍ଚେତେ ରସ୍ସମାପଜ୍ଜନ୍ତେ ଗେ ପରେ ।
ଭୋ ଦଣ୍ଡି, ଭୋ ସୟମ୍ଭୁ, ଭୋତି ଇତ୍ଥି, ଭୋତିୱଧୁ,
ଆକାରୋ ରସ୍ସମାପଜ୍ଜତେ ୱା ଗେ ପରେ ।
ଭୋ ରାଜ, ଭୋ ରାଜା, ଭୋ ଅତ୍ତ, ଭୋ ଅତ୍ତା, ଭୋ ସଖ, ଭୋ ସଖା, ଭୋ ସତ୍ଥ, ଭୋ ସତ୍ଥା ।
ଇତି ନାମକପ୍ପେ ଚତୁତ୍ଥୋ କଣ୍ଡୋ ।
ପଞ୍ଚମକଣ୍ଡ
୨୪୭, ୨୬୧.ତ୍ୱାଦୟୋ ୱିଭତ୍ତିସଞ୍ଞାୟୋ।
ତୋଆଦି ୟେସଂ ପଚ୍ଚୟାନଂ, ତେ ହୋନ୍ତି ତ୍ୱାଦୟୋ । ତେ ପଚ୍ଚୟା ତ୍ୱାଦୟୋ ୱିଭତ୍ତିସଞ୍ଞାୱ ଦଟ୍ଠବ୍ବା ।
ସବ୍ବତୋ, ୟତୋ, ତତୋ, କୁତୋ, ଅତୋ, ଇତୋ, ସବ୍ବଦା, ୟଦା, ତଦା, କଦା, ଇଧ, ଇଦାନି ।
୨୪୮, ୨୬୦.କ୍ୱଚି ତୋ ପଞ୍ଚମ୍ୟତ୍ଥେ।
କ୍ୱଚି ତୋପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ପଞ୍ଚମ୍ୟତ୍ଥେ ।
ସବ୍ବତୋ, ୟତୋ, ତତୋ, କୁତୋ, ଅତୋ, ଇତୋ ।
କ୍ୱଚୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ସବ୍ବସ୍ମା, ଇମସ୍ମା ।
୨୪୯, ୨୬୬.ତ୍ରଥ ସତ୍ତମିୟା ସବ୍ବନାମେହି।
ତ୍ରଥଇଚ୍ଚେତେ ପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି ସତ୍ତମ୍ୟତ୍ଥେ ସବ୍ବ ନାମେହି ।
ସବ୍ବତ୍ର, ସବ୍ବତ୍ଥ, ୟତ୍ର, ୟତ୍ଥ, ତତ୍ର, ତତ୍ଥ ।
ସବ୍ବଇଚ୍ଚେତସ୍ମା ଧିପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି କ୍ୱଚି ସତ୍ତମ୍ୟତ୍ଥେ । ସବ୍ବଧି, ସବ୍ବସ୍ମିଂ ।
କିମିଚ୍ଚେତସ୍ମା ୱପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ସତ୍ତମ୍ୟତ୍ଥେ ।
କ୍ୱ ଗତୋସି ତ୍ୱ ଦେୱାନଂପିୟତିସ୍ସ ।
କିମିଚ୍ଚେତସ୍ମା ହିଂହଂହିଞ୍ଚନଂଇଚ୍ଚେତେ ପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି ସତ୍ତମ୍ୟତ୍ଥେ ।
କୁହିଂ, କୁଲଂ, କୁହିଞ୍ଚନଂ ।
ତମ୍ହା ଚ ହି ହଂଇଚ୍ଚେତେ ପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି ସତ୍ତମ୍ୟତ୍ଥେ । ତହିଂ, ତହଂ ।
ଚଗ୍ଗହଣଂହିଞ୍ଚନଗ୍ଗହଣନିୱତ୍ତନତ୍ଥଂ ।
ଇମସ୍ମା ହଧଇଚ୍ଚେତେ ପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି ସତ୍ତମ୍ୟତ୍ଥେ । ଇହ, ଇଧ ।
ଚଗ୍ଗହଣମୱଧାରଣତ୍ଥଂ ।
ତସ୍ମା ୟତୋ ହିଂପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ସତ୍ତମ୍ୟତ୍ଥେ । ୟହିଂ ।
‘‘କାଲେ’’ଇଚ୍ଚେତଂ ଅଧିକାରତ୍ଥଂ ୱେଦିତବ୍ବଂ ।
୨୫୭, ୨୭୯.କିଂସବ୍ବଞ୍ଞେକୟକୁହିଦାଦାଚନଂ।
କିଂ ସବ୍ବଅଞ୍ଞ ଏକ ୟ କୁଇଚ୍ଚେତେହି ଦା ଦାଚନଂଇଚ୍ଚେତେ ପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି କାଲେ ସତ୍ତମ୍ୟତ୍ଥେ ।
କଦା, ସବ୍ବଦା, ଅଞ୍ଞଦା, ଏକଦା, ୟଦା, କୁଦାଚନଂ ।
ତଇଚ୍ଚେତସ୍ମା ଦାନି ଦାଇଚ୍ଚେତେ ପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି, କାଲେ ସତ୍ତମ୍ୟତ୍ଥେ ।
ଚଗ୍ଗହଣମନୁକଡ୍ଢନତ୍ଥଂ ।
୨୫୯, ୨୭୯.ଇମସ୍ମା ରହି ଧୁନା ଦାନି ଚ।
ଇମସ୍ମା ରହି ଧୁନା ଦାନିଇଚ୍ଚେତେ ପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି କାଲେ ସତ୍ତମ୍ୟତ୍ଥେ ।
ତେରହି, ଅଧୁନା, ଇଦାନି ।
ଚଗ୍ଗହଣମନୁକଡ୍ଢନତ୍ଥଂ ।
୨୬୦, ୨୭୭.ସବ୍ବସ୍ସ ସୋ ଦାମ୍ହି ୱା।
ସବ୍ବଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ସକାରାଦେସୋ ହୋତି ୱା ଦାମ୍ହି ପଚ୍ଚୟେ ପରେ ।
ସଦା, ସବ୍ବଦା ।
ଅୱଣ୍ଣୋ ୟେ ପଚ୍ଚୟେ ପରେ ଲୋପମାପଜ୍ଜତେ ।
ବାହୁସ୍ସଚ୍ଚଂ, ପଣ୍ଡିଚ୍ଚଂ, ୱେପୁଲ୍ଲଂ, କାରୁଞ୍ଞଂ, କୋସଲ୍ଲଂ, ସାମଞ୍ଞଂ, ସୋହଜ୍ଜଂ ।
୨୬୨, ୩୯୧.ୱୁଡ୍ଢସ୍ସ ଜୋ ଇୟିଟ୍ଠେସୁ।
ସବ୍ବସ୍ସେୱ ୱୁଡ୍ଢସଦ୍ଦସ୍ସ ଜୋଆଦେସୋ ହୋତି ଇୟ ଇଟ୍ଠଇଚ୍ଚେତେସୁ ପଚ୍ଚୟେସୁ ।
ସବ୍ବସ୍ସେୱ ପସତ୍ଥସଦ୍ଦସ୍ସ ସୋଆଦେସୋ ହୋତି, ଜାଦେସୋ ଚ ଇୟଇଟ୍ଠଇଚ୍ଚେତେସୁ ପଚ୍ଚୟେସୁ ।
ସେୟ୍ୟୋ, ସେଟ୍ଠୋ, ଜେୟ୍ୟୋ, ଜେଟ୍ଠୋ ।
ସବ୍ବସ୍ସ ଅନ୍ତିକସଦ୍ଦସ୍ସ ନେଦାଦେସୋ ହୋତି ଇୟ ଇଟ୍ଠଇଚ୍ଚେତେସୁ ପଚ୍ଚୟେସୁ ।
ନେଦିୟୋ, ନେଦିଟ୍ଠୋ ।
ସବ୍ବସ୍ସ ବାଳ୍ହସଦ୍ଦସ୍ସ ସାଧାଦେସୋ ହୋତି ଇୟ ଇଟ୍ଠଇଚ୍ଚେତେସୁ ପଚ୍ଚୟେସୁ ।
ସାଧିୟୋ, ସାଧିଟ୍ଠୋ ।
ସବ୍ବସ୍ସ ଅପ୍ପସଦ୍ଦସ୍ସ କଣ ଆଦେସୋ ହୋତି ଇୟ ଇଟ୍ଠଇଚ୍ଚେତେସୁ ପଚ୍ଚୟେସୁ ।
କଣିୟୋ, କଣିଟ୍ଠୋ ।
ସବ୍ବସ୍ସ ୟୁୱସଦ୍ଦସ୍ସ କଣ ଆଦେସୋ ହୋତି ଇୟ ଇଟ୍ଠଇଚ୍ଚେତେସୁ ପଚ୍ଚୟେସୁ ।
କନିୟୋ, କନିଟ୍ଠୋ ।
ଚଗ୍ଗହଣମନୁକଡ୍ଢନତ୍ଥଂ ।
୨୬୮, ୩୯୭.ୱନ୍ତୁମନ୍ତୁ ୱୀନଞ୍ଚ ଲୋପୋ।
ୱନ୍ତୁମନ୍ତୁୱୀଇଚ୍ଚେତେସଂ ପଚ୍ଚୟାନଂ ଲୋପୋ ହୋତି ଇୟଇଟ୍ଠଇଚ୍ଚେତେସୁ ପଚ୍ଚୟେସୁ ।
ଗୁଣିୟୋ, ଗୁଣିଟ୍ଠୋ, ସତିୟୋ, ସତିଟ୍ଠୋ, ମେଧିୟୋ, ମେଧିଟ୍ଠୋ ।
୨୬୯, ୪୦୧.ୟୱତଂ ତ ଲ ଣ ଦକାରାନଂ ବ୍ୟଞ୍ଜନାନି ଚ ଲ ଞ ଜକାରତ୍ତଂ।
ୟକାରୱନ୍ତାନଂ ତ ଲ ଣ ଦକାରାନଂ ବ୍ୟଞ୍ଜନାନି ଚ ଲ ଞ ଜକାରତ୍ତମାପଜ୍ଜନ୍ତେ ୟଥାସଙ୍ଖ୍ୟଂ ।
ବାହୁସ୍ସଚ୍ଚଂ, ପଣ୍ଡିଚ୍ଚଂ, ୱେପୁଲ୍ଲଂ, କାରୁଞ୍ଞଂ, କୋସଲ୍ଲଂ, ନେପୁଞ୍ଞଂ, ସାମଞ୍ଞଂ, ସୋହଜ୍ଜଂ ।
ୟ ୱ ତମିତି କିମତ୍ଥଂ ? ତିଣଦଲଂ ।
ତ ଲ ଣ ଦକାରାନମିତି କିମତ୍ଥଂ ? ଆଲସ୍ୟଂ, ଆରୋଗ୍ୟଂ ।
ବ୍ୟଞ୍ଜନାନମିତି କିମତ୍ଥଂ ? ମଚ୍ଚୁନା ।
କାରଗ୍ଗହଣଂ କିମତ୍ଥଂ ? ୟକାରସ୍ସ ମକାରାଦେସଞାପନତ୍ଥଂ । ଓପମ୍ମଂ ।
୨୭୦, ୧୨୦.ଅମ୍ହ ତୁମ୍ହନ୍ତୁରାଜ ବ୍ରହ୍ମତ୍ତ ସଖସତ୍ଥୁ ପିତାଦୀହିସ୍ମା ନାୱ।
ଅମ୍ହ ତୁମ୍ହନ୍ତୁରାଜ ବ୍ରହ୍ମ ଅତ୍ତ ସଖ ସତ୍ଥୁ ପିତୁଇଚ୍ଚେୱମାଦୀହି ସ୍ମାୱଚନଂ ନାୱ ଦଟ୍ଠବ୍ବଂ ।
ମୟା, ତୟା, ଗୁଣୱତା, ରଞ୍ଞା, ବ୍ରହ୍ମୁନା, ଅତ୍ତନା, ସଖିନା, ସତ୍ଥାରା, ପିତରା, ମାତରା, ଭାତରା, ଧୀତରା, କତ୍ତାରା, ୱତ୍ତାରା ।
ଏତେହୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ପୁରିସା ।
ଇତି ନାମକପ୍ପେ ପଞ୍ଚମୋ କଣ୍ଡୋ
ନାମକପ୍ପୋ ନିଟ୍ଠିତୋ ।
୩. କାରକକପ୍ପ
ଛଟ୍ଠକଣ୍ଡ
୨୭୧, ୮୮, ୩୦୮.ୟସ୍ମାଦପେତି ଭୟମାଦତ୍ତେ ୱା ତଦପାଦାନଂ।
ୟସ୍ମା ୱା ଅପେତି, ୟସ୍ମା ୱା ଭୟଂ ଜାୟତେ, ୟସ୍ମା ୱା ଆଦତ୍ତେ, ତଂ କାରକଂ ଅପାଦାନସଞ୍ଞଂ ହୋତି ।
ତଂ ୟଥା ? ଗାମା ଅପେନ୍ତି ମୁନୟୋ, ନଗରା ନିଗ୍ଗତୋ ରାଜା, ଚୋରା ଭୟଂ ଜାୟତେ, ଆଚରିୟୁପଜ୍ଝାୟେହି ସିକ୍ଖଂ ଗଣ୍ହାତି ସିସ୍ସୋ ।
ଅପାଦାନମିଚ୍ଚନେନ କ୍ୱତ୍ଥୋ ? ଅପାଦାନେ ପଞ୍ଚମୀ ।
୨୭୨, ୩୦୯.ଧାତୁନା ମାନମୁପସଗ୍ଗୟୋଗାଦ୍ୱୀସ୍ୱପି ଚ।
ଧାତୁନାମାନଂ ପୟୋଗେ ଚ ଉପସଗ୍ଗୟୋଗାଦୀସ୍ୱପି ଚ ତଂ କାରକଂ ଅପାଦାନସଞ୍ଞଂ ହୋତି ।
ଧାତୂନଂ ପୟୋଗେ ତାୱ ଜିଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଧାତୁସ୍ସ ପରାପୁବ୍ବସ୍ସ ପୟୋଗେ ୟୋ ଅସହୋ, ସୋ ଅପାଦାନସଞ୍ଞୋ ହୋତି ।
ତଂ ୟଥା ? ବୁଦ୍ଧସ୍ମା ପରାଜେନ୍ତି ଅଞ୍ଞତିତ୍ଥିୟା ।
ଭୂଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଧାତୁସ୍ସ ପପୁବ୍ବସ୍ସ ପୟୋଗେ ୟତୋ ଅଚ୍ଛିନ୍ନପ୍ପଭୱୋ, ସୋ ଅପାଦାନସଞ୍ଞୋ ହୋତି ।
ତଂ ୟଥା ? ହିମୱତା ପଭୱନ୍ତି ପଞ୍ଚ ମହାନଦିୟୋ, ଅନୱତତ୍ତମ୍ହା ପଭୱନ୍ତି ମହାସରା, ଅଚିରୱତିୟା ପଭୱନ୍ତି କୁନ୍ନଦିୟୋ ।
ନାମପ୍ପୟୋଗେପି ତଂ କାରକଂ ଅପାଦାନସଞ୍ଞଂ ହୋତି ।
ତଂ ୟଥା ? ଉରସ୍ମା ଜାତୋ ପୁତ୍ତୋ, ଭୂମିତୋ ନିଗ୍ଗତୋ ରସୋ, ଉଭତୋ ସୁଜାତୋ ପୁତ୍ତୋ ମାତିତୋ ଚ ପିତିତୋ ଚ ।
ଉପସଗ୍ଗୟୋଗେ ତଂ କାରକଂ ଅପାଦାନସଞ୍ଞଂ ହୋତି ।
ତଂ ୟଥା ? ଅପସାଲାୟ ଆୟନ୍ତି ୱାଣିଜା, ଆବ୍ରହ୍ମଲୋକା ସଦ୍ଦୋ ଅବ୍ଭୁଗ୍ଗଚ୍ଛତି ଉପରି ପବ୍ବତା ଦେୱୋ ୱସ୍ସତି, ବୁଦ୍ଧସ୍ମା ପତି ସାରିପୁତ୍ତୋ ଧମ୍ମଦେସନାୟ ଭିକ୍ଖୂ ଆଲପତି ତେମାସଂ, ଘତମସ୍ସ ତେଲସ୍ମା ପତି ଦଦାତି, ଉପ୍ପଲମସ୍ସ ପଦୁମସ୍ମା ପତି ଦଦାତି, କନକମସ୍ସ ହିରଞ୍ଞସ୍ମା ପତି ଦଦାତି ।
ଆଦିଗ୍ଗହଣେନ କାରକମଜ୍ଝେପି ପଞ୍ଚମୀୱିଭତ୍ତି ହୋତି । ଇତୋ ପକ୍ଖସ୍ମା ୱିଜ୍ଝତି ମିଗଂ ଲୁଦ୍ଦକୋ, କୋସା ୱିଜ୍ଝତି କୁଞ୍ଜରଂ, ମାସସ୍ମା ଭୁଞ୍ଜତି ଭୋଜନଂ ।
ଅପିଗ୍ଗହଣେନ ନିପାତପୟୋଗେପି ପଞ୍ଚମୀୱିଭତ୍ତି ହୋତି ଦୁତିୟା ଚ ତତିୟା ଚ । ରହିତା ମାତୁଜା ପୁଞ୍ଞଂ କତ୍ୱା ଦାନଂ ଦେତି, ରହିତା ମାତୁଜଂ, ରହିତା ମାତୁଜେନ ୱା । ରିତେ ସଦ୍ଧମ୍ମା କୁତୋ ସୁଖଂ ଲଭତି, ରିତେ ସଦ୍ଧମ୍ମଂ, ରିତେ ସଦ୍ଧମ୍ମେନ ୱା । ତେ ଭିକ୍ଖୂ ନାନା କୁଲା ପବ୍ବଜିତା, ୱିନା ସଦ୍ଧମ୍ମା ନତ୍ଥଞ୍ଞୋ କୋଚି ନାଥୋ ଲୋକେ ୱିଜ୍ଜତି, ୱିନା ସଦ୍ଧମ୍ମଂ, ୱିନା ସଦ୍ଧମ୍ମେନ ୱା । ୱିନା ବୁଦ୍ଧସ୍ମା, ୱିନା ବୁଦ୍ଧଂ, ୱିନା ବୁଦ୍ଧେନ ୱା ।
ଚଗ୍ଗହଣେନ ଅଞ୍ଞତ୍ଥାପି ପଞ୍ଚମୀୱିଭତ୍ତି ହୋତି । ୟତୋହଂ ଭଗିନି ଅରିୟାୟ ଜାତିୟା ଜାତୋ । ୟତୋ ସରାମି ଅତ୍ତାନଂ, ୟତୋ ପତ୍ତୋସ୍ମି ୱିଞ୍ଞୁତଂ, ୟତ୍ୱାଧିକରଣମେନଂ ଚକ୍ଖୁନ୍ଦ୍ରିୟଂ ଅସଂୱୁତଂ ୱିହରନ୍ତଂ ଅଭିଜ୍ଝାଦୋମନସ୍ସା ପାପକା ଅକୁସଲା ଧମ୍ମା ଅନ୍ୱାସୱେୟ୍ୟୁଂ ।
ରକ୍ଖଣତ୍ଥାନଂ ଧାତୂନଂ ପୟୋଗେ ୟଂ ଇଚ୍ଛିତଂ, ତଂ କାରକଂ ଅପାଦାନସଞ୍ଞଂ ହୋତି ।
କାକେ ରକ୍ଖନ୍ତି ତଣ୍ଡୁଲା, ୟୱା ପଟିସେଧେନ୍ତି ଗାୱୋ ।
ୟେନ ୱା ଅଦସ୍ସନମିଚ୍ଛିତଂ, ତଂ କାରକଂ ଅପାଦାନସଞ୍ଞଂ ହୋତି ।
ଉପଜ୍ଝାୟା ଅନ୍ତରଧାୟତି ସିସ୍ସୋ, ମାତରା ଚ ପିତରା ଚ ଅନ୍ତରଧାୟତି ପୁତ୍ତୋ ।
ୱାତି କିମତ୍ଥଂ ? ସତ୍ତମୀୱିଭତ୍ୟତ୍ତଂ । ଜେତୱନେ ଅନ୍ତରଧାୟତି ଭଗୱା ।
୨୭୫, ୩୧୨.ଦୂରନ୍ତି କଦ୍ଧ କାଲ ନିମ୍ମାନ ତ୍ୱାଲୋପ ଦିସାୟୋଗୱିଭତ୍ତାରପ୍ପୟୋଗ ସୁଦ୍ଧପ୍ପମୋଚନ ହେତୁ ୱିୱିତ୍ତପ୍ପମାଣ ପୁବ୍ବୟୋଗବନ୍ଧନ ଗୁଣୱଚନ ପଞ୍ହ କଥନ ଥୋକାକତ୍ତୂସୁ ଚ।
ଦୂରତ୍ଥେ, ଅନ୍ତିକତ୍ଥେ, ଅଦ୍ଧନିମ୍ମାନେ, କାଲନିମ୍ମାନେ, ତ୍ୱାଲୋପେ, ଦିସାୟୋଗେ, ୱିଭତ୍ତେ, ଆରପ୍ପୟୋଗେ, ସୁଦ୍ଧେ, ପମୋଚନେ, ହେତ୍ୱତ୍ଥେ, ୱିୱିତ୍ତତ୍ଥେ, ପମାଣେ, ପୁବ୍ବୟୋଗେ, ବନ୍ଧନତ୍ଥେ, ଗୁଣୱଚନେ, ପଞ୍ହେ, କଥନେ, ଥୋକେ, ଅକତ୍ତରି ଚ ଇଚ୍ଚେତେସ୍ୱତ୍ଥେସୁ, ପୟୋଗେସୁ ଚ, ତଂ କାରକଂ ଅପାଦାନସଞ୍ଞଂ ହୋତି ।
ଦୂରତ୍ଥେତାୱ – କୀୱ ଦୂରୋ ଇତୋ ନଳକାରଗାମୋ, ଦୂରତୋ ୱା ଗମ୍ମ, ଆରକା ତେ ମୋଘପୁରିସା ଇମସ୍ମା ଧମ୍ମୱିନୟା । ଦୁତିୟା ଚ ତତିୟା ଚ, ଦୂରଂ ଗାମଂ ଆୱତୋ, ଦୂରେନ ଗାମେନ ୱା ଆଗତୋ । ଆରକା ଇମଂ ଧମ୍ମୱିନୟଂ, ଅନେନ ଧମ୍ମୱିନୟେନ ୱା ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ଅନ୍ତିକତ୍ଥେ – ଅନ୍ତିକଂ ଗାମା, ଆସନ୍ନଂ ଗାମା, ସମୀପଂ ଗାମା, ସମୀପଂ ସଦ୍ଧମ୍ମା । ଦୁତିୟା ଚ ତତିୟା ଚ, ଅନ୍ତିକଂ ଗାମଂ, ଅନ୍ତିକଂ ଗାମେନ ୱା । ଆସନ୍ନଂ ଗାମଂ, ଆସନ୍ନଂ ଗାମେନ ୱା । ସମୀପଂ ଗାମଂ । ସମୀପଂ ଗାମେନ ୱା । ସମୀପଂ ସଦ୍ଧମ୍ମଂ, ସମୀପଂ ସଦ୍ଧମ୍ମେନ ୱା ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ଅଦ୍ଧନିମ୍ମାନେ – ଇତୋ ମଥୁରାୟ ଚତୂସୁ ୟୋଜନେସୁ ସଙ୍କସ୍ସଂ ନାମ ନଗରଂ ଅତ୍ଥି, ତତ୍ଥ ବହୂ ଜନା ୱସନ୍ତି ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
କାଲନିମ୍ମାନେ – ଇତୋ ଭିକ୍ଖୱେ ଏକନୱୁତିକପ୍ପେ ୱିପସ୍ସୀ ନାମ ଭଗୱା ଲୋକେ ଉଦପାଦି, ଇତୋ ତିଣ୍ଣଂ ମାସାନଂ ଅଚ୍ଚୟେନ ପରିନିବ୍ବାୟିସ୍ସତି ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ତ୍ୱାଲୋପେ କମ୍ମାଧିକରଣେସୁ – ପାସାଦା ସଙ୍କମେୟ୍ୟ, ପାସାଦଂ ଅଭିରୁହିତ୍ୱା ୱା । ପବ୍ବତା ସଙ୍କମେୟ୍ୟ, ପବ୍ବତଂ ଅଭିରୁହିତ୍ୱା ୱା । ହତ୍ଥିକ୍ଖନ୍ଧା ସଙ୍କମେୟ୍ୟ, ହତ୍ଥିକ୍ଖନ୍ଧଂ ଅଭିରୁହିତ୍ୱା ୱା । ଆସନା ୱୁଟ୍ଠହେୟ୍ୟ । ଆସନେ ନିସୀଦିତ୍ୱା ୱା ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ଦିସାୟୋଗେ – ଅୱିଚିତୋ ୟାୱ ଉପରିଭୱଗ୍ଗମନ୍ତରେ ବହୂ ସତ୍ତନିକାୟା ୱସନ୍ତି, ୟତୋ ଖେମଂ ତତୋ ଭୟଂ, ପୁରତ୍ଥିମତୋ, ଦକ୍ଖିଣତୋ, ପଚ୍ଛିମତୋ, ଉତ୍ତରତୋ ଅଗ୍ଗୀ ପଜ୍ଜଲନ୍ତି, ୟତୋ ଅସ୍ସୋସୁଂ ଭଗୱନ୍ତଂ, ଉଦ୍ଧଂ ପାଦତଲା ଅଧୋ କେସମତ୍ଥକା ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ୱିଭତ୍ତେ – ୟତୋ ପଣୀତତରୋ ୱା ୱିସିଟ୍ଠତରୋ ୱା ନତ୍ଥି । ଛଟ୍ଠୀ ଚ, ଛନ୍ନୱୁତୀନଂ ପାସଣ୍ଡାନଂ, ଧମ୍ମାନଂ ପୱରଂ ୟଦିଦଂ ସୁଗତୱିନୟୋ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ଆରପ୍ପୟୋଗେ – ଗାମଧମ୍ମା ୱସଲଧମ୍ମା ଅସଦ୍ଧମ୍ମା ଆରତି ୱିରତି ପଟିୱିରତି, ପାଣାତିପାତା ୱେରମଣୀ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ସୁଦ୍ଧେ – ଲୋଭନିୟେହି ଧମ୍ମେହି ସୁଦ୍ଧୋ ଅସଂସଟ୍ଠୋ, ମାତିତୋ ଚ ପିତିତୋ ଚ ସୁଦ୍ଧୋ ଅସଂସଟ୍ଠୋ ଅନୁପକୁଦ୍ଧୋ ଅଗରହିତୋ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ପମୋଚନେ – ପରିମୁତ୍ତୋ ଦୁକ୍ଖସ୍ମାତି ୱଦାମି, ମୁତ୍ତୋସ୍ମି ମାରବନ୍ଧନା, ନ ତେ ମୁଚ୍ଚନ୍ତି ମଚ୍ଚୁନା ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ହେତ୍ୱତ୍ଥେ – କସ୍ମା ହେତୁନା, କେନ ହେତୁନା, କିସ୍ସ ହେତୁନା, କସ୍ମା ନୁ ତୁମ୍ହଂ ଦହରା ନ ମୀୟରେ, କସ୍ମା ଇଧେୱ ମରଣଂ ଭୱିସ୍ସତି ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ୱିୱିତ୍ତତ୍ଥେ – ୱିୱିତ୍ତୋ ପାପକା ଧମ୍ମା, ୱିୱିଚ୍ଚେୱ କାମେହି ୱିୱିଚ୍ଚ ଅକୁସଲେହି ଧମ୍ମେହି ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ପମାଣେ – ଦୀଘସୋ ନୱୱିଦତ୍ଥିୟୋ ସୁଗତୱିଦତ୍ଥିୟା ପମାଣିକା କାରେତବ୍ବା, ମଜ୍ଝିମସ୍ସ ପୁରିସସ୍ସ ଅଡ୍ଢ ତେଳସହତ୍ଥା ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ପୁବ୍ବୟୋଗେ – ପୁବ୍ବେୱ ସମ୍ମୋଧା ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ବନ୍ଧନତ୍ଥେ – ସତସ୍ମା ବନ୍ଧୋ ନରୋ । ତତିୟା ଚ, ସତେନ ବନ୍ଧୋ ନରୋ ରଞ୍ଞା ଇଣତ୍ଥେନ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ଗୁଣୱଚନେ – ପୁଞ୍ଞାୟ ସୁଗତିଂ ୟନ୍ତି, ଚାଗାୟ ୱିପୁଲଂ ଧନଂ, ପଞ୍ଞାୟ ୱିମୁତ୍ତିମନୋ, ଇସ୍ସରିୟାୟ ଜନଂ ରକ୍ଖତି ରାଜା ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ପଞ୍ହେ ତ୍ୱାଲୋପେ କମ୍ମାଧିକରଣେସୁ – ଅଭିଧମ୍ମା ପୁଚ୍ଛନ୍ତି, ଅଭିଧମ୍ମଂ ସୁତ୍ୱା, ଅଭିଧମ୍ମେ ଠତ୍ୱା ୱା । ୱିନୟା ପୁଚ୍ଛନ୍ତି, ୱିନୟଂ ସୁତ୍ୱା, ୱିନୟେ ଠତ୍ୱା ୱା । ଦୁତିୟା ଚ ତତିୟା ଚ, ଅଭିଧମ୍ମଂ, ଅଭିଧମ୍ମେନ ୱା । ୱିନୟଂ, ୱିନୟେନ ୱା । ଏୱ ସୁତ୍ତା, ଗେୟ୍ୟା, ଗାଥାୟ, ୱେୟ୍ୟାକରଣା, ଉଦାନା, ଇତିୱୁତ୍ତକା, ଜାତକା, ଅବ୍ଭୁତଧମ୍ମା, ୱେଦଲ୍ଲା ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
କଥନେ ତ୍ୱାଲୋପେ କମ୍ମାଧିକରଣେସୁ – ଅଭିଧମ୍ମା କଥୟନ୍ତି, ଅଭିଧମ୍ମଂ ସୁତ୍ୱା, ଅଭିଧମ୍ମେ ଠତ୍ୱା ୱା । ୱିନୟା କଥୟନ୍ତି, ୱିନୟଂ ସୁତ୍ୱା, ୱିନୟେ ଠତ୍ୱା ୱା । ଦୁତିୟା ଚ ତତିୟା ଚ, ଅଭିଧମ୍ମଂ, ଅଭିଧମ୍ମେନ ୱା । ୱିନୟଂ ୱିନୟେନ ୱା । ଏୱଂ ସୁତ୍ତା, ଗେୟ୍ୟା, ଗାଥାୟ, ୱେୟ୍ୟାକରଣା, ଉଦାନା, ଇତିୱୁତ୍ତକା, ଜାତକା, ଅବ୍ଭୁତଧମ୍ମା, ୱେଦଲ୍ଲା ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ଥୋକେ – ଥୋକା ମୁଚ୍ଚନ୍ତି । ଅପ୍ପମତ୍ତକା ମୁଚ୍ଚନ୍ତି, କିଚ୍ଛା ମୁଚ୍ଚନ୍ତି । ତତିୟା ଚ । ଥୋକେନ, ଅପ୍ପମତ୍ତକେନ, କିଚ୍ଛେନ ୱା ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ଅକତ୍ତରିଚ – କମ୍ମସ୍ସ କତତ୍ତା ଉପଚିତତ୍ତା ଉସ୍ସନ୍ନତ୍ତା ୱିପୁଲତ୍ତା ଚକ୍ଖୁୱିଞ୍ଞାଣଂ ଉପ୍ପନ୍ନଂ ହୋତି ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ଚଗ୍ଗହଣେନ ସେସେସୁପି ୟେ ମୟା ନୋପଦିଟ୍ଠା ଅପାଦାନପୟୋଗିକା, ତେ ପୟୋଗୱିଚକ୍ଖଣେହି ୟଥାୟୋଗଂ ୟୋଜେତବ୍ବା ।
୨୭୬, ୩୦୨.ୟସ୍ସ ଦାତୁକାମୋ ରୋଚତେ ଧାରୟତେ ୱା ତଂ ସମ୍ପଦାନଂ।
ୟସ୍ସ ୱା ଦାତୁକାମୋ ୟସ୍ସ ୱାରୋଚତେ, ୟସ୍ସ ୱା ଧାରୟତେ, ତଂ କାରକଂ ସମ୍ପଦାନସଞ୍ଞଂ ହୋତି ।
ସମଣସ୍ସ ଚୀୱରଂ ଦଦାତି, ସମଣସ୍ସ ରୋଚତେ ସଚ୍ଚଂ, ଦେୱଦତ୍ତସ୍ସ ସୁୱଣ୍ଣଚ୍ଛତ୍ତଂ ଧାରୟତେ ୟଞ୍ଞଦତ୍ତୋ ।
ସମ୍ପଦାନମିଚ୍ଚନେନ କ୍ୱତ୍ଥୋ ? ସମ୍ପଦାନେ ଚତୁତ୍ଥୀ ।
ୱାତି ୱିକପ୍ପନତ୍ଥଂ, ଧାତୁନାମାନଂ ପୟୋଗେ ୱା ଉପସଗ୍ଗପ୍ପୟୋଗେ ୱା ନିପାତପ୍ପୟୋଗେ ୱା ସତି ଅତ୍ଥୱିକପ୍ପନତ୍ଥଂ ୱାତି ପଦଂ ପୟୁଜ୍ଜତି ।
୨୭୭, ୩୦୩.ସିଲାଘ ହନୁ ଠା ସପ ଧାର ପିହ କୁଧ ଦୁହିସ୍ସୋସୂୟ ରାଧିକ୍ଖ ପଚ୍ଚାସୁଣ ଅନୁପତିଗିଣ ପୁବ୍ବକତ୍ତାରୋଚନତ୍ଥ ତଦତ୍ଥ ତୁମତ୍ଥାଲମତ୍ଥ ମଞ୍ଞାନାଦରପ୍ପାଣିନି, ଗତ୍ୟତ୍ଥକମ୍ମନି, ଆସୀସତ୍ଥ ସମ୍ମୁତି ଭିୟ୍ୟ ସତ୍ତମ୍ୟତ୍ଥେସୁ ଚ।
ସିଲାଘ ହନୁ ଠା ସପ ଧାର ପିହ କୁଧ ଦୁହ ଇସ୍ସଇଚ୍ଚେତେସଂ ଧାତୂନଂ ପୟୋଗେ, ଉସୂୟତ୍ଥାନଞ୍ଚ ପୟୋଗେ, ରାଧିକ୍ଖପ୍ପୟୋଗେ, ପଚ୍ଚାସୁଣଅନୁପତିଗିଣାନଂ ପୁବ୍ବକତ୍ତରି, ଆରୋଚନତ୍ଥେ, ତଦତ୍ଥେ, ତୁମତ୍ଥେ, ଅଲମତ୍ଥେ, ମଞ୍ଞତିପ୍ପୟୋଗେ ଅନାଦରେ ଅପ୍ପାଣିନି, ଗତ୍ୟତ୍ଥାନଂ ଧାତୂନଂ କମ୍ମନି, ଆସୀସତ୍ଥେ ଚ ସମ୍ମୁତି ଭିୟ୍ୟ ସତ୍ତମ୍ୟତ୍ଥେସୁ ଚ, ତଂ କାରକଂ ସମ୍ପଦାନସଞ୍ଞଂ ହୋତି ।
ସିଲାଘପ୍ପୟୋଗେ ତାୱ – ବୁଦ୍ଧସ୍ସ ସିଲାଘତେ, ଧମ୍ମସ୍ସ ସିଲାଘତେ, ସଙ୍ଘସ୍ସ ସିଲାଘତେ, ସକଂଉପଜ୍ଝାୟସ୍ସ ସିଲାଘତେ, ତୱ ସିଲାଘତେ ମମ ସିଲାଘତେ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ହନୁପ୍ପୟୋଗେ – ହନୁତେ ତୁୟ୍ହମେୱ, ହନୁତେ ମୟ୍ହମେୱ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ଠାପୟୋଗେ – ଉପତିଟ୍ଠେୟ୍ୟ ସକ୍ୟପୁତ୍ତାନଂ ୱଡ୍ଢକୀ, ଭିକ୍ଖୁସ୍ସ ଭୁଞ୍ଜନ୍ତସ୍ସ ପାନୀୟେନ ୱା ୱିଧୂପନେନ ୱା ଉପତିଟ୍ଠେୟ୍ୟ ଭିକ୍ଖୁନୀ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ସପପ୍ପୟୋଗେ – ତୁୟ୍ହଂ ସପତେ, ମୟ୍ହଂ ସପତେ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ଧାରପ୍ପୟୋଗେ – ସୁୱଣ୍ଣଂ ତେ ଧାରୟତେ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ପିହପ୍ପୟୋଗେ – ବୁଦ୍ଧସ୍ସ ଅଞ୍ଞତିତ୍ଥିୟା ପିହୟନ୍ତି, ଦେୱା ଦସ୍ସନକାମା ତେ, ୟତୋ ଇଚ୍ଛାମି ଭଦ୍ଦନ୍ତସ୍ସ, ସମିଦ୍ଧାନଂ ପିହୟନ୍ତି ଦଲିଦ୍ଦା ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
କୁଧଦୁହଇସ୍ସଉସୂୟପ୍ପୟୋଗେ – କୋଧୟତି ଦେୱ ଦତ୍ତସ୍ସ, ତସ୍ସ କୁଜ୍ଝ ମହାୱୀର, ମା ରଟ୍ଠଂ ୱିନସ୍ସ ଇଦଂ । ଦୁହୟତି ଦିସାନଂ ମେଘୋ, ତିତ୍ଥିୟା ସମଣାନଂ ଇସ୍ସୟନ୍ତି ଗୁଣଗିଦ୍ଧେନ, ତିତ୍ଥିୟା ସମଣାନଂ ଇସ୍ସୟନ୍ତି ଲାଭଗିଦ୍ଧେନ, ଦୁଜ୍ଜନା ଗୁଣୱନ୍ତାନଂ ଉସୂୟନ୍ତି ଗୁଣଗିଦ୍ଧେନ, କା ଉସୂୟା ୱିଜାନତଂ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ରାଧ ଇକ୍ଖ ଇଚ୍ଚେତେସଂ ଧାତୂନଂ ପୟୋଗେ ୟସ୍ସ ଅକଥିତସ୍ସ ପୁଚ୍ଛନଂ କମ୍ମୱିକ୍ଖ୍ୟାପନତ୍ଥଞ୍ଚ, ତଂ କାରକଂ ସମ୍ପଦାନସଞ୍ଞଂ ହୋତି, ଦୁତିୟା ଚ ।
ଆରାଧୋହଂ ରଞ୍ଞୋ, ଆରାଧୋହଂ ରାଜାନଂ, କ୍ୟାହଂ ଅୟ୍ୟାନଂ ଅପରଜ୍ଝାମି, କ୍ୟାହଂ ଅୟ୍ୟେ ଅପରଜ୍ଝାମି, ଚକ୍ଖୁଂ ଜନସ୍ସ ଦସ୍ସନାୟ ତଂ ୱିୟ ମଞ୍ଞେ, ଆୟସ୍ମତୋ ଉପାଲିତ୍ଥେରସ୍ସ ଉପସମ୍ପଦାପେକ୍ଖୋ ଉପତିସ୍ସୋ, ଆୟସ୍ମନ୍ତଂ ୱା ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ପଚ୍ଚାସୁଣ ଅନୁପତିଗିଣାନଂ ପୁବ୍ବକତ୍ତରି ସୁଣୋତିସ୍ସ ପଚ୍ଚାୟୋଗେ ୟସ୍ସ କମ୍ମୁନୋ ପୁବ୍ବସ୍ସ ୟୋ କତ୍ତା, ସୋ ସମ୍ପଦାନସଞ୍ଞୋ ହୋତି ।
ତଂ ୟଥା ? ଭଗୱା ଭିକ୍ଖୂ ଏତଦୱୋଚ ।
ଭିକ୍ଖୂତି ଅକଥୀତ କମ୍ମଂ, ଏତନ୍ତି କଥିତକମ୍ମଂ। ୟସ୍ସ କମ୍ମୁନୋ ପୁବ୍ବସ୍ସ ୟୋ କତ୍ତା, ସୋ‘ଭଗୱା’ତି ‘‘ୟୋ କରୋତି ସ କତ୍ତା’’ତି ସୁତ୍ତୱଚନେନ କତ୍ତୁସଞ୍ଞୋ । ଏୱଂ ୟସ୍ସ କମ୍ମୁନୋ ପୁବ୍ବସ୍ସ ୟୋ କତ୍ତା, ସୋ ସମ୍ପଦାନସଞ୍ଞୋ ହୋତି ।
ତଂ ୟଥା ? ତେ ଭିକ୍ଖୂ ଭଗୱତୋ ପଚ୍ଚସ୍ସୋସୁଂ, ଆସୁଣନ୍ତି ବୁଦ୍ଧସ୍ସ ଭିକ୍ଖୂ ।
ଗିଣସ୍ସ ଅନୁପତିୟୋଗେ ୟସ୍ସ କମ୍ମୁନୋ ପୁବ୍ବସ୍ସ ୟୋ କତ୍ତା, ସୋ ସମ୍ପଦାନସଞ୍ଞୋ ହୋତି ।
ତଂ ୟଥା ? ଭିକ୍ଖୁ ଜନଂ ଧମ୍ମଂ ସାୱେତି, ତସ୍ସ ଭିକ୍ଖୁନୋ ଜନୋ ଅନୁଗିଣାତି, ତସ୍ସ ଭିକ୍ଖୁନୋ ଜନୋ ପତିଗିଣାତି ।
ୟୋ ୱଦେତି ସ‘କତ୍ତା’ତି,
ୱୁତ୍ତଂ ‘କମ୍ମ’ନ୍ତି ୱୁଚ୍ଚତି ।
ୟୋ ପଟିଗ୍ଗାହକୋ ତସ୍ସ,
‘ସମ୍ପଦାନଂ’ ୱିଜାନିୟା ॥
ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ଆରୋଚନତ୍ଥେ – ଆରୋଚୟାମି ୱୋ ଭିକ୍ଖୱେ, ଆମନ୍ତୟାମି ୱୋ ଭିକ୍ଖୱେ, ପଟିୱେଦୟାମି ୱୋ ଭିକ୍ଖୱେ, ଆରୋଚୟାମି ତେ ମହାରାଜ, ଆମନ୍ତୟାମି ତେ ମହାରାଜ, ପଟିୱେଦୟାମି ତେ ମହାରାଜ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ତଦତ୍ଥେ – ଊନସ୍ସ ପାରିପୂରିୟା ତଂ ଚୀୱରଂ ନିକ୍ଖିପିତବ୍ବଂ । ବୁଦ୍ଧସ୍ସ ଅତ୍ଥାୟ, ଧମ୍ମସ୍ସ ଅତ୍ଥାୟ, ସଙ୍ଘସ୍ସ ଅତ୍ଥାୟ, ଜୀୱିତଂ ପରିଚ୍ଚଜାମି ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ତୁମତ୍ଥେ -ଲୋକାନୁକମ୍ପାୟ ଅତ୍ଥାୟ ହିତାୟ ସୁଖାୟ ଦେୱମନୁସ୍ସାନଂ ବୁଦ୍ଧୋ ଲୋକେ ଉପ୍ପଜ୍ଜତି । ଭିକ୍ଖୂନଂ ଫାସୁୱିହାରାୟ ୱିନୟୋ ପଞ୍ଞତ୍ତୋ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ଅଲମତ୍ଥପ୍ପୟୋଗେ-ଅଲମିତି ଅରହତି ପଟିକ୍ଖିତ୍ତେସୁ । ଅଲଂ ମେ ବୁଦ୍ଧୋ, ଅଲଂ ମେ ରଜ୍ଜଂ, ଅଲଂ ଭିକ୍ଖୁ ପତ୍ତସ୍ସ, ଅଲଂ ମଲ୍ଲୋ ମଲ୍ଲସ୍ସ, ଅରହତି ମଲ୍ଲୋ ମଲ୍ଲସ୍ସ । ପଟିକ୍ଖିତ୍ତେ ଅଲଂ ତେ ରୂପଂ କରଣୀୟଂ, ଅଲଂ ମେ ହିରଞ୍ଞସୁୱଣ୍ଣେନ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ମଞ୍ଞତିପ୍ପୟୋଗେ ଅନାଦରେ ଅପ୍ପାଣିନି-କଟ୍ଠସ୍ସ ତୁୱଂ ମଞ୍ଞେ, କଲିଙ୍ଗରସ୍ସ ତୁୱଂ ମଞ୍ଞେ ।
ଅନାଦରେତି କିମତ୍ଥଂ ? ସୁୱଣ୍ଣଂ ୱିୟ ତଂ ମଞ୍ଞେ ।
ଅପ୍ପାଣିନୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ଗଦ୍ରଭଂ ତୁୱଂ ମଞ୍ଞେ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ଗତ୍ୟତ୍ଥକମ୍ମନି-ଗାମସ୍ସ ପାଦେନ ଗତୋ, ନଗରସ୍ସ ପାଦେନ ଗତୋ, ଅପ୍ପୋ ସଗ୍ଗାୟ ଗଚ୍ଛତି, ସଗ୍ଗସ୍ସ ଗମନେନ ୱା, ମୂଲାୟ ପଟିକସ୍ସେୟ୍ୟ ସଙ୍ଘୋ । ଦୁତିୟା ଚ, ଗାମଂ ପାଦେନ ଗତୋ, ନଗରଂ ପାଦେନ ଗତୋ, ଅପ୍ପୋ ସଗ୍ଗଂ ଗଚ୍ଛତି, ସଗ୍ଗଂ ଗମନେନ ୱା, ମୂଲଂ ପଟିକସ୍ସେୟ୍ୟ ସଙ୍ଘୋ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ଆସୀସତ୍ଥେ-ଆୟସ୍ମତୋ ଦୀଘାୟୁକୋ ହୋତୁ, ଭଦ୍ଦଂ ଭୱତୋ ହୋତୁ, କୁସଲଂ ଭୱତୋ ହୋତୁ, ଅନାମୟଂ ଭୱତୋ ହୋତୁ, ସୁଖଂ ଭୱତୋ ହୋତୁ, ସ୍ୱାଗତଂ ଭୱତୋ ହୋତୁ, ଅତ୍ଥୋ ଭୱତୋ ହୋତୁ, ହିତଂ ଭୱତୋ ହୋତୁ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ସମ୍ମୁତିପ୍ପୟୋଗେ– ଅଞ୍ଞତ୍ର ସଙ୍ଘସମ୍ମୁତିୟା ଭିକ୍ଖୁସ୍ସ ୱିପ୍ପୱତ୍ଥୁଂ ନ ୱଟ୍ଟତି, ସାଧୁ ସମ୍ମୁତି ମେ ତସ୍ସ ଭଗୱତୋ ଦସ୍ସନାୟ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ଭିୟ୍ୟପ୍ପୟୋଗେ – ଭିୟ୍ୟୋସୋ ମତ୍ତାୟଂ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ସତ୍ତମ୍ୟତ୍ଥେ – ତୁୟ୍ହଞ୍ଚସ୍ସ ଆୱି କରୋମି, ତସ୍ସ ମେ ସକ୍କୋ ପାତୁରହୋସି ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ଅତ୍ଥଗ୍ଗହଣେନ ବହୂସୁ ଅକ୍ଖରପ୍ପୟୋଗେସୁ ଦିସ୍ସତି ।
ତଂ ୟଥା ? ଉପମଂ ମତ କରିସ୍ସାମି, ଧମ୍ମଂ ୱୋ ଦେସେସ୍ସାମି ।
ସାରତ୍ଥେ ଚ – ଦେସେତୁ ଭନ୍ତେ ଭଗୱା ଧମ୍ମଂ ଭିକ୍ଖୂନଂ । ତସ୍ସ ଫାସୁ ୱିହାରାୟ ହୋତି, ଏତସ୍ସ ପହିଣେୟ୍ୟ, ୟଥା ନୋ ଭଗୱା ବ୍ୟାକରେୟ୍ୟ, ତଥାପି ତେସଂ ବ୍ୟାକରିସ୍ସାମ, କପ୍ପତି ସମଣାନଂ ଆୟୋଗୋ, ଅମ୍ହାକଂ ମଣିନା ଅତ୍ଥୋ, କିମତ୍ଥୋ ମେ ବୁଦ୍ଧେନ, ସେୟ୍ୟୋ ମେ ଅତ୍ଥୋ, ବହୂପକାରା ଭନ୍ତେ ମହାପଜା ପତିଗୋତମୀ ଭଗୱତୋ, ବହୂପକାରା ଭିକ୍ଖୱେ ମାତାପିତରୋ ପୁତ୍ତାନଂ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ସେସେସୁ ଅକ୍ଖରପ୍ପୟୋଗେସୁପି ଅଞ୍ଞେପି ପୟୋଗା ପୟୋଗୱିଚକ୍ଖଣେହି ୟୋଜେତବ୍ବା ।
ଚଗ୍ଗହଣଂ ୱିକପ୍ପନତ୍ଥୱାଗ୍ଗହଣାନୁକଡ୍ଢନତ୍ଥଂ। ୟେ କେଚି ସଦ୍ଦା ସମ୍ପଦାନପ୍ପୟୋଗିକା ମୟା ନୋପଦିଟ୍ଠା, ତେସଂ ଗହଣତ୍ଥଂ ଇଧ ୱିକପ୍ପୀୟତି ୱାସଦ୍ଦୋ ।
ତଂ ୟଥା ? ଭିକ୍ଖୁସଙ୍ଘସ୍ସ ପଭୂ ଅୟଂ ଭଗୱା, ଦେସସ୍ସ ପଭୂ ଅୟଂ ରାଜା । ଖେତ୍ତସ୍ସ ପଭୂ ଅୟଂ ଗହପତି, ଅରଞ୍ଞସ୍ସ ପଭୂ ଅୟଂ ଲୁଦ୍ଦକୋ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି । କ୍ୱଚି ଦୁତିୟା ତତିୟା ପଞ୍ଚମୀ ଛଟ୍ଠୀ ସତ୍ତମ୍ୟତ୍ଥେସୁ ଚ ।
ୟୋ ଆଧାରୋ, ତଂ ଓକାସସଞ୍ଞଂ ହୋତି । ସ୍ୱାଧାରୋ ଚତୁବ୍ବିଧୋ ବ୍ୟାପିକୋ, ଓପସିଲେସିକୋ, ୱେସୟିକୋ ସାମୀପିକୋ ଚାତି ।
ତତ୍ଥ ବ୍ୟାପିକୋ ତାୱ–ଜଲେସୁ ଖୀରଂ ତିଟ୍ଠତି, ତିଲେସୁ ତେଲଂ, ଉଚ୍ଛୂସୁ ରସୋ ।
ଓପସିଲେସିକୋ–ପରିୟଙ୍କେ ରାଜା ସେତି, ଆସନେ ଉପୱିଟ୍ଠୋ ସଙ୍ଘୋ ।
ୱେସୟିକୋ–ଭୂମୀସୁ ମନୁସ୍ସା ଚରନ୍ତି, ଅନ୍ତଲିକ୍ଖେ ୱାୟୂ ୱାୟନ୍ତି । ଆକାସେ ସକୁଣା ପକ୍ଖନ୍ଦନ୍ତି ।
ସାମୀପିକୋ–ୱନେ ହତ୍ଥିନୋ ଚରନ୍ତି, ଗଙ୍ଗାୟଂ ଘୋସୋ ତିଟ୍ଠତି, ୱଜେ ଗାୱୋ ଦୁହନ୍ତି, ସାୱତ୍ଥିୟଂ ୱିହରତି ଜେତୱନେ ।
ଓକାସମିଚ୍ଚନେନ କ୍ୱତ୍ଥୋ ? ଓକାସେ ସତ୍ତମୀ ।
୨୭୯, ୨୯୨.ୟେନ ୱା କୟିରତେ ତଂ କରଣଂ।
ୟେନ ୱା କୟିରତେ, ୟେନ ୱା ପସ୍ସତି, ୟେନ ୱା ସୁଣାତି, ତଂ କାରକଂ କରଣସଞ୍ଞଂ ହୋତି ।
ଦତ୍ତେନ ୱିହିଂ ଲୁନାତି, ୱାସିୟା କଟ୍ଠଂ ତଚ୍ଛତି, ଫରସୁନା ରୁକ୍ଖଂ ଛିନ୍ଦତି, କୁଦାଲେନ ପଥୱିଂ ଖଣତି, ସତ୍ଥେନ କମ୍ମଂ କରୋତି । ଚକ୍ଖୁନା ରୂପଂ ପସ୍ସତି ।
କରଣମିଚ୍ଚନେନ କ୍ୱତ୍ଥୋ ? କରଣେ ତତିୟା ।
ୟଂ ୱା କରୋତି, ୟଂ ୱା ପସ୍ସତି, ୟଂ ୱା ସୁଣାତି, ତଂ କାରକଂ କମ୍ମସଞ୍ଞଂ ହୋତି ।
ଛତ୍ତଂ କରୋତି, ରଥଂ କରୋତି, ରୂପଂ ପସ୍ସତି, ସଦ୍ଦଂ ସୁଣାତି, କଣ୍ଟକଂ ମଦ୍ଦତି, ୱିସଂ ଗିଲତି ।
କମ୍ମମିଚ୍ଚନେନ କ୍ୱତ୍ଥୋ ? କମ୍ମତ୍ଥେ ଦୁତିୟା ।
ୟୋ କରୋତି, ସୋ କତ୍ତୁସଞ୍ଞୋ ହୋତି ।
ଅହିନା ଦଟ୍ଠୋ ନରୋ, ଗରୁଳେନ ହତୋ ନାଗୋ । ବୁଦ୍ଧେନ ଜିତୋ ମାରୋ, ଉପଗୁତ୍ତେନ ମାରୋ ବନ୍ଧୋ ।
କତ୍ତୁଇଚ୍ଚନେନ କ୍ୱତ୍ଥୋ ? କତ୍ତରି ଚ ।
ୟୋ କତ୍ତାରଂ କାରେତି, ସୋ ହେତୁସଞ୍ଞୋ ହୋତି, କତ୍ତା ଚ ।
ସୋ ପୁରିସୋ ତଂ ପୁରିସଂ କମ୍ମଂ କାରେତି ସୋ ପୁରିସୋ ତେନ ପୁରିସେନ କମ୍ମଂ କାରେତି, ସୋ ପୁରିସୋ ତସ୍ସ ପୁରିସସ୍ସ କମ୍ମଂ କାରେତି । ଏୱଂ ହାରେତି ପାଠେତି ପାଚେତି, ଧାରେତି ।
ହେତୁଇଚ୍ଚନେନ କ୍ୱତ୍ଥୋ ? ଧାତୂହି ଣେ ଣୟ ଣାପେ ଣାପୟା କାରିତାନି ହେତ୍ୱତ୍ଥେ ।
୨୮୩, ୩୧୬.ୟସ୍ସୱା ପରିଗ୍ଗହୋ ତଂ ସାମୀ।
ୟସ୍ସ ୱା ପରିଗ୍ଗହୋ, ତଂ ସାମୀସଞ୍ଞଂ ହୋତି ।
ତସ୍ସ ଭିକ୍ଖୁନୋ ପଟିୱୀସୋ, ତସ୍ସ ଭିକ୍ଖୁନୋ ପତ୍ତୋ, ତସ୍ସ ଭିକ୍ଖୁନୋ ଚୀୱରଂ, ଅତ୍ତନୋ ମୁଖଂ ।
ସାମୀଇଚ୍ଚନେନ କ୍ୱତ୍ଥୋ ? ସାମିସ୍ମିଂ ଛଟ୍ଠୀ ।
ଲିଙ୍ଗତ୍ଥାଭିଧାନମତ୍ତେ ପଠମାୱିଭତ୍ତି ହୋତି ।
ପୁରିସୋ, ପୁରିସା, ଏକୋ, ଦ୍ୱେ, ଚ, ୱା, ହେ, ଅହେ, ରେ, ଅରେ ।
ଆଲପନତ୍ଥା ଧିକେ ଲିଙ୍ଗତ୍ଥାଭିଧାନମତ୍ତେ ଚ ପଠମାୱିଭତ୍ତି ହୋତି ।
ଭୋ ପୁରିସ, ଭୱନ୍ତୋ ପୁରିସା, ଭୋ ରାଜ, ଭୱନ୍ତୋ ରାଜାନୋ, ହେ ସଖେ, ହେ ସଖିନୋ ।
କରଣକାରକେ ତତିୟାୱିଭତ୍ତି ହୋତି ।
ଅଗ୍ଗିନା କୁଟିଂ ଝାପେତି, ମନସା ଚେ ପଦୁଟ୍ଠେନ, ମନସା ଚେ ପସନ୍ନେନ, କାୟେନ କମ୍ମଂ କରୋତି ।
ସହାଦିୟୋଗତ୍ଥେ ଚ ତତିୟାୱିଭତ୍ତି ହୋତି ।
ସହାପି ଗଗ୍ଗେନ ସଙ୍ଘୋ ଉପୋସଥଂ କରେୟ୍ୟ, ୱିନାପି ଗଗ୍ଗେନ, ମହତା ଭିକ୍ଖୁସଙ୍ଘେନ ସଦ୍ଧିଂ, ସହସ୍ସେନ ସମଂ ମିତା ।
କତ୍ତରି ଚ ତତିୟାୱିଭତ୍ତି ହୋତି ।
ରଞ୍ଞା ହତୋ ପୋସୋ, ୟକ୍ଖେନ ଦିନ୍ନୋ ୱରୋ, ଅହିନା ଦଟ୍ଠୋ ନରୋ ।
ହେତ୍ୱତ୍ଥେ ଚ ତତିୟାୱିଭତ୍ତି ହୋତି ।
ଅନ୍ନେନ ୱସତି, ଧମ୍ମେନ ୱସତି, ୱିଜ୍ଜାୟ ୱସତି, ସକ୍କାରେନ ୱସତି ।
ସତ୍ତମ୍ୟତ୍ଥେ ଚ ତତିୟାୱିଭତ୍ତି ହୋତି ।
ତେନ କାଲେନ, ତେନ ସମୟେନ । (ୟେନ କାଲେନ, ୟେନ ସମୟେନ,) ତେନ ଖୋ ପନ ସମୟେନ ।
ୟେନ ବ୍ୟାଧିମତା ଅଙ୍ଗେନ ଅଙ୍ଗିନୋ ୱିକାରୋ ଲକ୍ଖୀୟତେ । ତତ୍ଥ ତତିୟାୱିଭତ୍ତି ହୋତି ।
ଅକ୍ଖିନା କାଣୋ, ହତ୍ଥେନ କୁଣୀ, କାଣଂ ପସ୍ସତି ନେତ୍ତେନ, ପାଦେନ ଖଞ୍ଜୋ, ପିଟ୍ଠିୟା ଖୁଜ୍ଜୋ ।
ୱିସେସନତ୍ଥେ ଚ ତତିୟାୱିଭତ୍ତି ହୋତି ।
ଗୋତ୍ତେନ ଗୋତମୋ ନାଥୋ, ସୁୱଣ୍ଣେନ ଅଭିରୂପୋ, ତପସା ଉତ୍ତମୋ ।
ସମ୍ପଦାନକାରକେ ଚତୁତ୍ଥୀୱିଭତ୍ତି ହୋତି ।
ବୁଦ୍ଧସ୍ସ ୱା ଧମ୍ମସ୍ସ ୱା ସଙ୍ଘସ୍ସ ୱା ଦାନଂ ଦେତି, ଦାତା ହୋତି ସମଣସ୍ସ ୱା ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ସ ୱା ।
ନମୋୟୋଗାଦୀସ୍ୱପି ଚ ଚତୁତ୍ଥୀୱିଭତ୍ତି ହୋତି ।
ନମୋ ତେ ବୁଦ୍ଧ ୱୀରତ୍ଥୁ, ସୋତ୍ଥି ପଜାନଂ, ନମୋ କରୋହି ନାଗସ୍ସ, ସ୍ୱାଗତଂ ତେ ମହାରାଜ ।
ଅପାଦାନକାରକେ ପଞ୍ଚମୀୱିଭତ୍ତି ହୋତି ।
ପାପା ଚିତ୍ତଂ ନିୱାରୟେ, ଅବ୍ଭା ମୁତ୍ତୋୱ ଚନ୍ଦିମା, ଭୟା ମୁଚ୍ଚତି ସୋ ନରୋ ।
କାରଣତ୍ଥେ ଚ ପଞ୍ଚମୀୱିଭତ୍ତି ହୋତି ।
ଅନନୁବୋଧା ଅପ୍ପଟିୱେଧା ଚତୁନ୍ନଂ ଅରିୟସଚ୍ଚାନଂ ୟଥାଭୂତଂ ଅଦସ୍ସନା ।
କମ୍ମତ୍ଥେ ଦୁତିୟାୱିଭତ୍ତି ହୋତି ।
ଗାୱଂ ହନତି, ୱୀହୟୋ ଲୁନାତି, ସତ୍ଥଂ କରୋତି, ଘଟଂ କରୋତି, ରଥଂ କରୋତି, ଧମ୍ମଂ ସୁଣାତି, ବୁଦ୍ଧଂ ପୂଜେତି, ୱାଚଂ ଭାସତୀ, ତଣ୍ଡୁଲଂ ୱଚତି, ଚୋରଂ ଘାତେତି ।
୨୯୮, ୨୮୭.କାଲଦ୍ଧାନମଚ୍ଚନ୍ତସଂୟୋଗେ।
କାଲଦ୍ଧାନଂ ଅଚ୍ଚନ୍ତସଂୟୋଗେ ଦୁତିୟାୱିଭତ୍ତି ହୋତି ।
ମାସଂ ମଂସୋଦନଂ ଭୁଞ୍ଜତି, ସରଦଂ ରମଣୀୟା ନଦୀ, ମାସଂ ସଜ୍ଝାୟତି, ୟୋଜନଂ ୱନରାଜି, ୟୋଜନଂ ଦୀଘୋ ପବ୍ବତୋ, କୋସଂ ସଜ୍ଝାୟତି ।
ଅଚ୍ଚନ୍ତସଂୟୋଗେତି କିମତ୍ଥଂ ? ସଂୱଚ୍ଛରେ ଭୋଜନଂ ଭୁଞ୍ଜତି ।
କମ୍ମପ୍ପୱଚନୀୟୟୁତ୍ତେ ଦୁତିୟାୱିଭତ୍ତି ହୋତି ।
ତଂ ଖୋ ପନ ଭୱନ୍ତଂ ଗୋତମଂ ଏୱଂ କଲ୍ୟାଣୋ କିତ୍ତିସଦ୍ଦୋ ଅବ୍ଭୁଗ୍ଗତୋ, ପବ୍ବଜିତମନୁପବ୍ବଜିଂସୁ।
୩୦୦, ୨୮୬.ଗତି ବୁଦ୍ଧି ଭୁଜ ପଠ ହର କର ସୟାଦୀନଂ କାରିତେ ୱା।
ଗତି ବୁଦ୍ଧି ଭୁଜ ପଠ ହର କର ସୟାଦୀନଂ ପୟୋଗେ କାରିତେ ଦୁତିୟାୱିଭତ୍ତି ହୋତି ୱା ।
ପୁରିସୋ ପୁରିସଂ (ଗାମଂ) ଗାମୟତି, ପୁରିସୋ ପୁରିସେନ ୱା, ପୁରିସୋ ପୁରିସସ୍ସ ୱା । ଏୱଂ ବୋଧୟତି, ଭୋଜୟତି, ପାଠୟତି, ହାରୟତି, କାରୟତି, ସୟାପୟତି । ଏୱଂ ସବ୍ବତ୍ଥ କାରିତେ ।
ସାମିସ୍ମିଂ ଛଟ୍ଠୀୱିଭତ୍ତି ହୋତି ।
ତସ୍ସ ଭିକ୍ଖୁନୋ ପଟିୱୀସୋ, ତସ୍ସ ଭିକ୍ଖୁନୋ ପତ୍ତୋ, ତସ୍ସ ଭିକ୍ଖୁନୋ ଚୀୱରଂ, ଅତ୍ତନୋ ମୁଖଂ ।
ଓକାସକାରକେ ସତ୍ତମୀୱିଭତ୍ତି ହୋତି ।
ଗମ୍ଭୀରେ ଓଦକନ୍ତିକେ, ପାପସ୍ମିଂ ରମତି ମନୋ, ଭଗୱତି ବ୍ରହ୍ମଚରିୟଂ ୱୁସ୍ସତି କୁଲପୁତ୍ତୋ ।
୩୦୩, ୩୨୧.ସାମିସ୍ସରାଧିପତି ଦାୟାଦ ସକ୍ଖୀପତିଭୂ ପସୁତକୁସଲେହି ଚ।
ସାମୀ ଇସ୍ସର ଅଧିପତି ଦାୟାଦ ସକ୍ଖୀପତିଭୂ ପସୁତକୁସଲ ଇଚ୍ଚେତେହି ପୟୋଗେ ଛଟ୍ଠୀୱିଭତ୍ତି ହୋତି, ସତ୍ତମୀ ଚ ।
ଗୋଣାନଂ ସାମୀ, ଗୋଣେସୁ ସାମୀ, ଗୋଣାନଂ ଇସ୍ସରୋ, ଗୋଣେସୁ ଇସ୍ସରୋ । ଗୋଣାନଂ ଅଧିପତି, ଗୋଣେସୁ ଅଧିପତି । ଗୋଣାନଂ ଦାୟାଦୋ, ଗୋଣେସୁ ଦାୟାଦୋ । ଗୋଣାନଂ ସକ୍ଖୀ, ଗୋଣେସୁ ସକ୍ଖୀ, ଗୋଣାନଂ ପତିଭୂ, ଗୋଣେସୁ ପତିଭୂ । ଗୋଣାନଂ ପସୁତୋ, ଗୋଣେସୁ ପସୁତୋ । ଗୋଣାନଂ କୁସଲୋ, ଗୋଣେସୁ କୁସଲୋ ।
ନିଦ୍ଧାରଣତ୍ଥେ ଚ ଛଟ୍ଠୀୱିଭତ୍ତି ହୋତି, ସତ୍ତମୀ ଚ ।
କଣ୍ହା ଗାୱୀନଂ ସମ୍ପନ୍ନଖୀରତମା, କଣ୍ହା ଗାୱୀସୁ ସମ୍ପନ୍ନଖୀରତମା । ସାମା ନାରୀନଂ ଦସ୍ସନୀୟତମା, ସାମା ନାରୀସୁ ଦସ୍ସନୀୟତମା । ମନୁସ୍ସାନଂ ଖତ୍ତିୟୋ ସୂରତମୋ, ମନୁସ୍ସେସୁ ଖତ୍ତିୟୋ ସୂରତମୋ । ପଥିକାନଂ ଧାୱନ୍ତୋ ସୀଘତମୋ, ପଥିକେସୁ ଧାୱନ୍ତୋ ସୀଘତମୋ ।
ଅନାଦରେ ଛଟ୍ଠୀୱିଭତ୍ତି ହୋତି, ସତ୍ତମୀ ଚ ।
ରୁଦତୋ ଦାରକସ୍ସ ପବ୍ବଜି, ରୁଦନ୍ତସ୍ମିଂ ଦାରକେ ପବ୍ବଜି ।
୩୦୬, ୨୮୯.କ୍ୱଚି ଦୁତିୟା ଛଟ୍ଠୀନମତ୍ଥେ।
ଛଟ୍ଠୀନମତ୍ଥେ କ୍ୱଚି ଦୁତିୟାୱିଭତ୍ତି ହୋତି ।
ଅପିସ୍ସୁ ମଂ ଅଗ୍ଗିୱେସ୍ସନ ତିସ୍ସୋ ଉପମା ପଟିଭଂସୁ ।
ତତିୟାସତ୍ତମୀନଂ ଅତ୍ଥେ ଚ କ୍ୱଚି ଦୁତିୟାୱିଭତ୍ତି ହୋତି ।
ସଚେ ମଂ ସମଣୋ ଗୋତମୋ ଆଲପିସ୍ସତି, ତ୍ୱଞ୍ଚ ମଂ ନାଭିଭାସସି । ଏୱଂ ତତିୟତ୍ଥେ ।
ପୁବ୍ବଣ୍ହସମୟଂ ନିୱାସେତ୍ୱା, ଏକଂ ସମୟଂ ଭଗୱା । ଏୱଂ ସତ୍ତମ୍ୟତ୍ଥେ ।
ତତିୟାସତ୍ତମୀନଂ ଅତ୍ଥେ ଚ କ୍ୱଚି ଛଟ୍ଠୀୱିଭତ୍ତି ହୋତି ।
କତୋ ମେ କଲ୍ୟାଣୋ, କତଂ ମେ ପାପଂ । ଏୱଂ ତତିୟତ୍ଥେ ।
କୁସଲା ନଚ୍ଚଗୀତସ୍ସ ସିକ୍ଖିତା ଚାତୁରିତ୍ଥିୟୋ, କୁସଲୋ ତ୍ୱଂ ରଥସ୍ସ ଅଙ୍ଗପଚ୍ଚଙ୍ଗାନଂ । ଏୱଂ ସତ୍ତମ୍ୟତ୍ଥେ ।
କ୍ୱଚୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ୟୋ ୱୋ ଆନନ୍ଦ ମୟା ଧମ୍ମୋ ଚ ୱିନୟୋ ଚ ଦେସିତୋ ପଞ୍ଞତ୍ତୋ, ଆନନ୍ଦୋ ଅତ୍ଥେସୁ ୱିଚକ୍ଖଣୋ ।
ଦୁତିୟାପଞ୍ଚମୀନଞ୍ଚ ଅତ୍ଥେ କ୍ୱଚି ଛଟ୍ଠୀୱିଭତ୍ତି ହୋତି ।
ତସ୍ସ ଭୱନ୍ତି ୱତ୍ତାରୋ, ସହସା କମ୍ମସ୍ସ କତ୍ତାରୋ, ଏୱଂ ଦୁତିୟତ୍ଥେ ।
ଅସ୍ସୱନତା ଧମ୍ମସ୍ସ ପରିହାୟନ୍ତି, କିନ୍ନୁ ଖୋ ଅହଂ ତସ୍ସ ସୁଖସ୍ସ ଭାୟାମି, ସବ୍ବେ ତସନ୍ତି ଦଣ୍ଡସ୍ସ, ସବ୍ବେ ଭାୟନ୍ତି ମଚ୍ଚୁନୋ, ଭୀତୋ ଚତୁନ୍ନଂ ଆସୀୱିସାନଂ ଘୋରୱିସାନଂ, ଭାୟାମି ଘୋରୱିସସ୍ସ ନାଗସ୍ସ । ଏୱଂ ପଞ୍ଚମ୍ୟତ୍ଥେ ।
୩୧୦, ୩୨୪.କମ୍ମକରଣ ନିମିତ୍ତତ୍ଥେସୁ ସତ୍ତମୀ।
କମ୍ମକରଣନିମିତ୍ତତ୍ଥେସୁ ସତ୍ତମୀୱିଭତ୍ତି ହୋତି ।
ସୁନ୍ଦରାୱୁସୋ ଇମେ ଆଜୀୱକା ଭିକ୍ଖୂସୁ ଅଭିୱାଦେନ୍ତି । ଏୱଂ କମ୍ମତ୍ଥେ ।
ହତ୍ଥେସୁ ପିଣ୍ଡାୟ ଚରନ୍ତି, ପତ୍ତେସୁ ପିଣ୍ଡାୟ ଚରନ୍ତି, ପଥେସୁ ଗଚ୍ଛନ୍ତି । ଏୱଂ କରଣତ୍ଥେ ।
ଦୀପି ଚମ୍ମେସୁ ହଞ୍ଞତେ, କୁଞ୍ଜରୋ ଦନ୍ତେସୁ ହଞ୍ଞତେ, ଏୱଂ ନିମିତ୍ତତ୍ଥେ ।
ସମ୍ପଦାନେ ଚ ସତ୍ତମୀୱିଭତ୍ତି ହୋତି ।
ସଙ୍ଘେ ଦିନ୍ନଂ ମହପ୍ଫଲ, ସଙ୍ଘେ ଗୋତମୀ ଦେହି, ସଙ୍ଘେ ତେ ଦିନ୍ନେ ଅହଞ୍ଚେୱ ପୂଜିତୋ ଭୱିସ୍ସାମି ।
ପଞ୍ଚମ୍ୟତ୍ଥେ ଚ ସତ୍ତମୀୱିଭତ୍ତି ହୋତି ।
କଦଲୀସୁ ଗଜେ ରକ୍ଖନ୍ତି ।
କାଲଭାୱେସୁ ଚ କତ୍ତରି ପୟୁଜ୍ଜମାନେ ସତ୍ତମୀୱିଭତ୍ତି ହୋତି ।
ପୁବ୍ବଣ୍ହସମୟେ ଗତୋ, ସାୟନ୍ହସମୟେ ଆଗତୋ । ଭିକ୍ଖୂସୁ ଭୋଜୀୟମାନେସୁ ଗତୋ, ଭୁତ୍ତେସୁ ଆଗତୋ । ଗୋସୁଦୁୟ୍ହମାନେସୁ ଗତୋ, ଦୁଦ୍ଧାସୁ ଆଗତୋ ।
ଉପଅଧିଇଚ୍ଚେତେସଂ ପୟୋଗେ ଅଧିକଇସ୍ସରୱଚନେ ସତ୍ତମୀୱିଭତ୍ତି ହୋତି ।
ଉପ ଖାରିୟଂ ଦୋଣୋ, ଉପ ନିକ୍ଖେ କହାପଣଂ । ଅଧି ବ୍ରହ୍ମଦତ୍ତେ ପଞ୍ଚାଲା, ଅଧି ନଚ୍ଚେସୁ ଗୋତମୀ, ଅଧି ଦେୱେସୁ ବୁଦ୍ଧୋ ।
୩୧୫, ୩୨୯.ମଣ୍ଡିତୁ’ସ୍ସୁକ୍କେସୁ ତତିୟା।
ମଣ୍ଡିତଉସ୍ସୁକ୍କଇଚ୍ଚେତେସ୍ୱତ୍ଥେସୁ ତତିୟାୱିଭତ୍ତି ହୋତି, ସତ୍ତମୀ ଚ ।
ଞାଣେନ ପସୀଦିତୋ, ଞାଣସ୍ମିଂ ୱା ପସୀଦିତୋ, ଞାଣେନ ଉସ୍ସୁକ୍କୋ, ଞାଣସ୍ମିଂ ୱା ଉସ୍ସୁକ୍କୋ ତଥାଗତୋ ୱା ତଥାଗତଗୋତ୍ତୋ ୱା ।
ଇତି ନାମକପ୍ପେ କାରକକପ୍ପୋ ଛଟ୍ଠୋ କଣ୍ଡୋ ।
କାରକକପ୍ପୋ ନିଟ୍ଠିତୋ ।
୪. ସମାସକପ୍ପ
ସତ୍ତମକଣ୍ଡ
୩୧୬, ୩୩୧.ନାମାନଂସମାସୋ ୟୁତ୍ତତ୍ଥୋ।
ତେସଂ ନାମାନଂ ପୟୁଜ୍ଜମାନପଦତ୍ଥାନଂ ୟୋ ୟୁତ୍ତତ୍ଥୋ, ସୋ ସମାସସଞ୍ଞୋ ହୋତି ।
କଥିନଦୁସ୍ସଂ, ଆଗନ୍ତୁକଭତ୍ତଂ, ଜୀୱିତିନ୍ଦ୍ରିୟଂ, ସମଣବ୍ରାହ୍ମଣା, ସାରିପୁତ୍ତମୋଗ୍ଗଲ୍ଲାନା, ବ୍ରାହ୍ମଣ ଗହପତିକା ।
ନାମାନମିତି କିମତ୍ଥଂ ? ଦେୱଦତ୍ତୋ ପଚତି, ୟଞ୍ଞଦତ୍ତୋ ପଚତି ।
ୟୁତ୍ତତ୍ଥୋତି କିମତ୍ଥଂ ? ଭତୋ ରଞ୍ଞୋ ପୁତ୍ତୋ ଦେୱଦତ୍ତସ୍ସ ।
ସମାସଇଚ୍ଚନେନ କ୍ୱତ୍ଥୋ ? କ୍ୱଚି ସମାସନ୍ତଗତାନମକାରନ୍ତୋ ।
୩୧୭, ୩୩୨.ତେସଂ ୱିଭତ୍ତିୟୋ ଲୋପା ଚ।
ତେସଂ ୟୁତ୍ତତ୍ଥାନଂ ସମାସାନଂ ୱିଭତ୍ତିୟୋ ଲୋପା ଚ ହୋନ୍ତି ।
ତେସଂଗହଣେନ ସମାସତଦ୍ଧିତାଖ୍ୟାତକିତକାନଂ ୱିଭତ୍ତିପଚ୍ଚୟପଦକ୍ଖରାଗମା ଚ ଲୋପା ହୋନ୍ତି । ୱାସିଟ୍ଠୋ, ୱେନତେୟ୍ୟୋ ।
ଚଗ୍ଗହଣ ମୱଧାରଣତ୍ଥଂ, ପଭଙ୍କରୋ, ଅମତଦ୍ଦଦୋ, ମେଧଙ୍କରୋ, ଦୀପଙ୍କରୋ ।
ଲୁତ୍ତାସୁ ୱିଭତ୍ତୀସୁ ଅସ୍ସ ସରନ୍ତସ୍ସ ଲିଙ୍ଗସ୍ସ ପକତିରୂପାନି ହୋନ୍ତି ।
ଚକ୍ଖୁସୋତଂ, ମୁଖନାସିକଂ, ରାଜପୁତ୍ତୋ, ରାଜପୁରିସୋ ।
୩୧୯, ୩୩୦.ଉପସଗ୍ଗନିପାତପୁବ୍ବକୋ ଅବ୍ୟୟୀଭାୱୋ।
ଉପସଗ୍ଗନିପାତପୁବ୍ବକୋ ସମାସୋ ଅବ୍ୟୟୀଭାୱସଞ୍ଞୋ ହୋତି ।
ନଗରସ୍ସ ସମୀପେ ପୱତ୍ତତି କଥା ଇତି ଉପନଗରଂ, ଦରଥାନଂ ଅଭାୱୋ ନିଦ୍ଦରଥଂ, ମକସାନଂ ଅଭାୱୋ ନିମ୍ମକସଂ, ୱୁଡ୍ଢାନଂ ପଟିପାଟି ୟଥାୱୁଡ୍ଢଂ, ୟେ ୟେ ୱୁଡ୍ଢା ୱା ୟଥାୱୁଡ୍ଢଂ, ଜୀୱସ୍ସ ୟତ୍ତକୋ ପରିଚ୍ଛେଦୋ ୟାୱଜୀୱଂ, ଚିତ୍ତମଧିକିଚ୍ଚ ପୱତ୍ତନ୍ତି ତେ ଧମ୍ମାତି ଅଧିଚିତ୍ତଂ, ପବ୍ବତସ୍ସ ତିରୋ ତିରୋପବ୍ବତଂ, ସୋତସ୍ସ ପତି ପୱତ୍ତତି ନାୱା ଇତି ପତିସୋତଂ, ପାସାଦସ୍ସ ଅନ୍ତୋ ଅନ୍ତୋପାସାଦଂ ।
ଅବ୍ୟୟୀଭାୱମିଚ୍ଚନେନ କ୍ୱତ୍ଥୋ ? ଅଂୱିଭତ୍ତୀନ ମକାରନ୍ତା ଅବ୍ୟୟୀଭାୱା ।
ସୋ ଅବ୍ୟୟୀଭାୱସମାସୋ ନପୁଂସକଲିଙ୍ଗୋୱ ଦଟ୍ଠବ୍ବୋ ।
କୁମାରୀସୁ ଅଧିକିଚ୍ଚ ପୱତ୍ତତି କଥା ଇତି ଅଧିକୁମାରି, ୱଧୁୟା ସମୀପେ ପୱତ୍ତତି କଥା ଇତି ଉପୱଧୁ, ଗଙ୍ଗାୟ ସମୀପେ ପୱତ୍ତତି କଥା ଇତି ଉପଗଙ୍ଗଂ, ମଣିକାୟ ସମୀପେ ପୱତ୍ତତି କଥା ଇତି ଉପମଣିକଂ ।
ଦିଗୁସ୍ସ ସମାସସ୍ସ ଏକତ୍ତଂ ହୋତି, ନପୁଂସକଲିଙ୍ଗତ୍ତଞ୍ଚ ।
ତୟୋ ଲୋକା ତିଲୋକଂ, ତୟୋ ଦଣ୍ଡା ତିଦଣ୍ଡଂ, ତୀଣି ନୟନାନି ତିନୟନଂ, ତୟୋ ସିଙ୍ଗା ତିସିଙ୍ଗଂ । ଚତସ୍ସୋ ଦିସା ଚତୁଦ୍ଦିସଂ, ପଞ୍ଚ ଇନ୍ଦ୍ରିୟାନି ପଞ୍ଚିନ୍ଦ୍ରିୟଂ ।
୩୨୨, ୩୫୯.ତଥା ଦ୍ୱନ୍ଦେ ପାଣି ତୂରିୟ ୟୋଗ୍ଗସେନଙ୍ଗଖୁଦ୍ଦଜନ୍ତୁକ ୱିୱିଧୱିରୁଦ୍ଧ ୱିସଭାଗତ୍ଥାଦୀନଞ୍ଚ।
ତଥା ଦ୍ୱନ୍ଦେ ସମାସେ ପାଣି ତୂରିୟ ୟୋଗ୍ଗ ସେନଙ୍ଗଖୁଦ୍ଦଜନ୍ତୁକ ୱିୱିଧୱିରୁଦ୍ଧ ୱିସଭାଗତ୍ଥଇଚ୍ଚେୱମାଦୀନଂ ଏକତ୍ତଂ ହୋତି, ନପୁଂସକଲିଙ୍ଗତ୍ତଞ୍ଚ ।
ତଂ ୟଥା ? ଚକ୍ଖୁ ଚ ସୋତଞ୍ଚ ଚକ୍ଖୁସୋତଂ, ମୁଖଞ୍ଚ ନାସିକା ଚ ମୁଖନାସିକଂ, ଛୱି ଚ ମଂସଞ୍ଚ ଲୋହିତଞ୍ଚ ଛୱିମଂସଲୋହିତଂ । ଏୱଂ ପାଣ୍ୟଙ୍ଗତ୍ଥେ।
ସଙ୍ଖୋ ଚ ପଣୱୋ ଚ ସଙ୍ଖପଣୱଂ, ଗୀତଞ୍ଚ ୱାଦିତଞ୍ଚ ଗୀତୱାଦିତଂ, ଦଦ୍ଦରି ଚ ଡିଣ୍ଡିମୋ ଚ ଦଦ୍ଦରିଡିଣ୍ଡିମଂ । ଏୱଂ ତୂରିୟଙ୍ଗତ୍ଥେ।
ଫାଲୋ ଚ ପାଚନଞ୍ଚ ଫାଲପାଚନଂ, ୟୁଗଞ୍ଚ ନଙ୍ଗଲଞ୍ଚ ୟୁଗନଙ୍ଗଲଂ । ଏୱଂ ୟୋଗ୍ଗଙ୍ଗତ୍ଥେ।
ଅସି ଚ ଚମ୍ମଞ୍ଚ ଅସିଚମ୍ମଂ, ଧନୁ ଚ କଲାପୋ ଚ ଧନୁକଲାପଂ, ହତ୍ଥୀ ଚ ଅସ୍ସୋ ଚ ହତ୍ଥିଅସ୍ସଂ, ରଥୋ ଚ ପତ୍ତିକୋ ଚ ରଥପତ୍ତିକଂ । ଏୱଂ ସେନଙ୍ଗତ୍ଥେ।
ଡଂସା ଚ ମକସା ଚ ଡଂସମକସଂ, କୁନ୍ଥୋ ଚ କିପିଲ୍ଲିକୋ ଚ କୁନ୍ଥକିପିଲ୍ଲିକଂ, କୀଟୋ ଚ ସରୀସପୋ ଚ କୀଟସରୀସପଂ । ଏୱଂ ଖୁଦ୍ଦଜନ୍ତୁକତ୍ଥେ।
ଅହି ଚ ନକୁଲୋ ଚ ଅହିନକୁଲଂ, ବିଳାରୋ ଚ ମୂସିକୋ ଚ ବିଳାରମୂସିକଂ, କାକୋ ଚ ଉଲୂକୋ ଚ କାକୋଲୂକଂ । ଏୱଂ ୱିୱିଧୱିରୁଦ୍ଧତ୍ଥେ।
ସୀଲଞ୍ଚ ପଞ୍ଞାଣଞ୍ଚ ସୀଲପଞ୍ଞାଣଂ, ସମଥୋ ଚ ୱିପସ୍ସନା ଚ ସମଥୱିପସ୍ସନଂ, ୱିଜ୍ଜା ଚ ଚରଣଞ୍ଚ ୱିଜ୍ଜାଚରଣଂ । ଏୱଂ ୱିସଭାଗତ୍ଥେ।
ଆଦିଗ୍ଗହଣଂ କିମତ୍ଥଂ ? ଦାସୀ ଚ ଦାସୋ ଚ ଦାସିଦାସଂ, ଇତ୍ଥୀ ଚ ପୁମା ଚ ଇତ୍ଥିପୁମଂ, ପତ୍ତୋ ଚ ଚୀୱରଞ୍ଚ ପତ୍ତଚୀୱରଂ, ଛତ୍ତଞ୍ଚ ଉପାହନା ଚ ଛତ୍ତୁପାହନଂ, ତିକଞ୍ଚ ଚତୁକ୍କଞ୍ଚ ତିକଚତୁକ୍କଂ, ୱେନୋ ଚ ରଥକାରୋ ଚ ୱେନରଥକାରଂ, ସାକୁଣିକୋ ଚ ମାଗୱିକୋ ଚ ସୱକୁଣିକମାଗୱିକଂ, ଦୀଘୋ ଚ ମଜ୍ଝିମୋ ଚ ଦୀଘମଜ୍ଝିମଂ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
୩୨୩, ୩୬୦.ୱିଭାସା ରୁକ୍ଖ ତିଣ ପସୁଖ ନ ଧଞ୍ଞ ଜନପଦାଦୀନଞ୍ଚ।
ରୁକ୍ଖତିଣ ପସୁ ଧନ ଧଞ୍ଞ ଜନପଦଇଚ୍ଚେୱମାଦୀନଂ ୱିଭାସା ଏକତ୍ତଂ ହୋତି, ନପୁଂସକଲିଙ୍ଗତ୍ତଞ୍ଚ ଦ୍ୱନ୍ଦେ ସମାସେ । ଅସ୍ସତ୍ଥୋ ଚ କପୀତନୋ ଚ ଅସ୍ସତ୍ଥକପୀତନଂ, ଅସ୍ସତ୍ଥକପୀତନା ୱା । ଉସୀରଞ୍ଚ ବୀରଣଞ୍ଚ ଉସୀରବୀରଣଂ, ଉସୀରବୀରଣା ୱା । ଅଜୋ ଚ ଏଳକୋ ଚ ଅଜେଳକଂ, ଅଜେଳକା ୱା । ହିରଞ୍ଞଞ୍ଚ ସୁୱଣ୍ଣଞ୍ଚ ହିରଞ୍ଞସୁୱଣ୍ଣଂ, ହିରଞ୍ଞସୁୱଣ୍ଣା ୱା । ସାଲି ଚ ୟୱୋ ଚ ସାଲିୟୱଂ, ସାଲିୟୱା ୱା । କାସୀ ଚ କୋସଲା ଚ କାସିକୋସଲଂ, କାସିକୋସଲା ୱା ।
ଆଦିଗ୍ଗହଣଂ କିମତ୍ଥଂ ? ସାୱଜ୍ଜଞ୍ଚ ଅନୱଜ୍ଜଞ୍ଚ ସାୱଜ୍ଜାନୱଜ୍ଜଂ, ସାୱଜ୍ଜା ନୱଜ୍ଜା ୱା । ହୀନଞ୍ଚ ପଣୀତଞ୍ଚ ହୀନପଣୀତଂ । ହୀନପଣୀତା ୱା । କଣ୍ହୋ ଚ ସୁକ୍କୋ ଚ କଣ୍ହସୁକ୍କଂ, କଣ୍ହସୁକ୍କା ୱା ।
୩୨୪, ୩୩୯.ଦ୍ୱିପଦେ ତୁଲ୍ୟାଧିକରଣେ କମ୍ମଧାରୟୋ।
ଦ୍ୱେ ପଦାନି ତୁଲ୍ୟାଧିକରଣାନି ୟଦା ସମସ୍ୟନ୍ତେ, ତଦା ସୋ ସମାସୋ କମ୍ମଧାରୟସଞ୍ଞୋ ହୋତି ।
ମହନ୍ତୋ ଚ ସୋ ପୁରିସୋ ଚାତି ମହାପୁରିସୋ, କଣ୍ହୋ ଚ ସୋ ସପ୍ପୋ ଚାତି କଣ୍ହସପ୍ପୋ, ନୀଲଞ୍ଚ ତଂ ଉପ୍ପଲଞ୍ଚାତି ନୀଲୁପ୍ପଲଂ, ଲୋହିତଞ୍ଚ ତଂ ଚନ୍ଦନଞ୍ଚାତି ଲୋହିତଚନ୍ଦନଂ, ବ୍ରାହ୍ମଣୀ ଚ ସା ଦାରିକା ଚାତି ବ୍ରାହ୍ମଣଦାରିକା, ଖତ୍ତିୟା ଚ ସା କଞ୍ଞା ଚାତି ଖତ୍ତିୟକଞ୍ଞା ।
କମ୍ମଧାରୟଇଚ୍ଚନେନ କ୍ୱତ୍ଥୋ ? କମ୍ମଧାରୟସଞ୍ଞେ ଚ ।
ସଙ୍ଖ୍ୟାପୁବ୍ବୋ କମ୍ମଧାରୟସମାସୋ ଦିଗୁସଞ୍ଞୋ ହୋତି ।
ତୀଣି ମଲାନି ତିମଲଂ, ତୀଣି ଫଲାନି ତିଫଲଂ, ତୟୋ ଲୋକା ତିଲୋକଂ, ତୟୋ ଦଣ୍ଡା ତିଦଣ୍ଡଂ, ଚତସ୍ସୋ ଦିସା ଚତୁଦ୍ଦିସଂ, ପଞ୍ଚ ଇନ୍ଦ୍ରିୟାନି ପଞ୍ଚିନ୍ଦ୍ରିୟଂ, ସତ୍ତ ଗୋଦାୱରିୟୋ ସତ୍ତଗୋଦାୱରଂ ।
ଦିଗୁଇଚ୍ଚନେନ କ୍ୱତ୍ଥୋ ? ଦିଗୁସ୍ସେ କତ୍ତଂ ।
ଉଭେ ଦିଗୁକମ୍ମଧାରୟସମାସା ତପ୍ପୁରିସସଞ୍ଞା ହୋନ୍ତି ।
ନ ବ୍ରାହ୍ମଣୋ ଅବ୍ରାହ୍ମଣୋ, ନ ୱସଲୋ ଅୱସଲୋ, ନ ଭିକ୍ଖୁ ଅଭିକ୍ଖୁ, ନ ପଞ୍ଚୱସ୍ସଂ ଅପଞ୍ଚୱସ୍ସଂ, ନ ପଞ୍ଚପୂଲୀ ଅପଞ୍ଚପୂଲୀ, ନ ସତ୍ତଗୋଦାୱରଂଅସତ୍ତଗୋଦାୱରଂ, ନ ଦସଗୱଂ ଅଦସଗୱଂ, ନ ପଞ୍ଚଗୱଂ ଅପଞ୍ଚଗୱଂ ।
ତପ୍ପୁରିସଇଚ୍ଚନେନ କ୍ୱତ୍ଥୋ ? ଅତ୍ତଂ ନସ୍ସ ତପ୍ପୁରିସେ ।
ତା ଅମାଦୟୋ ନାମେହି ପରପଦେଭି ୟଦା ସମସ୍ୟନ୍ତେ, ତଦା ସୋ ସମାସୋ ତପ୍ପୁରିସସଞ୍ଞୋ ହୋତି ।
ଭୂମିଂ ଗତୋ ଭୂମିଗତୋ, ସବ୍ବରତ୍ତିଂ ସୋଭଣୋ ସବ୍ବରତ୍ତିସୋଭଣୋ । ଅପାୟଂ ଗତୋ ଅପାୟଗତୋ, ଇସ୍ସରେନ କତଂ ଇସ୍ସରକତଂ, ସଲ୍ଲେନ ୱିଦ୍ଧୋ ସଲ୍ଲୱିଦ୍ଧୋ, କଥିନସ୍ସ ଦୁସ୍ସଂ କଥିନଦୁସ୍ସଂ, ଆଗନ୍ତୁକସ୍ସ ଭତ୍ତଂ ଆଗନ୍ତୁକଭତ୍ତଂ, ମେଥୁନା ଅପେତୋ ମେଥୁନାପେତୋ, ଚୋରା ଭୟଂ ଚୋରଭୟଂ, ରଞ୍ଞୋ ପୁତ୍ତୋ ରାଜପୁତ୍ତୋ, ଧଞ୍ଞାନଂ ରାସି ଧଞ୍ଞରାସି, ରୂପେ ସଞ୍ଞା ରୂପସଞ୍ଞା, ସଂସାରେ ଦୁକ୍ଖଂ ସଂସାରଦୁକ୍ଖଂ ।
୩୨୮, ୩୫୨.ଅଞ୍ଞପଦତ୍ଥେସୁ ବହୁବ୍ବୀହି।
ଅଞ୍ଞେସଂ ପଦାନଂ ଅତ୍ଥେସୁ ଦ୍ୱେ ନାମାନି ବହୂନି ନାମାନି ୟଦା ସମସ୍ୟନ୍ତେ, ତଦା ସୋ ସମାସୋ ବହୁବ୍ବୀହି ସଞ୍ଞୋ ହୋତି ।
ଆଗତା ସମଣା ଇମଂ ସଙ୍ଘାରାମଂ ସୋୟଂ ଆଗତସମଣୋ, ସଙ୍ଘାରାମୋ । ଜିତାନି ଇନ୍ଦ୍ରିୟାନି ଅନେନ ସମଣେନ ସୋୟଂ ଜିତିନ୍ଦ୍ରିୟୋ, ସମଣୋ । ଦିନ୍ନୋ ସୁଙ୍କୋ ୟସ୍ସ ରଞ୍ଞୋ ସୋୟଂ ଦିନ୍ନସୁଙ୍କୋ, ରାଜା । ନିଗ୍ଗତା ଜନା ଅସ୍ମା ଗାମା ସୋୟଂ ନିଗ୍ଗତଜନୋ, ଗାମୋ । ଛିନ୍ନୋ ହତ୍ତୋ ୟସ୍ସ ପୁରିସସ୍ସ ସୋୟଂ ଛିନ୍ନହତ୍ଥୋ, ପୁରିସୋ । ସମ୍ପନ୍ନାନି ସସ୍ସାନି ୟସ୍ମିଂ ଜନପଦେ ସୋୟଂ ସମ୍ପନ୍ନସସ୍ସୋ, ଜନପଦୋ ।
ନିଗ୍ରୋଧସ୍ସ ପରିମଣ୍ଡଲୋ ନିଗ୍ରୋଧପରିମଣ୍ଡଲୋ, ନିଗ୍ରୋଧପରିମଣ୍ଡଲୋ ଇୱ ପରିମଣ୍ଡଲୋ ୟୋ ରାଜକୁମାରୋ ସୋୟଂ ନିଗ୍ରୋଧପରିମଣ୍ଡଲୋ । ଅଥ ୱା ନିଗ୍ରୋଧପରିମଣ୍ଡଲୋ ଇୱ ପରିମଣ୍ଡଲୋ ୟସ୍ସ ରାଜକୁମାରସ୍ସ ସୋୟଂ ନିଗ୍ରୋଧପରିମଣ୍ଡଲୋ, ରାଜକୁମାରୋ ।
ଚକ୍ଖୁନୋ ଭୂତୋ ଚକ୍ଖୁଭୂତୋ, ଚକ୍ଖୁଭୂତୋ ଇୱ ଭୂତୋ ୟୋ ଭଗୱା ସୋୟଂ ଚକ୍ଖୁଭୂତୋ, ଭଗୱା ।
ସୁୱଣ୍ଣସ୍ସ ୱଣ୍ଣୋ ସୁୱଣ୍ଣୱଣ୍ଣୋ, ସୁୱଣ୍ଣୱଣ୍ଣୋ ୱିୟ ୱଣ୍ଣୋ ୟସ୍ସ ଭଗୱତୋ ସୋୟଂ ସୁୱଣ୍ଣୱଣ୍ଣୋ, ଭଗୱା ।
ବ୍ରହ୍ମୁନୋ ସରୋ ବ୍ରହ୍ମସ୍ସରୋ, ବ୍ରହ୍ମସ୍ସରୋ ୱିୟ ସରୋ ୟସ୍ସ ଭଗୱତୋ ସୋୟଂ ବ୍ରହ୍ମସ୍ସରୋ, ଭଗୱା ।
ସୟଂପତିତ ପଣ୍ଣ ପୁପ୍ଫଫଲୱାୟୁତୋୟାହାରାତି ପଣ୍ଣଞ୍ଚ ପୁପ୍ଫଞ୍ଚ ଫଲଞ୍ଚ ପଣ୍ଣପୁପ୍ଫଫଲାନି, ସୟମେୱ ପତିତାନି ସୟଂପତିତାନି, ସୟଂପତିତାନି ଚ ତାନି ପଣ୍ଣପୁପ୍ଫଫଲାନି ଚେତି ସୟଂପତିତପଣ୍ଣପୁପ୍ଫଫଲାନି ୱାୟୁ ଚ ତୋୟଞ୍ଚ ୱାୟୁତୋୟାନି, ସୟଂପତିତପଣ୍ଣପୁପ୍ଫଫଲାନି ଚ ୱାୟୁତୋୟାନି ଚ ସୟଂପତିତପଣ୍ଣପୁପ୍ଫଫଲୱାୟୁତୋୟାନି । ସୟଂପତିତପଣ୍ଣପୁପ୍ଫଫଲୱାୟୁତୋୟାନି ଆହାରା ୟେସଂ ତେ ସୟଂପତିତପଣ୍ଣପୁପ୍ଫଫଲୱାୟୁତୋୟାହାରା, ଇସୟୋ । ୟମେତ୍ଥ ୱତ୍ତବ୍ବଂ, ତଂ ହେଟ୍ଠା ୱୁତ୍ତମେୱ । ଅୟଂ ପନ ଦ୍ୱନ୍ଦକମ୍ମଧାରୟଗବ୍ଭୋ ତୁଲ୍ୟାଧିକରଣପହୁବ୍ବୀହି ।
ଅଥ ୱା – ସୟଂପତିତପଣ୍ଣପୁପ୍ଫଫଲୱାୟୁତୋୟେହି ଆହାରା ୟେସଂ ତେ ସୟଂପତିତପଣ୍ଣପୁପ୍ଫଫଲୱାୟୁତୋୟାହାରା । ଅୟଂ ପନ ଭିନ୍ନାଧିକରଣବହୁବ୍ବୀହି ।
ନାନା ଦୁମପତିତ ପୁପ୍ଫୱାସିତ ସାନୂତି ନାନାପକାରା ଦୁମା ନାନାଦୁମା, ନାନାଦୁମେହି ପତିତାନି ନାନାଦୁମପତି ତାନି, ନାନାଦୁମପତିତାନି ଚ ତାନି ପୁପ୍ଫାନି ଚେତି ନାନାଦୁମପତିତପୁପ୍ଫାନି, ନାନାଦୁମପତିତପୁପ୍ଫେହି ୱାସିତା ନାନାଦୁମପତିତପୁପ୍ଫୱାସିତା, ନାନାଦୁମପତିତପୁପ୍ଫୱାସିତା ସାନୂ ୟସ୍ସ ପବ୍ବତରାଜସ୍ସ ସୋୟଂ ନାନାଦୁମପତିତପୁପ୍ଫୱାସିତସାନୁ, ପବ୍ବତରାଜା । ଅୟଂ ପନ କମ୍ମଧାରୟତପ୍ପୁରିସଗବ୍ଭୋ ତୁଲ୍ୟାଧିକରଣବହୁବ୍ବୀହି ।
ଅଥ ୱା – ୱାସିତା ସାନୂ ୱାସିତସାନୁ, ସାପେକ୍ଖତ୍ତେ ସତିପି ଗମକତ୍ତା ସମାସୋ । ନାନାଦୁମପତିତପୁପ୍ଫେହି ୱାସିତସାନୂ ୟସ୍ସ ପବ୍ବତରାଜସ୍ସ ସୋୟଂ ନାନାଦୁମପତିତପୁପ୍ଫୱାସିତସାନୁ, ପବ୍ବତରାଜା । ଅୟଂ ପନ ଭିନ୍ନାଧିକରଣବହୁବ୍ବୀହି ।
ବ୍ୟାଲମ୍ବମ୍ବୁଧରବିନ୍ଦୁଚୁମ୍ବିତକୂଟୋତି ଅମ୍ବୁଂ ଧାରେତୀତି ଅମ୍ବୁଧରୋ, କୋ ସୋ ? ପଜ୍ଜୁନ୍ନୋ । ୱିୱିଧା ଆଲମ୍ବୋ ବ୍ୟାଲମ୍ବୋ, ବ୍ୟାଲମ୍ବୋ ଚ ସୋ ଅମ୍ବୁଧରୋ ଚାତି ବ୍ୟାଲମ୍ବମ୍ବୁଧରୋ, ବ୍ୟାଲମ୍ବମ୍ବୁଧରସ୍ସ ବିନ୍ଦୂ ବ୍ୟାଲମ୍ବମ୍ବୁଧରବିନ୍ଦୂ, ବ୍ୟାଲମ୍ବମ୍ବୁଧରବିନ୍ଦୂହି ଚୁମ୍ବିତୋ ବ୍ୟାଲମ୍ବମ୍ବୁଧରବିନ୍ଦୁଚୁମ୍ବିତୋ, ବ୍ୟାଲମ୍ବମ୍ବୁରେବିନ୍ଦୁଚୁମ୍ବିତୋ କୂଟୋ ୟସ୍ସ ପବ୍ବତରାଜସ୍ସ ସୋୟଂ ବ୍ୟାଲମ୍ବମ୍ବୁଧରବିନ୍ଦୁଚୁମ୍ବିତକୂଟୋ । ଅୟଂ ପନ କମ୍ମଧାରୟତପ୍ପୁରିସଗବ୍ଭୋ ତୁଲ୍ୟାଧିକରଣବହୁବ୍ବୀହି ।
ଅଥ ୱା – ଚୁମ୍ବିତୋ କୂଟୋ ଚୁମ୍ବିତକୂଟୋ, ସାପେକ୍ଖତ୍ତେ ସତିପି ଗମକତ୍ତା ସମାସୋ । ବ୍ୟାଲମ୍ବମ୍ବୁଧରବିନ୍ଦୂହି ଚୁମ୍ବିତକୂଟୋ ୟସ୍ସ ପବ୍ବତରାଜସ୍ସ ସୋୟଂ ବ୍ୟାଲମ୍ବମ୍ବୁଧରବିନ୍ଦୁଚୁମ୍ବିତକୂଟୋ । ଅୟଂ ପନ ଭିନ୍ନାଧିକରଣବହୁବ୍ବୀହି ।
ଅମିତ ବଲ ପରକ୍କମଜୁତୀତି ନ ମିତା ଅମିତା, ବଲଞ୍ଚ ପରକ୍କମୋ ଚ ଜୁତି ଚ ବଲପରକ୍କମଜୁତିୟୋ, ଅମିତା ବଲପରକ୍କମଜୁତିୟୋ ୟସ୍ସ ସୋୟଂ ଅମିତବଲପରକ୍କମଜୁତି, ଅୟଂ ପନ କମ୍ମଧାରୟଦ୍ୱନ୍ଦଗବ୍ଭୋ ତୁଲ୍ୟାଧିକରଣବହୁବ୍ବୀହି ।
ପୀଣୋରକ୍ଖଂସବାହୂତି ଉରୋ ଚ ଅକ୍ଖଞ୍ଚ ଅଂସୋ ଚ ବାହୁ ଚ ଉରକ୍ଖଂସବାହୱୋ, ପୀଣା ଉରକ୍ଖଂସବାହୱୋ ୟସ୍ସ ଭଗୱତୋ ସୋୟଂ ପୀଣୋରକ୍ଖଂସବାହୁ । ଅୟଂ ପନ ଦ୍ୱନ୍ଦୱବ୍ଭୋ ତୁଲ୍ୟାଧିକରଣବହୁବ୍ବୀହି ।
ପୀଣ ଗଣ୍ଡ ୱଦନ ଥନୂରୁଜଘନାତି ଗଣ୍ଡୋ ଚ ୱଦନଞ୍ଚ ଥନୋ ଚ ଊରୁ ଚ ଜଘନଞ୍ଚ ଗଣ୍ଡୱଦନଥନୂରୁଜଘନା, ପୀଣା ଗଣ୍ଡୱଦନଥନୂରୁଜଘନା ୟସ୍ସା ସାୟଂ ପୀଣଗଣ୍ଡୱଦନଥନୂରୁଜଘନା । ଅୟମ୍ପି ଦ୍ୱନ୍ଦଗବ୍ଭୋ ତୁଲ୍ୟାଧିକରଣବହୁବ୍ବୀହି ।
ୱୱର ସୁରାସୁର ଗରୁଡ ମନୁଜ ଭୁଜଗ ଗନ୍ଧବ୍ବ ମକୁଟ କୂଟ ଚୁମ୍ବିତ ସେଲସଙ୍ଘଟ୍ଟିତ ଚରଣୋତି ସୁରା ଚ ଅସୁରା ଚ ଗରୁଡା ଚ ମନୁଜା ଚ ଭୁଜଗା ଚ ଗନ୍ଧବ୍ବା ଚ ସୁରାସୁରଗରୁଡମନୁଜଭୁଜଗଗନ୍ଧବ୍ବା, ପୱରା ଚ ତେ ସୁରାସୁରଗରୁଡମନୁଜଭୁଜଗ ଗନ୍ଧବ୍ବା ଚେତି ପୱରସୁରାସୁରଗରୁଡମନୁଜଭୁଜଗଗନ୍ଧବ୍ବା, ପୱରସୁରାସୁରଗରୁଡମନୁଜଭୁଜଗଗନ୍ଧବ୍ବାନଂ ମକୁଟାନି ପୱରସୁରାସୁରଗରୁଡମନୁଜଭୁଜଗଗନ୍ଧବ୍ବମକୁଟାନି, ପୱରସୁରାସୁରଗରୁଡମନୁଜଭୁଜଗଗନ୍ଧବ୍ବମକୁଟାନଂ କୂଟାନି ପୱରସୁରାସୁରଗରୁଡମନୁଜଭୁଜଗଗନ୍ଧବ୍ବମକୁଟକୂଟାନି, ପୱରସୁରାସୁରଗରୁଡମନୁଜଭୁଜଗଗନ୍ଧବ୍ବମକୁଟକୂଟେସୁ ଚୁମ୍ବିତା ପୱରସୁରାସୁରଗରୁଡମନୁଜଭୁଜଗଗନ୍ଧବ୍ବମକୁଟକୂଟଚୁମ୍ବିତା, ପୱରସୁରାସୁରଗରୁଡମନୁଜଭୁଜଗଗନ୍ଧବ୍ବମକୁଟକୂଟଚୁମ୍ବିତା ଚ ତେ ସେଲା ଚାତି ପୱରସୁରାସୁରଗରୁଡମନୁଜଭୁଜଗଗନ୍ଧବ୍ବମକୁଟକୂଟଚୁମ୍ବିତସେଲା, ପୱରସୁରାସୁର ଗରୁଡମନୁଜଭୁଜଗଗନ୍ଧବ୍ବମକୁଟକୂଟଚୁମ୍ବିତସେଲେହି ସଙ୍ଘଟ୍ଟିତା ପୱରସୁରାସୁର ଗରୁଡମନୁଜଭୁଜଗଗନ୍ଧବ୍ବମକୁଟକୂଟଚୁମ୍ବିତସେଲସଙ୍ଘଟ୍ଟିତା, ପୱରସୁରାସୁରଗରୁଡମନୁଜଭୁଜଗଗନ୍ଧବ୍ବମକୁଟକୂଟଚୁମ୍ବିତସେଲସଙ୍ଘଟ୍ଟିତା ଚରଣା ୟସ୍ସ ତଥାଗତସ୍ସ ସୋୟଂ ପୱରସୁରାସୁରଗରୁଡମନୁଜଭୁଜଗଗନ୍ଧବ୍ବମକୁଟକୂଟଚୁମ୍ବିତସେଲସଙ୍ଘଟ୍ଟିତଚରଣୋ, ତଥାଗତୋ, ଅୟଂ ପନ ଦ୍ୱନ୍ଦକମ୍ମଧାରୟତପ୍ପୁରିସଗବ୍ଭୋ ତୁଲ୍ୟାଧିକରଣବହୁବ୍ବୀହି ।
ଅଥ ୱା–ସଙ୍ଘଟ୍ଟିତା ଚରଣା ସଙ୍ଘଟ୍ଟିତଚରଣା, ସାପେକ୍ଖତ୍ତେ ସତିପି ଗମକତ୍ତା ସମାସୋ । ପୱରସୁରାସୁର ଗରୁଡମନୁଜଭୁଜଗ ଗନ୍ଧବ୍ବମକୁଟକୂଟଚୁମ୍ବିତସେଲେହି ସଙ୍ଘଟ୍ଟିତଚରଣା ୟସ୍ସ ତଥାଗତସ୍ସ ସୋୟଂ ପୱରସୁରାସୁରଗରୁଡ ମନୁଜଭୁଜଗ ଗନ୍ଧବ୍ବମକୁଟକୂଟଚୁମ୍ବିତସେଲସଙ୍ଘଟ୍ଟିତ ଚରଣୋ । ଅୟଂ ପନ ଭିନ୍ନାଧିକରଣବହୁବ୍ବୀହି ।
ଚତୁଦ୍ଦିସୋତି ଚତସ୍ସୋ ଦିସା ୟସ୍ସ ସୋୟଂ ଚତୁଦ୍ଦିସୋ, ଭଗୱା ।
ପଞ୍ଚଚକ୍ଖୂତି ପଞ୍ଚ ଚକ୍ଖୂନି ୟସ୍ସ ତଥାଗତସ୍ସ ସୋୟଂ ପଞ୍ଚଚକ୍ଖୁ, ତଥାଗତୋ ।
ଦସବଲୋତି ଦସ ବଲାନି ୟସ୍ସ ସୋୟଂ ଦସବଲୋ, ଭଗୱା ।
ଅନନ୍ତଞାଣୋତି ନସ୍ସ ଅନ୍ତୋ ଅନନ୍ତଂ, ଅନନ୍ତଂ ଞାଣଂ ୟସ୍ସ ତଥାଗତସ୍ସ ସୋୟଂ ଅନନ୍ତଞାଣୋ, ତଥାଗତୋ ।
ଅମିତ ଘନ ସରୀରୋତି ନ ମିତଂ ଅମିତଂ, ଘନଂ ଏୱ ସରୀରଂ ଘନସରୀରଂ, ଅମିତଂ ଘନସରୀରଂ ୟସ୍ସ ତଥାଗତସ୍ସ ସୋୟଂ ଅମିତଘନସରୀରୋ, ତଥାଗତୋ ।
ଅମିତ ବଲ ପରକ୍କମ ପତ୍ତୋତି ନ ମିତା ଅମିତା, ବଲଞ୍ଚ ପରକ୍କମୋ ଚ ବଲପରକ୍କମା, ଅମିତା ଏୱ ବଲପରକ୍କମା ଅମିତବଲପରକ୍କମା, ଅମିତବଲପରକ୍କମା ପତ୍ତା ୟେନ ସୋୟଂ ଅମିତବଲପରକ୍କମପତ୍ତୋ, ଭଗୱା । ଅୟଂ ପନ କମ୍ମଧାରୟଦ୍ୱନ୍ଦଗବ୍ଭୋ ତୁଲ୍ୟାଧିକରଣବହୁବ୍ବୀହି ।
ମତ୍ତ ଭମର ଗଣ ଚୁମ୍ବିତ ୱିକସିତପୁପ୍ଫୱଲ୍ଲିନାଗରୁକ୍ଖୋ ପସୋଭିତ କନ୍ଦରୋତି ମତ୍ତା ଏୱ ଭମରା ମତ୍ତଭମରା, ମତ୍ତଭମରାନଂ ଗଣା ମତ୍ତଭମରଗଣା, ମତ୍ତଭମରଗଣେହି ଚୁମ୍ବିତାନି ମତ୍ତଭମରଣଚୁମ୍ବିତାନି, ୱିକସିତାନି ଏୱ ପୁପ୍ଫାନି ୱିକସିତପୁପ୍ଫାନି, ମତ୍ତଭମରଗଣଚୁମ୍ବିତାନି ୱିକସିତପୁପ୍ଫାନି ୟେସଂ ତେହି ମତ୍ତଭମରଗଣଚୁମ୍ବିତୱିକସିତପୁପ୍ଫା, ୱଲ୍ଲି ଚ ନାଗରୁକ୍ଖୋ ଚ ମଲ୍ଲିନାଗରୁକ୍ଖା, ମତ୍ତଭମରଗଣଚୁମ୍ବିତୱିକସିତପୁପ୍ଫା ଚ ତେ ୱଲ୍ଲିନାଗରୁକ୍ଖା ଚେତି ମତ୍ତଭମରଗଣଚୁମ୍ବିତୱିକସିତପୁପ୍ଫୱଲ୍ଲିନାଗରୁକ୍ଖା, ମତ୍ତଭମରଗଣଚୁମ୍ବିତୱିକସିତପୁପ୍ଫୱଲ୍ଲିନାଗରୁକ୍ଖେହି ଉପସୋଭିତାନି ମତ୍ତଭମରଗଣଚୁମ୍ବିତୱିକସିତପୁପ୍ଫୱଲ୍ଲିନାଗରୁକ୍ଖୋ ପସୋଭିତାନି, ମତ୍ତଭମରଗଣଚୁମ୍ବିତୱିକସିତପୁପ୍ଫୱଲ୍ଲିନାଗରୁକ୍ଖୋ ପସୋଭିତାନି କନ୍ଦରାନି ୟସ୍ସ ପବ୍ବତରାଜସ୍ସ ସୋୟଂ ମତ୍ତଭମରଗଣଚୁମ୍ବିତୱିକସିତପୁପ୍ଫ ୱଲ୍ଲିନାଗରୁକ୍ଖୋ ପସୋ ଭିତକନ୍ଦରୋ, ପବ୍ବତରାଜା । ଅୟଂ ପନ ଦ୍ୱନ୍ଦକମ୍ମଧାରୟତପ୍ପୁରିସଗବ୍ଭୋ ତୁଲ୍ୟାଧିକରଣବହୁବ୍ବୀହି ।
ଅଥ ୱା–ଉପସୋଭିତାନି କନ୍ଦରାନି ଉପସୋଭିତକନ୍ଦରାନି, ସାପେକ୍ଖତ୍ତେ ସତିପି ଗମକତ୍ତା ସମାସୋ । ମତ୍ତଭମରଗଣଚୁମ୍ବିତୱିକସିତପୁପ୍ଫୱଲ୍ଲିନାଗରୁକ୍ଖେହି ଉପସୋଭିତକନ୍ଦରାନି ୟସ୍ସ ପବ୍ବତରାଜସ୍ସ ସୋୟଂ ମତ୍ତଭମରଗଣଚୁମ୍ବିତୱିକସିତପୁପ୍ଫୱଲ୍ଲିନାଗରୁକ୍ଖୋ ପସୋଭିତକନ୍ଦରୋ, ପବ୍ବତରାଜା । ଅୟଂ ପନ ଭିନ୍ନାଧିକରଣବହୁବ୍ବୀହି ।
ନାନାରୁକ୍ଖ ତିଣ ପତିତ ପୁପ୍ଫୋପସୋଭିତ କନ୍ଦରୋତି ରୁକ୍ଖୋ ଚ ତିଣଞ୍ଚ ରୁକ୍ଖତିଣାନି, ନାନା ପକାରାନି ଏୱ ରୁକ୍ଖତିଣାନି ନାନାରୁକ୍ଖତିଣାନି, ନାନାରୁକ୍ଖତିଣେହି ପତିତାନି ନାନାରୁକ୍ଖତିଣପତିତାନି, ନାନାରୁକ୍ଖତିଣପତିତାନି ଚ ତାନି ପୁପ୍ଫାନି ଚେତି ନାନାରୁକ୍ଖତିଣପତିତପୁପ୍ଫାନି, ନାନାରୁକ୍ଖତିଣପତିତପୁପ୍ଫେହି ଉପସୋଭିତାନି ନାନାରୁକ୍ଖତିଣପତିତ ପୁପ୍ଫୋପସୋଭିତାନି, ନାନାରୁକ୍ଖତିଣପତିତପୁପ୍ଫୋପସୋଭିତାନି କନ୍ଦରାନି ୟସ୍ସ ପବ୍ବତରାଜସ୍ସ ସୋୟଂ ନାନାରୁକ୍ଖତିଣପତିତପୁପ୍ଫୋପସୋଭିତକନ୍ଦରୋ, ପବ୍ବତରାଜା । ଅୟଂ ପନ ଦ୍ୱନ୍ଦକମ୍ମଧାରୟତପ୍ପୁରିସଗବ୍ଭୋ ତୁଲ୍ୟାଧିକରଣବହୁବ୍ବୀହି ।
ଅଥ ୱା–ଉପସୋଭିତାନି ଏୱ କନ୍ଦରାନି ଉପସୋଭିତକନ୍ଦରାନି, (ସାପେକ୍ଖତ୍ତେ ସତିପି ଗମକତ୍ତା ସମାସୋ ।) ନାନାରୁକ୍ଖତିଣପତିତପୁପ୍ଫେହି ଉପସୋଭିତକନ୍ଦରାନି ୟସ୍ସ ପବ୍ବତରାଜସ୍ସ ସୋୟଂ ନାନାରୁକ୍ଖତିଣପତିତପୁପ୍ଫୋପସୋଭିତକନ୍ଦରୋ, ପବ୍ବତରାଜା । ଅୟଂ ପନ ଭିନ୍ନାଧିକରଣବହୁବ୍ବୀହି ।
ନାନା ମୁସଲ ଫାଲ ପବ୍ବତ ତରୁ କଲିଙ୍ଗର ସର ଧନୁଗଦାସି ତୋମରହତ୍ଥାତି ମୁସଲୋ ଚ ଫାଲୋ ଚ ପବ୍ବତୋ ଚ ତରୁ ଚ କଲିଙ୍ଗରୋ ଚ ସରୋ ଚ ଧନୁ ଚ ଗଦା ଚଅସି ଚ ତୋମରୋ, ଚ ମୁସଲଫାଲପବ୍ବତତରୁକଲିଙ୍ଗରସରଧନୁଗଦାସିତୋମରା, ନାନା ପକାରା ଏୱ ମୁସଲଫାଲପବ୍ବତତରୁକଲିଙ୍ଗରସରଧନୁଗଦାସିତୋମରା ନାନାମୁସଲଫାଲପବ୍ବତତରୁକଲିଙ୍ଗରସରଧନୁଗଦାସିତୋମରା, ନାନାମୁସଲଫାଲପବ୍ବତତରୁକଲିଙ୍ଗରସରଧନୁଗଦାସିତୋମରା ହତ୍ଥେସୁ ୟେସଂ ତେ ନାନାମୁସଲଫାଲପବ୍ବତତରୁକଲିଙ୍ଗର ସରଧନୁଗଦାସିତୋମରହତ୍ଥା । ଅୟଂ ପନ ଦ୍ୱନ୍ଦକମ୍ମଧାରୟଗବ୍ଭୋ ଭିନ୍ନାଧିକରଣବହୁବ୍ବୀହି ।
ବହୁବ୍ବୀହି ଇଚ୍ଚନେନ କ୍ୱତ୍ଥୋ ? ବହୁବ୍ବୀହିମ୍ହି ଚ ।
୩୨୯, ୩୫୭.ନାମାନଂ ସମୁଚ୍ଚୟୋ ଦ୍ୱନ୍ଦୋ।
ନାମାନଂ ଏକୱିଭତ୍ତିକାନଂ ୟୋ ସମୁଚ୍ଚୟୋ, ସୋ ଦ୍ୱନ୍ଦସଞ୍ଞୋ ହୋତି ।
ଚନ୍ଦିମା ଚ ସୂରିୟୋ ଚ ଚନ୍ଦିମସୂରିୟା, ସମଣୋ ଚ ବ୍ରାହ୍ମଣୋ ଚ ସମଣବ୍ରାହ୍ମଣା, ସାରିପୁତ୍ତୋ ଚ ମୋଗ୍ଗଲ୍ଲାନୋ ଚ ସାରିପୁତ୍ତମୋଗ୍ଗଲ୍ଲାନା, ବ୍ରାହ୍ମଣୋ ଚ ଗହପତିକୋ ଚ ବ୍ରାହ୍ମଣଗହପତିକା, ୟମୋ ଚ ୱରୁଣୋ ଚ ୟମୱରୁଣା, କୁୱେରୋ ଚ ୱାସୱୋ ଚ କୁୱେରୱାସୱା ।
ଦ୍ୱନ୍ଦଇଚ୍ଚନେନ କ୍ୱତ୍ଥୋ ? ଦ୍ୱନ୍ଦଟ୍ଠା ୱା ।
୩୩୦, ୩୪୦.ମହତଂ ମହା ତୁଲ୍ୟାଧିକରଣେ ପଦେ।
ତେସଂ ମହନ୍ତସଦ୍ଦାନଂ ମହାଆଦେସୋ ହୋତି ତୁଲ୍ୟାଧିକରଣେ ପଦେ ।
ମହନ୍ତୋ ଚ ସୋ ପୁରିସୋ ଚାତି ମହାପୁରିସୋ, ମହନ୍ତୀ ଚ ସା ଦେୱୀ ଚାତି ମହାଦେୱୀ, ମହନ୍ତଞ୍ଚ ତଂ ବଲଞ୍ଚାତି ମହାବଲଂ, ମହନ୍ତୋ ଚ ସୋ ନାଗୋ ଚାତି ମହାନାଗୋ, ମହନ୍ତୋ ଚ ସୋ ୟସୋ ଚାତି ମହାୟସୋ, ମହନ୍ତଞ୍ଚ ତଂ ପଦୁମୱନଞ୍ଚାତି ମହାପଦୁମୱନଂ, ମହନ୍ତୀ ଚ ସା ନଦୀ ଚାତି ମହାନଦୀ, ମହନ୍ତୋ ଚ ସୋ ମଣି ଚାତି ମହାମଣି, ମହନ୍ତୋ ଚ ସୋ ଗହପତିକୋ ଚାତି ମହାଗହପତିକୋ, ମହନ୍ତଞ୍ଚ ତଂ ଧନଞ୍ଚାତି ମହାଧନଂ, ମହନ୍ତୋ ଚ ସୋ ପୁଞ୍ଞୋ ଚାତି ମହାପୁଞ୍ଞୋ ।
ବହୁୱଚନଗ୍ଗହଣେନ କ୍ୱଚି ମହନ୍ତ ସଦ୍ଦସ୍ସ ମହାଦେସୋ ହୋତି । ମହନ୍ତଞ୍ଚ ତଂ ଫଲଞ୍ଚାତି ମହପ୍ଫଲଂ, ମହବ୍ବଲଂ, ଏୱଂ ମହଦ୍ଧନଂ, ମହବ୍ଭୟଂ ।
୩୩୧, ୩୫୩.ଇତ୍ଥିୟଂ ଭାସିତପୁମିତ୍ଥୀ ପୁମାୱ ଚେ।
ଇତ୍ଥିୟଂ ତୁଲ୍ୟାଧିକରଣେ ପଦେ ଚେ ଭାସିତପୁମିତ୍ଥୀ ପୁମାୱ ଦଟ୍ଠବ୍ବା ।
ଦୀଘା ଜଙ୍ଘା ୟସ୍ସ ସୋୟଂ ଦୀଘଜଙ୍ଘୋ, କଲ୍ୟାଣଭରିୟୋ, ପହୂତପଞ୍ଞୋ ।
ଭାସିତପୁପେତି କିମତ୍ଥଂ ? ବ୍ରାହ୍ମଣବନ୍ଧୁ ଚ ସା ଭରିୟା ଚାତିବ୍ରାହ୍ମଣବନ୍ଧୁଭରିୟା ।
କମ୍ମଧାରୟସଞ୍ଞେ ଚ ସମାସେ ଇତ୍ଥିୟଂ ତୁଲ୍ୟାଧିକରଣେ ପଦେ ପୁବ୍ବେ ଭାସିତପୁମିତ୍ଥୀ ଚେ, ପୁମାୱ ଦଟ୍ଠବ୍ବା । ବ୍ରାହ୍ମଣଦାରିକା, ଖତ୍ତିୟକଞ୍ଞା, ଖତ୍ତିୟକୁମାରିକା ।
ଭାସିତପୁମେତି କିମତ୍ଥଂ ? ଖତ୍ତିୟବନ୍ଧୁଦାରିକା, ବ୍ରାହ୍ମଣବନ୍ଧୁଦାରିକା ।
୩୩୩, ୩୪୪.ଅତ୍ତଂ ନସ୍ସ ତପ୍ପୁରିସେ।
ନସ୍ସ ପଦସ୍ସ ତପ୍ପୁରିସେ ଉତ୍ତରପଦେ ଅତ୍ତଂ ହୋତି ।
ନବ୍ରାହ୍ମଣୋ ଅବ୍ରାହ୍ମଣୋ, ଅୱସଲୋ, ଅଭିକ୍ଖୁ, ଅପଞ୍ଚୱସ୍ସଂ, ଅପଞ୍ଚଗୱଂ ।
ନସ୍ସ ପଦସ୍ସ ତପ୍ପୁରିସେ ଅନ ଆଦେସୋ ହୋତି ସରେ ପରେ ।
ନ ଅସ୍ସୋ ଅନସ୍ସୋ, ଅନିସ୍ସରୋ, ଅନରିୟୋ ।
କୁଇଚ୍ଚେତସ୍ସ କଦ ହୋତି ସରେ ପରେ ।
କୁଚ୍ଛିତଂ ଅନ୍ନଂ କଦନ୍ନଂ, କୁଚ୍ଛିତଂ ଅସନଂ କଦସ୍ସନଂ ।
ସରେତି କିମତ୍ଥଂ ? କୁଚ୍ଛିତା ଦାରା ୟେସଂ (ଅପୁଞ୍ଞକାରାନଂ) ତେ ହୋନ୍ତୀତି କୁଦାରା, କୁଜନା । ଏୱଂ କୁପୁତ୍ତା, କୁଗେହା, କୁୱତ୍ଥା, କୁଦାସା ।
କୁଇଚ୍ଚେତସ୍ସ କା ହୋତି ଅପ୍ପତ୍ଥେସୁ ଚ ।
କାଲୱଣଂ, କାପୁପ୍ଫଂ ।
ବହୁୱଚନଗ୍ଗହଣଂ କିମତ୍ଥଂ ? କୁଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଅନପ୍ପତତ୍ଥେସୁପି କ୍ୱଚି କା ହୋତି, କାପୁରିସା ।
୩୩୭, ୩୫୦.କ୍ୱଚି ସମାସନ୍ତଗତାନମକାରନ୍ତୋ।
ସମାସନ୍ତଗତାନଂ ନାମାନମନ୍ତୋ ସରୋ କ୍ୱଚି ଅକାରୋ ହୋତି ।
ଦେୱାନଂ ରାଜା ଦେୱରାଜୋ, ଦେୱରାଜା, ଦେୱାନଂ ସଖା ଦେୱସଖୋ, ଦେୱସଖା, ପଞ୍ଚ ଅହାନି ପଞ୍ଚାହଂ, ସତ୍ତାହଂ, ପଞ୍ଚଗୱଂ, ଛତ୍ତୁପାହନଂ, ଉପସରଦଂ, ୱିସାଲକ୍ଖୋ, ୱିମୁଖୋ ।
କାରଗ୍ଗହଣଂ କିମତ୍ଥଂ ? ଆକାରନ୍ତ ଇକାରନ୍ତା ଚ ହୋନ୍ତି, ପଚ୍ଚକ୍ଖା ଧମ୍ମା ୟସ୍ସ ସୋୟନ୍ତି ପଚ୍ଚକ୍ଖଧମ୍ମା, ସୁରଭିନୋ ଗନ୍ଧୋ ସୁରଭିଗନ୍ଧି, ସୁନ୍ଦରୋ ଗନ୍ଧୋ ସୁଗନ୍ଧି, ପୂତିନୋ ଗନ୍ଧୋ ପୂତିଗନ୍ଧି, କୁଚ୍ଛିତୋ ଗନ୍ଧୋ କୁଗନ୍ଧି, ଦୁଟ୍ଠୁ ଗନ୍ଧୋ ୟସ୍ସ ସୋୟନ୍ତି ଦୁଗନ୍ଧି, ପୂତି ଏୱ ଗନ୍ଧୋ ପୂତିଗନ୍ଧି ।
ନଦୀଅନ୍ତା ଚ କତ୍ତୁଅନ୍ତା ଚ କପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ସମାସନ୍ତେ ।
ବହୂ ନଦିୟୋ ୟସ୍ମିଂ ସୋୟଂ ବହୁନଦିକୋ, ଜନପଦୋ । ବହୱୋ କତ୍ତାରୋ ୟସ୍ସ ସୋୟଂ ବହୁକତ୍ତୁକୋ, ପୁରିସୋ ।
ନଦିମ୍ହା ଚ କପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ସମାସନ୍ତେ ।
ବହୂ ନଦିୟୋ ୟସ୍ମିଂ ସୋୟନ୍ତି ବହୁନଦିକୋ । ବହୂ କନ୍ତିୟୋ ୟସ୍ସ ସୋୟନ୍ତି ବହୁକନ୍ତିକୋ । ବହୁନାରିକୋ ।
୩୩୯, ୩୫୮.ଜାୟାୟ ତୁଦଂ ଜାନି ପତିମ୍ହି।
ଜାୟାଇଚ୍ଚେତାୟ ତୁଦଂ ଜାନିଇଚ୍ଚେତେ ଆଦେସା ହୋନ୍ତି ପତିମ୍ହି ପରେ ।
ତୁଦଂପତୀ, ଜାନିପତୀ ।
ଧନୁମ୍ହା ଚ ଆପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ସମାସନ୍ତେ ।
ଗାଣ୍ଡୀୱୋ ଧନୁ ୟସ୍ସ ସୋୟଂ ଗାଣ୍ଡୀୱଧନ୍ୱା ।
୩୪୧, ୩୩୬.ଅଂ ୱିଭତ୍ତୀନମକାରନ୍ତା ଅବ୍ୟୟୀଭାୱା।
ତସ୍ମା ଅକାରନ୍ତା ଅବ୍ୟୟୀଭାୱସମାସା ପରାସଂ ୱିଭତ୍ତୀନଂ କ୍ୱଚି ଅଂ ହୋତି ।
ଅଧିଚିତ୍ତଂ, ୟଥାୱୁଡ୍ଢଂ, ଉପକୁମ୍ଭଂ, ୟାୱଜୀୱଂ, ତିରୋପବ୍ବତଂ, ତିରୋପାକାରଂ, ତିରୋକୁଟ୍ଟଂ, ଅନ୍ତୋପାସାଦଂ ।
କ୍ୱଚୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ଅଧିଚିତ୍ତସ୍ସ ଭିକ୍ଖୁନୋ ।
ନପୁଂସକେ ୱତ୍ତମାନସ୍ସ ଅବ୍ୟୟୀଭାୱସମାସସ୍ସ ଲିଙ୍ଗସ୍ସ ସରୋ ରସ୍ସୋ ହୋତି ।
କୁମାରୀସୁ ଅଧିକିଚ୍ଚ ପୱତ୍ତତି କଥା ଇତି ଅଧିକୁମାରି । ଉପୱଧୁ, ଉପଗଙ୍ଗଂ, ଉପମଣିକଂ ।
ଅଞ୍ଞସ୍ମା ଅବ୍ୟୟୀଭାୱସମାସା ଅନକାରନ୍ତା ପରାସଂ ୱିଭତ୍ତୀନଂ ଲୋପୋ ଚ ହୋତି ।
ଅଧିତ୍ଥି, ଅଧିକୁମାରି, ଉପୱଧୁ ।
ଇତି ନାମକପ୍ପେ ସମାସକପ୍ପୋ ସତ୍ତମୋ କଣ୍ଡୋ ।
ସମାସକପ୍ପୋ ନିଟ୍ଠିତୋ ।
୫. ତଦ୍ଧିତକପ୍ପ
ଅଟ୍ଠମକଣ୍ଡ
ଣପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ୱା ‘‘ତସ୍ସାପଚ୍ଚ’’ ମିଚ୍ଚେତସ୍ମିଂ ଅତ୍ଥେ ।
ୱସିଟ୍ଠସ୍ସ ଅପଚ୍ଚଂ ୱାସିଟ୍ଠୋ, ୱସିଟ୍ଠସ୍ସ ଅପଚ୍ଚଂ ୱା, ୱସିଟ୍ଠସ୍ସ ଅପଚ୍ଚଂ ୱାସିଟ୍ଠୀ, ୱସିଟ୍ଠସ୍ସ ଅପଚ୍ଚଂ ୱାସିଟ୍ଠଂ । ଏୱଂ ଭାରଦ୍ୱାଜୋ, ଭାରଦ୍ୱାଜୀ, ଭାରଦ୍ୱାଜଂ । ଗୋତମୋ, ଗୋତମୀ, ଗୋତମଂ । ୱାସୁଦେୱୋ, ୱାସୁଦେୱୀ, ୱାସୁଦେୱଂ । ବାଲଦେୱୋ, ବାଲଦେୱୀ, ବାଲଦେୱଂ । ୱେସାମିତ୍ତୋ, ୱେସାମିତ୍ତୀ ୱେସାମିତ୍ତଂ ।
ତସ୍ମା ୱଚ୍ଛାଦିତୋ ଗୋତ୍ତଗଣତୋ ଣାୟନଣାନପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି ୱା ‘‘ତସ୍ସାପଚ୍ଚ’’ମିଚ୍ଚେତସ୍ମିଂ ଅତ୍ଥେ ।
ୱଚ୍ଛସ୍ସ ଅପଚ୍ଚଂୱଚ୍ଛାୟନୋ, ୱଚ୍ଛାନୋ, ୱଚ୍ଛସ୍ସ ଅପଚ୍ଚଂ ୱା, ୱଚ୍ଛସ୍ସ ଅପଚ୍ଚଂ ୱଚ୍ଛାୟନୀ, ୱଚ୍ଛାନୀ, ୱଚ୍ଛସ୍ସ ଅପଚ୍ଚଂ ୱଚ୍ଛାୟନଂ, ୱଚ୍ଛାନଂ । ସକଟସ୍ସ ଅପଚ୍ଚଂ ସାକଟାୟନୋ, ସାକଟାନୋ, ସକଟସ୍ସ ଅପଚ୍ଚଂ ୱା, ସାକଟାୟନୀ, ସା କଟାନୀ, ସାକଟାୟନଂ, ସାକଟାନଂ । ଏୱଂ କଣ୍ହାୟନୋ, କଣ୍ହାନୋ, କଣ୍ହସ୍ସ ଅପଚ୍ଚଂ ୱା । କଣ୍ହାୟନୀ, କଣ୍ହାନୀ, କଣ୍ହାୟନଂ, କଣ୍ହାନଂ । ଅଗ୍ଗିୱେସ୍ସାୟନୋ, ଅଗ୍ଗିୱେସ୍ସାନୋ, ଅଗ୍ଗିୱେସ୍ସାୟନୀ, ଅଗ୍ଗିୱେସ୍ସାନୀ, ଅଗ୍ଗିୱେସ୍ସାୟନଂ, ଅଗ୍ଗିୱେସ୍ସାନଂ । ଗଚ୍ଛାୟନୋ, ଗଚ୍ଛାନୋ, ଗଚ୍ଛାୟନୀ, ଗଚ୍ଛାନୀ, ଗଚ୍ଛାୟନଂ, ଗଚ୍ଛାନଂ । କପ୍ପାୟନୋ, କପ୍ପାନୋ, କପ୍ପାୟନୀ, କପ୍ପାନୀ, କପ୍ପାୟନଂ, କପ୍ପାନଂ । ମୋଗ୍ଗଲ୍ଲାୟନୋ, ମୋଗ୍ଗଲ୍ଲାନୋ, ମୋଗ୍ଗଲ୍ଲାୟନୀ, ମୋଗ୍ଗଲ୍ଲାନୀ, ମୋଗ୍ଗଲ୍ଲାୟନଂ, ମୋଗ୍ଗଲ୍ଲାନଂ । ମୁଞ୍ଚାୟନୋ, ମୁଞ୍ଚାନୋ, ମୁଞ୍ଚାୟନୀ, ମୁଞ୍ଚାନୀ, ମୁଞ୍ଚାୟନଂ, ମୁଞ୍ଚାନଂ । ସଙ୍ଘାୟନୋ, ସଙ୍ଘାନୋ, ସଙ୍ଘାୟନୀ, ସଙ୍ଘାନୀ, ସଙ୍ଘାୟନଂ, ସଙ୍ଘାନଂ । ଲୋମାୟନୋ, ଲୋମାନୋ, ଲୋମାୟନୀ, ଲୋମାନୀ, ଲୋମାୟନଂ, ଲୋମାନଂ, ସାକମାୟନୋ, ସାକମାନୋ, ସାକମାୟନୀ, ସାକମାନୀ, ସାକମାୟନଂ, ସାକମାନଂ । ନାରାୟନୋ, ନାରାନୋ, ନାରାୟନୀ, ନାରାନୀ, ନାରାୟନଂ, ନାରାନଂ । ଚୋରାୟନୋଚୋରାନୋ, ଚୋରାୟନୀ, ଚୋରାନୀ, ଚୋରାୟନଂ, ଚୋରାନଂ, ଆୱସାଲାୟନୋ, ଆୱସାଲାନୋ, ଆୱସାଲାୟନୀ, ଆୱସାଲାନୀ, ଆୱସାଲାୟନଂ, ଆୱସାଲାନଂ । ଦ୍ୱେପାୟନୋ, ଦ୍ୱେପାନୋ, ଦ୍ୱେପାୟନୀ, ଦ୍ୱେପାନୀ, ଦ୍ୱେପାୟନଂ, ଦ୍ୱେପାନଂ । କୁଞ୍ଚାୟନୋ, କୁଞ୍ଚାନୋ, କୁଞ୍ଚାୟନୀ, କୁଞ୍ଚାନୀ, କୁଞ୍ଚାୟନଂ, କୁଞ୍ଚାନଂ । କଚ୍ଚାୟନୋ, କଚ୍ଚାନୋ, କଚ୍ଚାୟନୀ, କଚ୍ଚାନୀ, କଚ୍ଚାୟନଂ, କଚ୍ଚାନଂ ।
ତେହି ଗୋତ୍ତଗଣେହି କତ୍ତିକାଦୀହି ଣେୟ୍ୟପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ୱା ‘‘ତସ୍ସାପଚ୍ଚ’’ମିଚ୍ଚେତସ୍ମିଂ ଅତ୍ଥେ ।
କତ୍ତିକାୟ ଅପଚ୍ଚଂ କତ୍ତିକେୟ୍ୟୋ, କତ୍ତିକାୟ ଅପଚ୍ଚଂ ୱା । ଏୱଂ ୱେନତେୟ୍ୟୋ, ରୋହିଣେୟ୍ୟୋ, ଗଙ୍ଗେୟ୍ୟୋ, କଦ୍ଦମେୟ୍ୟୋ, ନାଦେୟ୍ୟୋ, ଆଲେୟ୍ୟୋ, ଆହେୟୋ, କାମେୟ୍ୟୋ, ସୁଚିୟା ଅପଚ୍ଚଂ ସୋଚେୟ୍ୟୋ, ସାଲେୟ୍ୟୋ, ବାଲେୟ୍ୟୋ, ମାଲେୟ୍ୟୋ, କାଲେୟ୍ୟୋ ।
ତସ୍ମା ଅକାରତୋ ଣିପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ୱା ‘‘ତସ୍ସାପଚ୍ଚ’’ମିଚ୍ଚେତସ୍ମିଂ ଅତ୍ଥେ ।
ଦକ୍ଖସ୍ସ ଅପଚ୍ଚଂ ଦକ୍ଖି, ଦକ୍ଖସ୍ସ ଅପଚ୍ଚଂ ୱା । ଦୁଣସ୍ସ ଅପଚ୍ଚଂ ଦୋଣି, ଦୁଣସ୍ସ ଅପଚ୍ଚଂ ୱା, ଏୱଂ ୱାସୱି, ସକ୍ୟପୁତ୍ତି, ନାଟପୁତ୍ତି, ଦାସପୁତ୍ତି, ଦାସୱି, ୱାରୁଣି, ଗଣ୍ଡି, ବାଲଦେୱି, ପାୱକି, ଜେନଦତ୍ତି, ବୁଦ୍ଧି, ଧମ୍ମି, ସଙ୍ଘି, କପ୍ପି, ଅନୁରୁଦ୍ଧି ।
ୱାତି ୱିକପ୍ପନତ୍ଥେନ ଣିକପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ‘‘ତସ୍ସାପଚ୍ଚ’’ମିଚ୍ଚେତସ୍ମିଂ ଅତ୍ଥେ । ସକ୍ୟପୁତ୍ତସ୍ସ ଅପଚ୍ଚଂ ସକ୍ୟପୁତ୍ତିକୋ । ଏୱଂ ନାଟପୁତ୍ତିକୋ, ଜେନଦତ୍ତିକୋ ।
ଉପକୁଇଚ୍ଚେୱମାଦୀହି ଣୱପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ୱା ‘‘ତସ୍ସାପଚ୍ଚ’’ମିଚ୍ଚେତସ୍ମିଂ ଅତ୍ଥେ ।
ଉପକୁସ୍ସ ଅପଚ୍ଚଂ ଓପକୱୋ, ଉପକୁସ୍ସ ଅପଚ୍ଚଂ ୱା । ମନୁନୋ ଅପଚ୍ଚଂ ମାନୱୋ, ମନୁନୋ ଅପଚ୍ଚଂ ୱା । ଭଗ୍ଗୁସ୍ସ ଅପଚ୍ଚଂ ଭଗ୍ଗୱୋ, ଭଗ୍ଗୁସ୍ସ ଅପଚ୍ଚଂ ୱା, ପଣ୍ଡୁସ୍ସ ଅପଚ୍ଚଂ ପଣ୍ଡୱୋ, ପଣ୍ଡୁସ୍ସ ଅପଚ୍ଚଂ ୱା, ବହୁସ୍ସ ଅପଚ୍ଚଂ ବାହୱୋ, ବହୁସ୍ସ ଅପଚ୍ଚଂ ୱା ।
ତସ୍ମା ୱିଧୱାଦିତୋ ଣେରପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ୱା ‘‘ତସ୍ସାପଚ୍ଚ’’ମିଚ୍ଚେତସ୍ମିଂ ଅତ୍ଥେ ।
ୱିଧୱାୟ ଅପଚ୍ଚଂ ୱେଧୱେରୋ, ୱିଧୱାୟ ଅପଚ୍ଚଂ ୱା । ବନ୍ଧୁକିୟା ଅପଚ୍ଚଂ ବନ୍ଧୁକେରୋ, ବନ୍ଧୁକିୟା ଅପଚ୍ଚଂ ୱା । ସମଣସ୍ସ ଅପଚ୍ଚଂ ସାମଣେରୋ, ସମଣସ୍ସ ଅପଚ୍ଚଂ ୱା । ଏୱଂ ସାମଣେରୀ, ସାମଣେରଂ, ନାଳିକେରୋ, ନାଳିକେରୀ, ନାଳିକେରଂ ।
୩୫୦, ୩୭୩.ୟେନ ୱା ସଂସଟ୍ଠଂ ତରତି ଚରତି ୱହତି ଣିକୋ।
ୟେନ ୱା ସଂସଟ୍ଠଂ, ୟେନ ୱା ତରତି, ୟେନ ୱା ଚରତି, ୟେନ ୱା ୱହତି ଇଚ୍ଚେତେସ୍ୱତ୍ଥେସୁ ଣିକପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ୱା ।
ତିଲେନ ସଂସଟ୍ଠଂ ଭୋଜନଂ ତେଲିକଂ, ତିଲେନ ସଂସଟ୍ଠଂ ୱା । ଏୱଂ ଗୋଳିକଂ, ଘାତିକଂ ।
ନାୱାୟ ତରତୀତି ନାୱିକୋ, ନାୱାୟ ତରତି ୱା । ଏୱଂ ଓଳୁମ୍ପିକୋ ।
ସକଟେନ ଚରତୀତି ସାକଟିକୋ, ସକଟେନ ଚରତି ୱା । ଏୱଂ ପତ୍ତିକୋ, ଦଣ୍ଡିକୋ, ଧମ୍ମିକୋ, ପାଦିକୋ ।
ସୀସେନ ୱହତୀତି ସୀସିକୋ, ସୀସେନ ୱହତି ୱା । ଅଂସେନ ୱହତୀତି ଅଂସିକୋ, ଅଂସେନ ୱହତି ୱା । ଏୱଂ ଖନ୍ଧିକୋ, ଅଙ୍ଗୁଲିକୋ ।
ୱାତି ୱିକପ୍ପନତ୍ଥେନ ଅଞ୍ଞେସୁପି ଣିକପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି । ରାଜଗହେ ୱସତୀତି ରାଜଗହିକୋ, ରାଜଗହେ ୱସତି ୱା । ରାଜଗହେ ଜାତୋ ରାଜଗହିକୋ, ରାଜଗହେ ଜାତୋ ୱା । ଏୱଂ ମାଗଧିକୋ, ସାୱତ୍ଥିକୋ, କାପିଲ ୱତ୍ଥିକୋ, ପାଟଲିପୁତ୍ତିକୋ, ୱେସାଲିକୋ ।
୩୫୧, ୩୭୪.ତମଧୀତେ ତେନକତାଦି ସନ୍ନିଧାନ ନିୟୋଗ ସିପ୍ପ ଭଣ୍ଡ ଜୀୱିକତ୍ଥେସୁ ଚ।
ତମଧୀତେ, ତେନକତାଦିଅତ୍ଥେ, ତମ୍ହି ସନ୍ନିଧାନା, ତତ୍ଥ ନିୟୁତ୍ତୋ, ତମସ୍ସ ସିପ୍ପଂ, ତମସ୍ସ ଭଣ୍ଡଂ, ତମସ୍ସ ଜୀୱିକଂ ଇଚ୍ଚେତେସ୍ୱତ୍ଥେସୁ ଚ ଣିକପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ୱା ।
ୱିନୟମଧୀତେ ୱେନୟିକୋ, ୱିନୟମଧୀତେ ୱା । ଏୱଂ ସୁତ୍ତନ୍ତିକୋ, ଆଭିଧମ୍ମିକୋ, ୱେୟ୍ୟାକରଣିକୋ ।
କାୟେନ କତଂ କମ୍ମଂ କାୟିକଂ, କାୟେନ କତଂ କମ୍ମଂ ୱା । ଏୱଂ ୱାଚସିକଂ, ମାନସିକଂ ।
ସରୀରେ ସନ୍ନିଧାନା ୱେଦନା ସାରୀରିକା, ସରୀରେ ସନ୍ନିଧାନା ୱା, ଏୱଂ ମାନସିକା ।
ଦ୍ୱାରେ ନିୟୁତ୍ତୋ ଦୋୱାରିକୋ, ଦ୍ୱାରେ ନିୟୁତ୍ତୋ ୱା । ଏୱଂ ଭଣ୍ଡାଗାରିକୋ, ନାଗରିକୋ, ନାୱକମ୍ମିକୋ ।
ୱୀଣା ଅସ୍ସ ସିପ୍ପଂ ୱେଣିକୋ, ୱୀଣା ଅସ୍ସ ସିପ୍ପଂ ୱା । ଏୱଂ ପାଣୱିକୋ, ମୋଦିଙ୍ଗିକୋ, ୱଂସିକୋ ।
ଗନ୍ଧୋ ଅସ୍ସ ଭଣ୍ଡଂ ଗନ୍ଧିକୋ, ଗନ୍ଧୋ ଅସ୍ସ ଭଣ୍ଡଂ ୱା । ଏୱଂ ତେଲିକୋ, ଗୋଳିକୋ ।
ଉରବ୍ଭଂ ହନ୍ତ୍ୱା ଜୀୱତୀତି ଓରବ୍ଭିକୋ, ଉରବ୍ଭଂ ହନ୍ତ୍ୱା ଜୀୱତି ୱା । ମଗଂ ହନ୍ତ୍ୱା ଜୀୱତୀତି ମାଗୱିକୋ, ମଗଂ ହନ୍ତ୍ୱା ଜୀୱତି ୱା । ଏୱଂ ସୋକରିକୋ, ସାକୁଣିକୋ ।
ଆଦିଗ୍ଗହଣେନ ଅଞ୍ଞତ୍ଥାପି ଣିକ ପଚ୍ଚୟୋ ୟୋଜେତବ୍ବୋ । ଜାଲେନ ହତୋ ଜାଲିକୋ, ଜାଲେନ ହତୋ ୱା ।
ସୁତ୍ତେନ ବନ୍ଧୋ ସୁତ୍ତିକୋ, ସୁତ୍ତେନ ବନ୍ଧୋ ୱା ।
ଚାପୋ ଅସ୍ସ ଆୱୁଧୋ ଚାପିକୋ, ଚାପୋ ଅସ୍ସ ଆୱୁଧୋ ୱା । ଏୱଂ ତୋମରିକୋ, ମୁଗ୍ଗରିକୋ, ମୋସଲିକୋ ।
ୱାତୋ ଅସ୍ସ ଆବାଧୋ ୱାତିକୋ, ୱାତୋ ଅସ୍ସ ଆବାଧୋ ୱା । ଏୱଂ ସେମ୍ହିକୋ, ପିତ୍ତିକୋ ।
ବୁଦ୍ଧେ ପସନ୍ନୋ ବୁଦ୍ଧିକୋ, ବୁଦ୍ଧେ ପସନ୍ନୋ ୱା । ଏୱଂ ଧମ୍ମିକୋ, ସଙ୍ଘିକୋ ।
ବୁଦ୍ଧସ୍ସ ସନ୍ତକଂ ବୁଦ୍ଧିକଂ, ବୁଦ୍ଧସ୍ସ ସନ୍ତକଂ ୱା । ଏୱଂ ଧମ୍ମିକଂ, ସଙ୍ଘିକଂ ।
ୱତ୍ଥେନ କୀତଂ ଭଣ୍ଡଂ ୱତ୍ଥିକଂ, ୱତ୍ଥେନ କୀତଂ ଭଣ୍ଡଂ ୱା । ଏୱଂ କୁମ୍ଭିକଂ, ଫାଲିକଂ, କିଂ କଣିକଂ, ସୋୱଣ୍ଣିକଂ ।
କୁମ୍ଭୋ ଅସ୍ସ ପରିମାଣଂ କୁମ୍ଭିକଂ, କୁମ୍ଭୋ ଅସ୍ସ ପରିମାଣଂ ୱା ।
କୁମ୍ଭସ୍ସ ରାସି କୁମ୍ଭିକଂ, କୁମ୍ଭସ୍ସ ରାସି ୱା ।
କୁମ୍ଭଂ ଅରହତୀତି କୁମ୍ଭିକୋ, କୁମ୍ଭଂ ଅରହତି ୱା ।
ଅକ୍ଖେନ ଦିବ୍ବତୀତି ଅକ୍ଖିକୋ, ଅକ୍ଖେନ ଦିବ୍ବତି ୱା । ଏୱଂ ସାଲାକିକୋ, ତିନ୍ଦୁକିକୋ, ଅମ୍ବଫଲିକୋ । କପିଟ୍ଠଫଲିକୋ, ନାଳିକେରିକୋ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
୩୫୨, ୩୭୬.ଣ ରାଗା ତସ୍ସେ ଦମଞ୍ଞତ୍ଥେସୁ ଚ।
ଣପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ୱା ରାଗମ୍ହା ‘‘ତେନ ରତ୍ତଂ’’ ଇଚ୍ଚେତସ୍ମିଂ ଅତ୍ଥେ, ‘‘ତସ୍ସେଦଂ’’ ଅଞ୍ଞତ୍ଥେସୁ ଚ ।
କସାୱେନ ରତ୍ତଂ ୱତ୍ଥଂ କାସାୱଂ, କସାୱେନ ରତ୍ତଂ ୱତ୍ଥଂ ୱା । ଏୱଂ କୋସୁମ୍ଭଂ, ହାଲିଦ୍ଦଂ, ପାଟଙ୍ଗଂ, ରତ୍ତଙ୍ଗ, ମଞ୍ଜିଟ୍ଠଂ, କୁଙ୍କୁମଂ ।
ସୂକରସ୍ସ ଇଦଂ ମଂସଂ ସୋକରଂ, ସୂକରସ୍ସ ଇଦଂ ମଂସଂ ୱା । ଏୱଂ ମାହିସଂ ।
ଉଦୁମ୍ବରସ୍ସ ଅୱିଦୂରେ ପୱତ୍ତଂ ୱିମାନଂ ଓଦୁମ୍ବରଂ, ଉଦୁମ୍ବରସ୍ସ ଅୱିଦୂରେ ପୱତ୍ତଂ ୱିମାନଂ ୱା ।
ୱିଦିସାୟ ଅୱିଦୂରେ ନିୱାସୋ ୱେଦିସୋ, ୱିଦିସାୟ ଅୱିଦୂରେ ନିୱାସୋ ୱା ।
ମଥୁରାୟ ଜାତୋ ମାଥୁରୋ, ମଥୁରାୟ ଜାତୋ ୱା ।
ମଥୁରାୟ ଆଗତୋ ମାଥୁରୋ, ମଥୁରାୟ ଆଗତୋ ୱା ।
କତ୍ତିକାୟ ନିୟୁତ୍ତୋ ମାସୋ କତ୍ତିକୋ, କତ୍ତିକାୟ ନିୟୁତ୍ତୋ ମାସୋ ୱା । ଏୱଂ ମାଗସିରୋ, ଫୁସ୍ସୋ, ମାଘୋ, ଫଗ୍ଗୁନୋ, ଚିତ୍ତୋ, ୱେସାଖୋ, ଜେଟ୍ଠୋ, ଆସଳ୍ହୋ, ସାୱଣୋ, ଭଦ୍ଦୋ, ଅସ୍ସୟୁଜୋ ।
ନ ୱୁଦ୍ଧି ନୀଲପୀତାଦୋ, ପଚ୍ଚୟେ ସଣକାରକେ ।
ଫକାରୋ ଫୁସ୍ସସଦ୍ଦସ୍ସ, ‘‘ସିରୋ’’ତି ସିରସଂ ୱଦେ ।
ସିକ୍ଖାନଂ ସମୂହୋ ସିକ୍ଖୋ, ଭିକ୍ଖାନଂ ସମୂହୋ ଭିକ୍ଖୋ । ଏୱଂ କାପୋତୋ, ମାୟୂରୋ, କୋକିଲୋ ।
ବୁଦ୍ଧେ, ଅସ୍ସ ଦେୱତା ବୁଦ୍ଧୋ । ଏୱଂ ଭଦ୍ଦୋ, ମାରୋ, ମାହିନ୍ଦୋ, ୱେସ୍ସୱଣୋ, ୟାମୋ, ସୋମୋ, ନାରାୟଣୋ ।
ସଂୱଚ୍ଛରମଧୀତେ ସଂୱଚ୍ଛରୋ । ଏୱଂ ମୋହୁତ୍ତୋ, ନେମିତ୍ତୋ, ଅଙ୍ଗୱିଜ୍ଜୋ, ୱେୟ୍ୟାକରଣୋ, ଛନ୍ଦୋ, ଭାସ୍ସୋ, ଚନ୍ଦୋ ।
ୱସାଦାନଂ ୱିସୟୋ ଦେସୋ ୱାସାଦୋ । ଏୱଂ କୁମ୍ଭୋ, ସାକୁନ୍ତୋ, ଆତିସାରୋ ।
ଉଦୁମ୍ବରା ଅସ୍ମିଂ ପଦେସେ ସନ୍ତୀତି ଓଦୁମ୍ବରୋ । ସାଗରେହି ନିବ୍ବତ୍ତୋ ସାଗରୋ । ସାଗଲମସ୍ସ ନିୱାସୋ ସାଗଲୋ । ମଥୁରା ଅସ୍ସ ନିୱାସୋ ମାଥୁରୋ । ମଥୁରାୟ ଇସ୍ସରୋ ମାଥୁରୋ । ଇଚ୍ଚେୱମାଦୟୋ ୟୋଜେତବ୍ବା ।
ଜାତଇଚ୍ଚେୱମାଦୀନମତ୍ଥେ ଇମଇୟପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି ।
ପଚ୍ଛା ଜାତୋ ପଚ୍ଛିମୋ । ଏୱଂ ଅନ୍ତିମୋ, ମଜ୍ଝିମୋ, ପୁରିମୋ, ଉପରିମୋ, ହେଟ୍ଠିମୋ, ଗୋପ୍ଫିମୋ । ବୋଧିସତ୍ତଜାତିୟା ଜାତୋ ବୋଧିସତ୍ତଜାତିୟୋ, ଏୱଂ ଅସ୍ସଜାତିୟୋ, ହତ୍ଥିଜାତିୟୋ, ମନୁସ୍ସଜାତିୟୋ ।
ଆଦିଗ୍ଗହଣେନ ନିୟୁତ୍ତତ୍ଥାଦିତୋପି ତଦସ୍ସତ୍ଥାଦିତୋପି ଇମ ଇୟ ଇକ ଇଚ୍ଚେତେ ପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି । ଅନ୍ତୋ ନିୟୁତ୍ତୋ ଅନ୍ତିମୋ । ଏୱଂ ଅନ୍ତିୟୋ, ଅନ୍ତିକୋ ।
ପୁତ୍ତୋ ଅସ୍ସ ଅତ୍ଥି, ତସ୍ମିଂ ୱା ୱିଜ୍ଜତୀତି ପୁତ୍ତିମୋ । ଏୱଂ ପୁତ୍ତିୟେୱ, ପୁତ୍ତିକୋ, କପ୍ପିମୋ, କପ୍ପିୟୋ, କପ୍ପିକୋ ।
ଚଗ୍ଗହଣେନ କିୟପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ନିୟୁତ୍ତତ୍ଥେ । ଜାତିୟଂ ନିୟୁତ୍ତୋ ଜାତିକିୟୋ, ଅନ୍ଧେ ନିୟୁତ୍ତୋ ଅନ୍ଧକିୟୋ, ଜାତିୟା ଅନ୍ଧୋ ଜଚ୍ଚନ୍ଧୋ, ଜଚ୍ଚନ୍ଧେ ନିୟୁତ୍ତୋ ଜଚ୍ଚନ୍ଧକିୟୋ ।
ସମୂହତ୍ଥେ କଣ ଣଇଚ୍ଚେତେ ପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି ।
ରାଜପୁତ୍ତାନଂ ସମୂହୋ ରାଜପୁତ୍ତକୋ । ଏୱଂ ରାଜପୁତ୍ତୋ, ମାନୁସ୍ସକୋ, ମାନୁସ୍ସୋ, ମାୟୂରକୋ, ମାୟୂରୋ, ମାହିଂସକୋ, ମାହିଂସୋ ।
୩୫୫, ୩୮୦.ଗାମ ଜନ ବନ୍ଧୁ ସହାୟାଦୀହିତା।
ଗାମ ଜନ ବନ୍ଧୁ ସହାୟଇଚ୍ଚେୱମାଦୀହି ତାପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ସମୂହତ୍ଥେ ।
ଗାମାନଂ ସମୂହୋ ଗାମତା । ଏୱଂ ଜନତା, ବନ୍ଧୁତା, ସହାୟତା, ନଗରତା ।
‘‘ତଦସ୍ସ ଠାନ’’ ମିଚ୍ଚେତସ୍ମିଂ ଅତ୍ଥେ ଇୟପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ।
ମଦନସ୍ସ ଠାନଂ ମଦନିୟଂ, ବନ୍ଧନସ୍ସ ଠାନଂ ବନ୍ଧନିୟଂ, ମୁଚ୍ଛନସ୍ସ ଠାନଂ ମୁଚ୍ଛନିୟଂ, ଏୱଂ ରଜନିୟଂ, କମନିୟଂ, ଗମନିୟଂ, ଦୁସ୍ସନିୟଂ, ଦସ୍ସନିୟଂ ।
ଉପମତ୍ଥେ ଆୟିତତ୍ତପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ।
ଧୂମୋ ୱିୟ ଦିସ୍ସତି ଅଦୁଂ ୱନଂ ତଦିଦଂ ଧୂମାୟିତତ୍ତଂ, ତିମିରଂ ୱିୟ ଦିସ୍ସତି ଅଦୁଂ ୱନଂ ତଦିଦଂ ତିମିରାୟିତତ୍ତଂ ।
‘‘ତନ୍ନିସ୍ସିତତ୍ଥେ, ତଦସ୍ସ ଠାନ’’ମିଚ୍ଚେତସ୍ମିଂ ଅତ୍ଥେ ଚ ଲପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ।
ଦୁଟ୍ଠୁ ନିସ୍ସିତଂ ଦୁଟ୍ଠୁଲ୍ଲଂ, ୱେଦଂ ନିସ୍ସିତଂ ୱେଦଲ୍ଲଂ, ଦୁଟ୍ଠୁ ଠାନଂ ଦୁଟ୍ଠୁଲ୍ଲଂ, ୱେଦସ୍ସ ଠାନଂ ୱେଦଲ୍ଲଂ ।
ଆଲୁପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ତବ୍ବହୁଲତ୍ଥେ ।
ଅଭିଜ୍ଝା ଅସ୍ସ ପକତି ଅଭିଜ୍ଝାଲୁ, ଅଭିଜ୍ଝା ଅସ୍ସ ବହୁଲା ୱା ଅଭିଜ୍ଝାଲୁ । ଏୱଂ ସୀତାଲୁ, ଧଜାଲୁ, ଦୟାଲୁ ।
ଣ୍ୟତ୍ତତାଇଚ୍ଚେତେ ପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି ଭାୱତ୍ଥେ ।
ଅଲସସ୍ସ ଭାୱୋ ଆଲସ୍ୟଂ, ଅରୋଗସ୍ସ ଭାୱୋ ଆରୋଗ୍ୟଂ । ପଂସୁକୂଲିକସ୍ସ ଭାୱୋ ପଂସୁକୂଲିକତ୍ତଂ, ଅନୋଦରିକସ୍ସ ଭାୱୋ ଅନୋଦରିକତ୍ତଂ । ସଙ୍ଗଣିକାରାମସ୍ସ ଭାୱୋ ସଙ୍ଗଣିକାରାମତା, ନିଦ୍ଦାରାମସ୍ସ ଭାୱୋ ନିଦ୍ଦାରାମତା ।
ତୁଗ୍ଗହଣେନ ତ୍ତନପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି । ପୁଥୁଜ୍ଜନତ୍ତନଂ, ୱେଦନତ୍ତନଂ ।
ଣପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ୱିସମାଦୀହି ‘‘ତସ୍ସ ଭାୱୋ’’ଇଚ୍ଚେତସ୍ମିଂ ଅତ୍ଥେ ।
ୱିସମସ୍ସ ଭାୱୋ ୱେସମଂ, ସୁଚିସ୍ସ ଭାୱୋ ସୋଚଂ ।
ରମଣୀୟଇଚ୍ଚେୱମାଦିତୋ କଣ ପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ‘‘ତସ୍ସ ଭାୱୋ’’ଇଚ୍ଚେତସ୍ମିଂ ଅତ୍ଥେ ।
ରମଣୀୟସ୍ସ ଭାୱୋ ରାମଣୀୟକଂ, ମନୁଞ୍ଞସ୍ସ ଭାୱୋ ମାନୁଞ୍ଞକଂ ।
୩୬୩, ୩୯୦.ୱିସେସେ ତରତମିସିକିୟିଟ୍ଠା।
ୱିସେସତ୍ଥେ ତର ତମ ଇସିକ ଇୟ ଇଟ୍ଠଇଚ୍ଚେତେ ପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି ।
ସବ୍ବେ ଇମେ ପାପା, ଅୟମିମେସଂ ୱିସେସେନ ପାପୋତି ପାପତରୋ । ଏୱଂ ପାପତମୋ, ପାପିସିକୋ, ପାପିୟୋ, ପାପିଟ୍ଠୋ ।
‘‘ତଦସ୍ସତ୍ଥି’’ଇଚ୍ଚେତସ୍ମିଂ ଅତ୍ଥେ ୱୀପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ।
ମେଧା ୟସ୍ସ ଅତ୍ଥି, ତସ୍ମିଂ ୱା ୱିଜ୍ଜତୀତିମେଧାୱୀ । ଏୱଂ ମାୟାୱୀ ।
ଚଗ୍ଗହଣେନ ସୋପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି । ସୁମେଧା ୟସ୍ସ ଅତ୍ଥି, ତସ୍ମିଂ ୱା ୱିଜ୍ଜତୀତି ସୁମେଧସୋ ।
ତପାଦିତୋ ସୀପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ‘‘ତଦସ୍ସତ୍ଥି’’ଇଚ୍ଚେତସ୍ମିଂ ଅତ୍ଥେ ।
ତପୋ ୟସ୍ସ ଅତ୍ଥି ତସ୍ମିଂ ୱା ୱିଜ୍ଜତୀତି ତପସ୍ସୀ । ଏୱଂ ୟସସ୍ସୀ, ତେଜସ୍ସୀ ।
ଦଣ୍ଡାଦିତୋ ଇକ ଈଇଚ୍ଚେତେ ପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି ‘‘ତଦସ୍ସତ୍ଥି’’ଇଚ୍ଚେତସ୍ମିଂ ଅତ୍ଥେ ।
ଦଣ୍ଡୋ ୟସ୍ସ ଅତ୍ଥି, ତସ୍ମିଂ ୱା ୱିଜ୍ଜତୀତି ଦଣ୍ଡିକୋ, ଦଣ୍ଡୀ । ଏୱଂ ମାଲିକୋ, ମାଲୀ ।
ମଧୁଇଚ୍ଚେୱମାଦିତୋ ରପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ‘‘ତଦସ୍ସତ୍ଥି’’ଇଚ୍ଚେତସ୍ମିଂ ଅତ୍ଥେ ।
ମଧୁ ୟସ୍ସ ଅତ୍ଥି, ତସ୍ମିଂ ୱା ୱିଜ୍ଜତୀତି ମଧୁରୋ । ଏୱଂ କୁଞ୍ଜରୋ, ମୁଗ୍ଗରୋ, ମୁଖରୋ, ସୁସିରୋ, (ସୀସରୋ, ସୁକରୋ, ସୁଙ୍କରୋ), ସୁଭରୋ, ସୁଚିରୋ, ରୁଚିରୋ ।
ଗୁଣଇଚ୍ଚେୱମାଦିତୋ ୱନ୍ତୁପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ‘‘ତଦସ୍ସତ୍ଥି’’ଇଚ୍ଚେତସ୍ମିଂ ଅତ୍ଥେ ।
ଗୁଣୋ ୟସ୍ସ ଅତ୍ଥି, ତସ୍ମିଂ ୱା ୱିଜ୍ଜତୀତି ଗୁଣୱା । ଏୱଂ ୟସୱା, ଧନୱା, ପଞ୍ଞୱା, ବଲୱା, ଭଗୱା ।
ସତିଇଚ୍ଚେୱମାଦୀହି ମନ୍ତୁପଚ୍ଚୟୋହୋତି ‘‘ତଦସ୍ସତ୍ଥି’’ ଇଚ୍ଚେତସ୍ମିଂ ଅତ୍ଥେ ।
ସତି ୟସ୍ସ ଅତ୍ଥି, ତସ୍ମିଂ ୱା ୱିଜ୍ଜତୀତି ସତିମା, ଏୱଂ ଜୁତିମା, ରୁଚିମା, ଥୁତିମା, ଧିତିମା, ମତିମା, ଭାଣୁମା ।
ସଦ୍ଧାଇଚ୍ଚେୱମାଦିତୋ ଣ ପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ‘‘ତଦସ୍ସତ୍ଥି’’ଇଚ୍ଚେତସ୍ମିଂ ଅତ୍ଥେ ।
ସଦ୍ଧା ୟସ୍ସ ଅତ୍ଥି, ତସ୍ମିଂ ୱା ୱିଜ୍ଜତୀଭି ସଦ୍ଧୋ, ଏୱଂ ପଞ୍ଞୋ, ଅମଚ୍ଛରୋ ।
୩୭୧, ୪୦୪.ଆୟୁସ୍ସୁକାରାସ ମନ୍ତୁମ୍ହି।
ଆୟୁସ୍ସ ଅନ୍ତୋ ଉକାରୋ ଅସାଦେସୋ ହୋତିମନ୍ତୁମ୍ହି ପଚ୍ଚୟେ ପରେ ।
ଆୟୁ ଅସ୍ସ ଅତ୍ଥି, ତସ୍ମିଂ ୱା ୱିଜ୍ଜତୀତି ଆୟସ୍ମା ।
ତପ୍ପକତିୱଚନତ୍ଥେ ମୟପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ।
ସୁୱଣ୍ଣେନ ପକତଂ କମ୍ମଂ ସୋୱଣ୍ଣମୟଂ । ଏୱଂ ରୂପିୟମୟଂ ଜତୁମୟଂ, ରଜତମୟଂ, ଇଟ୍ଠକମୟଂ, ଅୟୋମୟଂ, ମତ୍ତିକା ମୟଂ, ଦାରୁମୟଂ, ଗୋମୟଂ ।
ସଙ୍ଖ୍ୟାପୂରଣତ୍ଥେ ମପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ।
ପଞ୍ଚନ୍ନଂ ପୂରଣୋ ପଞ୍ଚମୋ, ଏୱଂ ସତ୍ତମୋ, ଅଟ୍ଠମୋ, ନୱମୋ, ଦସମୋ ।
ଛସ୍ସ ସକାରାଦେସୋ ହୋତି ୱା ସଙ୍ଖ୍ୟାପୂରଣତ୍ଥେ ।
ଛନ୍ନଂ ପୂରଣୋ ସଟ୍ଠୋ, ଛଟ୍ଠୋ ୱା ।
ଏକାଦିତୋ ଦସସ୍ସ ଅନ୍ତେ ଈପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ୱା ସଙ୍ଖ୍ୟାପୂରଣତ୍ଥେ ।
ଏକୋ ଚ ଦସ ଚ ଏକାଦସ, ଏକାଦସନ୍ନଂ ପୂରଣୀ ଏକାଦସୀ । ପଞ୍ଚଚ ଦସ ଚ ପଞ୍ଚଦସ, ପଞ୍ଚଦସନ୍ନଂ ପୂରଣୀ ପଞ୍ଚଦସୀ । ଚତ୍ତାରୋ ଚ ଦସ ଚ ଚତୁଦ୍ଦସ, ଚତୁଦ୍ଦସନ୍ନଂ ପୂରଣୀ ଚାତୁଦ୍ଦସୀ ।
ପୂରଣେତି କିମତ୍ଥଂ ? ଏକାଦସ, ପଞ୍ଚଦସ ।
ଦସସଦ୍ଦେ ପରେ ନିଚ୍ଚଂ ଛସ୍ସ ସୋ ହୋତି ।
ସୋଳସ ।
ତାସଂ ସଙ୍ଖ୍ୟାନଂ ଅନ୍ତେ ନିଗ୍ଗହିତାଗମୋ ହୋତି ।
ପଞ୍ଚଦସି, ଚାତୁଦ୍ଦସି ।
ତାସଂ ସଙ୍ଖ୍ୟାନଂ ଅନ୍ତେ ତିକାରାଗମୋ ହୋତି । ୱୀସତି, ତିଂସତି ।
ଦକାର ରକାରାନଂ ସଙ୍ଖ୍ୟାନଂ ଲକାରାଦେସୋ ହୋତି । ସୋଳସ, ଚତ୍ତାଲୀସଂ ।
୩୮୦, ୨୫୫.ୱୀସତି ଦସେସୁ ବା ଦ୍ୱିସ୍ସ ତୁ।
ୱୀସତି ଦସଇଚ୍ଚେତେସୁ ଦ୍ୱିସ୍ସ ବା ହୋତି ।
ବାୱୀସତିନ୍ଦ୍ରିୟାନି, ବାରସ ମନୁସ୍ସା ।
ତୁଗ୍ଗହଣେନ ଦ୍ୱିସ୍ସ ଦୁ ଦି ଦୋ ଆଦେସା ଚ ହୋନ୍ତି । ଦୁରତ୍ତଂ, ଦିରତ୍ତଂ, ଦିଗୁଣଂ, ଦୋହଳିନୀ ।
୩୮୧, ୨୫୪.ଏକାଦିତୋ ଦସ୍ସ ର ସଙ୍ଖ୍ୟାନେ।
ଏକାଦିତୋ ଦସସ୍ସ ଦକାରସ୍ସ ରକାରୋ ହୋତି ୱା ସଙ୍ଖ୍ୟାନେ ।
ଏକାରସ, ଏକାଦସ, ବାରସ, ଦ୍ୱାଦସ ।
ସଙ୍ଖ୍ୟାନେତି କିମତ୍ଥଂ ? ଦ୍ୱାଦସାୟତନାନି ।
ଅଟ୍ଠଇଚ୍ଚେୱମାଦିତୋ ଚ ଦସସଦ୍ଦସ୍ସ ଦକାରସ୍ସ ରକାରାଦେସୋ ହୋତି ୱା ସଙ୍ଖ୍ୟାନେ ।
ଅଟ୍ଠାରସ, ଅଟ୍ଠଦସ ।
ଅଟ୍ଠାଦିତୋତି କିମତ୍ଥଂ ? ପଞ୍ଚଦସ, ସୋଳସ ।
ସଙ୍ଖ୍ୟାନେତି କିମତ୍ଥଂ ? ଅଟ୍ଠଦସିକୋ ।
ଦ୍ୱି ଏକ ଅଟ୍ଠଇଚ୍ଚେତେସମନ୍ତୋ ଆକାରୋ ହୋତି ୱା ସଙ୍ଖ୍ୟାନେ ।
ଦ୍ୱାଦସ, ଏକାଦସ, ଅଟ୍ଠାରସ ।
ସଙ୍ଖ୍ୟାନେତି କିମତ୍ଥଂ ? ଦ୍ୱିଦନ୍ତୋ, ଏକଦନ୍ତୋ, ଏକଚ୍ଛନ୍ନୋ, ଅଟ୍ଠତ୍ଥମ୍ଭୋ ।
ଚତୁ ଛଇଚ୍ଚେତେହି ଥ ଠଇଚ୍ଚେତେ ପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି ସଙ୍ଖ୍ୟାପୂରଣତ୍ଥେ ।
ଚତୁତ୍ଥୋ, ଛଟ୍ଠୋ ।
ଦ୍ୱି ତିଇଚ୍ଚେତେହି ତିୟପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ସଙ୍ଖ୍ୟାପୂରଣତ୍ଥେ ।
ଦୁତିୟୋ, ତତିୟୋ ।
ଦ୍ୱି ତିଇଚ୍ଚେତେସଂ ଦୁ ତଇଚ୍ଚେତେ ଆଦେସା ହୋନ୍ତି ତିୟପଚ୍ଚୟେ ପରେ ।
ଦୁତିୟୋ, ତତିୟୋ ।
ଅପିଗ୍ଗହଣେନ ଅଞ୍ଞେସୁପି ଦ୍ୱିଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଦୁଆଦେସୋ ହୋତି । ଦୁରତ୍ତଂ ।
ଚଗ୍ଗହଣେନ ଦ୍ୱିଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଦିକାରୋ ହୋତି । ଦିରତ୍ତଂ, ଦିଗୁଣଂ ସଙ୍ଘାଟିଂ ପାରୁପେତ୍ୱା ।
୩୮୭, ୪୧୧.ତେସମଡ୍ଢୂପପଦେନ ଅଡ୍ଢୁଡ୍ଢ ଦିୱଡ୍ଢ ଦିୟଡ୍ଢଡ୍ଢତିୟା।
ତେସଂ ଚତୁତ୍ଥ ଦୁତିୟ ତତିୟାନଂ ଅଡ୍ଢୂପପଦାନଂ ଅଡ୍ଢଡ୍ଢୁଦିୱଡ୍ଢ ଦିୟଡ୍ଢ ଅଡ୍ଢତିୟାଦେସା ହୋନ୍ତି, ଅଡ୍ଢୂପପଦେନ ସହନିପ୍ପଜ୍ଜନ୍ତେ ।
ଅଡ୍ଢେନ ଚତୁତ୍ଥୋ ଅଡ୍ଢୁଡ୍ଢୋ, ଅଡ୍ଢେନ ଦୁତିୟୋ ଦିୱଡ୍ଢୋ, ଅଡ୍ଢେନ ଦୁତିୟୋ ଦିୟଡ୍ଢୋ, ଅଡ୍ଢେନ ତତିୟୋ ଅଡ୍ଢତିୟୋ ।
ସରୂପାନଂ ପଦବ୍ୟଞ୍ଜନାନଂ ଏକସେସୋ ହୋତି ଅସକିଂ । ପୁରିସୋ ଚ ପୁରିସୋ ଚ ପୁରିସା ।
ସରୂପାନମିତି କିମତ୍ଥଂ ? ହତ୍ଥୀ ଚ ଅସ୍ସୋ ଚ ରଥୋ ଚ ପତ୍ତିକୋ ଚ ହତ୍ଥିଅସ୍ସରଥପତ୍ତିକା,
ଅସକିନ୍ତି କିମତ୍ଥଂ ? ପୁରିସୋ ।
୩୮୯, ୪୧୩.ଗଣନେ ଦସସ୍ସ ଦ୍ୱିତିଚତୁପଞ୍ଚଛସତ୍ତଅଟ୍ଠନୱକାନଂ ୱୀ ତି ଚତ୍ତାର ପଞ୍ଞା ଛ ସତ୍ତାସନୱା ୟୋସୁ, ୟୋନଞ୍ଚୀସମାସଂ ଠି ରି ତୀ ତୁତି।
ଗଣନେ ଦସସ୍ସ ଦ୍ୱିକ ତିକ ଚତୁକ୍କ ପଞ୍ଚକ ଛକ୍କ ସତ୍ତକଅଟ୍ଠକ ନୱକାନଂ ସରୂପାନଂ କତେକସେସାନଂ ୟଥାସଙ୍ଖ୍ୟଂ ୱୀ ତି ଚତ୍ତାର ପଞ୍ଞା ଛ ସତ୍ତ ଅସ ନୱଇଚ୍ଚାଦେସା ହୋନ୍ତି ଅସକିଂ ୟୋସୁ, ୟୋନଞ୍ଚ ଈସଂ ଆସଂ ଠି ରି ତି ଈତି ଉତିଇଚ୍ଚାଦେସା ହୋନ୍ତି । ପଚ୍ଛା ପୁନ ନିପ୍ପଜ୍ଜନ୍ତେ ।
ୱୀସଂ, ତିଂସଂ, ଚତ୍ତାଲୀସଂ, ପଞ୍ଞାସଂ, ସଟ୍ଠି, ସତ୍ତରି, ସତ୍ତତି, ଅସୀତି, ନୱୁତି ।
ଅସକିନ୍ତି କିମତ୍ଥଂ ? ଦସ ।
ଗଣନେତି କିମତ୍ଥଂ ? ଦସଦସକା ପୁରିସା ।
୩୯୦, ୨୫୬.ଚତୂପପଦସ୍ସ ଲୋପୋ ତୁତ୍ତରପଦାଦିଚସ୍ସ ଚୁଚୋପି ନୱା।
ଚତୂପପଦସ୍ସ ଗଣନେ ପରିୟାପନ୍ନସ୍ସ ତୁକାରସ୍ସ ଲୋପୋ ହୋତି, ଉତ୍ତରପଦାଦିଚକାରସ୍ସ ଚୁଚୋପି ଆଦେସା ହୋନ୍ତି ନୱା ।
ଚୁଦ୍ଦସ, ଚୋଦ୍ଦସ, ଚତୁଦ୍ଦସ ।
ଅପିଗ୍ଗହଣେନ ଅନୁପପଦସ୍ସାପି ପଦାଦିଚକାରସ୍ସ । ଲୋପୋହୋତି ନୱା, ଚସ୍ସ ଚୁଚୋପି ହୋନ୍ତି । ତାଲୀସଂ, ଚତ୍ତାଲୀସଂ, ଚୁତ୍ତାଲୀସଂ, ଚୋତ୍ତାଲୀସଂ ।
୩୯୧, ୪୨୩.ୟଦନୁପପନ୍ନା ନିପାତନା ସିଜ୍ଝନ୍ତି।
ୟେ ସଦ୍ଦା ଅନିଦ୍ଦିଟ୍ଠଲକ୍ଖଣା, ଅକ୍ଖରପଦବ୍ୟଞ୍ଜନତୋ, ଇତ୍ଥିପୁମନପୁଂସକଲିଙ୍ଗତୋ, ନାମୁପସଗ୍ଗନିପାତତୋ, ଅବ୍ୟୟୀଭାୱସମାସତଦ୍ଧିତାଖ୍ୟାତତୋ, ଗଣନସଙ୍ଖ୍ୟାକାଲକାରକପ୍ପୟୋଗସଞ୍ଞାତୋ, ସନ୍ଧିପକତିୱୁଦ୍ଧିଲୋପାଗମୱିକାରୱିପରିତତୋ, ୱିଭତ୍ତିୱିଭଜନତୋ ଚ, ତେ ନିପାତନା ସିଜ୍ଝନ୍ତି ।
୩୯୨, ୪୧୮.ଦ୍ୱାଦିତୋ କୋ’ନେକତ୍ଥେଚ।
ଦ୍ୱିଇଚ୍ଚେୱମାଦିତୋ କପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ଅନେକତ୍ଥେ ଚ, ନିପାତନା ସିଜ୍ଝନ୍ତି ।
ସତସ୍ସ ଦ୍ୱିକଂ ଦ୍ୱିସତଂ, ସତସ୍ସ ତିକଂ ତିସତଂ, ସତସ୍ସ ଚତୁକ୍କଂ ଚତୁସତଂ, ସତସ୍ସ ପଞ୍ଚକଂ ପଞ୍ଚସତଂ, ସତସ୍ସ ଛକ୍କଂ ଛସତଂ, ସତସ୍ସ ସତ୍ତକଂ ସତ୍ତସତଂ, ସତସ୍ସ ଅଟ୍ଠକଂ ଅଟ୍ଠସତଂ, ସତସ୍ସ ନୱକଂ ନୱସତଂ, ସତସ୍ସ ଦସକଂ ଦସସତଂ, ସହସ୍ସଂ ହୋତି ।
୩୯୩, ୪୧୫.ଦସଦସକଂ ସତଂ ଦସକାନଂ ସତଂ ସହସ୍ସଞ୍ଚ ୟୋମ୍ହି।
ଗଣନେ ପରିୟାପନ୍ନସ୍ସ ଦସଦସକସ୍ସ ସତଂ ହୋତି, ସତଦସକସ୍ସ ସହସ୍ସଂ ହୋତି ୟୋମ୍ହି ପରେ ।
ସତଂ, ସହସ୍ସଂ ।
ଦ୍ୱିକାଦୀନଂ ତଦୁତ୍ତରପଦାନଞ୍ଚ ନିପ୍ପଜ୍ଜନ୍ତେ ୟଥାସଙ୍ଖ୍ୟଂ । ସତସ୍ସ ଦ୍ୱିକଂ (ତଦିଦଂ ହୋତି) ଦ୍ୱିସତଂ, ଏୱଂ ତିସତଂ, ଚତୁସତଂ, ପଞ୍ଚସତଂ, ଛସତଂ, ସତ୍ତସତଂ, ଅଟ୍ଠସତଂ, ନୱସତଂ, ଦସସତଂ, ସହସ୍ସଂ ହୋତି ।
୩୯୪, ୪୧୬.ୟାୱ ତଦୁତ୍ତରି ଦସଗୁଣିତଞ୍ଚ।
ୟାୱ ତାସଂ ସଙ୍ଖ୍ୟାନଂ ଉତ୍ତରି ଦସଗୁଣିତଞ୍ଚ କାତବ୍ବଂ ।
ତଂ ୟଥା ? ଦସସ୍ସ ଗଣନସ୍ସ ଦସଗୁଣିତଂ କତ୍ୱା ସତଂ ହୋତି, ସତସ୍ସ ଦସଗୁଣିତଂ କତ୍ୱା ସହସ୍ସଂ ହୋତି, ସହସ୍ସସ୍ସ ଦସଗୁଣିତଂ କତ୍ୱା ଦସସହସ୍ସଂ ହୋତି, ଦସସହସ୍ସସ୍ସ ଦସଗୁଣିତଂ କତ୍ୱାସତସହସ୍ସଂ ହୋତି, ସତସହସ୍ସସ୍ସ ଦସଗୁଣିତଂ କତ୍ୱାଦସସତସହସ୍ସଂ ହୋତି, ଦସସତସହସ୍ସସ୍ସଦସଗୁଣିତଂ କତ୍ୱା କୋଟି ହୋତି, କୋଟିସତସହସ୍ସସ୍ସ ସତଗୁଣିତଂ କତ୍ୱା ପକୋଟି ହୋତି । ଏୱଂ ସେସାପି ୟୋଜେତବ୍ବା ।
ଚଗ୍ଗହଣଂ ୱିସେସନତ୍ଥଂ ।
ୟାସଂ ପନ ସଙ୍ଖ୍ୟାନଂ ଅନିଦ୍ଦିଟ୍ଠନାମଧେୟ୍ୟାନଂ ସକେହି ସକେହି ନାମେହି ନିପ୍ପଜ୍ଜନ୍ତେ ।
ସତସହସ୍ସାନଂ ସତଂ କୋଟି, କୋଟିସତସହସ୍ସାନଂ ସତଂ ପକୋଟି, ପକୋଟିସତସହସ୍ସାନଂ ସତଂ କୋଟିପକୋଟି, କୋଟିପକୋଟିସତସହସ୍ସାନଂ ସତଂ ନହୁତଂ, ନହୁତସତସହସ୍ସାନଂ ସତଂ ନିନ୍ନହୁତଂ, ନିନ୍ନହୁତସତସହସ୍ସାନଂ ସତଂ ଅକ୍ଖୋଭିଣୀ । ତଥା ବିନ୍ଦୁ, ଅବ୍ବୁଦଂ, ନିରବ୍ବୁଦଂ, ଅହହଂ, ଅବବଂ, ଅଟଟଂ, ସୋଗନ୍ଧିକଂ, ଉପ୍ପଲଂ, କୁମୁଦଂ, ପଦୁମଂ, ପୁଣ୍ଡରିକଂ, କଥାନଂ, ମହାକଥାନଂ, ଅସଙ୍ଖ୍ୟେୟ୍ୟଂ ।
ତେସଂ ପଚ୍ଚୟାନଂ ଣୋ ଲୋପମାପଜ୍ଜତେ ।
ଗୋତମସ୍ସ ଅପଚ୍ଚଂ ଗୋତମୋ । ଏୱଂ ୱାସିଟ୍ଠୋ । ୱେନତେୟ୍ୟୋ, ଆଲସ୍ୟଂ, ଆରୋଗ୍ୟଂ ।
ୱିଭାଗତ୍ଥେ ଚ ଧାପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ।
ଏକେନ ୱିଭାଗେନ ଏକଧା । ଏୱଂ ଦ୍ୱିଧା, ତିଧା, ଚତୁଧା, ପଞ୍ଚଧା, ଛଧା ।
ଚେତି କିମତ୍ଥଂ ? ସୋପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି । ସୁତ୍ତସୋ, ବ୍ୟଞ୍ଜନସୋ, ପଦସୋ ।
୩୯୮, ୪୨୧.ସବ୍ବନାମେହିପକାରୱଚନେ ତୁ ଥା।
ସବ୍ବନାମେହି ପକାରୱଚନତ୍ଥେ ଥାପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ।
ସୋ ପକାରୋ ତଥା, ତଂ ପକାରଂ ତଥା, ତେନ ପକାରେନ ତଥା, ତସ୍ସ ପକାରସ୍ସ ତଥା, ତସ୍ମା ପକାରା ତଥା, ତସ୍ସ ପକାରସ୍ସ ତଥା, ତସ୍ମିଂ ପକାରେ ତଥା । ଏୱଂ ୟଥା, ସବ୍ବଥା, ଅଞ୍ଞଥା, ଇତରଥା ।
ତୁଗ୍ଗହଣଂ କିମତ୍ଥଂ ? ତତ୍ଥାପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି । ସୋ ପକାରୋ ତଥତ୍ଥା । ଏୱଂ ୟଥତ୍ଥା । ସବ୍ବଥତ୍ଥା, ଅଞ୍ଞଥତ୍ଥା, ଇତରଥତ୍ଥା ।
କିଂ ଇମଇଚ୍ଚେତେହି ଥଂପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ପକାରୱଚନତ୍ଥେ ।
କୋ ପକାରୋ କଥଂ, କଂ ପକାରଂ କଥଂ, କେନ ପକାରେନ କଥଂ, କସ୍ସ ପକାରସ୍ସ କଥଂ, କସ୍ମା ପକାରା କଥଂ । କସ୍ସ ପକାରସ୍ସ କଥଂ, କସ୍ମିଂ ପକାରେ କଥଂ, ଅୟଂ ପକାରୋ ଇତ୍ଥଂ, ଇମଂ ପକାରଂ ଇତ୍ଥଂ, ଇମିନା ପକାରେନ ଇତ୍ଥଂ, ଇମସ୍ସ ପକାରସ୍ସ ଇତ୍ଥଂ, ଇମସ୍ମା ପକାରା ଇତ୍ଥଂ, ଇମସ୍ସ ପକାରସ୍ସ ଇତ୍ଥଂ, ଇମସ୍ମିଂ ପକାରେ ଇତ୍ଥଂ ।
୪୦୦, ୩୬୪.ୱୁଦ୍ଧାଦିସରସ୍ସୱା’ସଂୟୋଗନ୍ତସ୍ସ ସଣେ ଚ।
ଆଦିସରସ୍ସ ୱା ଅସଂୟୋଗନ୍ତସ୍ସ ଆଦିବ୍ୟଞ୍ଜନସ୍ସ ୱା ସରସ୍ସ ୱୁଦ୍ଧି ହୋତି ସଣକାରକେ ପଚ୍ଚୟେ ପରେ ।
ଆଭିଧମ୍ମିକୋ, ୱେନତେୟ୍ୟୋ, ୱାସିଟ୍ଠୋ, ଆଲସ୍ୟଂ, ଆରୋଗ୍ୟଂ ।
ଅସଂୟୋଗନ୍ତସ୍ସେତି କିମତ୍ଥଂ ? ଭଗ୍ଗୱୋ, ମନ୍ତେୟ୍ୟୋ, କୁନ୍ତେୟ୍ୟୋ ।
ଇଉଇଚ୍ଚେତେସଂ ଆଦିଭୂତାନଂ ମା ୱୁଦ୍ଧି ହୋତି । ତେସୁ ଚ ଏ ଓ ୱୁଦ୍ଧାଗମୋ ହୋତି ଠାନେ ।
ବ୍ୟାକରଣମଧୀତେ ୱେୟ୍ୟାକରଣିକୋ, ନ୍ୟାୟମଧୀତେ ନେୟ୍ୟାୟିକୋ, ବ୍ୟାୱଚ୍ଛସ୍ସ ଅପଚ୍ଚଂ ୱେୟ୍ୟାୱଚ୍ଛୋ, ଦ୍ୱାରେ ନିୟୁତ୍ତୋ ଦୋୱାରିକୋ ।
ଇଉଇଚ୍ଚେତେସଂ ଆତ୍ତଞ୍ଚ ହୋତି, ରିକାରାଗମୋ ଚ ଠାନେ ।
ଇସିସ୍ସ ଭାୱୋ ଆରିସ୍ୟଂ, ଇଣସ୍ସ ଭାୱୋ ଆଣ୍ୟଂ, ଉସଭସ୍ସ ଭାୱୋ ଆସଭଂ, ଉଜୁନୋ ଭାୱୋ ଅଜ୍ଜୱଂ, ଇଚ୍ଚେୱମାଦୀ ୟୋଜେତବ୍ବା ।
ୟୂନମିତି କିମତ୍ଥଂ ? ଅପାୟେସୁ ଜାତୋ ଆପାୟି କୋ ।
ଠାନେତି କିମତ୍ଥଂ ? ୱେମତିକୋ, ଓପନୟିକୋ, ଓପମାୟିକୋ, ଓପାୟିକୋ ।
୪୦୩, ୩୫୪.କ୍ୱଚାଦିମଜ୍ଝୁତ୍ତରାନଂ ଦୀଘରସ୍ସା ପଚ୍ଚୟେସୁ ଚ।
କ୍ୱଚି ଆଦିମଜ୍ଝଉତ୍ତରଇଚ୍ଚେତେସଂ ଦୀଘରସ୍ସା ହୋନ୍ତି ପଚ୍ଚୟେସୁ ଚ ଅପଚ୍ଚୟେସୁ ଚ ।
ଆଦିଦୀଘୋ ତାୱ – ପାକାରୋ, ନୀୱାରୋ, ପାସାଦୋ, ପାକଟୋ, ପାତିମୋକ୍ଖୋ, ପାଟିକଙ୍ଖୋ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ମଜ୍ଝେଦୀଘୋ ତାୱ – ଅଙ୍ଗମାଗଧିକୋ, ଓରବ୍ଭମାଗୱୀକୋ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ଉତ୍ତରଦୀଘୋ ତାୱ – ଖନ୍ତୀ ପରମଂ ତପୋ ତିତିକ୍ଖା, ଅଞ୍ଜନା ଗିରି, କୋଟରା ୱନଂ, ଅଙ୍ଗୁଲୀ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ଆଦିରସ୍ସୋ ତାୱ – ପଗେୱ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ମଜ୍ଝେରସ୍ସୋ ତାୱ – ସୁମେଧସୋ ସୁୱଣ୍ଣଧରେହି ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ଉତ୍ତରରସ୍ସୋ ତାୱ – ଭୋୱାଦି ନାମ ସୋ ହୋତି, ୟଥାଭାୱି ଗୁଣେନ ସୋ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି । ଅଞ୍ଞେପି ୟଥାଜିନୱଚନାନୁପରୋଧେନ ୟୋଜେତବ୍ବା ।
ଚଗ୍ଗହଣେନ ଅପଚ୍ଚୟେସୁ ଚାତି ଅତ୍ଥଂ ସମୁଚ୍ଚେତି,
୪୦୪, ୩୭୦.ତେସୁ ୱୁଦ୍ଧିଲୋପାଗମୱିକାରୱିପରୀତାଦେସା ଚ।
ତେସୁ ଆଦିମଜ୍ଝୁତ୍ତରେସୁ ୟଥାଜିନୱଚନାନୁପରୋଧେନ କ୍ୱଚି ୱୁଦ୍ଧି ହୋତି, କ୍ୱଚି ଲୋପୋ ହୋତି, କ୍ୱଚି ଆଗମୋ ହୋତି, କ୍ୱଚି ୱିକାରୋ ହୋତି, କ୍ୱଚି ୱିପରୀତୋ ହୋତି, କ୍ୱଚି ଆଦେସୋ ହୋତି ।
ଆଦିୱୁଦ୍ଧି ତାୱ – ଆଭିଧମ୍ମିକୋ, ୱେନତେୟ୍ୟୋ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ମଜ୍ଝେୱୁଦ୍ଧି ତାୱ – ସୁଖସେୟ୍ୟଂ, ସୁଖକାରି ଦାନଂ, ସୁଖକାରି ସୀଲଂ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ଉତ୍ତରୱୁଦ୍ଧି ତାୱ – କାଲିଙ୍ଗୋ, ମାଗଧିକୋ, ପଚ୍ଚକ୍ଖଧମ୍ମା ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ଆଦିଲୋପୋ ତାୱ – ତାଲୀସଂ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ମଜ୍ଝେଲୋପୋ ତାୱ – କତ୍ତୁକାମୋ, କୁମ୍ଭକାରପୁତ୍ତୋ, ୱେଦଲ୍ଲଂ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ଉତ୍ତରଲୋପୋ ତାୱ – ଭିକ୍ଖୁ, ଭିକ୍ଖୁନୀ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ଆଦିଆଗମୋ ତାୱ – ୱୁତ୍ତୋ ଭଗୱତା ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ମଜ୍ଝେଆଗମୋ ତାୱ – ସସୀଲୱା, ସପଞ୍ଞୱାଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ଉତ୍ତରଆଗମୋ ତାୱ – ୱେଦଲ୍ଲଂ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ଆଦିୱିକାରୋ ତାୱ – ଆରିସ୍ୟଂ, ଆଣ୍ୟଂ, ଆସଭଂ, ଅଜ୍ଜୱଂ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ମଜ୍ଝେୱିକାରୋ ତାୱ – ୱରାରିସ୍ୟଂ, ପରାରିସ୍ୟଂ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ଉତ୍ତରୱିକାରୋ ତାୱ – ୟାନି, ତାନି, ସୁଖାନି ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ଆଦିୱିପରୀତୋ ତାୱ – ଉଗ୍ଗତେ ସୂରିୟେ ଉଗ୍ଗଚ୍ଛତି ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ମଜ୍ଝେୱିପରୀତୋ ତାୱ – ସମୁଗ୍ଗଚ୍ଛତି, ସମୁଗ୍ଗତେ ସୂରିୟେ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ଉତ୍ତରୱିପରୀତୋ ତାୱ – ଦିଗୁ, ଦିଗୁଣଂ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ଆଦିଆଦେସୋ ତାୱ – ୟୂନଂ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ମଜ୍ଝେଆଦେସୋ ତାୱ – ନ୍ୟାୟୋଗା ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ଉତ୍ତରଆଦେସୋ ତାୱ – ସବ୍ବସେୟ୍ୟୋ, ସବ୍ବସେଟ୍ଠୋ, ଚିତ୍ତଂ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି । ଏୱଂ ୟଥାଜିନୱଚନାନୁପରୋଧେନ ସବ୍ବତ୍ଥ ୟୋଜେତବ୍ବା ।
୪୦୫, ୩୬୫.ଅୟୁୱଣ୍ଣାନଞ୍ଚାୟୋ ୱୁଦ୍ଧି।
ଅ ଇତି ଅକାରୋ, ଇ ଈଇତି ଇୱଣ୍ଣୋ, ଉ ଊଇତି ଉୱଣ୍ଣୋ, ତେସଂ ଅକାରଇୱଣ୍ଣୁୱଣ୍ଣାନଂ ଆ ଏ ଓୱୁଦ୍ଧିୟୋ ହୋନ୍ତି ୟଥାସଙ୍ଖ୍ୟଂ, ଆ ଈ ଊୱୁଦ୍ଧି ଚ ।
ଆଭିଧମ୍ମିକୋ, ୱେନତେୟ୍ୟୋ, ଓଳୁମ୍ପିକୋ ।
ପୁନ ୱୁଦ୍ଧିଗ୍ଗହଣଂ କିମତ୍ଥଂ ? ଉତ୍ତରପଦୱୁଦ୍ଧିଭାୱତ୍ଥଂ, ଅଙ୍ଗମଗଧେହି ଆଗତାତି ଅଙ୍ଗମାଗଧିକା । ନିଗମଜନପଦେସୁ ଜାତାତି ନେଗମଜାନପଦା । ପୁରିମଜନପଦେସୁ ଜାତାତି ପୋରିମଜାନପଦା । ସତ୍ତାହେ ନିୟୁତ୍ତୋତି ସତ୍ତାହିକା, ଚତୁୱିଜ୍ଜେ ନିୟୁତ୍ତୋତି ଚାତୁୱିଜ୍ଜିକା । ଇଚ୍ଚେୱମାଦୀ ୟୋଜେତବ୍ବା ।
ୱୁଦ୍ଧିଇଚ୍ଚନେନ କ୍ୱତ୍ଥୋ ? ୱୁଦ୍ଧାଦିସରସ୍ସ ୱା’ସଂୟୋଗନ୍ତସ୍ସ ସଣେ ଚ ।
ଇତି ନାମକପ୍ପେ ତଦ୍ଧିତକପ୍ପୋ ଅଟ୍ଠମୋ କଣ୍ଡୋ ।
ତଦ୍ଧିତକପ୍ପୋ ନିଟ୍ଠିତୋ ।
୬. ଆଖ୍ୟାତକପ୍ପ
ପଠମକଣ୍ଡ
(କ)
ଧାତୁଜ୍ଜଲଂ ୱିକରଣାଗମକାଲମୀନଂ ।
ଲୋପାନୁବନ୍ଧରିୟମତ୍ଥୱିଭାଗତୀରଂ,
ଧୀରା ତରନ୍ତି କୱିନୋ ପୁଥୁବୁଦ୍ଧିନାୱା ॥
(ଖ)
ୱିଚିତ୍ତସଙ୍ଖାରପରିକ୍ଖିତଂ ଇମଂ,
ଆଖ୍ୟାତସଦ୍ଦଂ ୱିପୁଲଂ ଅସେସତୋ ।
ପଣମ୍ୟ ସମ୍ବୁଦ୍ଧମନନ୍ତଗୋଚରଂ,
ସୁଗୋଚରଂ ୟଂ ୱଦତୋ ସୁଣାଥ ମେ ॥
(ଗ)
ଅଧିକାରେ ମଙ୍ଗଲେ ଚେୱ, ନିପ୍ଫନ୍ନେ ଚାୱଧାରଣେ ।
ଅନନ୍ତରେ ଚ ପାଦାନେ, ଅଥସଦ୍ଦୋ ପୱତ୍ତତି ॥
୪୧୬, ୪୨୯.ଅଥ ପୁବ୍ବାନି ୱିଭତ୍ତୀନଂ ଛ ପରସ୍ସପଦାନି।
ଅଥ ସବ୍ବାସଂ ୱିଭତ୍ତୀନଂ ୟାନି ୟାନି ପୁବ୍ବକାନି ଛ ପଦାନି, ତାନି ତାନି ପରସ୍ସପଦସଞ୍ଞାନି ହୋନ୍ତି ।
ତଂ ୟଥା ? ତି ଅନ୍ତି, ସି ଥ, ମି ମ।
ପରସ୍ସପଦମିଚ୍ଚନେନ କ୍ୱତ୍ଥୋ ? କତ୍ତରି ପରସ୍ସପଦଂ ।
ସବ୍ବାସଂ ୱିଭତ୍ତୀନଂ ୟାନି ୟାନି ପରାନି ଛ ପଦାନି । ତାନି ତାନି ଅତ୍ତନୋପଦସଞ୍ଞାନି ହୋନ୍ତି ।
ତଂ ୟଥା ? ତେ ଅନ୍ତେ, ସେ ୱ୍ହେ, ଏ ମ୍ହେ।
ଅତ୍ତନୋପଦମିଚ୍ଚନେନ କ୍ୱତ୍ଥୋ ? ଅତ୍ତନୋପଦାନି ଭାୱେ ଚ କମ୍ମନି ।
୪୦୮, ୪୩୧.ଦ୍ୱେ ଦ୍ୱେ ପଠମ ମଜ୍ଝିମୁତ୍ତମପୁରିସା।
ତାସଂ ସବ୍ବାସଂ ୱିଭତ୍ତୀନଂ ପରସ୍ସପଦାନଂ, ଅତ୍ତନୋପଦାନଞ୍ଚ ଦ୍ୱେ ଦ୍ୱେ ପଦାନି ପଠମମଜ୍ଝିମୁତ୍ତମପୁରିସସଞ୍ଞାନି ହୋନ୍ତି ।
ତଂ ୟଥା ? ତି ଅନ୍ତି ଇତି ପଠମପୁରିସା, ସି ଥ ଇତି ମଜ୍ଝିମପୁରିସା, ମି ମ ଇତି ଉତ୍ତମପୁରିସା । ଅତ୍ତନୋପଦାନମ୍ପି ତେ ଅନ୍ତେ ଇତି ପଠମପୁରିସା, ସେ ୱ୍ହେ ଇତି ମଜ୍ଝିମପୁରିସା, ଏ ମ୍ହେ ଇତି ଉତ୍ତମପୁରିସା । ଏୱଂ ସବ୍ବତ୍ଥ ।
ପଠମମଜ୍ଝିମୁତ୍ତମପୁରିସମିଚ୍ଚନେନ କ୍ୱତ୍ଥୋ ? ନାମମ୍ହି ପୟୁଜ୍ଜମାନେପି ତୁଲ୍ୟାଧିକରଣେ ପଠମୋ, ତୁମ୍ହେ ମଜ୍ଝିମୋ, ଅମ୍ହେ ଉତ୍ତମୋ ।
୪୦୯, ୪୪୧.ସବ୍ବେସମେକାଭିଧାନେ ପରୋ ପୁରିସୋ।
ସବ୍ବେସଂ ତିଣ୍ଣଂ ପଠମମଜ୍ଝିମୁତ୍ତମ ପୁରିସାନଂ ଏକାଭିଧାନେ ପରୋ ପୁରିସୋ ଗହେତବ୍ବୋ ।
ସୋ ଚ ପଠତି, ତ୍ୱଞ୍ଚ ପଠସି, ତୁମ୍ହେ ପଠଥ। ସୋ ଚ ପଚତି, ତ୍ୱଞ୍ଚ ପଚସି । ତୁମ୍ହେ ପଚଥ। ଏୱଂ ସେସାସୁ ୱିଭତ୍ତୀସୁ ପରୋ ପୁରିସୋ ୟୋଜେତବ୍ବୋ ।
୪୧୦, ୪୩୨.ନାମମ୍ହି ପୟୁଜ୍ଜମାନେପି ତୁଲ୍ୟାଧିକରଣେ ପଠମୋ।
ନାମମ୍ହି ପୟୁଜ୍ଜମାନେପି ଅପ୍ପୟୁଜ୍ଜମାନେପି ତୁଲ୍ୟାଧିକରଣେ ପଠମପୁରିସୋ ହୋତି ।
ସୋ ଗଚ୍ଛତି, ତେ ଗଚ୍ଛନ୍ତି ।
ଅପ୍ପୟୁଜ୍ଜମାନେପି – ଗଚ୍ଛତି, ଗଚ୍ଛନ୍ତି ।
ତୁଲ୍ୟାଧିକରଣେତି କିମତ୍ଥଂ ? ତେନ ହଞ୍ଞସେ ତ୍ୱଂ ଦେୱଦତ୍ତେନ ।
ତୁମ୍ହେ ପୟୁଜ୍ଜମାନେପି ଅପ୍ପୟୁଜ୍ଜମାନେପି ତୁଲ୍ୟାଧିକରଣେ ମଜ୍ଝିମପୁରିସୋ ହୋତି ।
ତ୍ୱଂ ୟାସି, ତୁମ୍ହେ ୟାଥ ।
ଅପ୍ପୟୁଜ୍ଜମାନେପି – ୟାସି, ୟାଥ ।
ତୁଲ୍ୟାଧିକରଣେତି କିମତ୍ଥଂ ? ତୟା ପଚ୍ଚତେ ଓଦନୋ ।
ଅମ୍ହେ ପୟୁଜ୍ଜମାନେପି ଅପ୍ପୟୁଜ୍ଜମାନେପି ତୁଲ୍ୟାଧିକରଣେ ଉତ୍ତମପୁରିସୋ ହୋତି ।
ଅହଂ ୟଜାମି, ମୟଂ ୟଜାମ ।
ଅପ୍ପୟୁଜ୍ଜମାନେପି – ୟଜାମି, ୟଜାମ ।
ତୁଲ୍ୟାଧିକରଣେତି କିମତ୍ଥଂ ? ମୟା ଇଜ୍ଜତେ ବୁଦ୍ଧୋ ।
‘‘କାଲେ’’ ଇଚ୍ଚେତଂ ଅଧିକାରତ୍ଥଂ ୱେଦିତବ୍ବଂ ।
୪୧୪, ୪୨୮.ୱତ୍ତମାନା ପଚ୍ଚୁପ୍ପନ୍ନେ।
ପଚ୍ଚୁପ୍ପନ୍ନେ କାଲେ ୱତ୍ତମାନାୱିଭତ୍ତି ହୋତି ।
ପାଟଲିପୁତ୍ତଂ ଗଚ୍ଛତି, ସାୱତ୍ଥିଂ ପୱିସତି ।
୪୧୫, ୪୫୧.ଆଣତ୍ୟା ସିଟ୍ଠେ’ନୁତ୍ତକାଲେ ପଞ୍ଚମୀ।
ଆଣତ୍ୟତ୍ଥେ ଚ ଆସୀସତ୍ଥେ ଚ ଅନୁତ୍ତକାଲେ ପଞ୍ଚମୀ ୱିଭତ୍ତି ହୋତି ।
କରୋତୁ କୁସଲଂ, ସୁଖଂ ତେ ହୋତୁ ।
୪୧୬, ୪୫୪.ଅନୁମତିପରିକପ୍ପତ୍ଥେସୁ ସତ୍ତମୀ।
ଅନୁମତ୍ୟତ୍ଥେ ଚ ପରିକପ୍ପତ୍ଥେ ଚ ଅନୁତ୍ତକାଲେ ସତ୍ତମୀ ୱିଭତ୍ତି ହୋତି ।
ତ୍ୱଂ ଗଚ୍ଛେୟ୍ୟାସି, କିମହଂ କରେୟ୍ୟାମି ।
୪୧୭, ୪୬୦.ଅପଚ୍ଚକ୍ଖେ ପରୋକ୍ଖାତୀତେ।
ଅପଚ୍ଚକ୍ଖେ ଅତୀତେ କାଲେ ପରୋକ୍ଖାୱିଭତ୍ତି ହୋତି ।
ସୁପିନେ କିଲମାହ, ଏୱଂ କିଲ ପୋରାଣାହୁ ।
୪୧୮, ୪୫୬.ହିୟ୍ୟୋପଭୁତି ପଚ୍ଚକ୍ଖେ ହିୟ୍ୟତ୍ତନୀ।
ହିୟ୍ୟୋପଭୁତି ଅତୀତେ କାଲେ ପଚ୍ଚକ୍ଖେ ୱା ଅପଚ୍ଚକ୍ଖେ ୱା ହିୟ୍ୟତ୍ତନୀ ୱିଭତ୍ତି ହୋତି ।
ସୋ ଅଗମା ମଗ୍ଗଂ, ତେ ଅଗମୂ ମଗ୍ଗଂ ।
ଅଜ୍ଜପ୍ପଭୁତି ଅତୀତେ କାଲେ ପଚ୍ଚକ୍ଖେ ୱା ଅପଚ୍ଚକ୍ଖେ ୱା ସମୀପେ ଅଜ୍ଜତନୀୱିଭତ୍ତି ହୋତି ।
ସୋ ମଗ୍ଗଂ ଅଗମୀ, ତେ ମଗ୍ଗଂ ଅଗମୁଂ ।
ହିୟ୍ୟତ୍ତନୀଅଜ୍ଜତନୀଇଚ୍ଚେତା ୱିଭତ୍ତିୟୋ ୟଦା ମାୟୋଗା, ତଦା ସବ୍ବକାଲେ ଚ ହୋନ୍ତି ।
ମା ଗମା, ମା ୱଚା, ମା ଗମୀ, ମା ୱଚୀ ।
ଚଗ୍ଗହଣେନ ପଞ୍ଚମୀୱିଭତ୍ତିପି ହୋତି । ମା ଗଚ୍ଛାହି ।
ଅନାଗତେ କାଲେ ଭୱିସ୍ସନ୍ତୀ ୱିଭତ୍ତି ହୋତି ।
ସୋ ଗଚ୍ଛିସ୍ସତି, କରିସ୍ସତି । ତେ ଗଚ୍ଛିସ୍ସନ୍ତି, କରିସ୍ସନ୍ତି ।
୪୨୨, ୪୭୫.କ୍ରିୟାତିପନ୍ନେ’ତୀତେ କାଲାତିପତ୍ତି।
କ୍ରିୟାତିପନ୍ନମତ୍ତେ ଅତୀତେ କାଲେ କାଲାତିପତ୍ତି ୱିଭତ୍ତି ହୋତି ।
ସୋ ଚେ ତଂ ୟାନଂ ଅଲଭିସ୍ସା, ଅଗଚ୍ଛିସ୍ସା । ତେ ଚେ ତଂ ୟାନଂ ଅଲଭିସ୍ସଂସୁ, ଅଗଚ୍ଛିସ୍ସଂସୁ ।
୪୨୩, ୪୨୬.ୱତ୍ତମାନା ତି ଅନ୍ତି, ସି ଥ, ମି ମ, ତେ ଅନ୍ତେ, ସେ ୱ୍ହେ, ଏ ମ୍ହେ।
ୱତ୍ତମାନା ଇଚ୍ଚେସା ସଞ୍ଞା ହୋତି ତି ଅନ୍ତି, ସି ଥ, ମି ମ, ତେ ଅନ୍ତେ, ସେ ୱ୍ହେ, ଏ ମ୍ହେ ଇଚ୍ଚେତେସଂ ଦ୍ୱାଦସନ୍ନଂ ପଦାନଂ ।
ୱତ୍ତମାନା ଇଚ୍ଚନେନ କ୍ୱତ୍ଥୋ ? ୱତ୍ତମାନା ପଚ୍ଚୁପ୍ପନ୍ନେ ।
୪୨୪, ୪୫୦.ପଞ୍ଚମୀ ତୁ ଅନ୍ତୁ, ହିଥ, ମିମ, ତଂ ଅନ୍ତଂ, ସ୍ସୁ ୱ୍ହୋ, ଏ ଆମସେ।
ପଞ୍ଚମୀଇଚ୍ଚେସା ସଞ୍ଞା ହୋତି ତୁ ଅନ୍ତୁ, ହି ଥ, ମିମ, ତଂ ଅନ୍ତଂ, ସ୍ସୁ ୱ୍ହୋ, ଏ ଆମସେ ଇଚ୍ଚେତେସଂ ଦ୍ୱାଦସନ୍ନଂ ପଦାନଂ ।
ପଞ୍ଚମୀଇଚ୍ଚନେନ କ୍ୱତ୍ଥୋ ? ଆଣତ୍ୟାସିଟ୍ଠେ, ନୁତ୍ତକାଲେ ପଞ୍ଚମୀ ।
୪୨୫, ୪୫୩.ସତ୍ତମୀ ଏୟ୍ୟ ଏୟ୍ୟୁଂ, ଏୟ୍ୟା ସି ଏୟ୍ୟା ଥ, ଏୟ୍ୟାମି ଏୟ୍ୟାମ, ଏଥ ଏରଂ, ଏଥୋ ଏୟ୍ୟାୱ୍ହୋ, ଏୟ୍ୟଂ ଏୟ୍ୟାମ୍ହେ।
ସତ୍ତମୀ ଇଚ୍ଚେସା ସଞ୍ଞା ହୋତି ଏୟ୍ୟ ଏୟ୍ୟୁଂ, ଏୟ୍ୟାସି ଏୟ୍ୟାଥ, ଏୟ୍ୟାମି ଏୟ୍ୟାମ, ଏଥ ଏରଂ, ଏଥୋ, ଏୟ୍ୟାୱ୍ହୋ, ଏୟ୍ୟଂ ଏୟ୍ୟାମ୍ହେ ଇଚ୍ଚେତେସଂ ଦ୍ୱାଦସନ୍ନଂ ପଦାନଂ ।
ସତ୍ତମୀ ଇଚ୍ଚନେନ କ୍ୱତ୍ଥୋ ? ଅନୁମତିପରିକପ୍ପତ୍ଥେସୁ ସତ୍ତମୀ ।
୪୨୬, ୪୫୯.ପରୋକ୍ଖା ଅଉ ଏତ୍ଥ, ଅଂମ୍ହ, ତ୍ଥରେ, ତ୍ଥୋ ୱ୍ହୋ, ଇଂ ମ୍ହେ।
ପରୋକ୍ଖା ଇଚ୍ଚେସା ସଞ୍ଞା ହୋତି ଅ ଉ, ଏତ୍ଥ, ଅଂ ମ୍ହ, ତ୍ଥ ରେ ତ୍ଥୋ ୱ୍ହୋ, ଇଂ ମ୍ହେ ଇଚ୍ଚେତେସଂ ଦ୍ୱାଦସନ୍ନଂ ପଦାନଂ ।
ପରୋକ୍ଖା ଇଚ୍ଚନେନ କ୍ୱତ୍ଥୋ ? ଅପଚ୍ଚକ୍ଖେ ପରୋକ୍ଖାତୀତେ ।
୪୨୭, ୪୫୫.ହିୟ୍ୟତ୍ତନୀଆଊ, ଓତ୍ଥ, ଅଂମ୍ହା, ତ୍ଥତ୍ଥୁଂ, ସେ ୱ୍ହଂ, ଇଂ ମ୍ହସେ।
ହିୟ୍ୟତ୍ତନୀ ଇଚ୍ଚେସା ସଞ୍ଞା ହୋତି ଆ ଊ, ଓ ତ୍ଥ, ଅଂ ମ୍ହା, ତ୍ଥ ତ୍ଥୁଂ, ସେ ୱ୍ହଂ, ଇଂ ମ୍ହସେ ଇଚ୍ଚେତେସଂ ଦ୍ୱାଦସନ୍ନଂ ପଦାନଂ ।
ହିୟ୍ୟତ୍ତନୀ ଇଚ୍ଚନେନ କ୍ୱତ୍ଥୋ ? ହିୟ୍ୟୋପଭୁତି ପଚ୍ଚକ୍ଖେ ହିୟ୍ୟତ୍ତନୀ ।
୪୨୮, ୪୬୮.ଅଜ୍ଜତନୀ ଈ ଉଂ, ଓ ତ୍ଥ, ଇଂ ମ୍ହା, ଆ ଊ, ସେ ୱ୍ହଂ, ଅଂ ମ୍ହେ।
ଅଜ୍ଜତନୀ ଇଚ୍ଚେସା ସଞ୍ଞା ହୋତି ଈ ଉଂ, ଓ ତ୍ଥ, ଇଂମ୍ହା, ଆ ଊ, ସେୱ୍ହଂ, ଅଂ ମ୍ହେ ଇଚ୍ଚେତେସଂ ଦ୍ୱାଦସନ୍ନଂ ପଦାନଂ ।
ଅଜ୍ଜତନୀ ଇଚ୍ଚନେନ କ୍ୱତ୍ଥୋ ? ସମୀପେଜ୍ଜତନୀ ।
୪୨୯, ୪୭୨.ଭୱିସ୍ସନ୍ତୀ ସ୍ସତି ସ୍ସନ୍ତି, ସ୍ସସି ସ୍ସଥ, ସ୍ସାମି ସ୍ସାମ, ସ୍ସତେ ସ୍ସନ୍ତେ, ସ୍ସସେ ସ୍ସୱ୍ହେ, ସ୍ସଂ ସ୍ସାମ୍ହେ।
ଭୱିସ୍ସନ୍ତୀ ଇଚ୍ଚେସା ସଞ୍ଞା ହୋତି ସ୍ସତି ସ୍ସନ୍ତି, ସ୍ସସି ସ୍ସଥ, ସ୍ସାମି ସ୍ସାମ, ସ୍ସତେ ସ୍ସନ୍ତେ, ସ୍ସସେ ସ୍ସୱ୍ହେ, ସ୍ସଂ ସ୍ସାମ୍ହେ ଇଚ୍ଚେତେସଂ ଦ୍ୱାଦସନ୍ନଂ ପଦାନଂ ।
ଭୱିସ୍ସନ୍ତୀ ଇଚ୍ଚନେନ କ୍ୱତ୍ଥୋ ? ଅନାଗତେ ଭୱିସ୍ସନ୍ତୀ ।
୪୩୦, ୩୭୩.କାଲାତିପତ୍ତିସ୍ସା ସ୍ସଂସୁ, ସ୍ସେ ସ୍ସଥ, ସ୍ସଂ ସ୍ସାମ୍ହା, ସ୍ସଥ ସିସ୍ସୁ, ସ୍ସସେ ସ୍ସୱ୍ହେ, ସ୍ସିଂ ସ୍ସାମ୍ହସେ।
କାଲାତିପତ୍ତି ଇଚ୍ଚେସା ସଞ୍ଞା ହୋତି ସ୍ସା ସ୍ସଂସୁ, ସ୍ସେ ସ୍ସଥ, ସ୍ସଂ ସ୍ସାମ୍ହା, ସ୍ସଥ ସ୍ସିସୁ, ସ୍ସସେ ସ୍ସୱ୍ହେ, ସ୍ସିଂ ସ୍ସାମ୍ହସେ ଇଚ୍ଚେତେସଂ ଦ୍ୱାଦସନ୍ନଂ ପଦାନଂ ।
କାଲାତିପତ୍ତି ଇଚ୍ଚନେନ କ୍ୱତ୍ଥୋ ? କ୍ରିୟାତିପନ୍ନେ’ ତୀତେ କାଲାତିପତ୍ତି ।
୪୩୧, ୪୫୮.ହିୟ୍ୟତ୍ତନୀ ସତ୍ତମୀ ପଞ୍ଚମୀ ୱତ୍ତମାନା ସବ୍ବଧାତୁକଂ।
ହିୟ୍ୟତ୍ତନାଦୟୋ ଚତସ୍ସୋ ୱିଭତ୍ତିୟୋ ସବ୍ବଧାତୁକ ସଞ୍ଞା ହୋନ୍ତି ।
ଅଗମା, ଗଚ୍ଛେୟ୍ୟ, ଗଚ୍ଛତୁ, ଗଚ୍ଛତି ।
ସବ୍ବଧାତୁକ ଇଚ୍ଚନେନ କ୍ୱତ୍ଥୋ ? ଇକାରାଗମୋ ଅସବ୍ବଧାତୁକମ୍ହି ।
ଇତି ଆଖ୍ୟାତକପ୍ପେ ପଠମୋ କଣ୍ଡୋ ।
ଦୁତିୟକଣ୍ଡ
୪୩୨, ୩୬୨.ଧାତୁଲିଙ୍ଗେହିପରା ପଚ୍ଚୟା।
ଧାତୁଲିଙ୍ଗଇଚ୍ଚେତେହି ପରା ପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି ।
କରୋତି, ଗଚ୍ଛତି । ୟୋ କୋଚି କରୋତି, ତଂ ଅଞ୍ଞୋ ‘‘କରୋହି କରୋହି’’ ଇଚ୍ଚେୱଂ ବ୍ରୱୀତି, ଅଥ ୱା କରୋନ୍ତଂ ପୟୋଜୟତି = କାରେତି । ସଙ୍ଘୋ ପବ୍ବତମିୱ ଅତ୍ତାନମାଚରତି = ପବ୍ବତାୟତି । ତଳାକଂ ସମୁଦ୍ଦମିୱ ଅତ୍ତାନମାଚରତି = ସମୁଦ୍ଦାୟତି, ସଦ୍ଦୋ ଚିଚ୍ଚିଟମିୱ ଅତ୍ତାନମାଚରତି = ଚିଚ୍ଚିଟାୟତି, ୱସିଟ୍ଠସ୍ସ ଅପଚ୍ଚଂ ୱାସିଟ୍ଠୋ । ଏୱମଞ୍ଞେପି ୟୋଜେତବ୍ବା ।
୪୩୩, ୫୨୮.ତିଜ ଗୁପ କିତ ମାନେ ହି ଖ ଛ ସା ୱା।
ତିଜ ଗୁପ କିତ ମାନୁ ଇଚ୍ଚେତେହି ଧାତୂହି ଖ ଛ ସ ଇଚ୍ଚେତେ ପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି ୱା ।
ତିତିକ୍ଖତି, ଜିଗୁଚ୍ଛତି, ତିକିଚ୍ଛତି, ୱୀମଂସତି ।
ୱାତି କିମତ୍ଥଂ ? ତେଜତି, ଗୋପତି, ମାନେତି ।
୪୩୪, ୫୩୪.ଭୁଜ ଘସ ହର ସୁ ପାଦୀହି ତୁମିଚ୍ଛତ୍ଥେସୁ।
ଭୁଜଘସ ହର ସୁ ପାଇଚ୍ଚେୱମାଦୀହି ଧାତୂହି ତୁମିଚ୍ଛତ୍ଥେସୁ ଖ ଛ ସଇଚ୍ଚେତେ ପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି ୱା ।
ଭୋତ୍ତୁମିଚ୍ଛତି=ବୁଭୁକ୍ଖତି, ଘସିତୁମିଚ୍ଛତି=ଜିଘଚ୍ଛତି, ହରିତୁମିଚ୍ଛତି=ଜିଗୀସତି, ସୋତୁମିଚ୍ଛତି=ସୁସ୍ସୁସତି, ପାତୁମିଚ୍ଛତି=ପିୱାସତି ।
ୱାତି କିମତ୍ଥଂ ? ଭୋତ୍ତୁମିଚ୍ଛତି ।
ତୁମିଚ୍ଛତ୍ଥେସୂତି କିମତ୍ଥଂ ? ଭୁଞ୍ଜତି ।
୪୩୫, ୫୩୬.ଆୟ ନାମତୋ କତ୍ତୂପମାନାଦାଚାରେ।
ନାମତୋ କତ୍ତୂପମାନା ଆଚାରତ୍ଥେ ଆୟପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ।
ସଙ୍ଘୋ ପବ୍ବତମିୱ ଅତ୍ତାନମାଚରତି = ପବ୍ବତାୟତି, ତଳାକଂ ସମୁଦ୍ଦମିୱ ଅତ୍ତାନମାଚରତି = ସମୁଦ୍ଦାୟତି, ସଦ୍ଦୋ ଚିଚ୍ଚିଟମିୱ ଅତ୍ତାନମାଚରତି = ଚିଚ୍ଚିଟାୟତି । ଏୱମଞ୍ଞେପି ୟୋଜେତବ୍ବା ।
ନାମତୋ ଉପମାନା ଆଚାରତ୍ଥେ ଚ ଈୟପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ।
ଅଛତ୍ତଂ ଛତ୍ତମିୱ ଆଚରତି =ଛତ୍ତୀୟତି, ଅପୁତ୍ତଂ ପୁତ୍ତମିୱ ଆଚରତି=ପୁତ୍ତୀୟତି ।
ଉପମାନାତି କିମତ୍ଥଂ ? ଧମ୍ମଂ ଆଚରତି ।
ଆଚାରେତି କିମତ୍ଥଂ ? ଅଛତ୍ତଂ ଛତ୍ତମିୱ ରକ୍ଖତି । ଏୱମଞ୍ଞେପି ୟୋଜେତବ୍ବା ।
ନାମମ୍ହା ଅତ୍ତନୋ ଇଚ୍ଛତ୍ଥେ ଈୟପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ।
ଅତ୍ତନୋ ପତ୍ତମିଚ୍ଛତି = ପତ୍ତୀୟତି । ଏୱଂ ୱତ୍ଥୀୟତି, ପରିକ୍ଖାରୀୟତି, ଚୀୱରୀୟତି, ଧନୀୟତି, ଘଟୀୟତି ।
ଅତ୍ତିଚ୍ଛତ୍ଥେତି କିମତ୍ଥଂ ? ଅଞ୍ଞସ୍ସ ପତ୍ତମିଚ୍ଛତି । ଏୱମଞ୍ଞେପି ୟୋଜେତବ୍ବା ।
୪୩୮, ୫୪୦.ଧାତୂହି ଣେ ଣୟ ଣାପେ ଣାପୟା କାରିତାନି ହେତ୍ୱତ୍ଥେ।
ସବ୍ବେହି ଧାତୂହି ଣେଣୟ ଣାପେ ଣାପୟଇଚ୍ଚେତେ ପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି କାରିତସଞ୍ଞା ଚ ହେତ୍ୱତ୍ଥେ ।
ୟୋ କୋଚି କରୋତି, ତଂ ଅଞ୍ଞୋ ‘‘କରୋହି କରୋହି’’ ଇଚ୍ଚେୱଂ ବ୍ରୱୀତି, ଅଥ ୱା କରୋନ୍ତଂ ପୟୋଜୟତି = କାରେତି, କାରୟତି, କାରାପେତି, କାରା ପୟତି । ୟେ କେଚି କରୋନ୍ତି, ତେ ଅଞ୍ଞେ ‘‘କରୋଥ କରୋଥ’’ ଇଚ୍ଚେୱଂ ବ୍ରୁୱନ୍ତି = କାରେନ୍ତି, କାରୟନ୍ତି, କାରାପେନ୍ତି, କାରାପୟନ୍ତି । ୟୋ କୋଚି ପଚତି, ତଂ ଅଞ୍ଞୋ ‘‘ପଚାହି ପଚାହି’’ଇଚ୍ଚେୱଂ ବ୍ରୱୀତି, ଅଥ ୱା ପଚନ୍ତଂ ପୟୋଜୟତି = ପାଚେତି, ପାଚୟତି, ପାଚାପେତି, ପାଚାପୟତି । ୟେ କେଚି ପଚନ୍ତି, ତେ ଅଞ୍ଞେ ‘‘ପଚଥ ପଚଥ’’ ଇଚ୍ଚେୱଂ ବ୍ରୁୱନ୍ତି = ପାଚେନ୍ତି, ପାଚୟନ୍ତି, ପାଚାପେନ୍ତି । ପାଚାପୟନ୍ତି । ଏୱଂ ଭଣେତି, ଭଣୟତି, ଭଣାପେତି, ଭଣାପୟତି । ଭଣେନ୍ତି, ଭଣୟନ୍ତି, ଭଣାପେନ୍ତି, ଭଣାପୟନ୍ତି । ତଥରିୱ ଅଞ୍ଞେପି ୟୋଜେତବ୍ବା ।
ହେତ୍ୱତ୍ଥେତି କିମତ୍ଥଂ ? କରୋତି, ପଚତି ।
ଅତ୍ଥଗ୍ଗହଣେନ ଅଲପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି, ଜୋତଲତି ।
୪୩୯, ୫୩୯.ଧାତୁରୂପେ ନାମସ୍ମା ଣୟୋ ଚ।
ତସ୍ମା ନାମସ୍ମା ଣୟପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି କାରିତସଞ୍ଞୋ ଚ ଧାତୁରୂପେ ସତି ।
ହତ୍ଥିନା ଅତିକ୍କମତି ମଗ୍ଗଂ = ଅତିହତ୍ଥୟତି, ୱୀଣାୟ ଉପଗାୟତି ଗୀତଂ = ଉପୱୀଣୟତି, ଦଳ୍ହଂ କରୋତି ୱୀରିୟଂ = ଦଳ୍ହୟତି, ୱିସୁଦ୍ଧା ହୋତି ରତ୍ତି = ୱିସୁଦ୍ଧୟତି ।
ଚଗ୍ଗହଣେନ ଆର ଆଲଇଚ୍ଚେତେ ପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି । ସନ୍ତଂ କରୋତି = ସନ୍ତାରତି, ଉପକ୍କମଂ କରୋତି = ଉପକ୍କମାଲତି ।
ସବ୍ବେହି ଧାତୂହି ଭାୱକମ୍ମେସୁ ୟପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ।
ଠୀୟତେ, ବୁଜ୍ଝତେ, ପଚ୍ଚତେ, ଲବ୍ଭତେ, କରୀୟତେ, ୟୁଜ୍ଜତେ, ଉଚ୍ଚତେ ।
ଭାୱକମ୍ମେସୂତି କିମତ୍ଥଂ ? କରୋତି, ପଚତି, ପଠତି ।
୪୪୧, ୪୪୭.ତସ୍ସ ଚୱଗ୍ଗୟକାରୱକାରତ୍ତଂ ସଧାତ୍ୱନ୍ତସ୍ସ।
ତସ୍ସ ୟପଚ୍ଚୟସ୍ସ ଚୱଗ୍ଗୟକାରୱକାରତ୍ତଂ ହୋତି ଧାତୂନଂ ଅନ୍ତେନ ସହ ୟଥାସମ୍ଭୱଂ ।
ୱୁଚ୍ଚତେ, ୱୁଚ୍ଚନ୍ତେ, ଉଚ୍ଚତେ, ଉଚ୍ଚନ୍ତେ, ପଚ୍ଚତେ, ପଚ୍ଚନ୍ତେ । ମଜ୍ଜତେ, ମଜ୍ଜନ୍ତେ, ୟୁଜ୍ଜତେ, ୟୁଜ୍ଜନ୍ତେ । ବୁଜ୍ଝତେ, ବୁଜ୍ଝନ୍ତେ, କୁଜ୍ଝତେ, କୁଜ୍ଝନ୍ତେ, ଉଜ୍ଝତେ, ଉଜ୍ଝନ୍ତେ । ହଞ୍ଞତେ, ହଞ୍ଞନ୍ତେ । କୟ୍ୟତେ, କୟ୍ୟନ୍ତେ । ଦିବ୍ବତେ, ଦିବ୍ବନ୍ତେ ।
ସବ୍ବେହି ଧାତୂହି ୟମ୍ହି ପଚ୍ଚୟେ, ପରେ ଇୱଣ୍ଣାଗମୋ ହୋତି ୱା ।
କରୀୟତେ, କରୀୟତି, ଗଚ୍ଛୀୟତେ, ଗଚ୍ଛୀୟତି ।
ୱାତି କିମତ୍ଥଂ ? କୟ୍ୟତେ ।
ସବ୍ବେହି ଧାତୂହି ୟପଚ୍ଚୟୋ ପୁବ୍ବରୂପମାପଜ୍ଜତେ ୱା ।
ୱୁଡ୍ଢତେ, ଫଲ୍ଲତେ, ଦମ୍ମତେ, ସକ୍କତେ, ଲବ୍ଭତେ, ଦିସ୍ସତେ ।
ୟଥା ହେଟ୍ଠା ଭାୱକମ୍ମେସୁ ୟପଚ୍ଚୟସ୍ସ ଆଦେସୋ ହୋତି ତଥା କତ୍ତରିପି ୟପଚ୍ଚୟସ୍ସ ଆଦେସୋ କାତବ୍ବୋ ।
ବୁଜ୍ଝତି, ୱିଜ୍ଝତି, ମଞ୍ଞତି, ସିବ୍ବତି ।
ଭୂଇଚ୍ଚେୱମାଦିତୋ ଧାତୁଗଣତୋ ଅପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି କତ୍ତରି ।
୪୪୬, ୫୦୯.ରୁଧାଦିତୋ ନିଗ୍ଗହିତପୁବ୍ବଞ୍ଚ।
ରୁଧଇଚ୍ଚେୱମାଦିତୋ ଧାତୁଗଣତୋ ଅପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି କତ୍ତରି, ପୁବ୍ବେ ନିଗ୍ଗହିତାଗମୋ ହୋତି ।
ରୁନ୍ଧତି, ଛିନ୍ଦତି, ଭିନ୍ଦତି ।
ଚଗ୍ଗହଣେନ ଇ ଈ ଏ ଓଇଚ୍ଚେତେ ପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି ନିଗ୍ଗହିତପୁବ୍ବଞ୍ଚ ।
ରୁନ୍ଧିତି, ରୁନ୍ଧୀତି, ରୁନ୍ଧେତି, ରୁନ୍ଧୋତି, ସୁମ୍ଭୋତି, ପରିସୁମ୍ଭୋତି ।
ଦିୱୁଇଚ୍ଚେୱମାଦିତୋ ଧାତୁଗଣତୋ ୟପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି କତ୍ତରି ।
ଦିବ୍ବତି, ଥିବ୍ବତି, ୟୁଜ୍ଝତି, ୱିଜ୍ଝତି, ବୁଜ୍ଝତି ।
୪୪୮, ୫୧୨.ସ୍ୱାଦିତୋ ଣୁ ଣା ଉଣା ଚ।
ସୁଇଚ୍ଚେୱମାଦିତୋ ଧାତୁଗଣତୋ ଣୁ ଣା ଉ ଣାଇଚ୍ଚେତେ ପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି କତ୍ତରି ।
ଅଭିସୁଣୋତି, ଅଭିସୁଣାତି, ସଂୱୁଣୋତି, ସଂୱୁଣାତି, ଆୱୁଣୋତି, ଆୱୁଣାତି, ପାପୁଣୋତି, ପାପୁଣାତି ।
କୀଇଚ୍ଚେୱମାଦିତୋ ଧାତୁଗଣତୋ ନାପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି କତ୍ତରି ।
କିଣାତି, ଜିନାତି, ଧୁନାତି, ମୁନାତି, ଲୁନାତି, ପୁନାତି ।
ଗହଇଚ୍ଚେୱମାଦିତୋ ଧାତୁଗଣତୋ ପ୍ପଣ୍ହାଇଚ୍ଚେତେ ପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି କତ୍ତରି ।
ଘେପ୍ପତି, ଗଣ୍ହାତି ।
ତନୁଇଚ୍ଚେୱମାଦିତୋ ଧାତୁଗଣତୋ ଓ ୟିରଇଚ୍ଚେତେ ପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି କତ୍ତରି ।
ତନୋତି, ତନୋହି, କରୋତି, କରୋହି, କୟି ରତି, କୟିରାହି ।
ଚୁରଇଚ୍ଚେୱମାଦିତୋ ଧାତୁଗଣତୋ ଣେ ଣୟଇଚ୍ଚେତେ ପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି କତ୍ତରି, କାରିତସଞ୍ଞା ଚ ।
ଚୋରେତି, ଚୋରୟତି, ଚିନ୍ତେତି, ଚିନ୍ତୟତି, ମନ୍ତେତି, ମନ୍ତୟତି ।
୪୫୩, ୪୪୪.ଅତ୍ତନୋପଦାନି ଭାୱେ ଚ କମ୍ମନି।
ଭାୱେ ଚ କମ୍ମନି ଚ ଅତ୍ତନୋପଦାନି ହୋନ୍ତି ।
ଉଚ୍ଚତେ, ଉଚ୍ଚନ୍ତେ, ମଜ୍ଜତେ, ମଜ୍ଜନ୍ତେ, ୟୁଜ୍ଜତେ, ୟୁଜ୍ଜନ୍ତେ, କୁଜ୍ଝତେ, କୁଜ୍ଝନ୍ତେ, ଲବ୍ଭତେ, ଲବ୍ଭନ୍ତେ, କୟ୍ୟତେ, କୟ୍ୟନ୍ତେ ।
କତ୍ତରି ଚ ଅତ୍ତନୋପଦାନି ହୋନ୍ତି ।
ମଞ୍ଞତେ, ରୋଚତେ, ସୋଚତେ, ବୁଜ୍ଝତେ, ଜାୟତେ ।
୪୫୫, ୫୩୦.ଧାତୁପ୍ପଚ୍ଚୟେହି ୱିଭତ୍ତିୟୋ।
ଧାତୁନିଦ୍ଦିଟ୍ଠେହି ପଚ୍ଚୟେହି ଖାଦିକାରିତନ୍ତେହି ୱିଭତ୍ତିୟୋ ହୋନ୍ତି ।
ତିତିକ୍ଖତି, ଜିଗୁଚ୍ଛତି, ୱୀମଂସତି, ସମୁଦ୍ଦାୟତି, ପୁତ୍ତୀୟତି, କାରେତି, ପାଚେତି ।
କତ୍ତରି ପରସ୍ସପଦଂ ହୋତି ।
କରୋତି, ପଚତି, ପଠତି, ଗଚ୍ଛତି ।
ଭୂଇଚ୍ଚେୱମାଦୟୋ ୟେ ସଦ୍ଦଗଣା, ତେ ଧାତୁସଞ୍ଞା ହୋନ୍ତି ।
ଭୱତି, ଭୱନ୍ତି, ଚରତି, ଚରନ୍ତି, ପଚତି, ପଚନ୍ତି, ଚିନ୍ତୟତି, ଚିନ୍ତୟନ୍ତି, ହୋତି, ହୋନ୍ତି, ଗଚ୍ଛତି, ଗଚ୍ଛନ୍ତି ।
ଇତି ଆଖ୍ୟାତକପ୍ପେ ଦୁତିୟୋ କଣ୍ଡୋ ।
ତତିୟକଣ୍ଡ
୪୫୮, ୪୬୧.କ୍ୱଚାଦିୱଣ୍ଣାନମେକସ୍ସରାନଂ ଦ୍ୱେଭାୱୋ।
ଆଦିଭୂତାନଂ ୱଣ୍ଣାନଂ ଏକସ୍ସରାନଂ କ୍ୱଚି ଦ୍ୱେଭାୱୋ ହୋତି ।
ତିତିକ୍ଖତି, ଜିଗୁଚ୍ଛତି, ତିକିଚ୍ଛତି, ୱୀମଂସତି, ବୁଭୁକ୍ଖତି, ପିୱାସତି, ଦଦ୍ଦଲ୍ଲତି, ଦଦାତି, ଜହାତି, ଚଙ୍କମତି ।
କ୍ୱଚୀତି କିମତ୍ଥଂ ? କମ୍ପତି, ଚଲତି ।
ଦ୍ୱେଭୂତସ୍ସ ଧାତୁସ୍ସ ୟୋ ପୁବ୍ବୋ, ସୋ ଅବ୍ଭାସସଞ୍ଞୋ ହୋତି ।
ଦଧାତି, ଦଦାତି, ବଭୂୱ ।
ଅବ୍ଭାସେ ୱତ୍ତମାନସ୍ସ ସରସ୍ସ ରସ୍ସୋ ହୋତି । ଦଧାତି, ଜହାତି ।
୪୬୧, ୪୬୪.ଦୁତିୟଚତୁତ୍ଥାନଂ ପଠମତତିୟା।
ଅବ୍ଭାସଗତାନଂ ଦୁତିୟଚତୁତ୍ଥାନଂ ପଠମତତିୟା ହୋନ୍ତି ।
ଚିଚ୍ଛେଦ, ବୁଭୁକ୍ଖତି, ବଭୂୱ, ଦଧାତି ।
ଅବ୍ଭାସେ ୱତ୍ତମାନସ୍ସ କୱଗ୍ଗସ୍ସ ଚ ୱଗ୍ଗୋ ହୋତି ।
ଚିକିଚ୍ଛତି, ଜିଗୁଚ୍ଛତି, ଜିଘଚ୍ଛତି, ଜିଗୀସତି, ଜଙ୍ଗମତି, ଚଙ୍କମତି ।
ମାନକିତଇଚ୍ଚେତେସଂ ଧାତୂନଂ ଅବ୍ଭାସଗତାନଂ ୱକାର ତକାରତ୍ତଂ ହୋତି ୱା ୟଥାସଙ୍ଖ୍ୟଂ ।
ୱୀମଂସତି, ତିକିଚ୍ଛତି ।
ୱାତି କିମତ୍ଥଂ ? ଚିକିଚ୍ଛତି ।
ଅବ୍ଭାସେ ୱତ୍ତମାନସ୍ସ ହକାରସ୍ସ ଜୋ ହୋତି ।
ଜହାତି, ଜୁହ୍ୱତି, ଜୁହୋତି, ଜହାର ।
୪୬୫, ୪୬୩.ଅନ୍ତସ୍ସିୱଣ୍ଣାକାରୋ ୱା।
ଅବ୍ଭାସସ୍ସ ଅନ୍ତସ୍ସ ଇୱଣ୍ଣୋ ହୋତି, ଅକାରୋ ୱା ।
ଜିଗୁଚ୍ଛତି, ପିୱାସତି, ୱୀମଂସତି, ଜିଘଚ୍ଛତି, ବଭୂୱ, ଦଧାତି ।
ୱାତି କିମତ୍ଥଂ ? ବୁଭୁକ୍ଖତି ।
ଅବ୍ଭାସସ୍ସ ଅନ୍ତେ ନିଗ୍ଗହିତାଗମୋ ହୋତି ୱା ।
ଚଙ୍କମତି, ଚଞ୍ଚଲତି, ଜଙ୍ଗମତି ।
ୱାତି କିମତ୍ଥଂ ? ପିୱାସତି, ଦଦ୍ଦଲ୍ଲତି ।
୪୬୭, ୫୩୩.ତତୋ ପାମାନାନଂ ୱା ମଂ ସେସୁ।
ତତୋ ଅବ୍ଭାସତୋ ପାମାନଇଚ୍ଚେତେସଂ ଧାତୂନଂ ୱାମଂଇଚ୍ଚେତେ ଆଦେସା ହୋନ୍ତି ୟଥାସଙ୍ଖ୍ୟଂ ସପଚ୍ଚୟେ ପରେ ।
ପିୱାସତି, ୱୀମଂସତି ।
ଠାଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଧାତୁସ୍ସ ତିଟ୍ଠାଦେସୋ ହୋତି ୱା ।
ତିଟ୍ଠତି, ତିଟ୍ଠତୁ, ତିଟ୍ଠେୟ୍ୟ, ତିଟ୍ଠେୟ୍ୟୁଂ ।
ୱାତି କିମତ୍ଥଂ ? ଠାତି ।
ପାଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଧାତୁସ୍ସ ପିୱାଦେସୋ ହୋତି ୱା ।
ପିୱତି, ପିୱତୁ, ପିୱେୟ୍ୟ, ପିୱେୟ୍ୟୁଂ ।
ୱାତି କିମତ୍ଥଂ ? ପାତି ।
ଞାଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଧାତୁସ୍ସ ଜା ଜଂ ନାଆଦେସା ହୋନ୍ତି ୱା ।
ଜାନାତି, ଜାନେୟ୍ୟ, ଜାନିୟା, ଜଞ୍ଞା, ନାୟତି ।
୪୭୧, ୪୮୩.ଦିସସ୍ସ ପସ୍ସ ଦିସ୍ସ ଦକ୍ଖା ୱା।
ଦିସଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଧାତୁସ୍ସ ପସ୍ସ ଦିସ୍ସ ଦକ୍ଖଇଚ୍ଚେତେ ଆଦେସା ହୋନ୍ତି ୱା ।
ପସ୍ସତି, ଦିସ୍ସତି, ଦକ୍ଖତି, ଅଦକ୍ଖ ।
ୱାତି କିମତ୍ଥଂ ? ଅଦ୍ଦସ ।
୪୭୨, ୫୩୧.ବ୍ୟଞ୍ଜନନ୍ତସ୍ସ ଚୋ ଛପଚ୍ଚୟେସୁ ଚ।
ବ୍ୟଞ୍ଜନନ୍ତସ୍ସ ଧାତୁସ୍ସ ଚୋ ହୋତି ଛପଚ୍ଚୟେସୁ ପରେସୁ ।
ଜିଗୁଚ୍ଛତି, ତିକିଚ୍ଛତି, ଜିଘଚ୍ଛତି ।
ବ୍ୟଞ୍ଜନନ୍ତସ୍ସ ଧାତୁସ୍ସ କୋ ହୋତି ଖପଚ୍ଚୟେ ପରେ ।
ହରଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଧାତୁସ୍ସ ସବ୍ବସ୍ସେୱ ଗୀଆଦେସୋ ହୋତି ସପଚ୍ଚୟେ ପରେ ।
ଜିଗୀସତି ।
୪୭୫, ୫୬୫.ବ୍ରୂଭୂନମାହଭୂୱା ପରୋକ୍ଖାୟଂ।
ବ୍ରୂଭୂଇଚ୍ଚେତେସଂ ଧାତୂନଂ ଆହଭୂୱଇଚ୍ଚେତେ ଆଦେସା ହୋନ୍ତି ୟଥାସଙ୍ଖ୍ୟଂ ପରୋକ୍ଖାୟଂ ୱିଭତ୍ତିୟଂ ।
ଆହ, ଆହୁ, ବଭୂୱ, ବଭୂୱୁ ।
ପରୋକ୍ଖାୟମିତି କିମତ୍ଥଂ ? ଅବ୍ରଚୁଂ ।
୪୭୬, ୪୪୨.ଗମିସ୍ସନ୍ତୋ ଚ୍ଛୋ ୱା ସବ୍ବାସୁ।
ଗମୁଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଧାତୁସ୍ସ ଅନ୍ତୋ ମକାରୋ ଚ୍ଛୋ ହୋତି ୱା ସବ୍ବାସୁ ପଚ୍ଚୟୱିଭତ୍ତୀସୁ ।
ଗଚ୍ଛମାନୋ, ଗଚ୍ଛନ୍ତୋ । ଗଚ୍ଛତି, ଗମେତି । ଗଚ୍ଛତୁ, ଗମେତୁ । ଗଚ୍ଛେୟ୍ୟ । ଗମେୟ୍ୟ । ଅଗଚ୍ଛା, ଅଗମା । ଅଗଚ୍ଛୀ, ଅଗମୀ । ଗଚ୍ଛିସ୍ସତି, ଗମିସ୍ସତି । ଅଗଚ୍ଛିସ୍ସା, ଅଗମିସ୍ସା ।
୪୭୭, ୪୭୯.ୱଚସ୍ସଜ୍ଜତନିମ୍ହି ମକାରୋ ଓ।
ୱଚଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଧାତୁସ୍ସ ଅକାରୋ ଓତ୍ତମାପଜ୍ଜତେ ଅଜ୍ଜତନିମ୍ହି ୱିଭତ୍ତିମ୍ହି ।
ଅୱୋଚ । ଅୱୋଚୁଂ ।
ଅଜ୍ଜତନିମ୍ହୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ଅୱଚ, ଅୱଚୂ ।
୪୭୮, ୪୩୮.ଅକାରୋ ଦୀଘଂ ହି ମି ମେସୁ।
ଅକାରୋ ଦୀଘମାପଜ୍ଜତେ ହିମିମଇଚ୍ଚେତେସୁ ୱିଭତ୍ତୀସୁ ।
ଗଚ୍ଛାହି, ଗଚ୍ଛାମି, ଗଚ୍ଛାମ, ଗଚ୍ଛାମ୍ହେ ।
ମିକାରଗ୍ଗହଣେନ ହିୱିଭତ୍ତିମ୍ହି ଅକାରୋ କ୍ୱଚି ନ ଦୀଘମାପଜ୍ଜତେ । ଗଚ୍ଛହି ।
ହିୱିଭତ୍ତି ଲୋପମାପଜ୍ଜତେ ୱା ।
ଗଚ୍ଛ, ଗଚ୍ଛାହି, ଗମ, ଗମାହି, ଗମୟ, ଗମୟାହି ।
ହୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ଗଚ୍ଛତି, ଗମୟତି ।
୪୮୦, ୪୯୦.ହୋତିସ୍ସରେହୋହେ ଭୱିସ୍ସନ୍ତିମ୍ହିସ୍ସସ୍ସ ଚ।
ହୂଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଧାତୁସ୍ସ ସରୋ ଏ ହ ଓହ ଏତ୍ତମାପଜ୍ଜ ତେ ଭୱିସ୍ସନ୍ତିମ୍ହି, ସ୍ସସ୍ସ ଚ ଲୋପୋ ହୋତି ୱା ।
ହେହିତି, ହେହିନ୍ତି, ହୋହିତି, ହୋହିନ୍ତି, ହେତି, ହେନ୍ତି, ହେହିସ୍ସତି, ହେହିସ୍ସନ୍ତି, ହୋହିସ୍ସତି, ହୋହିସ୍ସନ୍ତି, ହେସ୍ସତି, ହେସ୍ସନ୍ତି ।
ହୂତି କିମତ୍ଥଂ ? ଭୱିସ୍ସତି, ଭୱିସ୍ସନ୍ତି ।
ଭୱିସ୍ସନ୍ତିମ୍ହୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ହୋତି ।
୪୮୧, ୫୨୪.କରସ୍ସ ସପଚ୍ଚୟସ୍ସ କାହୋ।
କରଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଧାତୁସ୍ସ ସପଚ୍ଚୟସ୍ସ କାହାଦେସୋ ହୋତି ୱା ଭୱିସ୍ସନ୍ତିମ୍ହି ୱିଭତ୍ତିମ୍ହି, ସସ୍ସ ଚ ନିଚ୍ଚଂ ଲୋପୋ ହୋତି ।
କାହତି, କାହିତି, କାହସି, କାହିସି, କାହାମି, କାହାମ ।
ୱାତି କିମତ୍ଥଂ ? କରିସ୍ସତି, କରିସ୍ସନ୍ତି ।
ସପଚ୍ଚୟଗ୍ଗହଣେନ ଅଞ୍ଞେହିପି ଭୱିସ୍ସନ୍ତିୟା ୱିଭତ୍ତିୟା ଖାମି ଖାମ ଛାମି ଛାମଇଚ୍ଚାଦୟୋ ଆଦେସା ହୋନ୍ତି । ୱକ୍ଖାମି, ୱକ୍ଖାମ, ୱଚ୍ଛାମି, ୱଚ୍ଛାମ ।
ଇତି ଆଖ୍ୟାତକପ୍ପେ ତତିୟୋ କଣ୍ଡୋ ।
ଚତୁତ୍ଥକଣ୍ଡ
ଦାଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଧାତୁସ୍ସ ଅନ୍ତସ୍ସ ଅଂ ହୋତି ମିମଇଚ୍ଚେତେସୁ ।
ଦମ୍ମି, ଦମ୍ମ ।
୪୮୩, ୫୨୭.ଅସଂୟୋଗନ୍ତସ୍ସ ୱୁଦ୍ଧି କାରିତେ।
ଅସଂୟୋଗନ୍ତସ୍ସ ଧାତୁସ୍ସ କାରିତେ ୱୁଦ୍ଧି ହୋତି ।
କାରେତି, କାରେନ୍ତି, କାରୟତି, କାରୟନ୍ତି, କାରାପେତି, କାରାପେନ୍ତି, କାରାପୟତି, କାରାପୟନ୍ତି ।
ଅସଂୟୋଗନ୍ତସ୍ସେତି କିମତ୍ଥଂ ? ଚିନ୍ତୟତି, ମନ୍ତୟତି ।
ଘଟାଦୀନଂ ଧାତୂନଂ ଅସଂୟୋଗନ୍ତାନଂ ୱୁଦ୍ଧି ହୋତି ୱା କାରିତେ ।
ଘାଟେତି, ଘଟେତି, ଘାଟୟତି, ଘଟୟତି, ଘାଟାପେତି, ଘଟାପେତି, ଘାଟାପୟତି, ଘଟାପୟତି, ଗାମେତି, ଗମେତି, ଗାମୟତି, ଗମୟତି, ଗାମାପେତି, ଗମାପେତି । ଗାମାପୟତି, ଗମାପୟତି ।
ଘଟାଦୀନମିତି କିମତ୍ଥଂ ? କାରେତି ।
ଅଞ୍ଞେସୁ ଚ ପଚ୍ଚୟେସୁ ସବ୍ବେସଂ ଧାତୂନଂ ଅସଂୟୋଗନ୍ତାନଂ ୱୁଦ୍ଧି ହୋତି ।
ଜୟତି, ହୋତି, ଭୱତି ।
ଚଗ୍ଗହଣେନ ଣୁପଚ୍ଚୟସ୍ସାପି ୱୁଦ୍ଧି ହୋତି । ଅଭିସୁଣୋତି ।
ଗୁହ ଦୁସଇଚ୍ଚେତେସଂ ଧାତୂନଂ ସରୋ ଦୀଘମାପଜ୍ଜତେ କାରିତେ ।
ଗୂହୟତି, ଦୂସୟତି ।
୪୮୭, ୪୭୮.ୱଚ ୱସ ୱହାଦୀନମୁକାରୋ ୱସ୍ସ ୟେ।
ୱଚ ୱସ ୱହଇଚ୍ଚେୱମାଦୀନଂ ଧାତୂନଂ ୱକାରସ୍ସ ଉକାରୋ ହୋତି ୟପଚ୍ଚୟେ ପରେ ।
ଉଚ୍ଚତେ, ୱୁଚ୍ଚତି, ଗୁସ୍ସତି, ୱୁୟ୍ହତି ।
ହକାରସ୍ସ ୱିପରିୟୟୋ ହୋତି ୟପଚ୍ଚୟେ ପରେ, ୟପଚ୍ଚୟସ୍ସ ଚ ଲୋ ହୋତି ୱା ।
ୱୁଲ୍ହତି, ୱୁୟ୍ହତି ।
ଗହଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଧାତୁସ୍ସ ସବ୍ବସ୍ସ ଘେକାରୋ ହୋତି ପ୍ପପଚ୍ଚୟେ ପରେ ।
ଘେପ୍ପତି ।
ଗହଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଧାତୁସ୍ସ ହକାରସ୍ସ ଲୋପୋ ହୋତି ଣ୍ହାମ୍ହି ପଚ୍ଚୟେ ପରେ ।
ଗଣ୍ହାତି ।
୪୯୧, ୫୨୩.କରସ୍ସ କାସତ୍ତମଜ୍ଜତନିମ୍ହି।
କରଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଧାତୁସ୍ସ ସବ୍ବସ୍ସ କାସତ୍ତଂ ହୋତି ୱା ଅଜ୍ଜତନିମ୍ହି ୱିଭତ୍ତିମ୍ହି ।
ଅକାସି, ଅକାସୁଂ । ଅକରି, ଅକରୁଂ ।
କାସତ୍ତମିତିଭାୱନିଦ୍ଦେସେନ ଅଞ୍ଞତ୍ଥାପି ସାଗମୋ ହୋତି । ଅହୋସି, ଅଦାସି ।
୪୯୨, ୪୯୯.ଅସସ୍ମା ମିମାନଂ ମ୍ହିମ୍ହା’ ନ୍ତଲୋପୋ ଚ।
ଅସଇଚ୍ଚେତାୟ ଧାତୁୟା ମିମଇଚ୍ଚେତେସଂ ୱିଭତ୍ତୀନଂ ମ୍ହିମ୍ହାଦେସା ହୋନ୍ତି ୱା, ଧାତ୍ୱନ୍ତସ୍ସ ଲୋପୋ ଚ ।
ଅସଇଚ୍ଚେତାୟ ଧାତୁୟା ଥସ୍ସ ୱିଭତ୍ତିସ୍ସ ତ୍ଥତ୍ତଂ ହୋତି, ଧାତ୍ୱନ୍ତସ୍ସ ଲୋପୋ ଚ ।
ଅତ୍ଥ ।
ଅସଇଚ୍ଚେତାୟ ଧାତୁୟା ତିସ୍ସ ୱିଭତ୍ତିସ୍ସ ତ୍ଥିତ୍ତଂ ହୋତି, ଧାତ୍ୱନ୍ତସ୍ସ ଲୋପୋ ଚ ।
ଅତ୍ଥି ।
ଅସଇଚ୍ଚେତାୟ ଧାତୁୟା ତୁସ୍ସ ୱିଭତ୍ତିସ୍ସ ତ୍ଥୁତ୍ତଂ ହୋତି, ଧାତ୍ୱନ୍ତସ୍ସ ଲୋପୋ ଚ ।
ଅତ୍ଥୁ ।
ଅସସ୍ସେୱ ଧାତୁସ୍ସ ସିମ୍ହି ୱିଭତ୍ତିମ୍ହି ଅନ୍ତସ୍ସ ଲୋପୋ ଚ ହୋତି ।
କୋ ନୁ ତ୍ୱମସି ମାରିସ ।
୪୯୭, ୪୭୭.ଲଭସ୍ମାଈ ଇଂନଂ ତ୍ଥ ତ୍ଥଂ।
ଲଭଇଚ୍ଚେତାୟ ଧାତୁୟା ଈ ଇଂନଂ ୱିଭତ୍ତୀନଂ ତ୍ଥ ତ୍ଥଂଆଦେସା ହୋନ୍ତି, ଧାତ୍ୱନ୍ତସ୍ସ ଲୋପୋ ଚ ।
ଅଲତ୍ଥ, ଅଲତ୍ଥଂ ।
କୁସଇଚ୍ଚେତାୟ ଧାତୁୟା ଈୱିଭତ୍ତିସ୍ସ ଚ୍ଛିହୋତି, ଧାତ୍ୱନ୍ତସ୍ସ ଲୋପୋ ଚ ।
ଅକ୍କୋଚ୍ଛି ।
ଦାଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଧାତୁସ୍ସ ସବ୍ବସ୍ସ ଦଜ୍ଜାଦେସୋ ହୋତି ୱା ।
ଦଜ୍ଜାମି, ଦଜ୍ଜେୟ୍ୟ, ଦଦାମି, ଦଦେୟ୍ୟ ।
ୱଦଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଧାତୁସ୍ସ ସବ୍ବସ୍ସ ୱଜ୍ଜାଦେସୋ ହୋତି ୱା ।
ୱଜ୍ଜାମି, ୱଜ୍ଜେୟ୍ୟ, ୱଦାମି, ୱଦେୟ୍ୟ ।
ଗମୁଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଧାତୁସ୍ସ ସବ୍ବସ୍ସ ଘମ୍ମାଦେସୋ ହୋତି ୱା ।
ଘମ୍ମତୁ । ଘମ୍ମାହି, ଘମ୍ମାମି ।
ୱାତି କିମତ୍ଥଂ ? ଗଚ୍ଛତୁ, ଗଚ୍ଛାହି, ଗଚ୍ଛାମି ।
୫୦୨, ୪୯୩.ୟମ୍ହି ଦା ଧା ମା ଠା ହା ପା ମହମଥାଦୀନମୀ।
ୟମ୍ହି ପଚ୍ଚୟେ ପରେ ଦା ଧା ମା ଠା ହା ପା ମହ ମଥ ଇଚ୍ଚେୱମାଦୀନଂ ଧାତୂନଂ ଅନ୍ତୋ ଈକାରମାପଜ୍ଜତେ ।
ଦୀୟତି, ଧୀୟତି, ମୀୟତି, ଠୀୟତି, ହୀୟତି, ପୀୟତି, ମହୀୟତି, ମଥୀୟତି ।
ୟଜଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଧାତୁସ୍ସ ଆଦିସ୍ସ ଇକାରାଦେସୋ ହୋତି ୟପଚ୍ଚୟେ ପରେ ।
ଇଜ୍ଜତେ ମୟା ବୁଦ୍ଧୋ ।
ସବ୍ବେହି ଧାତୂହି ଉଂୱିଭତ୍ତିସ୍ସ ଇଂସୁଆଦେସୋ ହୋତି ।
୫୦୫, ୪୮୨.ଜର ମରାନଂ ଜୀର ଜିୟ୍ୟ ମିୟ୍ୟା ୱା।
ଜର ମର ଇଚ୍ଚେତେସଂ ଧାତୂନଂ ଜୀର ଜିୟ୍ୟ ମିୟ୍ୟାଦେସା ହୋନ୍ତି ୱା ।
ଜୀରତି, ଜୀରନ୍ତି, ଜିୟ୍ୟତି, ଜିୟ୍ୟନ୍ତି, ମିୟ୍ୟତି, ମିୟ୍ୟନ୍ତି, ମରତି, ମରନ୍ତି ।
୫୦୬, ୪୯୬.ସବ୍ବତ୍ଥା’ ସସ୍ସାଦିଲୋପୋ ଚ।
ସବ୍ବତ୍ଥ ୱିଭତ୍ତିପଚ୍ଚୟେସୁ ଅସଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଧାତୁସ୍ସ ଆଦିସ୍ସ ଲୋପୋ ହୋତି ୱା ।
ସିୟା, ସନ୍ତି, ସନ୍ତେ, ସମାନୋ ।
ୱାତି କିମତ୍ଥଂ ? ଅସି ।
ଅସସ୍ସେୱ ଧାତୁସ୍ସ ଭୂହୋତି ୱା ଅସବ୍ବଧାତୁକେ ।
ଭୱିସ୍ସତି । ଭୱିସ୍ସନ୍ତି ।
ୱାତି କିମତ୍ଥଂ ? ଆସୁଂ ।
ଏୟ୍ୟସ୍ସ ୱିଭତ୍ତିସ୍ସ ଞାଇଚ୍ଚେତାୟ ଧାତୁୟା ପରସ୍ସ ଇୟା ଞାଆଦେସା ହୋନ୍ତି ୱା ।
ଜାନିୟା, ଜଞ୍ଞା ।
ୱାତି କିମତ୍ଥଂ ? ଜାନେୟ୍ୟ ।
ଞାଇଚ୍ଚେତାୟ ଧାତୁୟା ପରସ୍ସ ନାପଚ୍ଚୟସ୍ସ ଲୋପୋ ହୋତି ୱା, ୟକାରତ୍ତଞ୍ଚ ।
ଜଞ୍ଞା, ନାୟତି ।
ୱାତି କିମତ୍ଥଂ ? ଜାନାତି ।
ଅକାରପଚ୍ଚୟୋ ଲୋପମାପଜ୍ଜତେ, ଏତ୍ତଞ୍ଚ ହୋତି ୱା ।
ୱଜ୍ଜେମି, ୱଦେମି, ୱଜ୍ଜାମି, ୱଦାମି ।
ଓକାରପଚ୍ଚୟୋ ଉତ୍ତମାପଜ୍ଜତେ ୱା ।
କୁରୁତେ, କରୋତି ।
କରଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଧାତୁସ୍ସ ଅକାରୋ ଉତ୍ତମାପଜ୍ଜତେ ୱା ।
କୁରୁତେ, ତରୋତି, ତୁବ୍ବନ୍ତି, କୟିରତି ।
କରସ୍ସେତି କିମତ୍ଥଂ ? ସରତି, ମରତି ।
ଓକାରସ୍ସ ଧାତ୍ୱନ୍ତସ୍ସ ସରେ ପରେ ଅୱାଦେସୋ ହୋତି ।
ଚୱତି । ଭୱତି ।
ଓତି କିମତ୍ଥଂ ? ଜୟତି ।
ଏକାରସ୍ସ ଧାତ୍ୱନ୍ତସ୍ସ ସରେ ପରେ ଅୟାଦେସୋ ହୋତି ।
ନୟତି, ଜୟତି ।
ତେ ଓ ଏଇଚ୍ଚେତେ ଆୱ ଆୟାଦେସେ ପାପୁଣନ୍ତି କାରିତେ ।
ଲାୱେତି, ନାୟେତି ।
ୟୋଗୱିଭାଗେନ ଅଞ୍ଞସ୍ମିମ୍ପି ଏକାରସ୍ସ ଆୟାଦେସୋ ହୋତି । ଗାୟତି, ଗାୟନ୍ତି ।
୫୧୬, ୪୬୬.ଇକାରାଗମୋ ଅସବ୍ବଧାତୁକମ୍ହି।
ସବ୍ବସ୍ମିଂ ଅସବ୍ବଧାତୁକମ୍ହି ଇକାରାଗମୋ ହୋତି ।
ଗମିସ୍ସତି, କରିସ୍ସତି, ଲଭିସ୍ସତି, ପଚିସ୍ସତି ।
ଅସବ୍ବଧାତୁକମ୍ହୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ଗଚ୍ଛତି, କରୋତି, ଲଭତି, ପଚତି ।
୫୧୭, ୪୮୮.କ୍ୱଚି ଧାତୁୱିଭତ୍ତିପଚ୍ଚୟାନଂ ଦୀଘ ୱିପରୀତାଦେସଲୋପାଗମା ଚ।
ଇଧ ଆଖ୍ୟାତେ ଅନିଦ୍ଦିଟ୍ଠେସୁ ସାଧନେସୁ କ୍ୱଚି ଧାତୁୱିଭତ୍ତିପଚ୍ଚୟାନଂ ଦୀଘୱିପରୀତାଦେସଲୋପାଗମଇଚ୍ଚେତାନି କାରିୟାନି ଜିନୱଚନାନୁରୂପାନି କାତବ୍ବାନି ।
ଜାୟତି, କରେୟ୍ୟ, ଜାନିୟା, ସିୟା, କରେ, ଗଚ୍ଛେ, ଜଞ୍ଞା, ୱକ୍ଖେଥ, ଦକ୍ଖେଥ, ଦିଚ୍ଛତି, ଅଗଚ୍ଛି, ଅଗଚ୍ଛୁଂ, ଅହୋସି, ଅହେସୁଂ ଇଚ୍ଚେୱମାଦୀନି ଅଞ୍ଞାନିପି ସାଧନାନି ୟୋଜେତବ୍ବାନି ।
୫୧୮, ୪୪୬.ଅତ୍ତନୋପଦାନି ପରସ୍ସପଦତ୍ତଂ।
ଅତ୍ତନୋପଦାନି କ୍ୱଚି ପରସ୍ସପଦତ୍ତମାପଜ୍ଜନ୍ତେ ।
ୱୁଚ୍ଚତି, ଲବ୍ଭତି, ପଚ୍ଚତି ।
କ୍ୱଚୀତି କିମତ୍ଥଂ ? କରୀୟତେ, ଲବ୍ଭତେ, ପଚ୍ଚତେ ।
୫୧୯, ୪୫୭.ଅକାରାଗମୋ ହିୟ୍ୟତ୍ତନୀଅଜ୍ଜତନୀକାଲାତିପତ୍ତୀସୁ।
କ୍ୱଚି ଅକାରାଗମୋ ହୋତି ହିୟ୍ୟତ୍ତନୀ ଅଜ୍ଜତନୀକାଲାତିପତ୍ତିଇଚ୍ଚେତାସୁ ୱିଭତ୍ତୀସୁ ।
ଅଗମା, ଅଗମୀ, ଅଗମିସ୍ସା ।
କ୍ୱଚୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ଗମା, ଗମୀ, ଗମିସ୍ସା ।
ବ୍ରୂଇଚ୍ଚେତାୟ ଧାତୁୟା ଈକାରାଗମୋ ହୋତି ତିମ୍ହି ୱିଭତ୍ତିମ୍ହି ।
ବ୍ରୱୀତି ।
୫୨୧, ୪୨୫.ଧାତୁସ୍ସନ୍ତୋଲୋପୋ’ନେକସରସ୍ସ।
ଧାତୁସ୍ସ ଅନ୍ତୋ କ୍ୱଚି ଲୋପୋ ହୋତି ଅନେକସରସ୍ସ ।
ଗଚ୍ଛତି, ସରତି, ମରତି ।
ଅନେକସରସ୍ସେତି କିମତ୍ଥଂ ? ପାତି, ୟାତି, ୱାତି ।
କ୍ୱଚୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ମହୀୟତି, ମଥୀୟତି ।
୫୨୨, ୪୭୬.ଇସୁୟମୂନମନ୍ତୋ ଚ୍ଛୋ ୱା।
ଇସୁ ୟମୁ ଇଚ୍ଚେତେସଂ ଧାତୂନଂ ଅନ୍ତୋ ଚ୍ଛୋ ହୋତି ୱା । ଇଚ୍ଛତି, ନିୟଚ୍ଛତି ।
ୱାତି କିମତ୍ଥଂ ? ଏସତି, ନିୟମତି ।
କାରିତଇଚ୍ଚେତେସଂ ପଚ୍ଚୟାନଂ ଣୋ ଲୋପମାପଜ୍ଜତେ ।
କାରେତି, କାରୟତି, କାରାପେତି, କାରାପୟତି ।
ସାସନତ୍ଥଂ ସମୁଦ୍ଦିଟ୍ଠଂ, ମୟାଖ୍ୟାତଂ ସମାସତୋ ।
ସକଂ ବୁଦ୍ଧିୱିସେସେନ, ଚିନ୍ତୟନ୍ତୁ ୱିଚକ୍ଖଣା ॥
ଇତି ଆଖ୍ୟାତକପ୍ପେ ଚତୁତ୍ଥୋ କଣ୍ଡୋ ।
ଆଖ୍ୟାତକପ୍ପୋ ନିଟ୍ଠିତୋ ।
୭. କିବ୍ବିଧାନକପ୍ପ
ପଠମକଣ୍ଡ
(କ)
ବୁଦ୍ଧଂ ଞାଣସମୁଦ୍ଦଂ, ସବ୍ବଞ୍ଞୁଂ ଲୋକହେତୁ’ଖୀଣମତିଂ ।
ୱନ୍ଦିତ୍ୱା ପୁବ୍ବମହଂ, ୱକ୍ଖାମି ସସାଧନଂ ହି କିତକପ୍ପଂ ॥
(ଖ)
ସାଧନମୂଲଂ ହି ପୟୋଗଂ,
ଆହୁ ପୟୋଗମୂଲମତ୍ଥଞ୍ଚ ।
ଅତ୍ଥେସୁ ୱିସାରଦମତୟୋ,
ସାସନସ୍ସୁଧରା ଜିନସ୍ସ ମତା ॥
(ଗ)
ଅନ୍ଧୋ ଦେସକୱିକଲୋ,
ଘତମଧୁତେଲାନି ଭାଜନେନ ୱିନା ।
ନଟ୍ଠୋ ନଟ୍ଠାନି ୟଥା,
ପୟୋଗୱିକଲୋ ତଥା ଅତ୍ଥୋ ॥
(ଘ)
ତସ୍ମା ସଂରକ୍ଖଣତ୍ଥଂ, ମୁନିୱଚନତ୍ଥସ୍ସ ଦୁଲ୍ଲଭସ୍ସାହଂ ।
ୱକ୍ଖାମି ସିସ୍ସକହିତଂ, କିତକପ୍ପଂ ସାଧନେନ ୟୁତଂ ॥
୫୨୪, ୫୬୧.ଧାତୁୟା କମ୍ମାଦିମ୍ହି ଣୋ।
ଧାତୁୟା କମ୍ମାଦିମ୍ହି ଣପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ।
କମ୍ମଂ କରୋତୀତି କମ୍ମକାରୋ, ଏୱଂ କୁମ୍ଭକାରୋ, ମାଲାକାରୋ, କଟ୍ଠକାରୋ, ରଥକାରୋ, ରଜତକାରୋ, ସୁୱଣ୍ଣକାରୋ, ପତ୍ତଗ୍ଗାହୋ, ତନ୍ତୱାୟୋ, ଧଞ୍ଞମାୟୋ, ଧମ୍ମକାମୋ, ଧମ୍ମଚାରୋ ।
ସଞ୍ଞାୟମଭିଧେୟ୍ୟାୟଂ ଧାତୁୟା କମ୍ମାଦିମ୍ହି ଅକାରପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି, ନାମମ୍ହି ଚ ନୁକାରାଗମୋ ହୋତି ।
ଅରିଂ ଦମେତୀତି ଅରିନ୍ଦମୋ, ରାଜା । ୱେସ୍ସଂ ତରତୀତି ୱେସ୍ସନ୍ତରୋ, ରାଜା । ତଣ୍ହଂ କରୋତୀତି ତଣ୍ହଙ୍କରୋ, ଭଗୱା । ମେଧଂ କରୋତୀତି ମେଧଙ୍କରୋ, ଭଗୱା । ସରଣଂ କରୋତୀତି ସରଣଙ୍କରୋ, ଭଗୱା । ଦୀପଂ କରୋତୀତି ଦୀପଙ୍କରୋ, ଭଗୱା ।
ପୁରସଦ୍ଦେ ଆଦିମ୍ହି ଦଦଇଚ୍ଚେତାୟ ଧାତୁୟା ଅକାରପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି, ପୁରସଦ୍ଦସ୍ସ ଅକାରସ୍ସ ଚ ଇଂ ହୋତି ।
ପୁରେ ଦାନଂ ଅଦାସୀତି ପୁରିନ୍ଦଦୋ ଦେୱରାଜା ।
୫୨୭, ୫୬୮.ସବ୍ବତୋ ଣ୍ୱୁ ତ୍ୱାୱୀ ୱା।
ସବ୍ବତୋ ଧାତୁତୋ କମ୍ମାଦିମ୍ହି ୱା ଅକମ୍ମାଦିମ୍ହି ୱା ଅକାର ଣ୍ୱୁ ତୁ ଆୱୀଇଚ୍ଚେତେ ପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି ।
ତଂ କରୋତୀତି ତକ୍କରୋ, ହିତଂ କରୋତୀତି ହିତକରୋ, ୱିନେତି ଏତ୍ଥ, ଏତେନାତି ୱା ୱିନୟୋ ନିସ୍ସାୟ ନଂ ୱସତୀତି ନିସ୍ସୟୋ ।
ଣ୍ୱୁମ୍ହି – ରଥଂ କରୋତୀତି ରଥକାରକୋ, ଅନ୍ନଂ, ଦଦାତୀତି ଅନ୍ନଦାୟକୋ, ୱିନେତି ସତ୍ତେତି ୱିନାୟକୋ, କରୋତୀତି କାରକୋ, ଦଦାତୀତି ଦାୟକୋ, ନେତୀତି ନାୟକୋ ।
ତୁମ୍ହି – ତଂ କରୋତୀତି ତକ୍କତ୍ତା, ତସ୍ସ କତ୍ତାତି ୱା ତକ୍କତ୍ତା । ଭୋଜନଂ ଦଦାତୀତି ଭୋଜନଦାତା, ଭୋଜନସ୍ସ ଦାତାତି ୱା ଭୋଜନଦାତା । କରୋତୀତି କତ୍ତା । ସରତୀତି ସରିତା ।
ଆୱୀମ୍ହି – ଭୟଂ ପସ୍ସତୀତି ଭୟଦସ୍ସାୱୀ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ୱିସ ରୁଜ ପଦଇଚ୍ଚେୱମାଦୀହି ଧାତୂହି ଣ ପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ।
ପୱିସତୀତି ପୱେସୋ, ରୁଜତୀତି ରୋଗୋ, ଉପ୍ପଜ୍ଜତୀତି ଉପ୍ପାଦୋ, ଫୁସତୀତି ଫସ୍ସୋ, ଉଚତୀତି ଓକୋ, ଭୱତୀତି ଭାୱୋ, ଅୟତୀତି ଆୟୋ, ସମ୍ମା ବୁଜ୍ଝତୀତି ସମ୍ବୋଧୋ, ୱିହରତୀତି ୱିହାରୋ ।
ଭାୱତ୍ଥାଭିଧେୟ୍ୟେ ସବ୍ବଧାତୂହି ଣପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ।
ପଚ୍ଚତେ, ପଚନଂ ୱା ପାତୋ, ଚଜତେ, ଚଜନଂ ୱା ଚାଗୋ, ଏୱଂ ୟାଗୋ, ୟୋଗୋ, ଭାଗୋ, ପରିଦାହୋ ।
ସବ୍ବଧାତୂହି କ୍ୱିପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ।
ସମ୍ଭୱତୀତି ସମ୍ଭୂ, ୱିସେସେନ ଭୱତୀତି ୱିଭୂ, ଭୁଜେନ ଗଚ୍ଛତୀତି ଭୁଜଗୋ, ସଂ ଅତ୍ତାନଂ ଖନତି, ସଂ ସଟ୍ଠୁ ଖନତୀତି ୱା ସଙ୍ଖୋ ।
ଧରଇଚ୍ଚେୱମାଦୀହି ଧାତୂହି ରମ୍ମପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ।
ଧରତି ତେନାତି ଧମ୍ମୋ, କରୀୟତେ ତନ୍ତି କମ୍ମଂ ।
୫୩୨, ୫୯୦.ତସ୍ସୀଲାଦୀସୁ ଣୀତ୍ୱାୱୀ ଚ।
ସବ୍ବେହି ଧାତୂହି ତସ୍ସୀଲାଦୀସ୍ୱତ୍ଥେସୁ ଣୀ ତୁ ଆୱୀ ଇଚ୍ଚେତେ ପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି ।
ପିୟଂ ପସଂସିତୁଂ ସୀଲଂ ୟସ୍ସ ରଞ୍ଞୋ, ସୋ ହୋତି ରାଜା ପିୟପସଂସୀ, ବ୍ରହ୍ମଂ ଚରିତୁଂ ସୀଲଂ ୟସ୍ସ ପୁଗ୍ଗଲସ୍ସ ସୋ ହୋତି ପୁଗ୍ଗଲୋ ବ୍ରହ୍ମଚାରୀ, ପସୟ୍ହ ପୱତ୍ତିତୁଂ ସୀଲଂ ୟସ୍ସ ରଞ୍ଞୋ, ସୋ ହୋତି ରାଜା ପସୟ୍ହପୱତ୍ଥା, ଭୟଂ ପସ୍ସିତୁଂ ସୀଲଂ ୟସ୍ସ ସମଣସ୍ସ, ସୋ ହୋତି ସମଣୋ ଭୟଦସ୍ସାୱୀ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
୫୩୩, ୫୯୧.ସଦ୍ଦ କୁ ଧ ଚଲ ମଣ୍ଡତ୍ଥରୁଧାଦୀହିୟୁ।
ସଦ୍ଦ କୁଧ ଚଲ ମଣ୍ଡତ୍ଥେହି ଚ ରୁଚାଦୀହି ଚ ଧାତୂହି ୟୁପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ତସ୍ସୀଲାଦୀସ୍ୱତ୍ଥେସୁ ।
ଘୋସନସୀଲୋ ଘୋସନୋ, ଭାସନସୀଲୋ ଭାସନୋ । ଏୱଂ ୱିଗ୍ଗହୋ କାତବ୍ବୋ । କୋଧନୋ, ଦୋସନୋ, ଚଲନୋ, କମ୍ପନୋ, ଫନ୍ଦନୋ, ମଣ୍ଡନୋ, ୱିଭୂସନୋ, ରୋଚନୋ, ଜୋତନୋ, ୱଡ୍ଢନୋ ।
ଗମୁଇଚ୍ଚେତମ୍ହା ଧାତୁମ୍ହା ପାରସଦ୍ଦାଦିମ୍ହା ରୂପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ତସ୍ସୀଲାଦୀସ୍ୱତ୍ଥେସୁ ।
ଭୱସ୍ସ ପାରଂ ଭୱପାରଂ, ଭୱପାରଂ ଗନ୍ତୁଂ ସୀଲଂ ୟସ୍ସ ପୁରିସସ୍ସ, ସୋ ହୋତି ପୁରିସୋ ଭୱପାରଗୂ ।
ତସ୍ସୀଲାଦୀସ୍ୱୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ପାରଙ୍ଗତୋ ।
ପାରାଦିଗମିମ୍ହାତି କିମତ୍ଥଂ ? ଅନୁଗାମୀ ।
ଭିକ୍ଖଇଚ୍ଚେୱମାଦୀହି ଧାତୂହି ରୂପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ତସ୍ସୀଲାଦୀସ୍ୱତ୍ଥେସୁ ।
ଭିକ୍ଖନସୀଲୋ ୟାଚନସୀଲୋ ଭିକ୍ଖୁ, ୱିଜାନନସୀଲୋ ୱିଞ୍ଞୂ ।
ହନତ୍ୟାଦୀନଂ ଧାତୂନଂ ଅନ୍ତେ ଣୁକପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ତସ୍ସୀଲାଦୀସ୍ୱତ୍ଥେସୁ ।
ଆହନନସୀଲୋ ଆଘାତୁକୋ, କରଣସୀଲୋ କାରୁକୋ ।
ପଦନ୍ତେ ନୁକାରାଗମୋ ନିଗ୍ଗହିତମାପଜ୍ଜତେ ।
ଅରିଂ ଦମେତୀତି ଅରିନ୍ଦମୋ, ରାଜା । ୱେସ୍ସଂ ତରତୀତି ୱେସ୍ସନ୍ତରୋ, ରାଜା । ପଭଂ କରୋତୀତି ପଭଙ୍କରୋ, ଭଗୱା ।
ସଂପୁବ୍ବାୟ ହନଇଚ୍ଚେତାୟ ଧାତୁୟା, ଅଞ୍ଞାୟ ୱା ଧାତୁୟା ରପଚ୍ଚୟୋ, ହନସ୍ସ ଚ ଘୋ ହୋତି ।
ସମଗ୍ଗଂ କମ୍ମଂ ସମୁପଗଚ୍ଛତୀତି ସଙ୍ଘୋ, ସମନ୍ତତୋ ନଗରସ୍ସ ମାହିରେ ଖଞ୍ଞତୀତି ପରିଖା, ଅନ୍ତଂ କରୋତୀତି ଅନ୍ତକୋ ।
ସଂଇତି କିମତ୍ଥଂ ? ଉପହନନଂ ଉପଘାତୋ ।
ରମ୍ହି ପଚ୍ଚୟେ ପରେ ସବ୍ବୋ ଧାତ୍ୱନ୍ତୋ ରକାରାଦି ଲୋପୋ ହୋତି ।
ଅନ୍ତକୋ, ପାରଗୂ, ସତ୍ଥା, ଦିଟ୍ଠୋ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
୫୪୦, ୫୪୫.ଭାୱକମ୍ମେସୁ ତବ୍ବାନୀୟା।
ଭାୱକମ୍ମଇଚ୍ଚେତେସ୍ୱତ୍ଥେସୁ ତବ୍ବ ଅନୀୟଇଚ୍ଚେତେ ପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି ସବ୍ବଧାତୂହି ।
ଭୱିତବ୍ବଂ, ଭୱନୀୟଂ, ଆସିତବ୍ବଂ, ଆସନୀୟଂ, ପଜ୍ଜିତବ୍ବଂ, ପଜ୍ଜନୀୟଂ, କତ୍ତବ୍ବଂ, କରଣୀୟଂ, ଗନ୍ତବ୍ବଂ, ଗମନୀୟଂ ।
ଭାୱକମ୍ମେସୁ ସବ୍ବଧାତୂହି ଣ୍ୟପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ।
କତ୍ତବ୍ବଂ କାରିୟଂ, ଜେତବ୍ବଂ ଜେୟ୍ୟଂ, ନେତବ୍ବଂ ନେୟ୍ୟଂ, ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ଚଗ୍ଗହଣେନତେୟ୍ୟପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି । ଞାତବ୍ବଂ ଞାତେୟ୍ୟଂ, ଦଟ୍ଠେୟ୍ୟଂ, ପତ୍ତେୟ୍ୟଂ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
କରଇଚ୍ଚେତମ୍ହା ଧାତୁମ୍ହା ରିଚ୍ଚପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ଭାୱକମ୍ମେସୁ ।
କତ୍ତବ୍ବଂ କିଚ୍ଚଂ ।
ଭୂଇଚ୍ଚେତାୟ ଧାତୁୟା ଣ୍ୟପଚ୍ଚୟସ୍ସ ଊକାରେନ ସହ ଅବ୍ବାଦେସୋ ହୋତି ଭାୱକମ୍ମେସୁ ।
ଭୱିତବ୍ବୋ ଭବ୍ବୋ, ଭୱିତବ୍ବଂ ଭବ୍ବଂ ।
୫୪୪, ୫୫୬.ୱଦ ମଦ ଗମୁ ୟୁଜ ଗରହାକାରାଦୀହି ଜ୍ଜ ମ୍ମ ଗ୍ଗ ୟ୍ହେୟ୍ୟା ଗାରୋ ୱା।
ୱଦ ମଦ ଗମୁ ୟୁଜ ଗରହାକାରନ୍ତଇଚ୍ଚେୱମାଦୀହି ଧାତୂହି ଣ୍ୟପଚ୍ଚୟସ୍ସ ୟଥାସଙ୍ଖ୍ୟଂ ଜ୍ଜ ମ୍ମ ଗ୍ଗ ୟ୍ହ ଏୟ୍ୟାଦେସା ହୋନ୍ତି ୱା ଧାତ୍ୱନ୍ତେନ ସହ, ଗରସ୍ସଂ ଚ ଗାରୋ ହୋତି ଭାୱକମ୍ମେସୁ ।
ୱତ୍ତବ୍ବଂ ୱଜ୍ଜଂ, ମଦନୀୟଂ ମଜ୍ଜଂ, ଗମନୀୟଂ ଗମ୍ମଂ, ୟୋଜନୀୟଂ ୟୋଗ୍ଗଂ, ଗରହିତବ୍ବଂ ଗାରୟ୍ହଂ, ଦାତବ୍ବଂ ଦେୟ୍ୟଂ, ପାତବ୍ବଂ ପେୟ୍ୟଂ, ହାତବ୍ବଂ ହେୟ୍ୟଂ, ମାତବ୍ବଂ ମେୟ୍ୟଂ, ଞାତବ୍ବଂ ଞେୟ୍ୟଂ, ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ୟେ ପଚ୍ଚୟା ତବ୍ବାଦୟୋ ରିଚ୍ଚନ୍ତା, ତେ କିଚ୍ଚସଞ୍ଞାତି ୱେଦିତବ୍ବା ।
କିଚ୍ଚସଞ୍ଞାୟ କିଂପୟୋଜନଂ ? ଭାୱକମ୍ମେସୁ କିଚ୍ଚତ୍ତଖତ୍ଥା ।
ଅଞ୍ଞେ ପଚ୍ଚୟା କିତ ଏୱ ସଞ୍ଞା ହୋନ୍ତି ।
କିତ ସଞ୍ଞାୟ କିଂପୟୋଜନଂ ? କତ୍ତରି କିତ ।
ନନ୍ଦାଦୀହି ଧାତୂହି ୟୁପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ଭାୱକମ୍ମେସୁ ।
ନନ୍ଦୀୟତେ ନନ୍ଦନଂ, ନିନ୍ଦିତବ୍ବଂ ୱା ନନ୍ଦନଂ, ଗହଣୀୟଂ ଗହଣଂ, ଚରିତବ୍ବଂ ଚରଣଂ, ଏୱଂ ସବ୍ବତ୍ଥ ୟୋଜେତବ୍ବା ।
କତ୍ତୁକରଣପଦେସଇଚ୍ଚେତେସ୍ୱତ୍ଥେସୁ ଚ ୟୁପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ।
କତ୍ତରି ତାୱ – ରଜଂ ହରତୀତି ରଜୋହରଣଂ ତୋୟଂ ।
କରଣେ ତାୱ – କରୋତି ତେନାତି କରଣଂ ।
ପଦେସେ ତାୱ – ତିଟ୍ଠନ୍ତି ତସ୍ମିନ୍ତି ଠାନଂ । ଏୱଂ ସବ୍ବତ୍ଥ ୟୋଜେତବ୍ବା ।
ରକାରହକାରାଦ୍ୟନ୍ତେହି ଧାତୂହି ଅନାଦେସସ୍ସ ନସ୍ସ ଣୋ ହୋତି ।
କରୋତି ତେନାତି କରଣଂ, ପୂରେତି ତେନାତି ପୂରଣଂ । ଗହଣୀୟଂ ତେନାତି ଗହଣଂ । ଏୱମଞ୍ଞେପି ୟୋଜେତବ୍ବା ।
ଇତି କିବ୍ବିଧାନକପ୍ପେ ପଠମୋ କଣ୍ଡୋ ।
ଦୁତିୟକଣ୍ଡ
ଣାଦୟୋ ପଚ୍ଚୟା ୟୁପଚ୍ଚୟନ୍ତା ତେକାଲିକାତି ୱେଦିତବ୍ବା ।
କୁମ୍ଭଂ କରୋତି ଅକାସି କରିସ୍ସତୀତି କୁମ୍ଭକାରୋ, କରୋତି ଅକାସି କରିସ୍ସତି ତେନାତି କରଣଂ । ଏୱମଞ୍ଞେପି ୟୋଜେତବ୍ବା ।
ସଞ୍ଞାୟମଭିଧେୟ୍ୟାୟଂ ଦା ଧାତୋ ଇପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ।
ପଠମଂ ଆଦୀୟତୀତି ଆଦି, ଉଦକଂ ଦଧାତୀତି ଉଦମି, ମହୋଦକାନି ଦଧାତୀତି ମହୋଦଧି, ୱାଲାନି ଦଧାତି ତସ୍ମିନ୍ତି ୱାଲଧି, ସମ୍ମା ଧୀୟତୀତି ସନ୍ଧି ।
ସଞ୍ଞାୟମଭିଧେୟ୍ୟାୟଂ ସବ୍ବଧାତୂହି ତିପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି, କିତ ଚ ଆସିଟ୍ଠେ ।
ଜିନୋ ଜନଂ ବୁଜ୍ଝତୂତି ଜିନବୁଦ୍ଧି, ଧନଂ ଅସ୍ସ ଭୱତୂତି ଧନଭୂତି, ଭୱତୂତି ଭୂତୋ, ଭୱତୂତି ଭାୱୋ, ଧମ୍ମୋ ଜନଂ ଦଦାତୂତି ଧମ୍ମଦିନ୍ନୋ, ୱଡ୍ଢତୂତି ୱଡ୍ଢମାନୋ । ଏୱମଞ୍ଞେପି ୟୋଜେତବ୍ବା ।
ଇତ୍ଥିୟମଭିଧେୟ୍ୟାୟଂ ସବ୍ବଧାତୂହି ଅକାର ତି ୟୁ ଇଚ୍ଚେତେ ପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି ୱା ।
ଜୀରତୀତୀ ଜରା, ମଞ୍ଞତୀତି ମତି, ଚେତୟତୀତି ଚେତନା, ୱେଦୟତୀତି ୱେଦନା । ଏୱମଞ୍ଞେପି ୟୋଜେତବ୍ବା ।
କରତୋ ଇତ୍ଥିୟମନିତ୍ଥିୟଂ ୱା ଅଭିଖେୟ୍ୟାୟଂ ରିରୀୟପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ୱା ।
କତ୍ତବ୍ବା କିରିୟା, କରଣୀୟଂ କିରିୟଂ ।
ଅତୀତେ କାଲେ ସବ୍ବଧାତୂହି ତତୱନ୍ତୁତାୱୀଇଚ୍ଚେତେ ପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି ।
ହୁତୋ, ହୁତୱା, ହୁତାୱୀ । ୱୁସିତୋ, ୱୁସିତୱା, ୱୁସିତାୱୀ । ଭୁତ୍ତୋ, ଭୁତ୍ତୱା, ଭୁତ୍ତାୱୀ ।
ଭାୱକମ୍ମେସୁ ଅତୀତେ କାଲେ ତପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ସବ୍ବଧାତୂହି ।
ଭାୱେ ତାୱ – ତସ୍ସ ଗୀତଂ, ନଚ୍ଚଂ, ନଟ୍ଟଂ, ହସିତଂ ।
କମ୍ମନି ତାୱ – ତେନ ଭାସିତଂ, ଦେସିତଂ ।
ବୁଧଗମୁଇଚ୍ଚେୱମାଦୀହି ଧାତୂହି ତଦତ୍ଥେ ଗମ୍ୟମାନେ ତପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି କତ୍ତରି ସବ୍ବକାଲେ ।
ସବ୍ବେ ସଙ୍ଖତାସଙ୍ଖତେ ଧମ୍ମେ ବୁଜ୍ଝତି ଅବୁଜ୍ଝି ବୁଜ୍ଝିସ୍ସତୀତି ବୁଦ୍ଧୋ, ସରଣଙ୍ଗତୋ, ସମଥଙ୍ଗତୋ, ଅମଥଙ୍ଗତୋ, ଜାନାତି ଅଜାନି ଜାନିସ୍ସତୀତି ଞାତୋ, ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ଜିଇଚ୍ଚେତାୟ ଧାତୁୟା ଇନପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ସବ୍ବକାଲେ କତ୍ତରି ।
ପାପକେ ଅକୁସଲେ ଧମ୍ମେ ଜିନାତି ଅଜିନି ଜିନିସ୍ସତୀତି ଜିନୋ ।
ସୁପଇଚ୍ଚେତାୟ ଧାତୁୟା ଇନପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି କତ୍ତରି, ଭାୱେ ଚ ।
ସୁପତୀତି ସୁପିନଂ, ସୁପୀୟତେ ସୁପିନଂ ।
ଈସଂଦୁସୁସଦ୍ଦାଦୀହି ସବ୍ବଧାତୂହି ଖପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ।
ଈସସ୍ସୟୋ, ଦୁସ୍ସୟୋ, ସୁସ୍ସୟୋ ଭୱତା, ଈସକ୍କରଂ, ଦୁକ୍କରଂ, ସୁକରଂ, ଭୱତା ।
୫୬୧, ୬୩୬.ଇଚ୍ଛତ୍ଥେସୁସମାନକତ୍ତୁକେସୁ ତୱେ ତୁଂ ୱା।
ଇଚ୍ଛତ୍ଥେସୁ ସମାନକତ୍ତୁକେସୁ ସବ୍ବଧାତୂହିତୱେତୁଂଇଚ୍ଚେତେ ପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି ସବ୍ବକାଲେ କତ୍ତରି ।
ପୁଞ୍ଞାନି କାତୱେ, ସଦ୍ଧମ୍ମଂ ସୋତୁ ମିଚ୍ଛତି ।
ଅରହସକ୍କାଦୀସୁ ଚ ଅତ୍ଥେସୁ ସବ୍ବଧାତୂହି ତୁଂପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ।
କୋ ତଂ ନିନ୍ଦିତୁମରହତି, ସକ୍କା ଜେତୁଂ ଧନେନ ୱା । ଏୱମଞ୍ଞେପି ୟୋଜେତବ୍ବା ।
୫୬୩, ୬୩୯.ପତ୍ତୱଚନେ ଅଲମତ୍ଥେସୁ ଚ।
ପତ୍ତୱଚନେ ଅଲମତ୍ଥେସୁ ସବ୍ବଧାତୂହି ତୁଂପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ।
ଅଲମେୱ ଦାନାନି ଦାତୁଂ, ଅଲମେୱ ପୁଞ୍ଞାନି କାତୁଂ ।
୫୬୪, ୬୪୦.ପୁବ୍ବକାଲେ’ କକତ୍ତୁକାନଂ ତୁନ ତ୍ୱାନ ତ୍ୱାୱା।
ପୁବ୍ବକାଲେ ଏକକତ୍ତୁକାନଂ ଧାତୂନଂ ତୁନତ୍ୱାନ ତ୍ୱାଇଚ୍ଚେତେ ପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି ୱା ।
କାତୁନ କମ୍ମଂ ଗଚ୍ଛତି, ଅକାତୁନ ପୁଞ୍ଞଂ କିଲିସ୍ସତି, ସତ୍ତା ସୁତ୍ୱାନ ଧମ୍ମଂ ମୋଦନ୍ତି, ରିପୁଂ ଜିତ୍ୱାନ ୱସତି, ଧମ୍ମଂ ସୁତ୍ୱାନ’ସ୍ସ ଏତଦହୋସି, ଇତୋ ସୁତ୍ୱାନ ଅମୁତ୍ର କଥୟନ୍ତି, ସୁତ୍ୱା ଜାନିସ୍ସାମ । ଏୱଂ ସବ୍ବତ୍ଥ ୟୋଜେତବ୍ବା ।
ୱତ୍ତମାନେ କାଲେ ସବ୍ବଧାତୂହି ମାନଅନ୍ତଇଚ୍ଚେତେ ପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି ।
ସରମାନୋ ରୋଦତି । ଗଚ୍ଛନ୍ତୋ ଗଣ୍ହାତି ।
ସାସଇଚ୍ଚେୱମାଦୀହି ଧାତୂହି ରତ୍ଥୁପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ।
ସାସତୀତି ସତ୍ଥା, ସାସତି ହିଂସତୀତି ୱା ସତ୍ଥା ।
ପାଇଚ୍ଚେତାୟ ଧାତୁୟା ରିତୁପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ।
ପାତି ପୁତ୍ତନ୍ତି ପିତା ।
ମାନଇଚ୍ଚେୱମାଦୀହି ଧାତୂହି ରାତୁପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି, ରିତୁ ପଚ୍ଚୟୋ ଚ ।
ଧମ୍ମେନ ପୁତ୍ତଂ ମାନେତୀତି ମାତା, ପୁବ୍ବେ ଭାସତୀତି ଭାତା, ମାତାପିତୂହି ଧାରୀୟତୀତି ଧୀତା ।
ଆଇଚ୍ଚାଦିମ୍ହା ଗମିତୋ ତୁକପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ।
ଆଗଚ୍ଛତୀତି ଆଗନ୍ତୁକୋ, ଭିକ୍ଖୁ ।
ଗମୁଇଚ୍ଚେତମ୍ହା ଧାତୁମ୍ହା ଇକପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ଭବ୍ବେ । ଗମିସ୍ସତି ଗନ୍ତୁଂ ଭବ୍ବୋତି ଗମିକୋ, ଭିକ୍ଖୁ ।
ଇତି କିବ୍ବିଧାନକପ୍ପେ ଦୁତିୟୋ କଣ୍ଡୋ ।
ତତିୟକଣ୍ଡ
୫୭୧, ୬୨୪.ପଚ୍ଚୟାଦନିଟ୍ଠା ନିପାତନା ସିଜ୍ଝନ୍ତି,
ସଙ୍ଖ୍ୟାନାମସମାସତଦ୍ଧିତାଖ୍ୟାତକିତକପ୍ପମ୍ହି ସପ୍ପଚ୍ଚୟା ୟେ ସଦ୍ଦା ଅନିଟ୍ଠଙ୍ଗତା, ତେ ସାଧନେନ ନିରକ୍ଖିତ୍ୱା ସକେହି ସକେହି ନାମେହି ନିପାତନା ସିଜ୍ଝନ୍ତି ।
ସଙ୍ଖ୍ୟାୟଂ ତାୱ – ଏକସ୍ସ ଏତା ହୋତି, ଦସସ୍ସ ଚ ଦକାରସ୍ସ ରକାରାଦେସୋ ହୋତି । ଏକୋ ଚ ଦସ ଚ ଏକାରସ ।
ଦ୍ୱିସ୍ସ ବା ହୋତି, ଦସସ୍ସ ଚ ଦକାରସ୍ସ ରକାରାଦେସୋ ହୋତି, ଦ୍ୱେ ଚ ଦସ ଚ ବାରସ ।
ଦ୍ୱିସ୍ସ ବା ହୋତି, ଦସସ୍ସ ଚ ୱୀସଂ ହୋତି । ଦ୍ୱେ ଚ ୱୀସଞ୍ଚ ବାୱୀସଂ ।
ଛସ୍ସ ସୋ ହୋତି, ଦସସ୍ସ ଚ ଦକାରସ୍ସ ଳୋ ହୋତି, ଛ ଚ ଦସ ଚ ସୋଳସ ।
ଛଆୟତନମ୍ହି ଛସ୍ସ ସଳୋ ହୋତି, ସଳାୟତନଂ । ଏୱଂ ସେସା ସଙ୍ଖ୍ୟା କାତବ୍ବା ।
ନାମିକେ ତାୱ-ଇମ ସମାନ ଅପରଇଚ୍ଚେତେହି ଜ୍ଜଜ୍ଜୁ ପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି, ଇମ ସମାନସଦ୍ଦାନଞ୍ଚ ଅକାରସକାରାଦେସା ହୋନ୍ତି । ଇମସ୍ମିଂ କାଲେ ଅଜ୍ଜ, ଅଜ୍ଜୁ, ସମାନେ କାଲେ ସଜ୍ଜ, ସଜ୍ଜୁ, ଅପରସ୍ମିଂ କାଲେ ଅପରଜ୍ଜ, ଅପରଜ୍ଜୁ ।
ସମାସେ ତାୱ – ଭୂମିଗତୋ, ଅପାୟଗତୋ, ଇସ୍ସରକତଂ । ସଲ୍ଲୱିଦ୍ଧୋ, କଥିନଦୁସ୍ସଂ, ଚୋରଭୟଂ, ଧଞ୍ଞରାସି, ସଂସାରଦୁକ୍ଖଂ, ପୁବ୍ବାପରଂ ।
ତଦ୍ଧିତେ ତାୱ – ୱାସିଟ୍ଠୋ, ଭାରଦ୍ୱାଜୋ, ଭଗ୍ଗୱୋ, ପଣ୍ଡୱୋ, କାଲେୟ୍ୟୋ ।
ଆଖ୍ୟାତେ ତାୱ – ‘‘ଅସ ଭାୱେ’’ତି ଧାତୁତୋ ୱତ୍ତମାନେସୁ ଏକୱଚନବହୁୱଚନେସୁ ଏକୱଚନସ୍ସ ତିସ୍ସ ସ୍ସୋ ହୋତି ଅନ୍ତେନ ସହ, ବହୁୱଚନସ୍ସ ଅନ୍ତିସ୍ସ ସ୍ସୁ ହୋତି ଅନ୍ତେନ ସହ । ଏୱମସ୍ସ ୱଚନୀୟୋ, ଏୱମସ୍ସୁ ୱଚନୀୟା ।
ଆଣତ୍ତିୟଂ ହିସ୍ସ ସ୍ସୁ ହୋତି ୱା, ଗଚ୍ଛସ୍ସୁ, ଗଚ୍ଛାହି ।
କିତକେ ତାୱ – ୱଦ ହନଇଚ୍ଚେୱମାଦୀହି ଧାତୂହି କପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି, ୱଦସ୍ସ ଚ ୱାଦୋ ହୋତି, ହନସ୍ସ ଚ ଘାତୋ ହୋତି । ୱାଦକୋ, ଘାତକୋ ।
ନଟଧାତୁତୋ ତପଞ୍ଚୟସ୍ସ ଚ୍ଚ ଟ୍ଟାଦେସା ହୋନ୍ତି ଅନ୍ତେନ ସହ । ନଚ୍ଚଂ, ନଟ୍ଟଂ । ଇଚ୍ଚେୱମାଦୟୋ ନିପାତନା ସିଜ୍ଝନ୍ତି ।
୫୭୨, ୬୨୫.ସାସ ଦିସତୋ ତସ୍ସ ରିଟ୍ଠୋ ଚ।
ସାସ ଦିସଇଚ୍ଚେୱମାଦୀହି ଧାତୂହି ତପଚ୍ଚୟସ୍ସ ରିଟ୍ଠାଦେସୋ ହୋତି ଠାନେ ।
ଅନୁସିଟ୍ଠୋ ସୋ ମୟା, ଦିଟ୍ଠଂ ମେ ରୂପଂ ।
ଚଗ୍ଗହଣେନ କିଚ୍ଚତକାରସ୍ସ ଚ ତୁଂ ପଚ୍ଚୟସ୍ସ ଚ ରଟ୍ଠରଟ୍ଠୁଂଆଦେସା ହୋନ୍ତି । ଦସ୍ସନୀୟଂ ଦଟ୍ଠବ୍ବଂ । ଦଟ୍ଠୁଂ ୱିହାରଂ ଗଚ୍ଛନ୍ତି ସମଣାନଂ ।
୫୭୩, ୬୨୬.ସାଦିସନ୍ତ ପୁଚ୍ଛ ଭନ୍ଜ ହନ୍ସାଦୀହିଟ୍ଠୋ।
ସକାରନ୍ତ ପୁଚ୍ଛ ଭନ୍ଜ ହନ୍ସ ଇଚ୍ଚେୱମାଦୀହି ଧାତୂହି ତପଚ୍ଚୟସ୍ସ ସହାଦିବ୍ୟଞ୍ଜନେନ ଟ୍ଠାଦେସୋ ହୋତି ଠାନେ ।
ତୁଟ୍ଠୋ, ଅହିନା ଦଟ୍ଠୋ ନରୋ, ମୟା ପୁଟ୍ଠୋ, ଭଟ୍ଠୋ, ପଭଟ୍ଠୋ, ହଟ୍ଠୋ, ପହଟ୍ଠୋ, ୟିଟ୍ଠୋ । ଏୱମଞ୍ଞେପି ଧାତୱୋ ସବ୍ବତ୍ଥ ୟୋଜେତବ୍ବା ।
ୱସଇଚ୍ଚେତମ୍ହା ଧାତୁମ୍ହା ତକାରପଚ୍ଚୟସ୍ସ ସହାଦିବ୍ୟଞ୍ଜନେନ ଉଟ୍ଠାଦେସୋ ହୋତି ଠାନେ ।
ୱସ୍ସଂୱୁଟ୍ଠୋ ।
ୱସସ୍ସେୱ ଧାତୁସ୍ସ ତପଚ୍ଚୟେ ପରେ ୱକାରସ୍ସ ଉକାରାଦେସୋ ହୋତି ୱା ।
ୱୁସିତଂ ବ୍ରହ୍ମଚରିୟଂ, ଉଟ୍ଠୋ । ୱୁଠୋ ୱା ।
ଧ ଢ ଭ ହଇଚ୍ଚେୱମନ୍ତେହି ଧାତୂହି ତକାରପଚ୍ଚୟସ୍ସ ୟଥାକ୍କମଂ ଧ ଢାଦେସା ହୋନ୍ତି ।
ୟଥା ? ବୁଦ୍ଧୋ ଭଗୱା, ୱଡ୍ଢୋ ଭିକ୍ଖୁ, ଲଦ୍ଧଂ ମେ ପତ୍ଥଚୀୱରଂ, ଅଗ୍ଗିନା ଦଡ୍ଢଂ ୱନଂ ।
ଭନ୍ଜତୋ ଧାତୁମ୍ହା ତକାରପଚ୍ଚୟସ୍ସ ଗ୍ଗୋ ଆଦେସୋ ହୋତି ସହାଦିବ୍ୟଞ୍ଜନେନ ।
ଭଗ୍ଗୋ ।
୫୭୮, ୫୬୦.ଭୁଜାଦୀନମନ୍ତୋ ନୋ ଦ୍ୱି ଚ।
ଭୁଜଇଚ୍ଚେୱମାଦୀନଂ ଧାତୂନଂ ଅନ୍ତୋ ନୋ ହୋତି, ତପଚ୍ଚୟସ୍ସ ଚ ଦ୍ୱିତାୱୋ ହୋତି ।
ଭୁତ୍ତୋ, ଭୁତ୍ତାୱୀ, ଚତ୍ତୋ, ସତ୍ତୋ, ରତ୍ତୋ, ୟୁତ୍ତୋ, ୱିୱିତ୍ତୋ ।
ୱଚଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଧାତ୍ୱସ୍ସ ୱକାରସ୍ସ ଉକାରାଦେସୋ ହୋତି ଅନ୍ତୋ ଚକାରୋ ନୋ ହୋତି, ତପଚ୍ଚୟସ୍ସ ଚ ଦ୍ୱେଭାୱୋ ହୋତି ୱା ।
ୱୁତ୍ତଂ ଭଗୱତା, ଉତ୍ତଂ ୱା ।
ଗୁପଇଚ୍ଚେୱମାଦୀନଂ ଧାତୂନଂ ଅନ୍ତୋ ଚ ବ୍ୟଞ୍ଜନୋ ନୋ ହୋତି, ତପଚ୍ଚୟସ୍ସ ଚ ଦ୍ୱେଭାୱୋ ହୋତି ।
ସୁଗୁତ୍ତୋ, ଚତ୍ତୋ, ଲିତ୍ତୋ, ସନ୍ତତ୍ତୋ, ଉତ୍ତୋ, ୱିୱିତ୍ତୋ, ସିତ୍ତୋ । ଏୱମଞ୍ଞେପି ୟୋଜେତବ୍ବା ।
ତରଇଚ୍ଚେୱମାଦୀହି ଧାତୂହି ତପଚ୍ଚୟସ୍ସ ଇଣ୍ଣାଦେସୋ ହୋତି, ଅନ୍ତୋ ଚ ବ୍ୟଞ୍ଜନୋ ନୋ ହୋତି ।
ତରତୀତି ତିଣ୍ଣୋ, ଉତ୍ତରତୀତି ଉତ୍ତିଣ୍ଣୋ, ସଂପୂରତୀତି ସମ୍ପୁଣ୍ଣୋ, ତୁରତୀତି ତୁଣ୍ଣୋ, ପରିଜୀରତୀତି ପରିଜିଣ୍ଣୋ, ଆକିରତୀତି ଆକିଣ୍ଣୋ ।
୫୮୨, ୬୩୧.ଭିଦାଦିତୋଇନ୍ନ ଅନ୍ନ ଈଣାୱା।
ଭିଦିଇଚ୍ଚେୱମାଦୀହି ଧାତୂହି ତପଚ୍ଚୟସ୍ସ ଇନ୍ନ ଅନ୍ନ ଈଣାଦେସା ହୋନ୍ତି ୱା, ଅନ୍ତୋ ଚ ବ୍ୟଞ୍ଜନୋ ନୋ ହୋତି ।
ଭିନ୍ଦିତବ୍ବୋତି ଭିନ୍ନୋ, ଛିନ୍ଦୀୟତୀତି ଛିନ୍ନୋ, ଉଚ୍ଛିନ୍ଦୀୟିତ୍ଥାତି ଉଚ୍ଛିନ୍ନୋ, ଦୀୟତୀତି ଦିନ୍ନୋ, ନିସୀଦତୀତି ନିସିନ୍ନୋ, ସୁଟ୍ଠୁ ଛାଦୀୟତୀତି ସୁଛନ୍ନୋ, ଖିଦତୀତି ଖିନ୍ନୋ, ରୋଦତୀତି ରୁନ୍ନୋ, ଖୀଣା ଜାତି ।
ୱାତି କିମତ୍ଥଂ ? ଭିଜ୍ଜତୀତି ଭିତ୍ତି ।
୫୮୩, ୬୧୭.ସୁସ ପଚ ସକତୋ କ୍ଖ କ୍କା ଚ।
ସୁସ ପଚ ସକଇଚ୍ଚେୱମାଦୀହି ଧାତୂହି ତପଚ୍ଚୟସ୍ସ କ୍ଖକ୍କାଦେସା ହୋନ୍ତି, ଅନ୍ତୋ ଚ ବ୍ୟଞ୍ଜନୋ ନୋ ହୋତି ।
ସୁସ୍ସତୀତି ସୁକ୍ଖଂ, କଟ୍ଠଂ, ପଚ୍ଚତୀତି ପକ୍କଂ, ଫଲଂ । ସକତି ସମତ୍ଥେତି, ପୂଜେତୀତି ୱା ସକ୍କୋ, ସୁଜମ୍ପତି ।
ପକ୍କମଇଚ୍ଚେୱମାଦୀହି ଧାତୂହି ତପଚ୍ଚୟସ୍ସ ନ୍ତୋଆଦେସୋ ହୋତି, ଅନ୍ତୋ ଚ ନୋ ହୋତି ।
ପକ୍କମତୀତି ପକ୍କନ୍ତୋ, ୱିବ୍ଭମତୀତି ୱିବ୍ଭନ୍ତୋ, ସଙ୍କନ୍ତୋ, ଖନ୍ତୋ, ସନ୍ତୋ, ଦନ୍ତୋ, ୱନ୍ତୋ ।
ଚଗ୍ଗହଣଂ କିମତ୍ଥଂ ? ତେହେୱ ଧାତୂହି ତପଚ୍ଚୟସ୍ସନ୍ତି ହୋତି । ଅନ୍ତୋ ଚ ନୋ ହୋତି । କନ୍ତି, ଖନ୍ତି । ଏୱଂ ସବ୍ବତ୍ଥ ।
ଜନଇଚ୍ଚେୱମାଦୀନଂ ଧାତୂନଂ ଅନ୍ତସ୍ସ ବ୍ୟଞ୍ଜନସ୍ସ ଆତ୍ତଂ ହୋତି ତପଚ୍ଚୟେ ପରେ, ତିମ୍ହି ଚ ।
ଅଜନୀତି ଜାତୋ, ଜନନଂ ଜାତି ।
ତିମ୍ହୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ଅଞ୍ଞସ୍ମିମ୍ପି ପଚ୍ଚୟେ ପରେ ଆକାରନିୱତ୍ତନତ୍ଥଂ । ଜନିତ୍ୱା, ଜନିତା, ଜନିତୁଂ, ଜନିତବ୍ବଂ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
୫୮୬, ୬୦୦.ଗମ ଖନ ହନ ରମାଦୀନମନ୍ତୋ।
ଗମ ଖନ ହନ ରମୁଇଚ୍ଚେୱମାଦୀନଂ ଧାତୂନଂ ଅନ୍ତୋ ବ୍ୟଞ୍ଜନୋ ନୋ ହୋତି ୱା ତପଚ୍ଚୟେ ପରେ ତିମ୍ହି ଚ ।
ସୁନ୍ଦରଂ ନିବ୍ବାନଂ ଗଚ୍ଛତୀତି ସୁଗତୋ । ସୁନ୍ଦରଂ ନିବ୍ବାନଂ ଗଚ୍ଛତୀତି ସୁଗତି, ଖତଂ, ଖତି । ଉପହତଂ, ଉପହତି । ରତୋ, ରତି, ମତୋ, ମତି ।
ରକାରୋ ଚ ଧାତୂନମନ୍ତଭୂତୋ ନୋ ହୋତି ତପଚ୍ଚୟେ, ପରେ ତିମ୍ହି ଚ ।
ପକାରେନ କରୀୟତୀତି ପକତୋ, ପଠମଂ କରୀୟତୀତି ପକତି, ୱିସରୀୟତୀତି ୱିସତୋ, ୱିସତି ।
ଠା ପାଇଚ୍ଚେତେସଂ ଧାତୂନଂ ଅନ୍ତସ୍ସ ଆକାରସ୍ସ ଇକାର ଈକାରାଦେସା ହୋନ୍ତି ୟଥାସଙ୍ଖ୍ୟଂ ତପଚ୍ଚୟେ ପରେ, ତିମ୍ହି ଚ ।
ୟତ୍ର ଠିତୋ, ଠିତି, ପୀତୋ, ପୀତି ।
୫୮୯, ୬୨୧.ହନ୍ତେହି ହୋ ହସ୍ସ ଳୋ ୱା ଅଦହନହାନଂ।
ହକାରନ୍ତେହି ଧାତୂହି ତପଚ୍ଚୟସ୍ସ ହକାରାଦେସୋ ହୋତି, ହକାରସ୍ସ ଧାତ୍ୱନ୍ତସ୍ସ ଳୋ ହୋତି ୱା ଅଦହନହାନଂ।
ଆରୁହିତ୍ଥାତି ଆରୁଳ୍ହୋ । ଗାଳ୍ହୋ, ବାଳ୍ହୋ । ମୂଳୋ ।
ଅଦହନହାନମିତି କିମତ୍ଥଂ ? ଦୟ୍ହତୀତି ଦଡ୍ଢୋ, ସଂସୁଟ୍ଠୁ ନୟ୍ହତୀତି ସନ୍ନଦ୍ଧୋ ।
ଇତି କିବ୍ବିଧାନକପ୍ପେ ତତିୟୋ କଣ୍ଡୋ ।
ଚତୁତ୍ଥକଣ୍ଡ
୫୯୦, ୫୭୯.ଣମ୍ହିରନ୍ଜସ୍ସ ଜୋ ଭାୱକରଣେସୁ।
ଣମ୍ହି ପଚ୍ଚୟେ ପରେ ରନ୍ଜଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଧାତୁସ୍ସ ଅନ୍ତଭୂତସ୍ସ ନ୍ଜକାରସ୍ସ ଜୋଆଦେସୋ ହୋତି ଭାୱକରଣେସୁ।
ରଞ୍ଜନଂ ରାଗୋ, ରନ୍ଜନ୍ତି ଏତେନାତି ରାଗୋ ।
ଭାୱକରଣେସୂତି କିମତ୍ଥଂ ? ରନ୍ଜତୀତି ରଙ୍ଗୋ ।
ହନଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଧାତୁସ୍ସ ସବ୍ବସ୍ସ ଘାତାଦେସୋ ହୋତି ଣମ୍ହି ପଚ୍ଚୟେ ପରେ ।
ଉପହନତୀତି ଉପଘାତୋ, ଗାୱୋ ହନତୀତି ଗୋଘାତକୋ ।
ହନଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଧାତୁସ୍ସ ୱଧାଦେସୋ ହୋତି ୱା ସବ୍ବତ୍ଥ ଠାନେସୁ ।
ହନତୀତି ୱଧୋ, ୱଧକୋ, ଅୱଧି, ଅହନି ୱା ।
ଆକାରନ୍ତାନଂ ଧାତୂନଂ ଅନ୍ତସ୍ସ ଆକାରସ୍ସ ଆୟାଦେସୋ ହୋତି ଣମ୍ହି ପଚ୍ଚୟେ ପରେ ।
ଦଦାତୀତି ଦାୟକୋ, ଦାନଂ ଦାତୁଂ ସୀଲଂ ୟସ୍ସାତି ଦାନଦାୟୀ, ମଜ୍ଜଂ ଦାତୁଂ ସୀଲଂ ୟସ୍ସାତି ମଜ୍ଜଦାୟୀ, ନଗରଂ ୟାତୁଂ ସୀଲଂ ୟସ୍ସାତି ନଗରୟାୟୀ ।
୫୯୪, ୫୮୨.ପୁର ସମୁପ ପରୀହି କରୋତିସ୍ସ ଖ ଖରା ୱା ତପ୍ପଚ୍ଚୟେସୁଚ।
ପୁର ସଂ ଉପ ପରିଇଚ୍ଚେତେହି କରୋତିସ୍ସ ଧାତୁସ୍ସ ଖ ଖରାଦେସା ହୋନ୍ତି ୱା ତପଚ୍ଚୟେ ପରେ, ଣମ୍ହି ଚ ।
ପୁରେ କରୀୟତୀତି ପୁରକ୍ଖତୋ, ସମ୍ମା କରୀୟତୀତି ସଙ୍ଖତୋ, ଉପଗନ୍ତ୍ୱା କରୀୟତୀତି ଉପକ୍ଖତୋ, ପରିସମନ୍ତତୋ କରୋତୀତି ପରିକ୍ଖାରୋ, ସଂକରୀୟତୀତି ସଙ୍ଖାରୋ ।
ୱାତି କିମତ୍ଥଂ ? ଉପଗନ୍ତ୍ୱା କରୋତୀତି ଉପକାରୋ ।
ତୱେ ତୁନଇଚ୍ଚେୱମାଦୀସୁ ପଚ୍ଚୟେସୁ କରୋତିସ୍ସ ଧାତୁସ୍ସ କାଆଦେସୋ ହୋତି ୱା ।
କାତୱେ, କାତୁଂ, କତ୍ତୁଂ ୱା, କାତୁନ, କତ୍ତୁନ ୱା ।
୫୯୬, ୫୫୧.ଗମ ଖନ ହନାଦୀନଂ ତୁଂ ତବ୍ବାଦୀସୁ ନ।
ଗମ ଖନ ହନଇଚ୍ଚେୱମାଦୀନଂ ଧାତୂନଂ ଅନ୍ତସ୍ସ ନକାରୋ ହୋତି ୱା ତୁଂ ତବ୍ବାଦୀସୁ ପଚ୍ଚୟେସୁ ।
ଗନ୍ତୁଂ, ଗମିତୁଂ, ଗନ୍ତବ୍ବଂ, ଗମିତବ୍ବଂ । ଖନ୍ତୁଂ । ଖନିତୁଂ, ଖନ୍ତବ୍ବଂ, ଖନିତବ୍ବଂ । ହନ୍ତୁଂ, ହନିତୁଂ, ହନ୍ତବ୍ବଂ । ହନିତବ୍ବଂ । ମନ୍ତୁଂ, ମନିତୁଂ, ମନ୍ତବ୍ବଂ, ମନିତବ୍ବଂ ।
ଆଦିଗ୍ଗହଣଂ କିମତ୍ଥଂ ? ତୁନଗ୍ଗହଣତ୍ଥଂ । ଗନ୍ତୁନ, ଖନ୍ତୁନ, ହନ୍ତୁନ, ମନ୍ତୁନ ।
ସବ୍ବେହି ଧାତୂହି ତୁନାଦୀନଂ ପଚ୍ଚୟାନଂ ୟକାରାଦେସୋ ହୋତି ୱା ।
ଅଭିୱନ୍ଦିୟ, ଅଭିୱନ୍ଦିତ୍ୱା, ଓହାୟ, ଓହିତ୍ୱା, ଉପନୀୟ, ଉପନେତ୍ୱା, ପସ୍ସିୟ, ପସ୍ସିତ୍ୱା, ଉଦ୍ଦିସ୍ସ, ଉଦ୍ଦିସିତ୍ୱା, ଆଦାୟ, ଆଦିୟିତ୍ୱା ।
ଚକାରନକାରନ୍ତେହି ଧାତୂହି ତୁନାଦୀନଂ ପଚ୍ଚୟାନଂ ରଚ୍ଚାଦେସୋ ହୋତି ୱା ।
ୱିୱିଚ୍ଚ, ଆହଚ୍ଚ, ଉହଚ୍ଚ ।
ୱାତି କିମତ୍ଥଂ ? ହନ୍ତ୍ୱା ।
୫୯୯, ୬୪୪.ଦିସା ସ୍ୱାନ ସ୍ୱାନ୍ତଲୋପୋ ଚ।
ଦିସଇଚ୍ଚେତାୟ ଧାତୁୟା ତୁନାଦୀନଂ ପଚ୍ଚୟାନଂ ସ୍ୱାନସ୍ୱାଦେସା ହୋନ୍ତି, ଅନ୍ତଲୋପୋ ଚ ।
ଦିସ୍ୱାନ, ଦିସ୍ୱା ।
୬୦୦, ୬୪୫.ମ ହ ଦ ଭେହି ମ୍ମ ୟ୍ହ ଜ୍ଜ ବ୍ଭ ଦ୍ଧା ଚ।
ମ ହ ଦ ଭ ଇଚ୍ଚେୱମନ୍ତେହି ଧାତୂହି ତୁନାଦୀନଂ ପଚ୍ଚୟାନଂ ମ୍ମ ୟ୍ହ ଜ୍ଜ ବ୍ଭ ଦ୍ଧା ଆଦେସା ହୋନ୍ତି ୱା ଅନ୍ତଲୋପୋ ଚ ।
ଆଗମ୍ମ, ଆଗମିତ୍ୱା, ଓକ୍କମ୍ମ । ଓକ୍କମିତ୍ୱା, ପଗ୍ଗୟ୍ହ, ପଗ୍ଗଣ୍ହିତ୍ୱା, ଉପ୍ପଜ୍ଜ, ଉପ୍ପଜ୍ଜିତ୍ୱା, ଆରବ୍ଭ, ଆରଭିତ୍ୱା, ଆରଦ୍ଧ, ଆରଭିତ୍ୱା ।
୬୦୧, ୩୩୪.ତଦ୍ଧିତସମାସକିତକାନାମଂ ୱା’ ତୱେ ତୁନାଦୀସୁ ଚ।
ତଦ୍ଧିତସମାସକିତକଇଚ୍ଚେୱମନ୍ତା ସଦ୍ଦାନାମଂୱ ଦଟ୍ଠବ୍ବା ତୱେ ତୁନ ତ୍ୱାନ ତ୍ୱାଦିପଚ୍ଚୟନ୍ତେ ୱଜ୍ଜେତ୍ୱା ।
ୱାସିଟ୍ଠୋ, ପତ୍ତଧମ୍ମୋ, କୁମ୍ଭକାରୋ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ଦୁମ୍ହି ଅକ୍ଖରେ ୟୋ ପୁବ୍ବୋ ଅକ୍ଖରୋ, ସୋ ଗରୁକୋୱ ଦଟ୍ଠବ୍ବୋ ।
ଭିତ୍ୱା, ଛିତ୍ୱା, ଦତ୍ୱା, ହୁତ୍ୱା ।
ଦୀଘୋ ଚ ସରୋ ଗରୁକୋୱ ଦଟ୍ଠବ୍ବୋ ।
ଆହାରୋ, ନଦୀ, ୱଧୂ, ତେ ଧମ୍ମା, ଓପନୟିକୋ ।
ଅକ୍ଖରତ୍ଥେହି ଅକ୍ଖରାଭିଧେୟ୍ୟେହି କାରପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ପୟୋଗେ ସତି ।
ଅ ଏୱ ଅକାରୋ, ଆ ଏୱ ଆକାରୋ, ୟ ଏୱ ୟକାରୋ ।
ୟଥାଗମଂ ସବ୍ବଧାତୂହି ସବ୍ବପଚ୍ଚୟେସୁ ଇକାରାଗମୋ ହୋତି ।
କାରିୟଂ, ଭୱିତବ୍ବଂ, ଜନିତବ୍ବଂ, ୱିଦିତବ୍ବଂ, କରିତ୍ୱା, ଇଚ୍ଛିତଂ ।
ଦକାରଧକାରନ୍ତାୟ ଧାତୁୟା ୟଥାଗମଂ ୟକାରାଗମୋ ହୋତି କ୍ୱଚି ତୁନାଦୀସୁ ପଚ୍ଚୟେସୁ ।
ବୁଦ୍ଧୋ ଲୋକେ ଉପ୍ପଜ୍ଜିତ୍ୱା, ଧମ୍ମଂ ବୁଜ୍ଝିତ୍ୱା ।
ଦଧନ୍ତତୋତି କିମତ୍ଥଂ ? ଲଭିତ୍ୱା ।
କ୍ୱଚୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ଉପ୍ପାଦେତ୍ୱା ।
ଇତି କିବ୍ବିଧାନକପ୍ପେ ଚତୁତ୍ଥୋ କଣ୍ଡୋ ।
ପଞ୍ଚମକଣ୍ଡ
ସଂୟୋଗାଦିଭୂତୋ ନକାରୋ ନିଗ୍ଗହିତମାପଜ୍ଜତେ ।
ରଙ୍ଗୋ, ଭଙ୍ଗୋ, ସଙ୍ଗୋ ।
ଗେଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଧାତୁସ୍ସ ଗୀଆଦେସୋ ହୋତି ସବ୍ବତ୍ଥ ଠାନେ ।
ଗୀତଂ ଗାୟତି ।
ସଦଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଧାତୁସ୍ସ ସୀଦାଦେସୋ ହୋତି ସବ୍ବତ୍ଥ ଠାନେ ।
ନିସିନ୍ନୋ, ନିସୀଦତି ।
ୟଜଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଧାତୁସ୍ସ ସରସ୍ସ ଇକାରାଦେସୋ ହୋତି ଟ୍ଠେ ପରେ ।
ୟିଟ୍ଠୋ, ୟିଟ୍ଠା ।
ଟ୍ଠେତି କିମତ୍ଥଂ ? ୟଜନଂ ।
୬୧୧, ୬୦୮.ହଚତୁତ୍ଥାନମନ୍ତାନଂ ଦୋ ଧେ।
ହଚତୁତ୍ଥାନଂ ଧାତ୍ୱନ୍ତାନଂ ଦୋ ଆଦେସୋ ହୋତି ଧେ ପରେ ।
ସନ୍ନଦ୍ଧୋ, କୁଦ୍ଧୋ, ୟୁଦ୍ଧୋ, ସିଦ୍ଧୋ, ଲଦ୍ଧୋ, ଆରଦ୍ଧୋ ।
ହଚତୁତ୍ଥାନଂ ଧାତ୍ୱନ୍ତାନଂ ଡୋ ଆଦେସୋ ହୋତି ଢକାରେ ପରେ ।
ଦୟ୍ହତୀତି ଦଡ୍ଢୋ, ୱଡ୍ଢତୀତି ୱୁଡ୍ଢୋ ।
ଢକାରେତି କିମତ୍ଥଂ ? ଦାହୋ ।
ଗହଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଧାତୁସ୍ସ ସବ୍ବସ୍ସ ଘରାଦେସୋ ହୋତି ୱା ଣପଚ୍ଚୟେ ପରେ ।
ଘରଂ, ଘରାନି ।
ୱାତି କିମତ୍ଥଂ ? ଗାହୋ ।
ଦହଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଧାତୁସ୍ସ ଦକାରୋ ଳତ୍ତମାପଜ୍ଜତେ ୱା ଣପଚ୍ଚୟେ ପରେ ।
ପରିଦହନଂ ପରିଳାହୋ ।
ୱାତି କିମତ୍ଥଂ ? ପରିଦାହୋ ।
୬୧୫, ୫୮୬.ଧାତ୍ୱନ୍ତସ୍ସ ଲୋପୋ କ୍ୱିମ୍ହି।
ଧାତ୍ୱନ୍ତସ୍ସ ବ୍ୟଞ୍ଜନସ୍ସ ଲୋପୋ ହୋତି କ୍ୱିମ୍ହି ପଚ୍ଚୟେ ପରେ ।
ଭୁଜେନ ଗଚ୍ଛତୀତି, ଭୁଜଗୋ । ଉରେନ ଗଚ୍ଛତୀତି ଉରଗୋ, ତୁରଗୋ, ସଙ୍ଖୋ ।
ୱିଦଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଧାତୁସ୍ସ ଅନ୍ତେ ଊକାରାଗମୋ ହୋତି କ୍ୱିମ୍ହି ପଚ୍ଚୟେ ପରେ ।
ଲୋକଂ ୱିଦତି ଜାନାତୀତି ଲୋକୱିଦୂ ।
୬୧୭, ୬୩୩.ନ ମ କ ରାନମନ୍ତାନଂ ନିୟୁତ୍ତତମ୍ହି।
ନକାର ମକାର କକାର ରକାରାନଂ ଧାତ୍ୱନ୍ତାନଂ ଲୋପୋ ନ ହୋତି ଇକାରୟୁତ୍ତେ ତପଚ୍ଚୟେ ପରେ ।
ହନିଭୁଂ, ଗମିତୋ, ରମିତୋ, ସକିତୋ, ସରିତୋ, କରିତ୍ୱା ।
ଇୟୁତ୍ତତମ୍ହୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ଗତୋ, ସତୋ ।
୬୧୮, ୫୭୧.ନ କ ଗତ୍ତଂ ଚ ଜାଣ୍ୱୁମ୍ହି।
ଚକାର ଜକାରା କକାର ଗକାରତ୍ତଂ ନାପଜ୍ଜନ୍ତେ ଣ୍ୱୁମ୍ହି ପଚ୍ଚୟେ ପରେ ।
ପଚତୀତି ପାଚକୋ, ୟଜତୀତି ୟାଜକୋ ।
୬୧୯, ୫୭୩.କରସ୍ସଚ ତତ୍ତଂ ତୁସ୍ମିଂ।
କରଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଧାତୁସ୍ସ ଅନ୍ତସ୍ସ ରକାରସ୍ସ ତକାରତ୍ତଂ ହୋତି ତୁପଚ୍ଚୟେ ପରେ ।
କରୋତୀତି କତ୍ତା, କରୋନ୍ତୀତି କତ୍ତାରୋ ।
କରଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଧାତୁସ୍ସ ଅନ୍ତସ୍ସ ରକାରସ୍ସ ତକାରତ୍ତଂ ହୋତି ୱା ତୁଂ ତୁନ ତବ୍ବଇଚ୍ଚେତେସୁ ପଚ୍ଚୟେସୁ ।
କତ୍ତୁଂ, କାତୁଂ, କତ୍ତୁନ । କାତୁନ, କତ୍ତବ୍ବଂ, କାତବ୍ବଂ ।
୬୨୧, ୫୫୩.କାରିତଂ ୱିୟ ଣାନୁବନ୍ଧୋ।
ଣକାରାନୁବନ୍ଧୋ ପଚ୍ଚୟୋ କାରିତଂ ୱିୟ ଦଟ୍ଠବ୍ବୋ ୱା ।
ଦାହୋ, ଦେହୋ, ୱାହୋ, ବାହୋ, ଚାଗୋ, ୱାରୋ, ଚାରୋ, ପରିକ୍ଖାରୋ, ଦାୟକୋ, ନାୟକୋ, ଲାୱକୋ, ଭାୱକୋ, କାରୀ, ଘାତୀ, ଦାୟୀ ।
ୱାତି କିମତ୍ଥଂ ? ଉପକ୍ଖରୋ ।
ୟୁଣ୍ୱୁଇଚ୍ଚେତେସଂ ପଚ୍ଚୟାନଂ ଅନ ଅକଇଚ୍ଚେତେ ଆଦେସା ହୋନ୍ତି ।
ନନ୍ଦନଂ, କାରକୋ ।
ଚ ଜଇଚ୍ଚେତେସଂ ଧାତ୍ୱନ୍ତାନଂ କକାରଗକାରାଦେସା ହୋନ୍ତି ଣାନୁବନ୍ଧେ ପଚ୍ଚୟେ ପରେ ।
ପାକୋ, ୟୋଗୋ ।
ଇତି କିବ୍ବିଧାନକପ୍ପେ ପଞ୍ଚମୋ କଣ୍ଡୋ ।
କିତକପ୍ପୋ ନିଟ୍ଠିତୋ ।
୮. ଉଣାଦିକପ୍ପ
ଛଟ୍ଠକଣ୍ଡ
କତ୍ତୁଇଚ୍ଚେତସ୍ମିଂ ଅତ୍ଥେ କିତ ପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି ।
କାରୁ, କାରୁକୋ, କାରକୋ, ପାଚକୋ, କତ୍ତା, ଜନିତା, ପଚିତା, ନେତା ।
୬୨୫, ୬୦୫.ଭାୱକମ୍ମେସୁ କିଚ୍ଚତ୍ତ ଖତ୍ଥା।
ଭାୱକମ୍ମଇଚ୍ଚେତେସ୍ୱତ୍ଥେସୁ କିଚ୍ଚ ତ୍ତ ଖତ୍ଥଇଚ୍ଚେତେ ପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି ।
ଉପସମ୍ପାଦେତବ୍ବଂ ଉପସମ୍ପାଦନୀୟଂ ଭୱତା, ସୟିତବ୍ବଂ ଭୱତା, କତ୍ତବ୍ବଂ ଭୱତା, ଭୋତ୍ତବ୍ବୋ ଓଦନୋ ଭୱତା, ଅସିତବ୍ବଂ ଭୋଜନଂ ଭୱତା, ଅସିତଂ ଭୱତା, ସୟିତଂ ଭୱତା, ପଚିତଂ ଭୱତା, ଅସିତଂ ଅସନଂ ଭୱତା, ସୟିତଂ ସୟନଂ ଭୱତା, ପଚିତୋ ଓଦନୋ ଭୱତା, କିଞ୍ଚିସ୍ସୟୋ, ଈସସ୍ସୟୋ, ଦୁସ୍ସୟୋ, ସୁସ୍ସୟୋ ଭୱତା ।
କମ୍ମନି ଇଚ୍ଚେତସ୍ମିଂ ଅତ୍ଥେ ଦୁତିୟାୟଂ ୱିଭତ୍ତିୟଂ କତ୍ତରି ତ୍ତପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ।
ଦାନଂ ଦିନ୍ନୋ ଦେୱଦତ୍ତୋ, ସୀଲଂ ରକ୍ଖିତୋ ଦେୱଦତ୍ତୋ, ଭତ୍ତଂ ଭୁତ୍ତୋ ଦେୱଦତ୍ତୋ, ଗରୁଂ ଉପାସିତୋ ଦେୱଦତ୍ତୋ ।
୬୨୭, ୬୫୨.ଖ୍ୟାଦୀହି ମାନ ମ ଚ ତୋ ୱା।
ଖି ଭୀ ସୁ ରୁ ହୁ ୱା ଧୂ ହି ଲୂ ପୀ ଅଦଇଚ୍ଚେୱମାଦୀହି ଧାତୂହି ମନ ପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି, ମସ୍ସ ଚ ତୋ ହୋତି ୱା ।
ଖୀୟନ୍ତି ଉପଦ୍ଦୱା ଏତ୍ଥାତି ଖେମୋ, ଭାୟିତବ୍ବୋତି ଭେମୋ, ଭାୟନ୍ତି ଏତସ୍ମାତି ୱା ଭେମୋ, ରଂସିୟୋ ଅଭିସ୍ସୱେତୀତି ସୋମୋ, ରୱତି ଗଚ୍ଛତୀତି ରୋମୋ, ହୁୱତି ଜୁହ୍ୱତି ଏତେନାତି ହୋମୋ, ପଟିଲୋମୱସେନ ୱାତି ଗଚ୍ଛତୀତି ୱାମୋ, ଲାମକୱସେନ ୱାତି ଗଚ୍ଛତି ପୱତ୍ତତୀତି ୱା ୱାମୋ, ଧୁନାତି କମ୍ପତୀତି ଧୂମୋ, ସେଟ୍ଠଭାୱେନ ହିନୋତି ପୱତ୍ତତି ଚିତ୍ତଂ ଏତସ୍ମିନ୍ତି ହେମୋ, ଲୁନିତବ୍ବୋତି ଲୋମୋ, ମଂସଚମ୍ମାନି ଲୁନାତି ଛିନ୍ଦତୀତି ୱା ଲୋମୋ, ପିୟନଂ ପେମୋ, ପିୟାୟିତବ୍ବୋତି ୱା ପେମୋ, ସୁଖଦୁକ୍ଖଂ ଅଦତି ଭକ୍ଖତୀତି ଅତ୍ତା, ଜାତିଜରାମରଣାଦୀହି ଅଦୀୟତେ ଭକ୍ଖୀୟତେତି ୱା ଅତ୍ତା, ଆତୁମା ।
ସମୁ ଦମୁ ଦର ରହ ଦୁ ହି ସି ଭୀ ଦା ୟା ସା ଠାଭସଇଚ୍ଚେୱମାଦୀହି ଧାତୂହି ଥ ମ ପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି ।
ସମେତୀତି ସମଥୋ, ଦମତୀତି ଦମଥୋ, ଦମନଂ ୱା ଦମଥୋ, ଦମିତବ୍ବୋତି ୱା ଦମଥୋ, ଦରତୀତି ଦରଥୋ, ଜିଣ୍ଣଭାୱଂ ରହିସ୍ସତି ଗଣ୍ହିସ୍ସତୀତି ରଥୋ, ଦବ୍ବସମ୍ଭାରେ ରହତି ଗଣ୍ହାତୀତି ୱା ରଥୋ, ଦୱତି ଗଚ୍ଛତୀତି ଦୁମୋ, ଦୱତି ୱୁଦ୍ଧି ୱିରୁଳ୍ହି ଗଚ୍ଛତି ପୱତ୍ତତୀତି ଉଦ୍ଧଂ ୱା ଦୁମୋ, ପଥୱୀପବ୍ବତାଦୀସୁ ଗଚ୍ଛତି ପତତୀତି ହିମୋ, କମ୍ମୱାଚାୟ ବନ୍ଧତି ଏତ୍ଥାତି ସୀମା । ବନ୍ଧିତବ୍ବାତି ୱା ସୀମା । ଭାୟନ୍ତି ଏତସ୍ମାତି ଭୀମୋ, ସତ୍ତେ ଅୱଖଣ୍ଡେନ୍ତି ନିୱାରେନ୍ତି ଏତେନାତି ଦାମୋ, ମୂସିକାଦୀହି ଖାଦୀୟତି ଅୱଖଣ୍ଡୀୟତୀତି ୱା ଦାମୋ, ୟାତି ଗଚ୍ଛତୀତି ୟାମୋ, ପରେସଂ ଚିତ୍ତଂ ଗଣ୍ହିତୁଂ ସମତ୍ଥେତୀତି ସାମୋ, ତିଟ୍ଠନ୍ତି ଏତେନାତି ଥାମୋ, ଭସତି ଭସ୍ମୀକରୀୟତୀତି ଭସ୍ମା ।
ଗହଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଧାତୁସ୍ସ ଉପଧସ୍ସ ଅକାରସ୍ସ ଏତ୍ତ ହୋତି ୱା ।
ଦବ୍ବସମ୍ଭାର ଗଣ୍ହାତୀତି ଗେହଂ, ଗହଂ ।
୬୩୦, ୬୫୪.ମସୁସ୍ସସୁସ୍ସ ଚ୍ଛର ଚ୍ଛେରା।
ମସୁଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ପାଟିପଦିକସ୍ସ ସୁସ୍ସ ଚ୍ଛରଚ୍ଛେରାଦେସା ହୋନ୍ତି ।
ମଚ୍ଛରତୀତି ମଚ୍ଛରୋ, ଏୱଂ ମଚ୍ଛେରୋ ।
ଆପୁବ୍ବସ୍ସ ଚରଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଧାତୁସ୍ସ ଚ୍ଛରିୟଚ୍ଛରଚ୍ଛେରା ଦେସା ହୋନ୍ତି, ଆପୁବ୍ବସ୍ସ ଚ ରସ୍ସୋ ହୋତି ।
ଆଭୁସୋ ଚରିତବ୍ବନ୍ତି ଅଚ୍ଛରିୟଂ । ଏୱଂ ଅଚ୍ଛରଂ, ଅଚ୍ଛେରଂ ।
ଚଗ୍ଗହଣେନ ମସୁସ୍ସ ସୁସ୍ସାପି ଚ୍ଛରିୟାଦେସୋ ହୋତି, ମଚ୍ଛରିୟଂ ।
ଅଲ କଲ ସଲଇଚ୍ଚେତେହି ଧାତୂହି ଲ ୟପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି ।
ଅଲତି ସମତ୍ଥେତୀତି ଅଲ୍ଲଂ, କଲିତବ୍ବଂ ସଙ୍ଖ୍ୟାତବ୍ବନ୍ତି କଲ୍ଲଂ, ସଲତି ଗଚ୍ଛତି ପୱିସତୀତି ସଲ୍ଲଂ । ଏୱଂ ଅଲ୍ୟଂ, କଲ୍ୟଂ, ସଲ୍ୟଂ ।
ତେହି କଲ ସଲଇଚ୍ଚେତେହି ଧାତୂହି ୟାଣ ଲାଣପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି ।
କଲିତବ୍ବଂ ସଙ୍ଖ୍ୟାତବ୍ବନ୍ତି କଲ୍ୟାଣଂ, ଗଣତୋ ପଟିକ୍କମିତ୍ୱା ସଲନ୍ତି ଏତ୍ଥାତି ପଟିସଲ୍ୟାଣଂ । ଏୱଂ ସଲ୍ଲାଣୋ, ପଟିସଲ୍ଲାଣୋ ।
ମଥଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଧାତୁସ୍ସ ଥସ୍ସ ଲାଦେସୋହୋତି । ଅଞ୍ଞମଞ୍ଞଂ ମଥତି ୱିଲୋଳତୀତି ମଲ୍ଲୋ, ମଲ୍ଲଂ ।
ଚଗ୍ଗହଣେନ ଲତୋ କୋ ଚ ଆଗମୋ ହୋତି । ମଲ୍ଲକୋ, ମଲ୍ଲକଂ ।
୬୩୫, ୫୫୯.ପେସାତିସଗ୍ଗପତ୍ତକାଲେସୁକିଚ୍ଚା।
ପେସ ଅତିସଗ୍ଗ ପତ୍ତକାଲଇଚ୍ଚେତେସ୍ୱତ୍ଥେସୁ କିଚ୍ଚପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି ।
କତ୍ତବ୍ବଂ କମ୍ମଂ ଭୱତା, କରଣୀୟଂ କିଚ୍ଚଂ ଭୱତା, ଭୋତ୍ତବ୍ବଂ ଭୋଜନଂ ଭୱତା, ଭୋଜନୀୟଂ ଭୋଜନଂ ଭୱତା, ଅଜ୍ଝୟିତବ୍ବଂ ଅଜ୍ଝେୟ୍ୟଂ ଭୱତା, ଅଜ୍ଝୟନୀୟଂ ଅଜ୍ଝେୟ୍ୟଂ ଭୱତା ।
ଅୱସ୍ସକ ଅଧମିଣଇଚ୍ଚେତେସ୍ୱତ୍ଥେସୁ ଣୀପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି, କିଚ୍ଚା ଚ ।
ଅୱସ୍ସତେ ତାୱ – କାରୀସି ମେ କମ୍ମଂ ଅୱସ୍ସଂ ହାରୀସି ମେ ଭାରଂ ଅୱସ୍ସଂ ।
ଅଧମିଣେ – ଦାୟୀସି ମେ ସତଂ ଇଣଂ, ଧାରୀସି ମେ ସହସ୍ସଂ ଇଣଂ ।
କିଚ୍ଚା ଚ – ଦାତବ୍ବଂ ମେ ଭୱତା ସତଂ ଇଣଂ । ଧାରୟିତବ୍ବଂ ମେ ଭୱତା ସହସ୍ସଂ ଇଣଂ, କତ୍ତବ୍ବଂ ମେ ଭୱତା ଗେହଂ, କରଣୀୟଂ ମେ ଭୱତା କିଚ୍ଚଂ, କାରିୟଂ ମେ ଭୱତା ସୟନଂ ।
ଅରହ ସକ୍କ ଭବ୍ବଇଚ୍ଚେୱମାଦୀହି ପୟୋଗେ ସତି ସବ୍ବଧାତୂହି ତୁଂପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ।
ଅରହା ଭୱଂ ୱତ୍ତୁଂ, ଅରହା ଭୱଂ କତ୍ତୁଂ, ସକ୍କା ଭୱଂ ହନ୍ତୁଂ, ସକ୍କା ଭୱଂ ଜନେତୁଂ, ଜନିତୁଂ, ଭୱିତୁଂ, ସକ୍କା ଭୱଂ ଦାତୁଂ, ସକ୍କା ଭୱଂ ଗନ୍ତୁଂ, ତବ୍ବୋ ଭୱଂ ଜନେତୁଂ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
୬୩୮, ୬୬୦.ୱଜାଦୀହିପବ୍ବଜ୍ଜାଦୟୋନିପ୍ପଜ୍ଜନ୍ତେ।
ୱଜଇଚ୍ଚେୱମାଦୀହି ଧାତୂହି, ଉପସଗ୍ଗପଚ୍ଚୟାଦୀହି ଚ ପବ୍ବଜ୍ଜାଦୟୋ ସଦ୍ଦା ନିପ୍ପଜ୍ଜନ୍ତେ ।
ପଠମମେୱ ୱଜିତବ୍ବାତି ପବ୍ବଜ୍ଜା, ଇଞ୍ଜନଂ ଏଜ୍ଜା, ସମଜ୍ଜନଂ ସମଜ୍ଜା, ନିସୀଦନଂ ନିସଜ୍ଜା, ୱିଜାନନଂ ୱିଜ୍ଜା ୱିସଜ୍ଜନଂ ୱିସଜ୍ଜା, ପଦନଂ ପଜ୍ଜା, ହନନଂ ୱଜ୍ଝା, ଏସନଂ ଇଚ୍ଛା, ଅତିଏସନଂ ଅତିଚ୍ଛା, ସଦନଂ ସଜ୍ଜା, ସୟନ୍ତି ଏତ୍ଥାତି ସେୟ୍ୟା, ସମ୍ମା ଚିତ୍ତଂ ନିଧେତି ଏତାୟାତି ସଦ୍ଧା, ଚରିତବ୍ବା ଚରିୟା, କରଣଂ କିରିୟା, ରୁଜନଂ ରୁଚ୍ଛା, ପଦନଂ ପଚ୍ଛା, ରିଞ୍ଚନଂ ରିଚ୍ଛା, ତିକିଚ୍ଛନଂ ତିତିଚ୍ଛା, ସଂକୋଚନଂ ସଂକୁଚ୍ଛା, ମଦନଂ ମଚ୍ଛା, ଲଭନଂ ଲଚ୍ଛା, ରଦିହବ୍ବାତି ରଚ୍ଛା, ରଦନଂ ୱିଲେଖନଂ ୱାରଚ୍ଛା, ଅଧୋ ଭାଗେନ ଗଚ୍ଛତୀତି ତିରଚ୍ଛା, ତିରଚ୍ଛାନୋ, ଅଜନଂ ଅଚ୍ଛା, ତିତିକ୍ଖତୀତି ତିତିକ୍ଖା, ସହ ଆଗମନଂ ସାଗଚ୍ଛା, ଦୁଟ୍ଠୁ ଭକ୍ଖନଂ ଦୋଭଚ୍ଛା, ଦୁଟ୍ଠୁ ରୋସନଂ ଦୁରୁଚ୍ଛା, ପୁଚ୍ଛନଂ ପୁଚ୍ଛା, ମୁହନଂ ମୁଚ୍ଛା, ୱସନଂ ୱଚ୍ଛା, କଚନଂ କଚ୍ଛା, ସହ କଥନଂ ସାକଚ୍ଛା, ତୁଦନଂ ତୁଚ୍ଛା, ୱିସନଂ ୱିଚ୍ଛା, ପିସନଂ ପିଚ୍ଛିଲ୍ଲା, ସୁଖଦୁକ୍ଖଂ ମୁଦତି ଭକ୍ଖତୀତି ମଚ୍ଛୋ, ସତ୍ତାନଂ ପାଣଂ ମୁସେତି ଚଜେତୀତି ମଚ୍ଚୁ, ସତନଂ ସଚ୍ଚଂ, ଉଦ୍ଧଂ ଧୁନାତି କମ୍ପତୀତି ଉଦ୍ଧଚ୍ଚଂ, ନଟନଂ ନଚ୍ଚଂ, ନିତନଂ ନିଚ୍ଚଂ, ତଥନଂ ତଚ୍ଛଂ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
କ୍ୱିଲୋପୋ ହୋତି, ପୁନ ଚ ନିପ୍ପଜ୍ଜନ୍ତେ ।
ୱିୱିଧେହି ସୀଲାଦିଗୁଣେହି ଭୱତୀତି ୱିଭୂ, ୱିସେସେନ ୱା ଭୱତୀତି ୱିଭୂ, ସୟଂ ଅତ୍ତନା ଭୱତୀତି ସୟମ୍ଭୂ, ଅଭିୱିତ୍ୱା ଭୱତୀତି ଅଭିଭୂ, ସଂ ସୁଟ୍ଠୁ ଧୁନାତି କମ୍ପତୀତି ସନ୍ଧୂ, ୱିସେସେନ ଭାତି ଦିବ୍ବତୀତି ୱିଭା, ନିସ୍ସେସେନ ଭାତି ଦିବ୍ବତୀତି ନିଭା, ପକାରେନ ଭାତି ଦିବ୍ବତୀତି ପଭା, ସହ ଭାସନ୍ତି ଏତ୍ଥାତି ସଭା, ଆଭୁସୋ ଭାତି ଦିବ୍ବତୀତି ଆଭା, ଭୁଜେନ କୁଟିଲେନ ଗଚ୍ଛତୀତି ଭୁଜଗୋ, ତୁରିତତୁରିତୋ ଗଚ୍ଛତୀତି ତୁରଗୋ, ସଂ ସୁଟ୍ଠୁ ପଥୱିଂ ଖନତୀତି ସଙ୍ଖୋ, ୱିସେସେନ ୟମତି ଉପରମତୀତି ୱିୟୋ, ସୁଟ୍ଠୁ ମନତି ଜାନାତୀତି ସୁମୋ, ପରି ସମନ୍ତତୋ ତନୋତି ୱିତ୍ଥାରେତୀତି ପରିତୋ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ସଚ ଜାନଂ ଧାତୂନମନ୍ତାନଂ ଚଜାନଂ କଗାଦେସା ହୋନ୍ତି ୟଥାସଙ୍ଖ୍ୟଂ ଣାନୁବନ୍ଧେ ପଚ୍ଚୟେ ପରେ ।
ଓକୋ, ପାକୋ, ସେକୋ, ସୋକୋ, ୱିୱେକୋ, ଚାଗୋ, ୟୋଗୋ, ଭୋଗୋ, ରୋଗୋ, ରାଗୋ, ଭାଗୋ, ଭଙ୍ଗୋ, ରଙ୍ଗୋ, ସଙ୍ଗୋ ।
୬୪୧, ୫୭୨.ନୁଦାଦୀହି ୟୁଣ୍ୱୂନମନାନନାକାନନକା ସକାରିତେହି ଚ।
ନୁଦ ସୂଦ ଜନ ସୁ ଲୂ ହୁ ପୁ ଭୂ ଞା ଅ ସ ସମୁଇଚ୍ଚେୱମାଦୀହି ଧାତୂହି, ଫନ୍ଦ ଚିତି ଆଣ ଇଚ୍ଚେୱମାଦୀହି ସକାରିତେହି ଚ ୟୁଣ୍ୱୂନଂ ପଚ୍ଚୟାନଂ ଅନ ଆନନ ଅକ ଆନନକାଦେସା ହୋନ୍ତି ୟଥାସଙ୍ଖ୍ୟଂ କତ୍ତରି, ଭାୱକରଣେସୁ ଚ ।
କତ୍ତରି ତାୱ – ପନୁଦତୀତି ପନୂଦନୋ । ଏୱଂ ସୂଦନୋ, ଜନନୋ, ସୱଣୋ, ଲୱନୋ, ହୱନୋ, ପୱନୋ, ଭୱନୋ, ଞାଣୋ, ଅସନୋ, ସମଣୋ ।
ଭାୱେ ଚ – ପନୁଦତେ ପନୂଦନଂ । ଏୱଂ ସୂଦନଂ, ଜନନଂ, ସୱଣଂ, ଲୱନଂ, ହୱନଂ, ପୱନଂ, ଭୱନଂ, ଞାଣଂ, ଅସନଂ, ସମଣଂ, ସଞ୍ଜାନନଂ, କୁୟତେ କାନନଂ ।
କାରିତେ ଚ – ଫନ୍ଦାପୀୟତେ ଫନ୍ଦାପନଂ, ଚେତାପୀୟତେ ଚେତାପନଂ, ଆଣାପୀୟତେ ଆଣାପନଂ ।
କରଣେ – ନୁଦନ୍ତି ଅନେନାତି ନୂଦନଂ, ଏୱଂ ସୂଦନଂ, ଜନନଂ, ସୱଣଂ, ଲୱଣଂ, ହୱନଂ, ପୱନଂ, ଭଗନଂ, ଞାଣଂ, ଅସନଂ, ସୱଣଂ ।
ପୁନ କତ୍ତରି – ନୁଦତୀତି ନୂଦକୋ, ସୂଦତୀତି ସୂଦଧକା, ଜନେତୀତି ଜନକୋ, ସୁଣୋତୀତି ସାୱକୋ, ଲୁନାତୀତି ଲାୱକୋ, ଜୁହୋତୀତି ହାୱକୋ, ପୁନାତୀତି ପାୱକୋ, ଭୱତୀତି ଭାୱକୋ, ଜାନାତୀତି ଜାନକୋ, ଅସତୀତି ଅସକୋ, ଉପାସତୀତି ଉପାସକୋ, ସମେତୀତି ସମକୋ ।
କାରିତେ ତୁ – ଫନ୍ଦାପୟତୀତି ଫନ୍ଦାପୟକୋ । ଏୱଂ ଆଣାପୟକୋ, ଚେତାପୟକୋ, ସଞ୍ଜାନନକୋ ।
୬୪୨, ୫୮୮.ଇ ୟ ତ ମ କି ଏ ସାନ’ମନ୍ତସ୍ସରୋ ଦୀଘଂ କ୍ୱଚି ଦୁ ସ ସ୍ସ ଗୁଣଂ ଦୋ ରଂ ସକ୍ଖୀ ଚ।
ଇୟ ତ ମ କି ଏ ସଇଚ୍ଚେତେସଂ ସବ୍ବନାମାନମନ୍ତୋ ସରୋ ଦୀଘମାପଜ୍ଜତେ, କ୍ୱଚି ଦୁସଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ଧାତୁସ୍ସ ଉକାରୋ ଗୁଣମାପଜ୍ଜତେ, ଦକାରୋ ରକାରମାପଜ୍ଜତେ, ଧାତ୍ୱନ୍ତସ୍ସ ସସ୍ସ ଚ ସ କ୍ଖ ଈଇଚ୍ଚେତେ ଆଦେସା ହୋନ୍ତି ୟଥାସମ୍ଭୱଂ । ଏତେ ସଦ୍ଦା ସକେନ ସକେନ ନାମେନ ୟଥାନୁପରୋଧେନ ବୁଦ୍ଧସାସନେ ପଚ୍ଛା ପୁନ ନିପ୍ପଜ୍ଜନ୍ତେ ।
ଇମମିୱ ନଂ ପସ୍ସତୀତି ଈଦିସୋ, ୟମିୱ ନଂ ପସ୍ସତୀତି ୟାଦିସୋ, ତମିୱ ନଂ ପସ୍ସତୀତି ତାଦିସୋ, ମମିୱ ନଂ ପସ୍ସତୀତି ମାଦିସୋ, କିମିୱ ନଂ ପସ୍ସତୀତି କୀଦିସୋ, ଏତମିୱ ନଂ ପସ୍ସତୀତି ଏଦିସୋ, ସମାନମିୱ ନଂ ପସ୍ସତୀତି ସାଦିସୋ। ଇମମିୱ ନଂ ପସ୍ସତୀତି ଈରିସୋ, ୟମିୱ ନଂ ପସ୍ସତୀତି ୟାରିସୋ, ତମିୱ ନଂ ପସ୍ସତୀତି ତାରିସୋ, ମମିୱ ନଂ ପସ୍ସତୀତି ମାରିସୋ, କିମିୱ ନଂ ପସ୍ସତୀତି କୀରିସୋ, ଏତମିୱ ନଂ ପସ୍ସତୀତି ଏରିସୋ, ସମାନମିୱ ନଂ ପସ୍ସତୀତି ସାରିସୋ । ଇମମିୱ ନଂ ପସ୍ସତୀତି ଈଦିକ୍ଖୋ, ୟମିୱ ନଂ ପସ୍ସତୀତି ୟାଦିକ୍ଖୋ, ତମିୱ ନଂ ପସ୍ସତୀତି ତାଦିକ୍ଖୋ, ଏୱଂ ମାଦିକ୍ଖୋ, କୀଦିକ୍ଖୋ, ଏଦିକ୍ଖୋ, ସାଦିକ୍ଖୋ । ଈଦୀ, ୟାଦୀ, ତାଦୀ, ମାଦୀ, କୀଦୀ, ଏଦୀ, ସାଦୀ ।
ଚଗ୍ଗହଣେନ ତେସମେୱ ସଦ୍ଦାନଂ ଇୟଇଚ୍ଚେୱମାଦୀନମନ୍ତୋ ଚ ସରୋ କ୍ୱଚି ଦୀଘତ୍ଥମାହୁ । ଈଦିକ୍ଖୋ, ୟାଦିକ୍ଖୋ, ତାଦିକ୍ଖୋ, ମାଦିକ୍ଖୋ, କୀଦିକ୍ଖୋ, ଏଦିକ୍ଖୋ, ସାଦିକ୍ଖୋ । ଇଦିସୋ, ସଦିସୋ, ସରିସୋ, ସରିକ୍ଖୋ ।
୬୪୩, ୬୩୫.ଭ୍ୟାଦୀହି ମତି ବୁଧି ପୂଜାଦୀହି ଚ ତ୍ତୋ।
ଭୀଇଚ୍ଚେୱମାଦୀହି ଧାତୂହି, ମତି । ବୁଧି ପୂଜାଦିତୋ ଚ ତ୍ତ ପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ।
ଭାୟିତବ୍ବୋତି ଭୀତୋ, ସୁପିତବ୍ବୋତି ସୁତ୍ତୋ, ମିଜ୍ଜିତବ୍ବୋ ସିନେହେତବ୍ବୋତି ମିତ୍ତୋ, ସମ୍ମନ୍ନିତବ୍ବୋତି ସମ୍ମତୋ, ସଂ ସୁଟ୍ଠୁ ମାନିତବ୍ବୋ ପୂଜେତବ୍ବୋତି ସମ୍ମତୋ, ସମ୍ମାନୀୟିତ୍ଥାତି ସମ୍ମତୋ, ସଂକପ୍ପୀୟତେତି ସଙ୍କପ୍ପିତୋ, ସଂକପ୍ପୀୟିତ୍ଥାତି ସଙ୍କପ୍ପିତୋ, ସମ୍ପାଦୀୟତେତି ସମ୍ପାଦିତୋ, ସମ୍ପାଦୀୟିତ୍ଥାତି ସମ୍ପାଦିତୋ, ଅୱଧାରୀୟତେତି ଅୱଧାରିତୋ, ଅୱଧାରୀୟିତ୍ଥାତି ଅୱଧାରିତୋ, ବୁଜ୍ଝିତବ୍ବୋ ଞାତବ୍ବୋତି ବୁଦ୍ଧୋ, ଅଜ୍ଝୟିତବ୍ବୋତି ଇତୋ, ଏତବ୍ବୋ ଗନ୍ତବ୍ବୋତି ଇତୋ, ୱିଦିତବ୍ବୋ ଞାତବ୍ବୋତି ୱିଦିତୋ, ତକ୍କୀୟତେତି ତକ୍କିତୋ, ପୂଜୀୟତେତି ପୂଜିତୋ, ପୂଜୀୟିତ୍ଥାତି ପୂଜିତୋ, ଅପଚାୟିତବ୍ବୋତି ଅପଚାୟିତୋ, ମାନିତବ୍ବୋ ପୂଜେତବ୍ବୋତି ମାନିତୋ, ଅପଚୀୟତେତି ଅପଚିତୋ, ୱନ୍ଦୀୟତେତି ୱନ୍ଦିତୋ, ୱନ୍ଦୀୟିତ୍ଥାତି ୱନ୍ଦିତୋ, ସକ୍କରୀୟତେତି ସକ୍କାରିତୋ, ସକ୍କରୀୟିତ୍ଥାତି ସକ୍କାରିତୋ ।
୬୪୪, ୬୬୧.ୱେପୁ ସୀ ଦୱ ୱମୁ କୁ ଦା ଭୂ ହ୍ୱାଦୀହି ଥୁ ତ୍ତିମ ଣିମା ନିବ୍ବତ୍ତେ।
ୱେପୁ ସୀ ଦୱ ୱମୁ କୁ ଦା ଭୂ ହୁଇଚ୍ଚେୱମାଦୀହି ଧାତୂହି ୟଥାସମ୍ଭୱଂ ଥୁ ତ୍ତିମ ଣିମପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି ନିବ୍ବତ୍ତତ୍ଥେ ।
ୱେପନଂ ୱେପୋ, ତେନ ନିବ୍ବତ୍ତୋ ୱେପଥୁ, ସୟନଂ ସୟୋ, ତେନ ନିବ୍ବତ୍ତୋ ସୟଥୁ, ଦୱନଂ ଦୱୋ, ତେନ ନିବ୍ବତ୍ତୋ ଦୱଥୁ । ୱମନଂ ୱମୋ, ତେନ ନିବ୍ବତ୍ତୋ ୱମଥୁ । କୁତ୍ତି କରଣଂ, ତେନ ନିବ୍ବତ୍ତଂ କୁତ୍ତିମଂ । ଦାତି ଦାନଂ, ତେନ ନିବ୍ବତ୍ତଂ ଦତ୍ତିମଂ । ଭୂତି ଭୱନଂ, ତେନ ନିବ୍ବତ୍ତଂ ଭୋତ୍ତିମଂ । ଅୱହୁତି ଅୱହନଂ, ତେନ ନିବ୍ବତ୍ତଂ ଓହାୱିମଂ ।
ଅକ୍କୋସଇଚ୍ଚେତସ୍ମିଂ ଅତ୍ଥେ ନମ୍ହି ପଟିସେଧୟୁତ୍ତେ ଆନିପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ଧାତୂହି ।
ନ ଗମିତବ୍ବଂ ଅଗମାନି ତେ ଜମ୍ମ ଦେସଂ, ନ କତ୍ତବ୍ବଂ ଅକରାଣି ତେ ଜମ୍ମ କମ୍ମଂ ।
ନମ୍ହୀତି କିମତ୍ଥଂ ? ୱିପତ୍ତି ତେ ଜମ୍ମ, ୱିକତି ତେ ଜମ୍ମ ।
ଅକ୍କୋସେତି କିମତ୍ଥଂ ? ନ ଗନ୍ତବ୍ବା ଅଗତି ତେ ।
୬୪୬, ୪୧୯.ଏକାଦିତୋ ସକିସ୍ସ କ୍ଖତ୍ତୁଂ।
ଏକାଦିତୋ ସକିସ୍ସ କ୍ଖତ୍ତୁଂ ହୋତି ।
ଏକସ୍ସ ପଦତ୍ଥସ୍ସ ସକିଂ ୱାରଂ ଏକକ୍ଖତ୍ତୁଂ, ଦ୍ୱିନ୍ନଂ ପଦତ୍ଥାନଂ ସକିଂ ୱାରଂ ଦ୍ୱିକ୍ଖତ୍ତୁଂ, ତିଣ୍ଣଂ ପଦତ୍ଥାନଂ ସକିଂ ୱାରଂ ତିକ୍ଖତ୍ତୁଂ, ଏୱଂ ଚତୁକ୍ଖତ୍ତୁଂ, ପଞ୍ଚକ୍ଖତ୍ତୁଂ, ଛକ୍ଖତ୍ତୁଂ, ସତ୍ତକ୍ଖତ୍ତୁଂ, ଅଟ୍ଠକ୍ଖତ୍ତୁଂ, ନୱକ୍ଖତ୍ତୁଂ, ଦସକ୍ଖତ୍ତୁଂ । ଇଚ୍ଚେୱମାଦୟୋ ସଦ୍ଦା ୟୋଜେତବ୍ବା ।
୬୪୭, ୬୬୩.ସୁନସ୍ସୁନସ୍ସୋଣ ୱାନୁୱାନୂନୁନଖୁନାନା।
ସୁନଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ପାଟିପଦିକସ୍ସ ଉନସ୍ସ ଓଣ ୱାନ ଉୱାନ ଊନ ଉନଖ ଉନ ଆ ଆନାଦେସା ହୋନ୍ତି ।
ସାମିକସ୍ସ ସଦ୍ଦଂ ସୁଣାତୀତି ସୋଣୋ, ସାମିକସ୍ସ ସଦ୍ଦଂ ସୁଣାତୀତି ସ୍ୱାନୋ, ଏୱଂ ସୁୱାନୋ, ସୂନୋ, ସୁନଖୋ, ସୁନୋ, ସା, ସାନୋ ।
ତରୁଣଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ପାଟିପଦିକସ୍ସ ସୁସୁ ଆଦେସୋ ହୋତି ।
ସୁସୁ କାଳକେସୋ ।
୬୪୯, ୬୬୫.ୟୁୱସ୍ସୁୱସ୍ସୁୱୁୱାନୁନୂନା।
ୟୁୱଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ପାଟିପଦିକସ୍ସ ଉୱସ୍ସ ଉୱଉୱାନ ଉନଊନାଦେସା ହୋନ୍ତି ।
ୟୁୱା, ୟୁୱାନୋ, ୟୁନୋ, ୟୂନୋ ।
୬୫୦, ୬୫୧.କାଲେ ୱତ୍ତମାନାତୀତେ ଣ୍ୱାଦୟୋ।
କାଲେ ୱତ୍ତମାନତ୍ଥେ ଚ ଅତୀତତ୍ଥେ ଚ ଣୁ ୟୁ ତପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି ।
ଅକାସି, କରୋତୀତି କାରୁ, ଅଗଚ୍ଛି, ଗଚ୍ଛତୀତି, ୱାୟୁ, ଅଭୱି, ଭୱତୀତି ଭୂତଂ ।
୬୫୧, ୬୪୭.ତୱିସ୍ସତିଗମାଦୀହି ଣୀ ଘିଣ।
ଭୱିସ୍ସତିକାଲତ୍ଥେ ଗମୁ ଭଜ ସୁ ଠାଇଚ୍ଚେୱମାଦୀହି ଧାତୂହି ଣୀ ଘିଣ ପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି ।
ଆୟତିଂ ଗମିତୁଂ ସୀଲଂ ୟସ୍ସ, ସୋ ହୋତୀତି ଗାମୀ, ଆୟତିଂ ଭଜିତୁଂ ସୀଲଂ ୟସ୍ସ, ସୋ ହୋତୀତି ଭାଜୀ, ଆୟତିଂ ପସ୍ସାପିତୁଂ ସୀଲଂ ୟସ୍ସ, ସୋ ହୋତୀତି ପସ୍ସାୱି, ଆୟତିଂ ପଟ୍ଠାୟିତୁଂ ସୀଲଂ ୟସ୍ସ, ସୋ ହୋତୀତି ପଟ୍ଠାୟି ।
କ୍ରିୟାୟମତ୍ଥେ ଣ୍ୱୁ ତୁଇଚ୍ଚେତେ ପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି ଭୱିସ୍ସତିକାଲେ ।
‘‘କରିସ୍ସ’’ନ୍ତି କାରକୋ ୱଜତି, ‘‘ଭୁଞ୍ଜିସ୍ସ’’ନ୍ତି ଭୋତ୍ତା ୱଜତି ।
ଭାୱୱାଚିମ୍ହି ଚତୁତ୍ଥୀୱିଭତ୍ତି ହୋତି ଭୱିସ୍ସତିକାଲେ,
ପଚିସ୍ସତେ, ପଚନଂ ୱା ପାକୋ, ପାକାୟ ୱଜତି । ଭୁଞ୍ଜିସ୍ସତେ, ଭୋଜନଂ ୱା ଭୋଗୋ, ଭୋଗାୟ ୱଜତି । ନଚ୍ଚିସ୍ସତେ, ନଚ୍ଚନଂ ୱା ନଚ୍ଚଂ, ନଚ୍ଚାୟ ୱଜତି ।
କମ୍ମନି ଉପପଦେ ଣପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ଭୱିସ୍ସତିକାଲେ ।
ନଗରଂ କରିସ୍ସତି ନଗରକାରୋ ୱଜତି, ସାଲିଂ ଲାୱିସ୍ସତି ସାଲିଲାୱୋ ୱଜତି, ଧଞ୍ଞଂ ୱପିସ୍ସତି ଧଞ୍ଞୱାପୋ ୱଜତି, ଭୋଗଂ ଦଦିସ୍ସତି ଭୋଗଦାୟୋ ୱଜତି, ସିନ୍ଧୁଂ ପିୱିସ୍ସତି ସିନ୍ଧୁପାୟୋ ୱଜତି ।
୬୫୫, ୬୫୦.ସେସେ ସ୍ସଂ ନ୍ତୁମାନାନା।
ସେସଇଚ୍ଚେତସ୍ମିଂ ଅତ୍ଥେ ସ୍ସଂ ନ୍ତୁ ମାନ ଆନ ଇଚ୍ଚେତେ ପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି ଭୱିସ୍ସତିକାଲେ କମ୍ମୂପପଦେ ।
କମ୍ମଂ କରିସ୍ସତି କମ୍ମଂ କରିସ୍ସଂ, ଏୱଂ କମ୍ମଂ କରୋନ୍ତୋ, କମ୍ମଂ କୁରୁମାନୋ, କମ୍ମଂ କରାନୋ ୱଜତି । ଭୋଜନଂ ଭୁଞ୍ଜିସ୍ସତି ଭୋଜନଂ ଭୁଞ୍ଜିସ୍ସଂ, ଏୱଂ ଭୋଜନଂ ଭୁଞ୍ଜନ୍ତୋ, ଭୋଜନଂ ଭୁଞ୍ଜମାନୋ, ଭୋଜନଂ ଭୁଞ୍ଜାନୋ ୱଜତି । ଖାଦନଂ ଖାଦିସ୍ସତି ଖାଦନଂ ଖାଦିସ୍ସଂ, ଏୱଂ ଖାଦନଂ ଖାଦନ୍ତୋ, ଖାଦନଂ ଖାଦମାନୋ, ଖାଦନଂ ଖାଦାନୋ ୱଜତି । ମଗ୍ଗଂ ଚରିସ୍ସତି ମଗ୍ଗଂ ଚରିସ୍ସଂ, ଏୱଂ ମଗ୍ଗଂ ଚରନ୍ତୋ, ମଗ୍ଗଂ ଚରମାନୋ, ମଗ୍ଗଂ ଚରାନୋ ୱଜତି । ଭିକ୍ଖଂ ଭିକ୍ଖିସ୍ସତି ଭିକ୍ଖଂ ଭିକ୍ଖିସ୍ସଂ, ଏୱଂ ଭିକ୍ଖଂ ଭିକ୍ଖନ୍ତୋ, ଭିକ୍ଖଂ ଭିକ୍ଖମାନୋ, ଭିକ୍ଖଂ ଭିକ୍ଖାନୋ ୱଜତି ।
ଛ ଦ ଚି ତି ସୁ ନୀ ୱି ଦ ପଦ ତନୁ ୟତ ଅଦ ମଦ ୟୁଜ ୱତୁମିଦ ମା ପୁ କ ଲ ୱର ୱେ ପୁ ଗୁପ ଦା ଇଚ୍ଚେୱମାଦୀହି ଧାତୂହି ତତ୍ରଣ ଇଚ୍ଚେତେ ପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି ୟଥାସମ୍ଭୱଂ ।
ଆତପଂ ଛାଦେତୀତି ଛତ୍ତଂ, ଛତ୍ରଂ । ଆରମ୍ମଣଂ ଚିନ୍ତେତୀତି ଚିତ୍ତଂ, ଚିତ୍ରଂ । ଚିନ୍ତେନ୍ତି ସମ୍ପୟୁତ୍ତଧମ୍ମା ଏଥେନାତି ୱା ଚିତ୍ତଂ, ଚିତ୍ରଂ । ଅତ୍ଥେ ଅଭିସ୍ସୱେତୀତି ସୁତ୍ତଂ, ସୁତ୍ରଂ । ଅତ୍ଥେ ସୂଚେତୀତି ୱା ସୁତ୍ତଂ, ସୁତ୍ରଂ । ସତ୍ତେ ନେତୀତି ନେତ୍ତଂ, ନେତ୍ରଂ । ସତ୍ତେ ଇଚ୍ଛିତଟ୍ଠାନଂ ନେନ୍ତି ଏତେନାତି ୱା ନେତ୍ତଂ, ନେତ୍ରଂ । ପକାରେନ ୱିଦତୀତି ପୱିତ୍ତଂ, ପୱିତ୍ରଂ । ୱିୱିଧେନ ଆକାରେନ ମଙ୍ଗ ପାପଂ ପୁନାତି, ସୋଧେତୀତି ପୱିତ୍ତଂ, ପୱିତ୍ରଂ । ସୁଚିଭାୱଂ ୱା ପାପୁଣାତୀତି ପୱିତ୍ତଂ, ପୱିତ୍ରଂ । ପଦତି ପାପୁଣାତୀତି ପତ୍ତୋ, ପତ୍ରୋ । ଆହାରା ପତନ୍ତି ଏତ୍ଥ ଭାଜନେତି ପତ୍ତଂ, ପତ୍ରଂ । ପଦତି ପୱତ୍ତତୀତି ୱା ପତ୍ତଂ, ପତ୍ରଂ । ତନୋତି ୱିତ୍ଥାରେତୀତି ତନ୍ତଂ, ତନ୍ତ୍ରଂ, ତନିତବ୍ବଂ ୱିତ୍ଥାରେତବ୍ବନ୍ତି ୱା ତନ୍ତଂ, ତନ୍ତ୍ର । ୟତତୀତି ୟତ୍ତଂ, ୟତ୍ରଂ । ୟତତି ୱୀରିୟଂ କରୋତି ଏତେନାତି ୱା ୟତ୍ତଂ, ୟତ୍ରଂ । ୟତନଂ ୱା ୟତ୍ତଂ, ୟତ୍ରଂ । ସୁଖଦୁକ୍ଖଂ ଅଦତି ଭକ୍ଖତୀତି ଅତ୍ତା, ଅତ୍ରା । ମଦତୀତି ମତ୍ତଂ, ମତ୍ରଂ । ୱତ୍ଥୁଂ ୟୁଜ୍ଜନ୍ତି ଏତେନାତି ୟୋତ୍ତଂ, ୟୋତ୍ରଂ । ୱତ୍ତତୀତି ୱତ୍ତଂ, ୱତ୍ରଂ । ମିଦତି ସିନେହଂ କରୋତୀତି ମିତ୍ତଂ । ମିତ୍ରଂ । ମିଦତି ସିନେହତି ଏତାୟାତି ମେତ୍ତା, ମେତ୍ରା । ପରି ସମନ୍ତ ତୋ ସବ୍ବାକାରେନ ମିନନ୍ତି ଏତାୟାତି ମତ୍ତା, ମତ୍ରା । ମାନନଂ ୱା ମତ୍ତଂ, ମତ୍ରଂ । ଅତ୍ତନୋ କୁଲଂ ପୁନାତି ସୋଧେତୀତି ପୁତ୍ତୋ, ପୁତ୍ରୋ । କଲିତବ୍ବଂ ସଙ୍ଖ୍ୟାତବ୍ବନ୍ତି କଲତ୍ତଂ, କଲତ୍ରଂ । ସଂସୁଟ୍ଠୁ ୱାରେତି ଏତେନାତି ୱରତ୍ତଂ, ୱରତ୍ରଂ । ୱେପତି କମ୍ପତୀତି ୱେତ୍ତଂ, ୱେତ୍ରଂ । ଗୋପିତବ୍ବଂ ରକ୍ଖିତବ୍ବନ୍ତି ଗୁତ୍ତଂ । ଗୁତ୍ରଂ, ଗୋତ୍ତଂ, ଗୋତ୍ରଂ । ଦାତି ଅୱଖଣ୍ଡତି ଏତେନାତି ଦାତ୍ତଂ, ଦାତ୍ରଂ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ୱଦ ଚର ୱରଇଚ୍ଚେୱମାଦୀହି ଧାତୂହି ଣିତ୍ତପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ଗଣତ୍ଥେ ।
ୱାଦିତାନଂ ଗଣୋ ୱାଦିତ୍ତଂ । ଏୱଂ ଚାରିତ୍ତଂ, ୱାରିତ୍ତଂ, ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ମିଦ ପଦ ରନ୍ଜ ତନୁ ଧାଇଚ୍ଚେୱମାଦୀହି ଧାତୂହି ତ୍ତି ତି ଇଚ୍ଚେତେ ପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି ।
ମିଦତି ସିନେହତୀତି ମେତ୍ତି, ପଦତି ଗଚ୍ଛତୀତି ପତ୍ତି, ରନ୍ଜତି ଏତ୍ଥାତି ରତ୍ତି, ତନୋତି ୱିତ୍ଥାରେତୀତି ତନ୍ତି, ଅତ୍ତନୋ କୁଲଂ ତନୋତି ୱିତ୍ଥାରେତୀତି ୱା ତନ୍ତି, ପରେସଂ ଇତ୍ଥୀନଂ ପୁତ୍ତଂ ଧାରେତୀତି ଧାତି, ଖୀରଂ ଧାରେତୀତି ୱା ଧାତି, ଅତ୍ତନୋ ସଭାୱଂ ଧାରେତୀତି ୱା ଧାତି ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
୬୫୯, ୬୬୯.ଉସୁ ରନ୍ଜ ଦଂସାନଂ ଦଂସସ୍ସ ଦଡ୍ଢୋଢ ଠା ଚ।
ଉସୁ ରନ୍ଜ ଦଂସଇଚ୍ଚେତେସଂ ଧାତୂନଂ ଦଂସସ୍ସ ଦଡ୍ଢାଦେସୋ ହୋତି, ଢ ଠପଚ୍ଚୟା ଚ ହୋନ୍ତି ।
ଉସୀୟତେ ଉଡ୍ଢୋ, ରନ୍ଜନ୍ତି ଏତ୍ଥାତି ରଟ୍ଠଂ, ଦଂସୀୟତେତି ଦଡ୍ଢୋ ।
୬୬୦, ୬୭୦.ସୂୱୁସାନମୂୱୁସାନମତୋଥୋଚ।
ସୂୱୁ ଅସଇଚ୍ଚେତେସଂ ଧାତୂନଂ ଊଉଅସାନଂ ଅତାଦେସୋ ହୋତି, ଥପଚ୍ଚୟୋ ଚ ।
ସୱତି ହିଂସତି ଏତେନାତି ସତ୍ଥଂ, ହିରୋତ୍ତପ୍ପଂ ସଂୱରତି ଏତେନାତିୱତ୍ଥଂ, ସଦ୍ଦାନୁରୂପଂ ଅସତିଭୱତୀତି ଅତ୍ଥୋ,
୬୬୧, ୬୭୧.ରନ୍ଜୁଦାଦୀହିଧ ଦିଦ୍ଦ କିରା କ୍ୱଚି ଜଦଲୋପୋଚ।
ରନ୍ଜ ଉଦ ଇଦି ଚଦି ମଦି ଖୁଦ ଛିଦି ରୁଦି ଦଲ ସୁସ ସୁଚ ୱଚ ୱଜ ଇଚ୍ଚେୱମାଦୀହି ଧାତୂହି ଧ ଦ ଇଦ୍ଦ କ ଇରଇଚ୍ଚେତେ ପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି, କ୍ୱଚି ଜ ଦ ଲୋପୋ ଚ, ପୁନ ନିପ୍ପଜ୍ଜନ୍ତେ ।
ରଞ୍ଜିତବ୍ବନ୍ତି ରନ୍ଧଂ, ରନ୍ଜୟିତ୍ଥାତି ୱା ରନ୍ଧଂ, ଅତ୍ତନି ସନ୍ନିସ୍ସିତାନଂ ମଚ୍ଛମକରାନଂ ପୀତିସୋମନସ୍ସଂ ଉନ୍ଦତି ପସୱତି ଜନେତୀତି ସମୁଦ୍ଦୋ, ଇନ୍ଦତି ପରମିସ୍ସରିୟଂ କରୋତୀତି ଇନ୍ଦୋ, ଇନ୍ଦତ୍ତଂ ଅଧିପତିଭାୱଂ କରୋତୀତି ୱା ଇନ୍ଦୋ, ଚନ୍ଦିତବ୍ବୋ ଇଚ୍ଛିତବ୍ବୋତି ଚନ୍ଦୋ, ମନ୍ଦତି ହାସେତୀତି ମନ୍ଦୋ, ମଦିତବ୍ବୋ ହାସେତବ୍ବୋତି ୱା ମନ୍ଦୋ, ଖୁଦତି ପିପାସେତୀତି ଖୁଦ୍ଦୋ, ଛିନ୍ଦିତବ୍ବୋତି ଛିଦ୍ଦୋ, ରୁଦତି ହିଂସତୀତି ରୁଦ୍ଦୋ, ଦଲତି ଦୁଗ୍ଗତଭାୱଂ ଗଚ୍ଛତୀତି ଦଲିଦ୍ଦୋ, ସୁସ୍ସତୀତି ସୁକ୍କଂ, ସୁଚତୀତିସୋକୋ, ୱଚିତବ୍ବନ୍ତି ୱକ୍କଂ, ଅପ୍ପଟିହତୋ ହୁତ୍ୱା ୱଜତି ଗଚ୍ଛତୀତି ୱଜିରଂ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
୬୬୨, ୬୭୨.ପଟିତୋ ହିସ୍ସ ହେରଣ ହୀରଣ।
ପଟିଇଚ୍ଚେତସ୍ମା ହିସ୍ସ ଧାତୁସ୍ସ ହେରଣ ହୀରଣ ଆଦେସା ହୋନ୍ତି ।
ପଟିପକ୍ଖେମଦ୍ଦିତ୍ୱାଗଚ୍ଛତି ପୱତ୍ତତୀତି ପାଟିହେରଂ, ପାଟିହୀରଂ ।
କଡି ଘଡି ୱଡି କରଡି ମଡି ସଡି କୁଠି ଭଡି ପଡି ଦଡି ରଡି ତଡି ଇସିଡି ଚଡି ଗଡି ଅଡି ଲଡି ମେଡି ଏରଡି ଖଡି ଇଚ୍ଚେୱମାଦୀହି ଧାତୂହି କପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ସହ ପଚ୍ଚୟେନ ଚ ନିପ୍ପଜ୍ଜନ୍ତେ ୟଥାସମ୍ଭୱଂ ।
କଣ୍ଡିତବ୍ବୋ ଛିନ୍ଦିତବ୍ବୋତି କଣ୍ଡୋ, ଘଣ୍ଡିତବ୍ବୋ ଘଟେତବ୍ବୋତି ଘଣ୍ଡୋ, ୱଣ୍ଡନ୍ତି ଏତ୍ଥାତି ୱଣ୍ଡୋ, କରଣ୍ଡିତବ୍ବୋ ଭାଜେତବ୍ବୋତି କରଣ୍ଡୋ, ମଣ୍ଡୀୟତେ ୱିଭୂସୀୟତେ ଏତେନାତି ମଣ୍ଡୋ, ସଣ୍ଡନ୍ତି ଗୁମ୍ବନ୍ତି ଏତ୍ଥାତି ସଣ୍ଡୋ, ଅଙ୍ଗମଙ୍ଗାନି କୁଣ୍ଠତି ଛିନ୍ଦତୀତି କୁଟ୍ଠଂ, ଭଣ୍ଡିତବ୍ବନ୍ତି ଭଣ୍ଡଂ, ପଣ୍ଡତି ଲିଙ୍ଗୱେକଲ୍ଲଭାୱଂ ଗଚ୍ଛତୀତି ପଣ୍ଡକୋ । ଦଣ୍ଡତି ଆଣଂ କରୋତି ଏତେନାତି ଦଣ୍ଡୋ, ରଣ୍ଡତି ହିଂସତୀତି ରଣ୍ଡୋ, ୱିସେସେନ ତଣ୍ଡତି ଚାଲେତି ପରେସଂ ୱିଞ୍ଞୂନଂ ହଦୟଂ କମ୍ପେତୀତି ୱିତଣ୍ଡୋ, ଇସିଣ୍ଡତି ପରେସଂ ମଦ୍ଦତୀତି ଇସିଣ୍ଡୋ, ଚଣ୍ଡତି ଚଣ୍ଡିକ୍କଭାୱଂ କରୋତୀତି ଚଣ୍ଡୋ, ଗଣ୍ଡତି ସନ୍ନିଚୟତି ସମୂହଂ କରୋତି ଏତ୍ଥାତି ଗଣ୍ଡୋ, ଅଣ୍ଡୀୟତି ନିବ୍ବତ୍ତୀୟତୀତି ଅଣ୍ଡୋ, ଲଣ୍ଡିତବ୍ବୋ ଜିଗୁଚ୍ଛିତବ୍ବୋତି ଲଣ୍ଡୋ, ମେଣ୍ଡତି କୁଟିଲଭାୱଂ ଗଚ୍ଛତୀତି ମେଣ୍ଡୋ, ଏରଣ୍ଡତି ରୋଗଂ ହିଂସତୀତି ଏରଣ୍ଡୋ, ଖଣ୍ଡିତବ୍ବୋ ଛିନ୍ଦିତବ୍ବୋତି ଖଣ୍ଡୋ ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
୬୬୪, ୬୭୪.ଖାଦାମଗମାନଂ ଖ ନ୍ଧ’ନ୍ଧ ଗନ୍ଧା।
ଖାଦ ଅମ ଗମୁଇଚ୍ଚେତେସଂ ଧାତୂନଂ ଖନ୍ଧ ଅନ୍ଧ ଗନ୍ଧାଦେସା ହୋନ୍ତି, କପଚ୍ଚୟୋ ଚ ହୋତି ।
ଜାତିଜରାମରଣାଦୀହି ସଂସାରଦୁକ୍ଖେହି ଖାଦିତବ୍ବୋତି ଖନ୍ଧୋ, ଅମତି ଅଙ୍ଗମଙ୍ଗସ୍ସ ରୁଜ୍ଜନଭାୱଂ ଗଚ୍ଛତୀତି ଅନ୍ଧୋ, ଚକ୍ଖୁନା ଅମତି ରୁଜ୍ଜତୀତି ୱା ଅନ୍ଧୋ, ତଂ ତଂ ଠାନଂ ୱାତେନ ଗଚ୍ଛତୀତି ଗନ୍ଧୋ । ଏୱଂ ଖନ୍ଧକୋ, ଅନ୍ଧକୋ, ଗନ୍ଧକୋ ।
ପଟ କଲ କୁସ କଦ ଭଗନ୍ଦ ମେଖ ୱକ୍କ ତକ୍କ ପଲ୍ଲ ସଦ୍ଦ ମୂଲ ବିଲ ୱିଦ ଚଡଂ ପଞ୍ଚ ୱା ୱସ ପଚି ମଚ ମୁସ ଗୋତ୍ଥୁ ପୁଥୁ ବହୁ ମଙ୍ଗ ବହ କମ୍ବ ସମ୍ବ ଅଗ୍ଗଇଚ୍ଚେୱମାଦୀହି ଧାତୂହି ପାଟି ପଦିକେହି ଚ ଉତ୍ତରପଦେସୁ ଅଲପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି, ପଚ୍ଛା ପୁନ ନିପ୍ପଜ୍ଜନ୍ତେ ।
ପଟେ ଅଲନ୍ତି ପଟଲଂ, କଲେ ଅଲନ୍ତି କଲଲଂ, ପାପକେ ଅକୁସଲେ ଧମ୍ମେ କୁସତି ଛିନ୍ଦତୀତି କୁସଲଂ, କୁସଭୂତେ ୟଥାସଭାୱଧମ୍ମେ ଅଲନ୍ତି ୱା କୁସଲଂ, କୁସେ ଉଦ୍ଦିସ୍ସ ଦାନେ ଅଲନ୍ତି ୱା କୁସଲଂ, କୁସେ ସଞ୍ଚୟେ ଧମ୍ମସମୁଦାୟେ ଅଲନ୍ତି ୱା କୁସଲଂ, କଦ୍ଦେ ମଦ୍ଦେ ଅଲନ୍ତି କଦଲଂ, ଭଗନ୍ଦେ ସେଚନେ ଅଲନ୍ତି ଭଗନ୍ଦଲଂ, ଭଗନ୍ଦେ ମୁତ୍ତକରୀସହରଣେ ଅଲନ୍ତି ୱା ଭଗନ୍ଦଲଂ, ମେଖେ କଟିୱିଚିତ୍ତେ ଅଲନ୍ତି ମେଖଲଂ, ୱକ୍କେ ରୁକ୍ଖତଚେ ଅଲନ୍ତି ୱକ୍କଲଂ, ତକ୍କେ ରୁକ୍ଖସିଲେସେ ଅଲନ୍ତି ତକ୍କଲଂ, ପଲ୍ଲେ ନିନ୍ନଟ୍ଠାନେ ଅଲନ୍ତି ପଲ୍ଲଲଂ, ସଦ୍ଦେ ହରିତେ ଅଲନ୍ତି ସଦ୍ଦଲଂ, ମୂଲେ ପତିଟ୍ଠାନେ ଅଲନ୍ତି ମୁଲାଲଂ, ବିଳେ ନିସ୍ସୟେ ଅଲନ୍ତି ବିଲାଲଂ, ୱିଦେ ୱିଜ୍ଜମାନେ ଅଲନ୍ତି ୱିଦଲଂ, ଚଣ୍ଡେ ଅଲନ୍ତି ଚଣ୍ଡାଲୋ, ପଞ୍ଚନ୍ନଂ ରାଜୂନଂ ଅଲନ୍ତି ପଞ୍ଚାଲୋ, ୱା ଗତିଗନ୍ଧନେସୁ ଅଲନ୍ତି ୱାଲଂ, ୱା ପଦଗମନେ ଅଲନ୍ତି ୱା ୱାଳୋ, ୱସେ ଅଚ୍ଛାଦନେ ଅଲନ୍ତି ୱସଲୋ, ପଚେ ୱିତ୍ଥାରେ ଅଲନ୍ତି ପଚଲୋ, ମଚେ ଚୋରକମ୍ମେ ଅଲନ୍ତି ମଚଲୋ, ମୁସେ ଥେୟ୍ୟେ, ମୁସେ ପାଣଚାଗେ ୱା ଅଲନ୍ତି ମୁସଲୋ, ଗୋତ୍ତେ ୱଂସେ ସିଙ୍ଗାଲଜାତିୟଂ ଅଲନ୍ତି ଗୋତ୍ଥୁଲୋ, ପୁଥୁମ୍ହି ୱିତ୍ଥାରେ ଅଲନ୍ତି ପୁଥୁଲୋ, ବହୁମ୍ହି ସଙ୍ଖ୍ୟାନେ ଅଲନ୍ତି ବହୁଲୋ, ବହୁମ୍ହି ୱୁଦ୍ଧିମ୍ହି ଅଲନ୍ତି ୱା ବହୁଲୋ, ମଙ୍ଗମ୍ହି ଗମନେ ଅଲନ୍ତି ମଙ୍ଗଲଂ, ବହୁମ୍ହି ୱୁଦ୍ଧିମ୍ହି ଅଲନ୍ତି ବହଲଂ, କମ୍ବମ୍ହି ସଞ୍ଚଲନେ ଅଲନ୍ତି କମ୍ବଲଂ । ସମ୍ବମ୍ହି ମଣ୍ଡଲେ ଅଲନ୍ତି ସମ୍ବଲଂ, ଅଗ୍ଗେ ଗତିକୋଟିଲ୍ଲେ ଅଲନ୍ତି ଅଗ୍ଗଳଂ । ଇଚ୍ଚେୱମାଦୟୋ ଅଞ୍ଞେପି ସଦ୍ଦା ଭୱନ୍ତି ।
୬୬୬, ୬୭୬.ପୁଥସ୍ସ ପୁଥୁ ପଥା ମୋ ୱା।
ପୁଥଇଚ୍ଚେତସ୍ସ ପାଟିପଦିକସ୍ସ ପୁଥୁ ପଥାଦେସା ହୋନ୍ତି, କ୍ୱଚି ଅମପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ।
ପୁଥ ହୁତ୍ୱା ଜାତନ୍ତି ପୁଥୱୀ ପଥମେ ଜାତୋ ପଥମୋ, ପଥୱୀ, ପଠମୋ ୱା, ପୁଥୁ କିଲେସେ ଜନେତୀତି ପୁଥୁଜ୍ଜନୋ, ପୁଥୁ ହୁତ୍ୱା ଜାତନ୍ତି ପଥୱୀ, ପଥୱୀ ୱା ।
ସସୁ ଦଦ ଅଦ ମଦଇଚ୍ଚେୱମାଦୀହି ଧାତୂହି ତୁ ଦୁଇଚ୍ଚେତେ ପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି ।
ଅଞ୍ଞେ ସତ୍ତେ ସସତି ହିଂସତୀତି ସତ୍ତୁ, ଦୁକ୍ଖଂ ଦଦାତୀତି ଦଦ୍ଦୁ, ଦୁକ୍ଖେନ ଅଦତି ଭକ୍ଖତି ଏତ୍ଥାତି ଅଦ୍ଦୁ, ଦୁକ୍ଖଂ ଅଦତି ଅନୁଭୱତି ଜନୋ ଏତେନାତି ୱା ଅଦ୍ଦୁ, ଦୁକ୍ଖଂ ଭାଜନଂ ଆଧାରଂ ଭାୱତୀତି ୱା ଅଦ୍ଦୁ, ମଦତି ଉମ୍ମତ୍ତଂ କରୋତୀତି ମଦ୍ଦୁ, ମଦତି ମଦ୍ଦଭାୱଂ କରୋତୀତି ୱା ମଦ୍ଦୁ ।
ଚି ପା ଧାଇଚ୍ଚେୱମାଦୀହି ଧାତୂହି ଈୱରପଚ୍ଚୟୋହୋତି ।
ଚୀୟତୀତି ଚୀୱରଂ, ପିୱତୀତି ପୀୱରୋ, ପାତବ୍ବଂ ରକ୍ଖିତବ୍ବନ୍ତି ୱା ପୀୱରଂ । ଧାରେତି ଧାରେତ୍ୱା ଜୀୱିତଂ କପ୍ପେତୀତି ଧୀୱରୋ, ଧୀୱରଂ ।
ମୁନ ୟତ ଅଗ୍ଗ ପତ କୱ ସୁଚ ରୁଚ ମହାଲ ଭଦ୍ଦାଲ ମନଇଇଚ୍ଚେୱମାଦୀହି ଧାତୂହି, ପାଟିପଦିକେହି ଚ ଇପଚ୍ଚୟୋ ହୋତି ।
ଅତ୍ଥାନତ୍ଥଂ ମୁନାତି, ଞେୟ୍ୟଧମ୍ମଂ ଲକ୍ଖଣାଦିୱସେନ ୱା ଜାନାତୀତି ମୁନି, ୟତତି ୱୀରିୟଂ କରୋତୀତି ୟତି, ଅଗ୍ଗତି କୁଟିଲଭାୱଂ ଗଚ୍ଛତୀତି ଅଗ୍ଗି, ପତତି ସେଟ୍ଠୋ ହୁତ୍ୱା ପୁରତୋ ଗଚ୍ଛତୀତି ପତି, କବ୍ୟଂ ବନ୍ଧତୀତି କୱି, କନ୍ତଂ ମନାପୱଚନଂ ୱଦତୀତି ୱା କୱି । ସୁଚତି ପରିସୁଦ୍ଧଂ ଭୱତୀତି ସୁଚି, ରୁଚତି ଦିବ୍ବତୀତି ରୁଚି, ମହନ୍ତଂ ୱିଭାୱଂ ଭୋଗକ୍ଖନ୍ଧଂ ଲାତୀତି ମହାଲି, ଭଦ୍ଦଂ ୟସଂ ଲାତୀତି ଭଦ୍ଦାଲି, ମନଂ ତତ୍ଥ ରତନେ ନୟତୀତି ମଣି ।
ୱିଦ ୱଲ୍ଲ ମସ ସିଦ ଦୁକୁକପୁ ମୟ ଉଦି ଖଜ୍ଜ କୁରଇଚ୍ଚେୱମାଦୀହି ଧାତୂହି, ପାଟିପଦିକେହି ଚ ଊରପଚ୍ଚୟୋହୋତି ।
ୱିଦିତୁଂ ଅଲନ୍ତି ୱିଦୂରୋ, ୱିଦୂରଟ୍ଠାନେ ଜାତୋ ୱେଦୂରୋ, ୱଲ୍ଲତି ୱଲ୍ଲଭାୱେନ ଭୱତୀତି ୱଲ୍ଲୂରୋ, ୱଲ୍ଲତି ଅଞ୍ଞମଞ୍ଞଂ ବନ୍ଧତୀତି ୱା ୱଲ୍ଲୂରୋ, ଆମସିତବ୍ବୋତି ମସୂରୋ, ସିନ୍ଦତି ସିଙ୍ଗାରଭାୱଂ ଗଚ୍ଛତୀତି ସିନ୍ଦୂରୋ, ସିନ୍ଦତି ୱିରୋଚତୀତି ୱା ସିନ୍ଦୂରୋ, ଗମିତୁଂ ଅଲଂ ଅନାସନ୍ନତ୍ତାତି ଦୂରୋ, କୁତି ସଦ୍ଦଂ କରୋତୀତି କୂରୋ, ଅତ୍ତନୋ ଗନ୍ଧେନ ଅଞ୍ଞଂ ଗନ୍ଧଂ କପତି ହନତି ହିଂସତୀତି କପ୍ପୂରୋ, କପ୍ପତି ରୋଗାପନୟନେ ସମତ୍ଥେତୀତି ୱା କପ୍ପୂରୋ, ମହିୟଂ ରୱତୀତି ମୟୂରୋ, ମହିୟଂ ୟାତି ଗଚ୍ଛତୀତି ମୟୂରୋ, ପଂସୁଂ ଉନ୍ଦତି ପସୱତୀତି ଉନ୍ଦୂରୋ, ଖଜ୍ଜିତବ୍ବୋ ଖାଦିତବ୍ବୋତି ଖଜ୍ଜୂରୋ, କୁରତି ଅକ୍କୋସତୀତି କୁରୂରୋ ।
ହନ ଜନ ଭାରି ଖନୁ ଅମ ୱେ ୱେଧା ସିକି ହି ଇଚ୍ଚେୱମାଦୀହି ଧାତୂହି ନୁ ଣୁ କୁଇଚ୍ଚେତେ ପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି ।
ଭୋଜନଂ ହନତି ହିଂସତି ଏତେନାତି ହଣୁ, ହନୁ ୱା । ଗମନଂ ଜନେତୀତୀ ଜାଣୁ, ଭାଣୁ ଦିବ୍ବତୀତି ଭାଣୁ, ନିୱାତେ ରିତି ଗଚ୍ଛତୀତୀ ରେଣୁ, ଖଣିତବ୍ବୋ ଅୱଦାରିତବ୍ବୋତି ଖାଣୁ । ଅଙ୍ଗମଙ୍ଗସ୍ସ ରୁଜ୍ଜନଭାୱଂ ୱିଜ୍ଝନଭାୱଂ ଅମତି ଗଚ୍ଛତୀତି ଅଣୁ, ୱେଣୁ, ୱେତି ତନ୍ତସନ୍ତାନେ ଭୱତୀତୀ ୱେଣୁ, ବହିସାରେଅଲନ୍ତିୱାୱେଣୁ ୱଚ୍ଛଂ, ପାୟେତୀତୀ ଧେନୁ, ଅତ୍ଥଂ ଧାରେତୀତୀ ଧାତୁ, ଗମନପଚନାଦିକଂ କ୍ରିୟଂ ଧାରେତୀତୀ ୱା ଧାତୁ, ସୀୟତୀ ବନ୍ଧୀୟତୀତୀ ସେତୁ, ଉଦ୍ଧଂ ଗଚ୍ଛତି ପୱତ୍ତତୀତୀ କେତୁ, ଅତ୍ତନୋ ଫଲଂ ହିନୋତି ପୱତ୍ତତୀତୀ ହେତୁ ।
କୁଟ କୁସ କଟଇଚ୍ଚେୱମାଦୀହି ଧାତୂହି, ପାଟିପଦିକେହି ଚ ଠପଚ୍ଚୟୋ ହୋତୀ ।
ଅଙ୍ଗମଙ୍ଗଂ କୁଟତି ଛିନ୍ଦତୀତୀ କୁଟ୍ଠଂ, ଧଞ୍ଞେନ ଛାଦେତବ୍ବୋ ପୂରେତବ୍ବୋତୀ କୋଟ୍ଠୋ, କଟିତବ୍ବଂ ମଦ୍ଦିତବ୍ବନ୍ତି, କଟ୍ଠଂ ।
୬୭୩, ୬୮୩.ମନୁ ପୂର ସୁଣାଦୀହି ଉସ୍ସ ନୁସିସା।
ମନୁ ପୂର ସୁଣ କୁସୁ ଇଲ ଅଲ ମହ ସି କି ଇଚ୍ଚେୱମାଦୀହି ଧାତୂହି, ପାଟିପଦିକେହି ଚ ଉସ ନୁସ ଇସଇଚ୍ଚେତେ ପଚ୍ଚୟା ହୋନ୍ତି, ପୁନ ନିପ୍ପଜ୍ଜନ୍ତେ ।
କୁସଲାକୁସଲେ ଧମ୍ମେ ମନତି ଜାନାତୀତି ମନୁସ୍ସୋ, ମାନୁସୋ । କାରଣା କାରଣଂ ମନତି ଜାନାତୀତି ୱା ମନୁସ୍ସୋ, ମାନୁସ୍ସୋ । ଅତ୍ଥାନତ୍ଥଂ ମନତି ଜାନାତୀତି ୱା ମନୁସ୍ସୋ, ମାନୁସ୍ସୋ । ମାତାପିତୂନଂ ହଦୟଂ ପୂରେତୀତି ପୁରିସୋ, ଅତ୍ତନୋ ମନୋରଥଂ ପୂରେତୀତି ୱା ପୁରିସୋ, ପୂରେତୀତି ୱା ପୋସୋ, ସସୁରେହି ସୁଣିତବ୍ବା ହିଂସିତବ୍ବାତି ସୁଣିସା, ଦ୍ୱିନ୍ନଂ ଜାନାନଂ କୁଲସନ୍ତାନଂ କରୋତୀତି ୱା ସୁଣିସା, କୁଚ୍ଛିତବ୍ବନ୍ତି କରୀସଂ, ଗବ୍ଭଂ ୱିମୋଚେତୀତି ସୁରିସୋ, ତମନ୍ଧକାରୱିଧମନେନ ସତ୍ତାନଂ ଭୟଂ ସୁରତି ହିଂସତୀତି ସୂରିୟୋ, ରୋଗଂ ହିଂସତୀତି ସିରୀସୋ, ଇଲତି କମ୍ପତୀତି ଇଲ୍ଲିସୋ, ତଣ୍ହାୟ ଦୁବ୍ବଲୋ ହୁତ୍ୱା ଇଲତି କମ୍ପତୀତି ୱା ଇଲ୍ଲିଘୋ, ପାପକରଣେ ଅଲତି ସମତ୍ଥେତୀତି ଅଲସୋ, ମହିତବ୍ବୋ ପୂଜେତବ୍ବୋତି ମହିସୋ, ସୀୟତି ବନ୍ଧୀୟତୀତି ସୀସଂ, କିତବ୍ବଂ ହିଂସିତବ୍ବନ୍ତି କିସଂ, ଇଚ୍ଚେୱମାଦି ।
ଇତି କିବ୍ବିଧାନକପ୍ପେ ଉଣାଦିକପ୍ପୋ ଛଟ୍ଠୋ କଣ୍ଡୋ ।
ଉଣାଦିକପ୍ପୋ ନିଟ୍ଠିତୋ ।
କଚ୍ଚାୟନପକରଣଂ ନିଟ୍ଠିତଂ।